نصرت الهی: تفاوت میان نسخهها
زهرا غلامی (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
زهرا غلامی (بحث | مشارکتها) ابرابزار |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''{{درشت|نصرت الهی،}}''' {{درشت|مددرسانی خداوند به افراد، گروهها و جوامع در صورت تحقق شرایطی چون تلاش و استقامت.}} | '''{{درشت|نصرت الهی،}}''' {{درشت|مددرسانی خداوند به افراد، گروهها و جوامع در صورت تحقق شرایطی چون تلاش و استقامت.}} | ||
نصرت الهی یکی از سنتهای الهی و بدین معنا است که افراد، گروهها و جوامعی که تلاش کنند و استقامت بورزند از امداد الهی برخوردار خواهند شد. نصرت الهی شامل حال | نصرت الهی یکی از سنتهای الهی و بدین معنا است که افراد، گروهها و جوامعی که تلاش کنند و استقامت بورزند از امداد الهی برخوردار خواهند شد. نصرت الهی شامل حال همهٔ انسانها میشود، خواه مسلمان باشند خواه کافر. البته امداد الهی برای کفار، دنیایی بوده و هلاکت آنها را به دنبال دارد. اما امداد الهی برای مؤمنان هم دنیایی و هم اخروی است و موجب هدایت آنها است. نصرت الهی گاهی با اسباب و علل طبیعی صورت میگیرد و گاهی امدادهای غیبی و نیروهای ماورائی برای یاری افراد حضور مییابند. نمونههای فراوانی از نصرت الهی در طول تاریخ و دوره معاصر وجود دارد که قابل انکار نیست. | ||
== تعریف نصرت الهی == | == تعریف نصرت الهی == | ||
قوانین جامعهشناختی را با اقتباس از قرآن میتوان سنتهای الهی در تدبیر جوامع نامید. نصرت الهی یکی از [[سنتهای الهی]] اجتماعی است. سنتهای الهی به معنایی عامتر، همان ضوابط حاکم بر افعال الهی یا روشهایی است که خداوند برای اداره امور عالم و آدم تدبیر میکند.<ref>مصباح یزدی، جامعه و تاریخ از نگاه قرآن، 1391ش، ص469.</ref> ریشه «نصر» بر انجام خیر دلالت دارد.<ref>ابنفارس، معجم مقاییس اللغه، 1404ق، ج5، ص435.</ref> نصرت یعنی پیروز کردن چیزی بر چیزی.<ref>خامنهای، شرح بخشهایی از نهج البلاغه، 1398ش، ص76.</ref> نصرت الهی، عامترین، کاملترین و کلیترین سنتی است که در جامعه ظهور | قوانین جامعهشناختی را با اقتباس از قرآن میتوان سنتهای الهی در تدبیر جوامع نامید. نصرت الهی یکی از [[سنتهای الهی]] اجتماعی است. سنتهای الهی به معنایی عامتر، همان ضوابط حاکم بر افعال الهی یا روشهایی است که خداوند برای اداره امور عالم و آدم تدبیر میکند.<ref>مصباح یزدی، جامعه و تاریخ از نگاه قرآن، 1391ش، ص469.</ref> ریشه «نصر» بر انجام خیر دلالت دارد.<ref>ابنفارس، معجم مقاییس اللغه، 1404ق، ج5، ص435.</ref> نصرت یعنی پیروز کردن چیزی بر چیزی.<ref>خامنهای، شرح بخشهایی از نهج البلاغه، 1398ش، ص76.</ref> نصرت الهی، عامترین، کاملترین و کلیترین سنتی است که در جامعه ظهور مییابد؛ زیرا خداوند هم کسانی را که طالب دنیا و کمالات مادی و دنیوی باشند و در راه باطل و شر گام گذارند یاری میکند و هم کسانی را که جویا و خواستار آخرت و کمالات معنوی و اخروی باشند و در طریق حق و خیر قدم نهند.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_18_سوره_اسراء سوره بنیاسرائیل، آیات 18 تا 20.]</ref> | ||
خداوند وسایل پیشرفت و نیل به هدف را برای پیروان حق و باطل فراهم میسازد. البته | خداوند وسایل پیشرفت و نیل به هدف را برای پیروان حق و باطل فراهم میسازد. البته امدادهای الهی به مؤمنان، بهمراتب، بیش از یاریهایی است که به غیرمؤمنان میرسد و از اسباب و علل عادی هم درمیگذرد و مددهای غیبی و فوقطبیعی را نیز شامل میشود.<ref name=":3">مصباح یزدی، جامعه و تاریخ از نگاه قرآن، 1391ش، ص480.</ref> امداد الهی به معنای یاریرسانی تمام نیروهای طبیعی و ماورائی است.<ref name=":6">[https://farsi.khamenei.ir/video-content?id=10580 خامنهای، «مراسم فارغالتحصیلی دانشآموختگان ارتش»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.]</ref> نصرت الهی میتواند در زمینههای متنوعی چون نظامی، علمی و تبلیغی صورت گیرد.<ref>[https://mesbahyazdi.ir/node/7210 مصباح یزدی، «دین؛ معیار ارزیابی انقلاب اسلامی»، پایگاه اطلاعرسانی آیتالله مصباح یزدی.]</ref> چه بسیار گروههای اندکی که با یاری خدا بر گروههای بسیاری غلبه کردند.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_254_سوره_بقره سوره بقره، آیه 249.]</ref> | ||
== ویژگی نصرت الهی == | == ویژگی نصرت الهی == | ||
ویژگی اصلی سنت نصرت الهی، قطعیت آن است. در آیه «انا لننصر رسلنا»،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/ | ویژگی اصلی سنت نصرت الهی، قطعیت آن است. در آیه «انا لننصر رسلنا»،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_51_سوره_غافر سوره غافر، آیه 51.]</ref> کلمه «ان» دلالت بر یقینی بودن و حرف لام در «لننصر» تأکید بر قطعیت دارد؛ یعنی نصرت ما حتمی و قطعی است. همچنین آیاتی که وعده الهی را غیرقابل تخلف میدانند،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_47_سوره_ابراهیم سوره ابراهیم، آیه 47.]</ref> دلیلی دیگر بر حتمی بودن نصرت الهی است؛ بنابراین در امداد الهی تردیدی وجود ندارد.<ref>عیسیزاده، «سنتهای الهی در نصرت حق از منظر قرآن کریم»، 1404ش، ص9.</ref> | ||
البته نصرت الهی به معنای یاری تکتک افراد نیست. بلکه گاهی پیروزی تدریجی است. یک نسل تلاش میکنند و ضرباتی به دشمن وارد میکنند و به شهادت یا اسارت میرسند. این شهادت و اسارت الهامبخش نسل بعدی میشود و با تلاش آنها پیروزی نهایی حاصل میشود.<ref>خامنهای، | البته نصرت الهی به معنای یاری تکتک افراد نیست. بلکه گاهی پیروزی تدریجی است. یک نسل تلاش میکنند و ضرباتی به دشمن وارد میکنند و به شهادت یا اسارت میرسند. این شهادت و اسارت الهامبخش نسل بعدی میشود و با تلاش آنها پیروزی نهایی حاصل میشود.<ref>خامنهای، بیانات، بیتا، ج18، ص14.</ref> | ||
بنابراین نصرت الهی و دستیابی به پیروزی به این معنی نیست که صدمه، آسیب و شهادت در جبهه حق نخواهد بود. از اینرو شهادت رهبران مقاومت در سالهای اخیر منافاتی با یاری خداوند و پیروزی ندارد، چراکه هر مجاهدی پرچم را به دیگری میسپارد تا در نهایت پیروزی نصیب جبهه حق شود.<ref>عزتی بخشایشی، «سنت نصرت الهی در یاری جبهه حق از منظر قرآن»، 1404ش، ص25.</ref> | بنابراین نصرت الهی و دستیابی به پیروزی به این معنی نیست که صدمه، آسیب و شهادت در جبهه حق نخواهد بود. از اینرو شهادت رهبران مقاومت در سالهای اخیر منافاتی با یاری خداوند و پیروزی ندارد، چراکه هر مجاهدی پرچم را به دیگری میسپارد تا در نهایت پیروزی نصیب جبهه حق شود.<ref>عزتی بخشایشی، «سنت نصرت الهی در یاری جبهه حق از منظر قرآن»، 1404ش، ص25.</ref> | ||
== شرایط تحقق نصرت الهی == | == شرایط تحقق نصرت الهی == | ||
=== شرایط عام تحقق نصرت الهی === | === شرایط عام تحقق نصرت الهی === | ||
