حبیب الله نجفی (بحث | مشارکت‌ها)
حبیب الله نجفی (بحث | مشارکت‌ها)
خط ۶۶: خط ۶۶:
بنیامین نتانیاهو تا کنون ۶ دورهٔ نخست‌وزیری داشته که خلاصهٔ هر دوره در پایین آمده است:  
بنیامین نتانیاهو تا کنون ۶ دورهٔ نخست‌وزیری داشته که خلاصهٔ هر دوره در پایین آمده است:  


* '''دورهٔ نخست (۱۹۹۶-۱۹۹۹):''' نتانیاهو در انتخابات ۱۹۹۶ با شعار «نتانیاهو – صلحی امن» پیروز شد[۴۴] و جوان‌ترین نخست‌وزیر تاریخ اسرائیل و نخستین متولدشده در این کشور شد[۴۴]. چالش‌های اصلی او در این دوره شامل حملات استشهادی حماس پیش از انتخابات[۴۶]، توافق هبرون (۱۹۹۷)[۵۳]، حادثهٔ تونل دیوار غربی و درگیری‌های فلسطینیان[۵۵]، توافق وای ریور (۱۹۹۸)[۵۶]، و عملیات ناموفق موساد در اردن بود که به آزادی شیخ احمد یاسین انجامید[۶۰]. او در ۱۹۹۹ در انتخابات به بیهود باراک باخت و از سیاست کناره‌گیری کرد[۷۰].
* '''دورهٔ نخست (۱۹۹۶-۱۹۹۹م):''' نتانیاهو در انتخابات ۱۹۹۶م با شعار «نتانیاهو – صلحی امن» پیروز شد و جوان‌ترین نخست‌وزیر تاریخ اسرائیل و نخستین متولدشده در این کشور شد.<ref>[https://www.nytimes.com/1996/05/30/world/israeli-vote-overview-election-for-prime-minister-israel-dead-heat.html "THE ISRAELI VOTE: THE OVERVIEW; Election for Prime Minister of Israel Is a Dead Heat,".]</ref> چالش‌های اصلی او در این دوره شامل حملات استشهادی جنش اسلامی حماس پیش از انتخابات، توافق هبرون (۱۹۹۷م)، حادثهٔ تونل دیوار غربی و درگیری‌های فلسطینیان[۵۵]، توافق وای ریور (۱۹۹۸م) و عملیات ناموفق موساد در اردن بود که به آزادی شیخ احمد یاسین انجامید. او در ۱۹۹۹م در انتخابات به بیهود باراک باخت و از سیاست کناره‌گیری کرد.<ref>[https://www.ebsco.com/research-starters/biography/benjamin-netanyahu "Benjamin Netanyahu," EBSCO website.]</ref>
* '''دورهٔ دوم (۲۰۰۹-۲۰۱۳):''' پس از پیروزی لیكود در انتخابات ۲۰۰۹، نتانیاهو دولت ائتلافی را تشكیل داد[۹۴][۹۵]. چالش‌های این دوره شامل فشارهای آمریکا برای توقف شهرک‌سازی، سخنرانی ۲۰۰۹ در دانشگاه بار-ایلان كه به‌طور مشروط از راه‌حل دو دولت حمایت كرد[۱۰۰]، بحران بر سر شهرک‌سازی در بیت‌المقدس شرقی در جریان سفر بایدن (۲۰۱۰)[۱۳۷]، و مذاكرات مستقیم با فلسطینیان در ۲۰۱۰[۱۳۹]. در ۲۰۱۲، لیكود با «یسرائیل بیتینو» ادغام شد[۱۵۶].