تحقق نصرت الهی شرایط عامی دارد که هرگاه تحقق یابد نصرت الهی شامل حال افراد | تحقق نصرت الهی شرایط عامی دارد که هرگاه تحقق یابد نصرت الهی شامل حال افراد مؤمن یا کافر میشود: | ||
# '''تعلق گرفتن اراده الهی:''' از دیدگاه قرآن کریم شرط اول جذب نصرت الهی این است که اراده الهی به موفقیت گروهی تعلق بگیرد، زیرا هیچ امری در جهان برخلاف خواست خداوند اتفاق نمیافتد.<ref>[http://وَمَا%20النَّصْرُ%20إِلَّا%20مِنْ%20عِنْدِ%20اللَّهِ%20الْعَزِيزِ%20الْحَكِيمِ سوره آل عمران، آیه 126.]</ref> | # '''تعلق گرفتن اراده الهی:''' از دیدگاه قرآن کریم شرط اول جذب نصرت الهی این است که اراده الهی به موفقیت گروهی تعلق بگیرد، زیرا هیچ امری در جهان برخلاف خواست خداوند اتفاق نمیافتد.<ref>[http://وَمَا%20النَّصْرُ%20إِلَّا%20مِنْ%20عِنْدِ%20اللَّهِ%20الْعَزِيزِ%20الْحَكِيمِ سوره آل عمران، آیه 126.]</ref> | ||
# '''انجام وظایف مربوطه:''' خداوند زندگی مطلوب و موفقیت را برای هیچکس تضمین نکرده است؛ زیرا نصرت الهی و دستیابی به آینده مطلوب تنها با اراده و تلاش خود انسان ساخته میشود.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/ | # '''انجام وظایف مربوطه:''' خداوند زندگی مطلوب و موفقیت را برای هیچکس تضمین نکرده است؛ زیرا نصرت الهی و دستیابی به آینده مطلوب تنها با اراده و تلاش خود انسان ساخته میشود.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_11_سوره_رعد سوره رعد، آیه 11؛] [https://wiki.ahlolbait.com/آیه_53_سوره_انفال سوره انفال، آیه 53.]</ref> حضرت علی، یکی از دلایل پیروزی سپاه معاویه در جنگ صفین را انجام وظیفهٔ آنها در اصلاح شهر و دیار خود و حفظ اتحاد میدانست، درحالیکه اهالی کوفه از نظر وی با ترک وظیفه دچار تفرقه شده و به فساد مشغول شدند.<ref>نهجالبلاغه، خطبه 25.</ref> دفاع و مقابله با دشمن نهتنها امری مشروع است بلکه قرآن به آن ترغیب هم کرده است.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_39_سوره_حج سوره حج، آیات 39 و 40؛] [https://wiki.ahlolbait.com/آیه_251_سوره_بقره سوره بقره، آیه 251.]</ref> اگر در وضعیت جنگی مردم، نیروهای نظامی و دولتمردان به وظایف خود عمل کنند، بنا بر وعده قرآنی<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_39_سوره_حج سوره حج، آیه 39.]</ref> تحقق نصرت الهی حتمی خواهد بود و اگر دفاع آنها مومنانه باشد<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_9_سوره_انفال سوره انفال، آیه 19.]</ref> بیشتر مورد توجه و نصرت الهی قرار خواهند گرفت.<ref>[https://mesbahyazdi.ir/node/8728 مصباح یزدی، «عوامل پیروزی و شکست در جنگ»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی.]</ref> | ||
# '''پیروی از رهبری:''' امام علی، یکی از دلایل پیروزی سپاه معاویه در جنگ صفین را اطاعت آنها از فرمان پیشوای خود در امر باطل و نافرمانی سپاه خود از پیشوای خود در امر حق میشمارد.<ref>نهجالبلاغه، خطبه 25.</ref> اطاعت از حجت خدا، نائب خاص یا نائب عام او شرط دیگر جلب یاری خداوند برای | # '''پیروی از رهبری:''' امام علی، یکی از دلایل پیروزی سپاه معاویه در جنگ صفین را اطاعت آنها از فرمان پیشوای خود در امر باطل و نافرمانی سپاه خود از پیشوای خود در امر حق میشمارد.<ref>نهجالبلاغه، خطبه 25.</ref> اطاعت از حجت خدا، نائب خاص یا نائب عام او شرط دیگر جلب یاری خداوند برای مؤمنین است.<ref>[https://mesbahyazdi.ir/node/8728 مصباح یزدی، «عوامل پیروزی و شکست در جنگ»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی.]</ref> چه بسا او خود از نصرت الهی برخوردار است؛ سیدعلی خامنهای دومین رهبر جمهوری اسلامی ایران در آستانه عملیات وعده صادق و موشکباران اسرائیل در ۲۶ فروردین ۱۴۰۳ش، این شعر را که چند سال پیش با الهام از آیات مربوط به مقابله حضرت موسی با جادوگران فرعون سروده بود، خواند: «توراست معجزه در کف ز ساحران مهراس/ عصا بیفکن و از بیم اژدها مگریز».<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/118721/نمونه_هایی_از_امدادهای_غیبی_در_انقلاب_اسلامی پاکنیای تبریزی، «نمونههایی از امدادهای غیبی در انقلاب اسلامی»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.]</ref> | ||
# '''تأمین زمینههای مادی:''' یاری خداوند شامل حال گروههایی میشود که برای فراهم آوردن بهترین و پیشرفتهترین ابزارها، وسائل و تجهیزات مورد نیاز تلاش کنند و زمینه مادی موفقیت را ایجاد کرده باشند،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_60_سوره_انفال سوره انفال، آیه 60.]</ref> زیرا انجام امور از طریق اسباب طبیعی آن یکی از سنتهای دائمی الهی است؛ بنابراین باید زمینه مادی یاری خداوند فراهم شود.<ref>مطهری، مجموعه آثار، ۱۳۷۸ش، ج1، ص124.</ref> برای کسب آمادگی هیچ حدی وجود ندارد و باید تا نهایت امکان همه لوازم را فراهم کرد. معیار آمادگی نظامی ایجاد ترس دائمی در دل دشمن است. و این آمادگی اعم از | # '''تأمین زمینههای مادی:''' یاری خداوند شامل حال گروههایی میشود که برای فراهم آوردن بهترین و پیشرفتهترین ابزارها، وسائل و تجهیزات مورد نیاز تلاش کنند و زمینه مادی موفقیت را ایجاد کرده باشند،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_60_سوره_انفال سوره انفال، آیه 60.]</ref> زیرا انجام امور از طریق اسباب طبیعی آن یکی از سنتهای دائمی الهی است؛ بنابراین باید زمینه مادی یاری خداوند فراهم شود.<ref>مطهری، مجموعه آثار، ۱۳۷۸ش، ج1، ص124.</ref> برای کسب آمادگی هیچ حدی وجود ندارد و باید تا نهایت امکان همه لوازم را فراهم کرد. معیار آمادگی نظامی ایجاد ترس دائمی در دل دشمن است. و این آمادگی اعم از تأمین نیروهای مادی و معنوی است.<ref>مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۰ش، ج7، ص222.</ref> هرچند تأمین شرایط و ابزار و امکانات مورد نیاز برای جلب یاری خداوند ضروری است، اما مؤمنان در بهترین شرایط هم نباید به این امور امید داشته باشند بلکه تنها باید به خدا اتکا داشته باشند. در این صورت خداوند کمبودها را هم برای آنها جبران میکند.<ref>[https://mesbahyazdi.ir/node/8728 مصباح یزدی، «عوامل پیروزی و شکست در جنگ»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی.]</ref> | ||
# '''صبر و استقامت:''' شرط صبر و استقامت<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/ | # '''صبر و استقامت:''' شرط صبر و استقامت<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_9_سوره_انفال سوره انفال، آیه 65.]</ref> نوعی امر به صبر است، یعنی شرط دستیابی به موفقیت، صبر و استقامت است.<ref>فخر رازی، مفاتیح الغیب، ۱۴۲۰ق، ج15، ص504.</ref> و در این راه باید صبر و استقامت به خرج دهند.<ref>[https://mesbahyazdi.ir/node/8728 مصباح یزدی، «عوامل پیروزی و شکست در جنگ»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی.]</ref> صبر و استقامت و پرهیزکاری ازجمله شروط دیگری است که در صورت تحقق، یاری خداوند برای مؤمنین را به پنجهزار فرشته<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_125_سوره_آل_عمران سوره آلعمران، آیه 125]</ref> افزایش میدهد. ماء غدق<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_16_سوره_جن سوره جن، آیه 16.]</ref> کنایه از حل تمام مشکلات زندگی است. به این معنی که اگر در این راه پافشاری و استقامت کرده و از مسیر مستقیم منحرف نشوند، گرفتاریها و ضعفها برطرف خواهند شد.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=47366 خامنهای، «بیانات در ارتباط تصویری با مردم آذربایجان شرقی»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.]</ref> همه گروههایی که در طول تاریخ در راه حق به یاری خداوند پیروز شدند، سختیها را تحمل کردند و هرچه در توان داشتند به کار گرفتند و آنچه را خداوند به آنها داده بود، صرف اسلام کردند.<ref>[https://mesbahyazdi.ir/node/8728 مصباح یزدی، «عوامل پیروزی و شکست در جنگ»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی.]</ref> | ||
=== شرایط خاص === | === شرایط خاص === | ||
تحقق نصرت الهی برای | تحقق نصرت الهی برای مؤمنان، شرایط خاصی هم دارد که در صورت وجود آنها امدادهای ویژه مؤمنین از راه خواهد رسید. | ||
# '''ایمان به خداوند و یاری او:''' ایمان به خداوند ازجمله شروط مهم دستیابی به نصرت الهی است؛ زیرا ایمان به خدا عامل تحقق شروط دیگر تحقق نصرت الهی مثل دعا، استقامت و اطاعتپذیری است.<ref>عیسیزاده، «سنتهای الهی در نصرت حق از منظر قرآن کریم»، 1404ش، ص14.</ref> کسی که خدای متعال و وعدههای او را باور ندارد، نصرت الهی شامل حال او نخواهد شد.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/ | # '''ایمان به خداوند و یاری او:''' ایمان به خداوند ازجمله شروط مهم دستیابی به نصرت الهی است؛ زیرا ایمان به خدا عامل تحقق شروط دیگر تحقق نصرت الهی مثل دعا، استقامت و اطاعتپذیری است.<ref>عیسیزاده، «سنتهای الهی در نصرت حق از منظر قرآن کریم»، 1404ش، ص14.</ref> کسی که خدای متعال و وعدههای او را باور ندارد، نصرت الهی شامل حال او نخواهد شد.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_40_سوره_حج سوره حج، آیه 40.]</ref> از دیدگاه قرآن عامل اصلی پیروزی، نصرت الهی است و آنچه موجب امداد الهی میشود، ایمان و توکل به خدا و تضرع به خدای متعال است.<ref name=":2">عیسیزاده، «سنتهای الهی در نصرت حق از منظر قرآن کریم»، 1404ش، ص14؛ [https://wiki.ahlolbait.com/آیه_25_سوره_توبه سوره توبه آیه 25.]</ref> باور به وعده الهی به ادعا نیست بلکه در لحظات حساس زندگی و میدان مبارزه خود را نشان میدهد و در این شرایط مؤمن واقعی از افراد سست ایمان و منافق بازشناخته میشود.<ref>هاشمی نشلجی، «سنت نصرت الهی و تأثیر آن بر پایداری و مقاومت»، 1404ش، ص64.</ref> | ||
# '''نیت یاری کردن خدا:''' برای دریافت نصرت الهی، فرد یا گروه باید قصد یاری کردن خداوند را داشته باشد.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_40_سوره_حج سوره حج، آیه 40.]</ref> هدف باید سربلندی کلمه حق باشد، نه دستیابی به سلطه، غنیمت و نشان دادن قدرت و شجاعت.<ref>طباطبایی، | # '''نیت یاری کردن خدا:''' برای دریافت نصرت الهی، فرد یا گروه باید قصد یاری کردن خداوند را داشته باشد.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_40_سوره_حج سوره حج، آیه 40.]</ref> هدف باید سربلندی کلمه حق باشد، نه دستیابی به سلطه، غنیمت و نشان دادن قدرت و شجاعت.<ref>طباطبایی، المیزان فی تفسیر القرآن، 1417ق، ج18، ص229.</ref> نصرت الهی برای اهل حق، هنگامی رخ میدهد که افراد دین خدا را یاری کنند.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_7_سوره_محمد سوره محمد، آیه 7.]</ref> روشن است که خداوند بینیاز از یاری دیگران است و مقصود از یاری کردن خداوند، یاری کردن آیین، پیامبر، شریعت و تعلیمات او<ref>مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۰ش، ج21، ص425.</ref> و دفاع از ارزشهای الهی،<ref>خامنهای، تفسیر سوره صف، 1402ق، ص85.</ref> انبیاء و اولیای الهی است.<ref>جوادی آملی، تفسیر تسنیم، 1389ش، ج4، ص545.</ref> یاری کسانی که در راه خدا میجنگند<ref>المراغی، تفسیر المراغی، بیتا، ج17، ص119.</ref> و تلاش برای تحقق دین خدا در زندگی فردی و اجتماعی از طرقی مثل آموزش و تبلیغ است. هرگونه فعالیت اجتماعی برای ایجاد تغییر مثبت در جامعه نیز یاری خداوند محسوب میشود.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=3341 خامنهای، «بیانات در مراسم هفدهمین سالگرد رحلت امام خمینی»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.]</ref> | ||
# '''طلب یاری از خداوند:''' برای دریافت امدادهای الهی باید به درگاه خدواند با تضرع<ref>[https://mesbahyazdi.ir/node/8728 | # '''طلب یاری از خداوند:''' برای دریافت امدادهای الهی باید به درگاه خدواند با تضرع<ref>[https://mesbahyazdi.ir/node/8728 مصباح یزدی، «عوامل پیروزی و شکست در جنگ»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی.]</ref> به استغاثه پرداخت.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_9_سوره_انفال سوره انفال، آیه 9.]</ref> | ||
== موانع نصرت الهی == | == موانع نصرت الهی == | ||
# تنبلی، بیعملی، توهمپردازی، ترجیح منافع شخصی یا گروهی بر مصلحت امت اسلامی، دنبال کردن هوای نفس و حضور نداشتن در میدان عمل، مانع تحقق نصرت الهی است.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=3360 خامنهای، «بیانات در دیدار کارگزاران نظام به مناسبت عید سعید فطر»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.]</ref> | |||
# تنبلی، بیعملی، توهمپردازی، ترجیح منافع شخصی یا گروهی بر مصلحت امت اسلامی، دنبال کردن هوای نفس و حضور نداشتن در میدان عمل، مانع تحقق نصرت الهی است.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=3360 خامنهای، | # '''پرهیز از غرور و غفلت:''' غرور و غفلت از قدرت الهی مانع جذب نصرت الهی است.<ref name=":0">[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_25_سوره_توبه سوره توبه، آیه 25.]</ref> به امدادهای الهی در همه حال نیاز است، چه در حال ضعف و چه در حال قدرت و نباید به امکانات و تواناییهای خود مغرور شد.<ref>[https://mesbahyazdi.ir/node/8728 مصباح یزدی، «عوامل پیروزی و شکست در جنگ»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی.]</ref> | ||
# '''پرهیز از غرور و غفلت:''' غرور و غفلت از قدرت الهی مانع جذب نصرت الهی است.<ref name=":0">[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_25_سوره_توبه سوره توبه، آیه 25.]</ref> | |||
== میزان نصرت الهی == | == میزان نصرت الهی == | ||