* '''دورهٔ دوم (۲۰۰۹-۲۰۱۳م):''' پس از پیروزی لیكود در انتخابات ۲۰۰۹م نتانیاهو دولت ائتلافی را تشكیل داد. چالش‌های این دوره شامل فشارهای آمریکا برای توقف شهرک‌سازی، سخنرانی ۲۰۰۹م در دانشگاه بار-ایلان كه به‌طور مشروط از راه‌حل دو دولت حمایت كرد، بحران بر سر شهرک‌سازی در بیت‌المقدس شرقی در جریان سفر بایدن و مذاكرات مستقیم با فلسطینیان در ۲۰۱۰م در ۲۰۱۲م لیكود با «یسرائیل بیتینو» ادغام شد.<ref>[https://www.ebsco.com/research-starters/biography/benjamin-netanyahu "Benjamin Netanyahu," EBSCO website.]</ref>
* '''دورهٔ سوم (۲۰۱۳-۲۰۱۵):''' نتانیاهو پس از انتخابات ۲۰۱۳ ائتلافی با ۱۱ كرسی كمتر از دورهٔ قبل تشكیل داد[۱۵۷]. در این دوره، قانون تمرکززدایی کسب‌وکار برای افزایش رقابت تصویب شد[۱۵۹] و روند خصوصی‌سازی بنادر آغاز گردید[۱۶۱]. تنش با کاخ سفید بر سر سیاست‌های شهرک‌سازی بالا گرفت[۱۷۲] و در دسامبر ۲۰۱۴، كابینه منحل و انتخابات زودهنگام برگزار شد[۱۷۶].
* '''دورهٔ سوم (۲۰۱۳-۲۰۱۵م):''' نتانیاهو پس از انتخابات ۲۰۱۳ ائتلافی با ۱۱ كرسی كمتر از دورهٔ قبل تشكیل داد. در این دوره، قانون تمرکززدایی کسب‌وکار برای افزایش رقابت تصویب شد[۱۵۹] و روند خصوصی‌سازی بنادر آغاز گردید. تنش با کاخ سفید بر سر سیاست‌های شهرک‌سازی بالا گرفت و در دسامبر ۲۰۱۴م كابینه منحل و انتخابات زودهنگام برگزار شد.<ref>[https://www.britannica.com/biography/Benjamin-Netanyahu Benjamin Netanyahu," Britannica website.]</ref>
* '''دورهٔ چهارم (۲۰۱۵-۲۰۱۹):''' نتانیاهو در انتخابات مارس ۲۰۱۵ با ۳۰ كرسی لیكود را به پیروزی رساند[۱۸۸] و دولت ائتلافی با احزار راست‌گرا تشكیل داد[۱۸۹]. اصلاحات اقتصادی برای کاهش هزینه‌ها و افزایش رقابت تصویب شد[۱۹۰]. در اکتبر ۲۰۱۵، اظهارات جنجالی او دربارهٔ نقش مفتی بیت‌المقدس در هولوکاست با واکنش شدید مورخان مواجه شد[۱۹۸]. در دسامبر ۲۰۱۶، قطعنامهٔ ۲۳۳۴ شورای امنیت علیه شهرک‌سازی تصویب شد[۲۰۱] و جان کری آن را محکوم کرد[۲۰۲]. در اوایل ۲۰۱۹، دادستان کل قصد خود برای اتهام‌زنی به نتانیاهو در پرونده‌های فساد را اعلام كرد[۲۳۲].
* '''دورهٔ چهارم (۲۰۱۵-۲۰۱۹م):''' نتانیاهو در انتخابات مارس ۲۰۱۵م با ۳۰ كرسی لیكود را به پیروزی رساند و دولت ائتلافی با احزار راست‌گرا تشكیل داد. اصلاحات اقتصادی برای کاهش هزینه‌ها و افزایش رقابت تصویب شد. در اکتبر ۲۰۱۵، اظهارات جنجالی او دربارهٔ نقش مفتی بیت‌المقدس در هولوکاست با واکنش شدید مورخان مواجه شد. در دسامبر ۲۰۱۶، قطعنامهٔ ۲۳۳۴ شورای امنیت علیه شهرک‌سازی تصویب شد و جان کری آن را محکوم کرد. در اوایل ۲۰۱۹، دادستان کل قصد خود برای اتهام‌زنی به نتانیاهو در پرونده‌های فساد را اعلام كرد.<ref>[https://www.britannica.com/biography/Benjamin-Netanyahu Benjamin Netanyahu," Britannica website.]</ref>
* '''دورهٔ پنجم (۲۰۲۰-۲۰۲۱):''' در مه ۲۰۲۰، نتانیاهو با بنی گانتس دولت اتحاد اضطراری تشکیل داد و سوگند یاد كرد[۲۵۴]. چالش عمدهٔ این دوره، همه‌گیری كووید-۱۹ و اعتراضات گسترده به سیاست‌های قرنطینه بود[۲۴۸]. در مه ۲۰۲۱، پس از تنش‌های بیت‌المقدس، عملیات «نگهبان دیوارها» علیه حماس در غزه آغاز شد[۲۵۱]. در ژوئن ۲۰۲۱، نفتالی بنت و یائیر لاپید دولت ائتلافی تشكیل دادند و نتانیاهو پس از ۱۲ سال از قدرت بركنار شد[۲۵۵].