خداوند هم دنیاطلبان را که در راه باطل گام برمیدارند، یاری میکند و هم افرادی که خواهان آخرت و کمالات معنوی هستند را | خداوند هم دنیاطلبان را که در راه باطل گام برمیدارند، یاری میکند و هم افرادی که خواهان آخرت و کمالات معنوی هستند را کمک میکند، اما میزان یاری خداوند برای این دو گروه متفاوت است.<ref>مصباح یزدی، جامعه و تاریخ از نگاه قرآن، 1391ش، ص480.</ref> | ||
امدادهای الهی برای جویندگان دنیا محدود است؛ زیرا میلهای اهل دنیا متزاحم و متعارض است و برآوردن همه آنها نه ممکن است و نه موافق مصلحت و حکمت. اما خواستههای اهل آخرت تزاحم و تعارضی ندارد و مشروط به اینکه از هیچ کوششی برای کسب معرفت، نیت خالص و عمل بهتر فروگذار نکنند، با یاری خداوند به هر چه میخواهند میرسند.<ref>مصباح یزدی، جامعه و تاریخ از دیدگاه قرآن، 1391ش، ص481.</ref> | امدادهای الهی برای جویندگان دنیا محدود است؛ زیرا میلهای اهل دنیا متزاحم و متعارض است و برآوردن همه آنها نه ممکن است و نه موافق مصلحت و حکمت. اما خواستههای اهل آخرت تزاحم و تعارضی ندارد و مشروط به اینکه از هیچ کوششی برای کسب معرفت، نیت خالص و عمل بهتر فروگذار نکنند، با یاری خداوند به هر چه میخواهند میرسند.<ref>مصباح یزدی، جامعه و تاریخ از دیدگاه قرآن، 1391ش، ص481.</ref> | ||
در مورد نسبت کمکی که افراد به دین خدا میکنند و امدادی که از سوی خداوند شامل حال آنها میشود، بسیار متفاوت است. فرد یا گروهی یک قدم برای خدا برمیدارد و در مقابل خداوند صد یا هزار قدم آنها را جلو میبرد،<ref>خامنهای، بیانات، بیتا، ج28، ص11.</ref> اما بهطور کلی خداوند به اندازه نیاز و شایستگی مردم به آنها کمک میکند.<ref> [https://mesbahyazdi.ir/node/8728 | در مورد نسبت کمکی که افراد به دین خدا میکنند و امدادی که از سوی خداوند شامل حال آنها میشود، بسیار متفاوت است. فرد یا گروهی یک قدم برای خدا برمیدارد و در مقابل خداوند صد یا هزار قدم آنها را جلو میبرد،<ref>خامنهای، بیانات، بیتا، ج28، ص11.</ref> اما بهطور کلی خداوند به اندازه نیاز و شایستگی مردم به آنها کمک میکند.<ref>[https://mesbahyazdi.ir/node/8728 مصباح یزدی، «عوامل پیروزی و شکست در جنگ»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی.]</ref> وعده خداوند مبنی بر ارسال فرشتههای بیشتر و بیشمار بر این معیار دلالت دارد.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_124_سوره_آل_عمران سوره آلعمران، آیه 124.]</ref> | ||
== مصادیق نصرت الهی == | == مصادیق نصرت الهی == | ||
نصرت الهی شامل امور مادی و معنوی میشود. امداد الهی شامل پیروزی در میدان نبرد، یا موفقیت در پروژههای علمی و اقتصادی میشود.<ref name=":4">خامنهای، بیانات، بیتا، ج32، ص49.</ref> همچنین امداد الهی موجب الفت و استواری در دلها،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/ | نصرت الهی شامل امور مادی و معنوی میشود. امداد الهی شامل پیروزی در میدان نبرد، یا موفقیت در پروژههای علمی و اقتصادی میشود.<ref name=":4">خامنهای، بیانات، بیتا، ج32، ص49.</ref> همچنین امداد الهی موجب الفت و استواری در دلها،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_11_سوره_انعام سوره انعام، آیه 11.]</ref> الهام به مؤمنان،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_7_سوره_قصص سوره قصص، آیه 7.]</ref> استجابت دعا،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_76_سوره_انبیاء سوره انبیاء، آیات 76]، [https://wiki.ahlolbait.com/آیه_84_سوره_انبیاء 84]، [https://wiki.ahlolbait.com/آیه_88_سوره_انبیاء 88،] [https://wiki.ahlolbait.com/آیه_90_سوره_انبیاء 90] و [https://wiki.ahlolbait.com/آیه_26_سوره_شوری سوره شوری، آیه 26.]</ref> اعطای معجزه و استدلال،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_25_سوره_حدید سوره حدید، آیه 25.]</ref> ثمربخشی فعالیتها، نفوذ کلام،<ref>مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، 1374ش، ج21، ص426.</ref> اعطای حکومت، میشود.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_54_سوره_نساء سوره نساء، آیه 54.]</ref> | ||
ایجاد ترس و وحشت در دل دشمن،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/ | ایجاد ترس و وحشت در دل دشمن،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_2_سوره_حشر سوره حشر، آیه 2.]</ref> هلاکت دشمن،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_2_سوره_حشر سوره اعراف، آیه 136.]</ref> خنثی کردن حیلهها،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_18_سوره_انفال سوره انفال، آیه 18.]</ref> نجات از خطرها،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_15_سوره_عنکبوت سوره عنکبوت، آیه 15.]</ref> پیروزی در جنگ،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_25_سوره_توبه سوره توبه، آیه 25.]</ref> اعطای آرامش،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_40_سوره_توبه سوره توبه، آیه 40.]</ref> قدرت بخشی به اراده مؤمنین و تغییر مسیر حوادث به نفع مؤمنین، ازجمله مصادیق دیگر نصرت الهی است.<ref name=":5">مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، 1374ش، ج21، ص426.</ref> | ||
== شیوههای نصرت الهی == | == شیوههای نصرت الهی == | ||
نصرت الهی با فراهم آوردن وسایل پیشرفت و نیل به هدف برای افرادی که شرایط امداد الهی را دارند، تحقق مییابد.<ref>مصباح یزدی، جامعه و تاریخ از نگاه قرآن، 1391ش، ص480.</ref> منظور از نصرت الهی فعل مستقیم و بیواسطه خداوند نیست، بلکه ممکن است اسباب و علل زیادی اعم از طبیعی و ماورائی در کار باشد و در عین حال فعل به خداوند منسوب شود.<ref>مصباح یزدی، جامعه و تاریخ از نگاه قرآن، 1391ش، ص470.</ref> این وسایل همه اسباب و علل عادی و طبیعی، نیروهای موجود در طبیعت و نیروهای ماوراء طبیعی را در بر میگیرد.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/video-content?id=10580 خامنهای، «مراسم فارغالتحصیلی دانشآموختگان ارتش»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.]</ref> امدادهای غیبی،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_124_سوره_آل_عمران سوره آلعمران، آیه 124.]</ref> ارسال فرشتگان یا ارسال باد و طوفان شن، ازجمله مصادیق شیوههای امداد الهی است.<ref>موسوی خمینی، صحیفه امام، ۱۳۶۱ش، ج12، ص380.</ref> بهعنوان نمونه خداوند برای شکست اهل باطل شیوههای متفاوتی را برمیانگیزد. القای رعب و ترس در قلوب اهل باطل، اعطای آرامش به اهل حق، دخالت عوامل طبیعی مثل باد و باران، عوامل فوق طبیعی مثل لشکریان نادیدنی و فرشتگان، از آن جمله است.<ref>مصباح یزدی، جامعه و تاریخ از نگاه قرآن، 1391ش، ص497.</ref> در همین زمینه مولانا چنین سروده است:<ref>[https://ganjoor.net/moulavi/masnavi/daftar4/sh32 مولانا، مثنوی معنوی، دفتر چهارم، بخش ۳۲، وبسایت گنجور.]</ref> | |||
نصرت الهی با فراهم آوردن وسایل پیشرفت و نیل به هدف برای افرادی که شرایط امداد الهی را دارند، تحقق مییابد.<ref>مصباح یزدی، جامعه و تاریخ از نگاه قرآن، 1391ش، ص480.</ref> منظور از نصرت الهی فعل مستقیم و بیواسطه خداوند نیست، بلکه ممکن است اسباب و علل زیادی اعم از طبیعی و ماورائی در کار باشد و در عین حال فعل به خداوند منسوب شود.<ref>مصباح یزدی، جامعه و تاریخ از نگاه قرآن، 1391ش، ص470.</ref> این وسایل همه اسباب و علل عادی و طبیعی، نیروهای موجود در طبیعت و نیروهای ماوراء طبیعی را در بر میگیرد.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/video-content?id=10580 خامنهای، «مراسم فارغالتحصیلی دانشآموختگان ارتش»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.]</ref> امدادهای غیبی،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/ | |||
{{شعر جدید|متن=جمله ذرات زمین و آسمان \\لشکر حقند گاه امتحان}} | {{شعر جدید|متن=جمله ذرات زمین و آسمان \\لشکر حقند گاه امتحان}} | ||
== نمونههایی تاریخی از نصرت الهی == | == نمونههایی تاریخی از نصرت الهی == | ||
=== نصرت الهی در تاریخ انبیاء === | === نصرت الهی در تاریخ انبیاء === | ||
آیات قرآن نمونههای فراوانی از امدادهای الهی را در مورد انبیاء و پیروان آنها مطرح کرده است. نجات حضرت نوح،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/ | آیات قرآن نمونههای فراوانی از امدادهای الهی را در مورد انبیاء و پیروان آنها مطرح کرده است. نجات حضرت نوح،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_73_سوره_یونس سوره یونس، آیه 73.]</ref> حضرت ابراهیم،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_69_سوره_انبیاء سوره انبیاء، آیه 69.]</ref> حضرت لوط،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_134_سوره_صافات سوره صافات، آیه 134.]</ref> حضرت یوسف،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_56_سوره_یوسف سوره یوسف، آیه 56.]</ref> حضرت شعیب،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_94_سوره_هود سوره هود، آیه 94.]</ref> حضرت صالح،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_66_سوره_هود سوره هود، آیه 66.]</ref> حضرت هود،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_58_سوره_هود سوره هود، آیه 58.]</ref> حضرت موسی،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_65_سوره_شعراء سوره شعرا، آیه 65.]</ref> حضرت عیسی،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_55_سوره_آل_عمران سوره آلعمران، آیه 55.]</ref> حضرت محمد،<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_1_سوره_فتح سوره فتح، آیه 1.]</ref> و اهل ایمان نمونههایی از امدادهای الهی است که در طول تاریخ محقق شده است.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_123_سوره_آل_عمران سوره آل عمران، آیه 123.]</ref> | ||
=== نصرت الهی در ایران === | === نصرت الهی در ایران === | ||
| خط ۶۱: | خط ۵۸: | ||
==== ۱. پیروزی انقلاب اسلامی ==== | ==== ۱. پیروزی انقلاب اسلامی ==== | ||
پیروزی ملت ایران با قدرت ایمان، مجاهدت، فداکاری، بر حکومت طاغوت که از پشتیبانی جهانی برخوردار بود و اقامه نظام جمهوری اسلامی ایران یکی از مصادیق نصرت الهی در ایران است.<ref>خامنهای، بیانات، 1396ش.</ref> امام خمینی، اتحاد مردم ایران در مبارزه با طاغوت از شهرهای بزرگ تا روستاهای دور افتاده، و یکصدایی همه اقشار از روشنفکر و تحصیلکرده تا کارگر و زن و مرد و پیر و جوان را | پیروزی ملت ایران با قدرت ایمان، مجاهدت، فداکاری، بر حکومت طاغوت که از پشتیبانی جهانی برخوردار بود و اقامه نظام جمهوری اسلامی ایران یکی از مصادیق نصرت الهی در ایران است.<ref>خامنهای، بیانات، 1396ش.</ref> امام خمینی، اتحاد مردم ایران در مبارزه با طاغوت از شهرهای بزرگ تا روستاهای دور افتاده، و یکصدایی همه اقشار از روشنفکر و تحصیلکرده تا کارگر و زن و مرد و پیر و جوان را نشانهٔ توجه، عنایت و نصرت الهی میداند.<ref>موسوی خمینی، روحالله، صحیفه امام، ۱۳۶۱ش، ج6، ص489.</ref> | ||
==== ۲. حوادث پساز انقلاب ==== | ==== ۲. حوادث پساز انقلاب ==== | ||
| خط ۶۹: | خط ۶۶: | ||
فتوحات رزمندگان اسلام بهویژه «فتح المبین»<ref>موسوی خمینی، صحیفه نور، ۱۳۶۱ش، ج16، ص130.</ref> که در دفاع مقدس در برابر عراق با پشتیبانی کشورهای پیشرفته غربی و کشورهای عربی، و ترس رزمندگان عراقی با آن همه تجهیزات نظامی که منجر به فوج فوج اسیر شدن آنها شده بود.<ref>موسوی خمینی، صحیفه امام، ۱۳۶۱ش، ج16، ص275.</ref> پیروزی در جنگی که صدام به ملت ایران تحمیل کرد و اغلب صاحبنظران و تحلیلگران قاطعانه پیروزی صدام را پیشبینی میکردند.<ref>خامنهای، بیانات، بیتا، ج31، ص 26.</ref> | فتوحات رزمندگان اسلام بهویژه «فتح المبین»<ref>موسوی خمینی، صحیفه نور، ۱۳۶۱ش، ج16، ص130.</ref> که در دفاع مقدس در برابر عراق با پشتیبانی کشورهای پیشرفته غربی و کشورهای عربی، و ترس رزمندگان عراقی با آن همه تجهیزات نظامی که منجر به فوج فوج اسیر شدن آنها شده بود.<ref>موسوی خمینی، صحیفه امام، ۱۳۶۱ش، ج16، ص275.</ref> پیروزی در جنگی که صدام به ملت ایران تحمیل کرد و اغلب صاحبنظران و تحلیلگران قاطعانه پیروزی صدام را پیشبینی میکردند.<ref>خامنهای، بیانات، بیتا، ج31، ص 26.</ref> | ||
==== | ==== ۴. حوادث مربوط به جنگ ۱۲ روزه ==== | ||
خداوند براساس آیه «وَ لَیَنصُرَنَّ اللهُ مَن یَنصُرُه»، نصرت خود را برای ملت ایران ذیل نظام اسلامی چتر قرآن تضمین کرده است و این ملت | خداوند براساس آیه «وَ لَیَنصُرَنَّ اللهُ مَن یَنصُرُه»، نصرت خود را برای ملت ایران ذیل نظام اسلامی چتر قرآن تضمین کرده است و این ملت یقیناً پیروز خواهد شد. عزم، اراده و آمادگی مقابله با قدرتی مثل آمریکا و رژیم صهیونیستی، کار بزرگ و ارزشمندی است. خداوند نقشهٔ دشمن را باطل کرد و مردم را به پشتیبانی مالی و جانی از دولت و نظام وارد میدان کرد. همه افراد اعم از مسئولین و روزنامهنگاران و روحانیون موظف به حفظ این اتحاد عظیم ملی هستند.<ref>[https://kayhan.ir/fa/news/314588/ملت-در-جنگ-کار-بزرگی-کرد-نصرت-الهی-برای-ایران-تضمین-شده-است «ملت در جنگ کار بزرگی کرد نصرت الهی برای ایران تضمین شده است»، وبسایت روزنامه کیهان.]</ref> | ||
=== نصرت الهی در جنگ ۳۳ روزه لبنان === | === نصرت الهی در جنگ ۳۳ روزه لبنان === | ||