* '''دورهٔ پنجم (۲۰۲۰-۲۰۲۱م):''' در مه ۲۰۲۰م نتانیاهو با بنی گانتس دولت اتحاد اضطراری تشکیل داد و سوگند یاد كرد. چالش عمدهٔ این دوره، همه‌گیری كووید-۱۹ و اعتراضات گسترده به سیاست‌های قرنطینه بود. در مه ۲۰۲۱م پس از تنش‌های بیت‌المقدس، عملیات «نگهبان دیوارها» علیه جنبش حماس در غزه آغاز شد. در ژوئن ۲۰۲۱م نفتالی بنت و یائیر لاپید دولت ائتلافی تشكیل دادند و نتانیاهو پس از ۱۲ سال از قدرت بركنار شد.<ref>[https://www.britannica.com/biography/Benjamin-Netanyahu Benjamin Netanyahu," Britannica website.]</ref>
* '''دورهٔ ششم (۲۰۲۲-تاکنون):''' پس از انتخابات نوامبر ۲۰۲۲، نتانیاهو با ائتلافی سخت‌گیرانه سوگند یاد كرد[۲۵۸]. مهم‌ترین رویدادهای این دوره عبارتند از: اصلاحات قضایی جنجال‌برانگیز (۲۰۲۳) كه اعتراضات گسترده و مخالفت وزیر دفاع گالانت را در پی داشت[۲۷۶]؛ حملهٔ ۷ اکتبر ۲۰۲۳ حماس و آغاز جنگ غزه[۲۸۷]؛ صدور حکم بازداشت دیوان کیفری بین‌المللی در نوامبر ۲۰۲۴[۳۱۵]؛ حملات هوایی به ایران در ژوئن ۲۰۲۵ (آغاز جنگ دوازده‌روزه)[۳۲۲]؛ و اعلام مخالفت با تشکیل دولت فلسطین در غرب رود اردن[۳۲۷].
* '''دورهٔ ششم (۲۰۲۲م-تاکنون):''' پس از انتخابات نوامبر ۲۰۲۲م نتانیاهو با ائتلافی سخت‌گیرانه سوگند یاد كرد. مهم‌ترین رویدادهای این دوره عبارتند از: اصلاحات قضایی جنجال‌برانگیز (۲۰۲۳م) كه اعتراضات گسترده و مخالفت وزیر دفاع گالانت را در پی داشت؛ حملهٔ ۷ اکتبر ۲۰۲۳م حماس و آغاز جنگ غزه؛ صدور حکم بازداشت دیوان کیفری بین‌المللی در نوامبر ۲۰۲۴م؛ حملات هوایی به ایران در ژوئن ۲۰۲۵م (آغاز جنگ دوازده‌روزه)؛ و اعلام مخالفت با تشکیل دولت فلسطین در غرب رود اردن.<ref>[https://www.britannica.com/biography/Benjamin-Netanyahu Benjamin Netanyahu," Britannica website.]</ref>


== افراد مؤثر بر تصمیمات نتانیاهو ==
== افراد مؤثر بر تصمیمات نتانیاهو ==
خط ۱۷۰: خط ۱۷۰:


Why Benjamin Netanyahu is so tough: He's from Philadelphia," The Washington Post, March 3, 2015, accessed June 19, 2025.
Why Benjamin Netanyahu is so tough: He's from Philadelphia," The Washington Post, March 3, 2015, accessed June 19, 2025.
"THE ISRAELI VOTE: THE OVERVIEW; Election for Prime Minister of Israel Is a Dead Heat," The New York Times, May 30, 1996.