شهید سیدحسن نصرالله پساز جنگ ۳۳ روزه میگوید: «ما نصرت الهی را به وضوح در این جنگ دیدیم». بنابر روایت او در این جنگ هنگامی حزبالله لبنان بدون آب، غذا و تجهیزات نظامی، از شدت حملات و بمبباران | شهید سیدحسن نصرالله پساز جنگ ۳۳ روزه میگوید: «ما نصرت الهی را به وضوح در این جنگ دیدیم». بنابر روایت او در این جنگ هنگامی حزبالله لبنان بدون آب، غذا و تجهیزات نظامی، از شدت حملات و بمبباران بیوقفهٔ اسرائیل، در شکاف کوهی پناه گرفته بودند؛ با یک دستگاه شنود سخنان فرماندهان اسرائیلی را رصد میکردند. از همین طریق مطلع میشوند که سربازان اسرائیل به یکباره عقبنشینی کرده و به همین دلیل از سوی فرماندهان خود توبیخ میشوند. فرماندهان اسرائیلی میگفتند چرا کار حزبالله را که اکنون هیچ سلاحی ندارد تمام نمیکنید؟ سربازان اسرائیلی علت فرار خود را اینگونه توضیح میدهند که افرادی سفیدپوش که تاکنون شبیه آنها را ندیده بودند، با شمشیر به ما آنها یورش برده و حتی فرصت فکر کردن را از آنها گرفته و آنها را وادار به عقبنشینی کردهاند. بهدنبال این واقعه یک هواپیمای اسرائیلی هم در آسمان منفجر میشود و اسرائیلیها بهطور کلی از ادامه نبرد منصرف میشوند.<ref>[https://mesbahyazdi.ir/node/7210 مصباحیزدی، «دین؛ معیار ارزیابی انقلاب اسلامی»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی.]</ref> | ||
== پانویس == | == پانویس == | ||
{{پانویس پیشنویس}} | {{پانویس پیشنویس}} | ||
| خط ۸۲: | خط ۷۸: | ||
{{آغاز منابع}} | {{آغاز منابع}} | ||
* قرآن کریم. | * قرآن کریم. | ||
* ابنفارس، ابوالحسین احمد، معجم مقاییس اللغه، مکتبه الاعلام الاسلامی، ۱۴۰۴ق. | * ابنفارس، ابوالحسین احمد، معجم مقاییس اللغه، مکتبه الاعلام الاسلامی، ۱۴۰۴ق. | ||
* | * پاکنیای تبریزی، عبدالکریم، «نمونههایی از امدادهای غیبی در انقلاب اسلامی»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۲۱ بهمن ۱۴۰۳ش. | ||
* جوادی آملی، عبدالله، تفسیر تسنیم، | * جوادی آملی، عبدالله، تفسیر تسنیم، قم، اسراء، ۱۳۸۹ش. | ||
*خامنهای، سیدعلی، «بیانات در ارتباط تصویری با مردم آذربایجان شرقی»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای، تاریخ سخنرانی: ۲۹ بهمن ۱۳۹۹ش. | * خامنهای، سیدعلی، «بیانات در ارتباط تصویری با مردم آذربایجان شرقی»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای، تاریخ سخنرانی: ۲۹ بهمن ۱۳۹۹ش. | ||
خامنهای، سیدعلی، «بیانات در مراسم هفدهمین سالگرد رحلت امام خمینی»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای، تاریخ سخنرانی: ۱۴ خرداد ۱۳۸۵ش. | * خامنهای، سیدعلی، «بیانات در مراسم هفدهمین سالگرد رحلت امام خمینی»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای، تاریخ سخنرانی: ۱۴ خرداد ۱۳۸۵ش. | ||
* خامنهای، سیدعلی، | * خامنهای، سیدعلی، «بیانات در دیدار کارگزاران نظام به مناسبت عید سعید فطر»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای، تاریخ سخنرانی: ۲ آبان ۱۳۸۵ش. | ||
* خامنهای، سیدعلی، بیانات، تهران، انقلاب اسلامی، بیتا. | |||
* خامنهای، سیدعلی، بیانات، | |||
* خامنهای، سیدعلی، «بیانات در مراسم فارغالتحصیلی دانشآموختگان ارتش»، تاریخ سخنرانی: ۱۹ آبان ۱۳۸۹ش. | * خامنهای، سیدعلی، «بیانات در مراسم فارغالتحصیلی دانشآموختگان ارتش»، تاریخ سخنرانی: ۱۹ آبان ۱۳۸۹ش. | ||
* | * خامنهای سیدعلی، تفسیر سوره صف، تهران، انقلاب اسلامی، ۱۴۰۲ق. | ||
* خامنهای سیدعلی، | * خامنهای سیدعلی، شرح بخشهایی از نهج البلاغه، تهران، انقلاب اسلامی، ۱۳۹۸ش. | ||
* طباطبایی، سید محمدحسین، المیزان فی تفسیر القرآن، قم، دفتر تبلیغات اسلامی، جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، چاپ پنجم، ۱۴۱۷ق. | |||
* طباطبایی، | * عزتی بخشایش، محمد، «سنت نصرت الهی در یاری جبهه حق از منظر قرآن»، نشریه ره توشه، ش۵۳، پاییز ۱۴۰۴ش. | ||
* عزتی بخشایش، محمد، | |||
* عیسیزاده، عیسی، «سنتهای الهی در نصرت حق از منظر قرآن کریم»، نشریه ره توشه، ش۱۵۲، تابستان ۱۴۰۴ش. | * عیسیزاده، عیسی، «سنتهای الهی در نصرت حق از منظر قرآن کریم»، نشریه ره توشه، ش۱۵۲، تابستان ۱۴۰۴ش. | ||
* فخر رازی، | * فخر رازی، محمد بن عمر، مفاتیح الغیب، بیروت، دار احیاء التراث العربی، چاپ ۳، ۱۴۲۰ق. | ||
* المراغی، احمدمصطفی، تفسیر المراغی، دار احیاء التراث العربی، بیتا. | |||
* مصباح یزدی، محمدتقی، «دین؛ معیار ارزیابی انقلاب اسلامی»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی، تاریخ سخنرانی: ۱۳ دی ۱۳۹۷ش. | |||
* المراغی، | * مصباح یزدی، محمدتقی، «عوامل پیروزی و شکست در جنگ»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی، تاریخ سخنرانی: ۲۹ مهر ۱۳۶۷ش. | ||
* مصباح یزدی، | * مصباح یزدی، محمدتقی، جامعه و تاریخ از نگاه قرآن، قم، مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی، ۱۳۹۰ش. | ||
* | |||
* | |||
* مطهری، مرتضی، مجموعه آثار، تهران، صدرا، ۱۳۷۸ش. | * مطهری، مرتضی، مجموعه آثار، تهران، صدرا، ۱۳۷۸ش. | ||
* مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، تهران، دارالکتب الاسلامیه، | * مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، تهران، دارالکتب الاسلامیه، چاپ ۱۰، ۱۳۷۰ش و ۱۳۷۴ش. | ||
* موسوی خمینی، | * موسوی خمینی، سید روحالله، صحیفه نور، تهران، مرکز نشر آثار امام خمینی، ۱۳۶۱ش. | ||
* مولانا، مثنوی معنوی، وبسایت گنجور، تاریخ بازدید: ۳۱ خرداد ۱۴۰۵ش. | * مولانا، مثنوی معنوی، وبسایت گنجور، تاریخ بازدید: ۳۱ خرداد ۱۴۰۵ش. | ||
* «ملت در جنگ کار بزرگی کرد نصرت الهی برای ایران تضمین شده است»، وبسایت روزنامه کیهان، تاریخ درج مطلب: ۲۵ تیر ۱۴۰۴ش. | * «ملت در جنگ کار بزرگی کرد نصرت الهی برای ایران تضمین شده است»، وبسایت روزنامه کیهان، تاریخ درج مطلب: ۲۵ تیر ۱۴۰۴ش. | ||
* نهجالبلاغه. | |||
* هاشمی نشلجی، سیدعلی، «سنت نصرت الهی و تأثیر آن بر پایداری و مقاومت»، نشریه ره توشه، ش۱۵۰، بهار و تابستان ۱۴۰۴ش. | * هاشمی نشلجی، سیدعلی، «سنت نصرت الهی و تأثیر آن بر پایداری و مقاومت»، نشریه ره توشه، ش۱۵۰، بهار و تابستان ۱۴۰۴ش. | ||
{{پایان منابع}} | {{پایان منابع}} | ||
نسخهٔ ۱ تیر ۱۴۰۵، ساعت ۱۹:۵۰
نصرت الهی، مددرسانی خداوند به افراد، گروهها و جوامع در صورت تحقق شرایطی چون تلاش و استقامت.
نصرت الهی یکی از سنتهای الهی و بدین معنا است که افراد، گروهها و جوامعی که تلاش کنند و استقامت بورزند از امداد الهی برخوردار خواهند شد. نصرت الهی شامل حال همهٔ انسانها میشود، خواه مسلمان باشند خواه کافر. البته امداد الهی برای کفار، دنیایی بوده و هلاکت آنها را به دنبال دارد. اما امداد الهی برای مؤمنان هم دنیایی و هم اخروی است و موجب هدایت آنها است. نصرت الهی گاهی با اسباب و علل طبیعی صورت میگیرد و گاهی امدادهای غیبی و نیروهای ماورائی برای یاری افراد حضور مییابند. نمونههای فراوانی از نصرت الهی در طول تاریخ و دوره معاصر وجود دارد که قابل انکار نیست.
تعریف نصرت الهی
قوانین جامعهشناختی را با اقتباس از قرآن میتوان سنتهای الهی در تدبیر جوامع نامید. نصرت الهی یکی از سنتهای الهی اجتماعی است. سنتهای الهی به معنایی عامتر، همان ضوابط حاکم بر افعال الهی یا روشهایی است که خداوند برای اداره امور عالم و آدم تدبیر میکند.[۱] ریشه «نصر» بر انجام خیر دلالت دارد.[۲] نصرت یعنی پیروز کردن چیزی بر چیزی.[۳] نصرت الهی، عامترین، کاملترین و کلیترین سنتی است که در جامعه ظهور مییابد؛ زیرا خداوند هم کسانی را که طالب دنیا و کمالات مادی و دنیوی باشند و در راه باطل و شر گام گذارند یاری میکند و هم کسانی را که جویا و خواستار آخرت و کمالات معنوی و اخروی باشند و در طریق حق و خیر قدم نهند.[۴]
خداوند وسایل پیشرفت و نیل به هدف را برای پیروان حق و باطل فراهم میسازد. البته امدادهای الهی به مؤمنان، بهمراتب، بیش از یاریهایی است که به غیرمؤمنان میرسد و از اسباب و علل عادی هم درمیگذرد و مددهای غیبی و فوقطبیعی را نیز شامل میشود.[۵] امداد الهی به معنای یاریرسانی تمام نیروهای طبیعی و ماورائی است.[۶] نصرت الهی میتواند در زمینههای متنوعی چون نظامی، علمی و تبلیغی صورت گیرد.[۷] چه بسیار گروههای اندکی که با یاری خدا بر گروههای بسیاری غلبه کردند.[۸]
ویژگی نصرت الهی
ویژگی اصلی سنت نصرت الهی، قطعیت آن است. در آیه «انا لننصر رسلنا»،[۹] کلمه «ان» دلالت بر یقینی بودن و حرف لام در «لننصر» تأکید بر قطعیت دارد؛ یعنی نصرت ما حتمی و قطعی است. همچنین آیاتی که وعده الهی را غیرقابل تخلف میدانند،[۱۰] دلیلی دیگر بر حتمی بودن نصرت الهی است؛ بنابراین در امداد الهی تردیدی وجود ندارد.[۱۱]
البته نصرت الهی به معنای یاری تکتک افراد نیست. بلکه گاهی پیروزی تدریجی است. یک نسل تلاش میکنند و ضرباتی به دشمن وارد میکنند و به شهادت یا اسارت میرسند. این شهادت و اسارت الهامبخش نسل بعدی میشود و با تلاش آنها پیروزی نهایی حاصل میشود.[۱۲]
بنابراین نصرت الهی و دستیابی به پیروزی به این معنی نیست که صدمه، آسیب و شهادت در جبهه حق نخواهد بود. از اینرو شهادت رهبران مقاومت در سالهای اخیر منافاتی با یاری خداوند و پیروزی ندارد، چراکه هر مجاهدی پرچم را به دیگری میسپارد تا در نهایت پیروزی نصیب جبهه حق شود.[۱۳]
شرایط تحقق نصرت الهی
شرایط عام تحقق نصرت الهی
تحقق نصرت الهی شرایط عامی دارد که هرگاه تحقق یابد نصرت الهی شامل حال افراد مؤمن یا کافر میشود:
- تعلق گرفتن اراده الهی: از دیدگاه قرآن کریم شرط اول جذب نصرت الهی این است که اراده الهی به موفقیت گروهی تعلق بگیرد، زیرا هیچ امری در جهان برخلاف خواست خداوند اتفاق نمیافتد.[۱۴]
- انجام وظایف مربوطه: خداوند زندگی مطلوب و موفقیت را برای هیچکس تضمین نکرده است؛ زیرا نصرت الهی و دستیابی به آینده مطلوب تنها با اراده و تلاش خود انسان ساخته میشود.[۱۵] حضرت علی، یکی از دلایل پیروزی سپاه معاویه در جنگ صفین را انجام وظیفهٔ آنها در اصلاح شهر و دیار خود و حفظ اتحاد میدانست، درحالیکه اهالی کوفه از نظر وی با ترک وظیفه دچار تفرقه شده و به فساد مشغول شدند.[۱۶] دفاع و مقابله با دشمن نهتنها امری مشروع است بلکه قرآن به آن ترغیب هم کرده است.[۱۷] اگر در وضعیت جنگی مردم، نیروهای نظامی و دولتمردان به وظایف خود عمل کنند، بنا بر وعده قرآنی[۱۸] تحقق نصرت الهی حتمی خواهد بود و اگر دفاع آنها مومنانه باشد[۱۹] بیشتر مورد توجه و نصرت الهی قرار خواهند گرفت.[۲۰]
- پیروی از رهبری: امام علی، یکی از دلایل پیروزی سپاه معاویه در جنگ صفین را اطاعت آنها از فرمان پیشوای خود در امر باطل و نافرمانی سپاه خود از پیشوای خود در امر حق میشمارد.[۲۱] اطاعت از حجت خدا، نائب خاص یا نائب عام او شرط دیگر جلب یاری خداوند برای مؤمنین است.[۲۲] چه بسا او خود از نصرت الهی برخوردار است؛ سیدعلی خامنهای دومین رهبر جمهوری اسلامی ایران در آستانه عملیات وعده صادق و موشکباران اسرائیل در ۲۶ فروردین ۱۴۰۳ش، این شعر را که چند سال پیش با الهام از آیات مربوط به مقابله حضرت موسی با جادوگران فرعون سروده بود، خواند: «توراست معجزه در کف ز ساحران مهراس/ عصا بیفکن و از بیم اژدها مگریز».[۲۳]
- تأمین زمینههای مادی: یاری خداوند شامل حال گروههایی میشود که برای فراهم آوردن بهترین و پیشرفتهترین ابزارها، وسائل و تجهیزات مورد نیاز تلاش کنند و زمینه مادی موفقیت را ایجاد کرده باشند،[۲۴] زیرا انجام امور از طریق اسباب طبیعی آن یکی از سنتهای دائمی الهی است؛ بنابراین باید زمینه مادی یاری خداوند فراهم شود.[۲۵] برای کسب آمادگی هیچ حدی وجود ندارد و باید تا نهایت امکان همه لوازم را فراهم کرد. معیار آمادگی نظامی ایجاد ترس دائمی در دل دشمن است. و این آمادگی اعم از تأمین نیروهای مادی و معنوی است.[۲۶] هرچند تأمین شرایط و ابزار و امکانات مورد نیاز برای جلب یاری خداوند ضروری است، اما مؤمنان در بهترین شرایط هم نباید به این امور امید داشته باشند بلکه تنها باید به خدا اتکا داشته باشند. در این صورت خداوند کمبودها را هم برای آنها جبران میکند.[۲۷]
- صبر و استقامت: شرط صبر و استقامت[۲۸] نوعی امر به صبر است، یعنی شرط دستیابی به موفقیت، صبر و استقامت است.[۲۹] و در این راه باید صبر و استقامت به خرج دهند.[۳۰] صبر و استقامت و پرهیزکاری ازجمله شروط دیگری است که در صورت تحقق، یاری خداوند برای مؤمنین را به پنجهزار فرشته[۳۱] افزایش میدهد. ماء غدق[۳۲] کنایه از حل تمام مشکلات زندگی است. به این معنی که اگر در این راه پافشاری و استقامت کرده و از مسیر مستقیم منحرف نشوند، گرفتاریها و ضعفها برطرف خواهند شد.[۳۳] همه گروههایی که در طول تاریخ در راه حق به یاری خداوند پیروز شدند، سختیها را تحمل کردند و هرچه در توان داشتند به کار گرفتند و آنچه را خداوند به آنها داده بود، صرف اسلام کردند.[۳۴]
شرایط خاص
تحقق نصرت الهی برای مؤمنان، شرایط خاصی هم دارد که در صورت وجود آنها امدادهای ویژه مؤمنین از راه خواهد رسید.
- ایمان به خداوند و یاری او: ایمان به خداوند ازجمله شروط مهم دستیابی به نصرت الهی است؛ زیرا ایمان به خدا عامل تحقق شروط دیگر تحقق نصرت الهی مثل دعا، استقامت و اطاعتپذیری است.[۳۵] کسی که خدای متعال و وعدههای او را باور ندارد، نصرت الهی شامل حال او نخواهد شد.[۳۶] از دیدگاه قرآن عامل اصلی پیروزی، نصرت الهی است و آنچه موجب امداد الهی میشود، ایمان و توکل به خدا و تضرع به خدای متعال است.[۳۷] باور به وعده الهی به ادعا نیست بلکه در لحظات حساس زندگی و میدان مبارزه خود را نشان میدهد و در این شرایط مؤمن واقعی از افراد سست ایمان و منافق بازشناخته میشود.[۳۸]
- نیت یاری کردن خدا: برای دریافت نصرت الهی، فرد یا گروه باید قصد یاری کردن خداوند را داشته باشد.[۳۹] هدف باید سربلندی کلمه حق باشد، نه دستیابی به سلطه، غنیمت و نشان دادن قدرت و شجاعت.[۴۰] نصرت الهی برای اهل حق، هنگامی رخ میدهد که افراد دین خدا را یاری کنند.[۴۱] روشن است که خداوند بینیاز از یاری دیگران است و مقصود از یاری کردن خداوند، یاری کردن آیین، پیامبر، شریعت و تعلیمات او[۴۲] و دفاع از ارزشهای الهی،[۴۳] انبیاء و اولیای الهی است.[۴۴] یاری کسانی که در راه خدا میجنگند[۴۵] و تلاش برای تحقق دین خدا در زندگی فردی و اجتماعی از طرقی مثل آموزش و تبلیغ است. هرگونه فعالیت اجتماعی برای ایجاد تغییر مثبت در جامعه نیز یاری خداوند محسوب میشود.[۴۶]
- طلب یاری از خداوند: برای دریافت امدادهای الهی باید به درگاه خدواند با تضرع[۴۷] به استغاثه پرداخت.[۴۸]
موانع نصرت الهی
- تنبلی، بیعملی، توهمپردازی، ترجیح منافع شخصی یا گروهی بر مصلحت امت اسلامی، دنبال کردن هوای نفس و حضور نداشتن در میدان عمل، مانع تحقق نصرت الهی است.[۴۹]
- پرهیز از غرور و غفلت: غرور و غفلت از قدرت الهی مانع جذب نصرت الهی است.[۵۰] به امدادهای الهی در همه حال نیاز است، چه در حال ضعف و چه در حال قدرت و نباید به امکانات و تواناییهای خود مغرور شد.[۵۱]
میزان نصرت الهی
خداوند هم دنیاطلبان را که در راه باطل گام برمیدارند، یاری میکند و هم افرادی که خواهان آخرت و کمالات معنوی هستند را کمک میکند، اما میزان یاری خداوند برای این دو گروه متفاوت است.[۵۲]
امدادهای الهی برای جویندگان دنیا محدود است؛ زیرا میلهای اهل دنیا متزاحم و متعارض است و برآوردن همه آنها نه ممکن است و نه موافق مصلحت و حکمت. اما خواستههای اهل آخرت تزاحم و تعارضی ندارد و مشروط به اینکه از هیچ کوششی برای کسب معرفت، نیت خالص و عمل بهتر فروگذار نکنند، با یاری خداوند به هر چه میخواهند میرسند.[۵۳]
در مورد نسبت کمکی که افراد به دین خدا میکنند و امدادی که از سوی خداوند شامل حال آنها میشود، بسیار متفاوت است. فرد یا گروهی یک قدم برای خدا برمیدارد و در مقابل خداوند صد یا هزار قدم آنها را جلو میبرد،[۵۴] اما بهطور کلی خداوند به اندازه نیاز و شایستگی مردم به آنها کمک میکند.[۵۵] وعده خداوند مبنی بر ارسال فرشتههای بیشتر و بیشمار بر این معیار دلالت دارد.[۵۶]
مصادیق نصرت الهی
نصرت الهی شامل امور مادی و معنوی میشود. امداد الهی شامل پیروزی در میدان نبرد، یا موفقیت در پروژههای علمی و اقتصادی میشود.[۵۷] همچنین امداد الهی موجب الفت و استواری در دلها،[۵۸] الهام به مؤمنان،[۵۹] استجابت دعا،[۶۰] اعطای معجزه و استدلال،[۶۱] ثمربخشی فعالیتها، نفوذ کلام،[۶۲] اعطای حکومت، میشود.[۶۳]
ایجاد ترس و وحشت در دل دشمن،[۶۴] هلاکت دشمن،[۶۵] خنثی کردن حیلهها،[۶۶] نجات از خطرها،[۶۷] پیروزی در جنگ،[۶۸] اعطای آرامش،[۶۹] قدرت بخشی به اراده مؤمنین و تغییر مسیر حوادث به نفع مؤمنین، ازجمله مصادیق دیگر نصرت الهی است.[۷۰]
شیوههای نصرت الهی
نصرت الهی با فراهم آوردن وسایل پیشرفت و نیل به هدف برای افرادی که شرایط امداد الهی را دارند، تحقق مییابد.[۷۱] منظور از نصرت الهی فعل مستقیم و بیواسطه خداوند نیست، بلکه ممکن است اسباب و علل زیادی اعم از طبیعی و ماورائی در کار باشد و در عین حال فعل به خداوند منسوب شود.[۷۲] این وسایل همه اسباب و علل عادی و طبیعی، نیروهای موجود در طبیعت و نیروهای ماوراء طبیعی را در بر میگیرد.[۷۳] امدادهای غیبی،[۷۴] ارسال فرشتگان یا ارسال باد و طوفان شن، ازجمله مصادیق شیوههای امداد الهی است.[۷۵] بهعنوان نمونه خداوند برای شکست اهل باطل شیوههای متفاوتی را برمیانگیزد. القای رعب و ترس در قلوب اهل باطل، اعطای آرامش به اهل حق، دخالت عوامل طبیعی مثل باد و باران، عوامل فوق طبیعی مثل لشکریان نادیدنی و فرشتگان، از آن جمله است.[۷۶] در همین زمینه مولانا چنین سروده است:[۷۷]
جمله ذرات زمین و آسمان
لشکر حقند گاه امتحان
نمونههایی تاریخی از نصرت الهی
نصرت الهی در تاریخ انبیاء
آیات قرآن نمونههای فراوانی از امدادهای الهی را در مورد انبیاء و پیروان آنها مطرح کرده است. نجات حضرت نوح،[۷۸] حضرت ابراهیم،[۷۹] حضرت لوط،[۸۰] حضرت یوسف،[۸۱] حضرت شعیب،[۸۲] حضرت صالح،[۸۳] حضرت هود،[۸۴] حضرت موسی،[۸۵] حضرت عیسی،[۸۶] حضرت محمد،[۸۷] و اهل ایمان نمونههایی از امدادهای الهی است که در طول تاریخ محقق شده است.[۸۸]
نصرت الهی در ایران
ایستادگی ملت ایران در دهههای پس از انقلاب بهویژه سالهای اخیر، شاخص یاری دین خدا و نشانه این است که نصرت الهی شامل حال ایران شده است. مشروع بودن دفاع ایران و تلاش و استقامت مردم براساس وعده الهی، نویدبخش یاری خداوند و آیندهای روشن برای ایران اسلامی ذکر شده است. البته دریافت نصرت الهی مشروط به این است که ۱. مردم با همان عزم و اراده مثالزدنی در میدان بمانند و عرصه را بر خرابکاری مزدوران دشمن تنگ کنند؛ ۲. نیروهای نظامی و امنیتی با همان هوشمندی، ایثار و ابتکار عمل، پاسخی کوبنده به دشمن بدهند، ۳. دولتمردان و مسئولان با جدیت برای بهبود وضعیت زندگی مردم تلاش کنند و البته ۴. همه این نقشها با اتکا و توجه به خداوند صورت گیرد.[۸۹]
۱. پیروزی انقلاب اسلامی
پیروزی ملت ایران با قدرت ایمان، مجاهدت، فداکاری، بر حکومت طاغوت که از پشتیبانی جهانی برخوردار بود و اقامه نظام جمهوری اسلامی ایران یکی از مصادیق نصرت الهی در ایران است.[۹۰] امام خمینی، اتحاد مردم ایران در مبارزه با طاغوت از شهرهای بزرگ تا روستاهای دور افتاده، و یکصدایی همه اقشار از روشنفکر و تحصیلکرده تا کارگر و زن و مرد و پیر و جوان را نشانهٔ توجه، عنایت و نصرت الهی میداند.[۹۱]
۲. حوادث پساز انقلاب
حوادث زیادی ازجمله گرفتار شدن نظامیان آمریکایی در صحرای طبس و از بین رفتن تجهیزات نظامی آنها در طوفان شن، یا حضور پاسداران بهمنظور تفحص در خانهای در تهران و مداخله عجیب یک سگ که موجب کشف تسلیحات نظامی در زیر زمین آن خانه شد، نشانه نصرت الهی است.[۹۲]
۳. حوادث مربوط به جنگ تحمیلی
فتوحات رزمندگان اسلام بهویژه «فتح المبین»[۹۳] که در دفاع مقدس در برابر عراق با پشتیبانی کشورهای پیشرفته غربی و کشورهای عربی، و ترس رزمندگان عراقی با آن همه تجهیزات نظامی که منجر به فوج فوج اسیر شدن آنها شده بود.[۹۴] پیروزی در جنگی که صدام به ملت ایران تحمیل کرد و اغلب صاحبنظران و تحلیلگران قاطعانه پیروزی صدام را پیشبینی میکردند.[۹۵]
۴. حوادث مربوط به جنگ ۱۲ روزه
خداوند براساس آیه «وَ لَیَنصُرَنَّ اللهُ مَن یَنصُرُه»، نصرت خود را برای ملت ایران ذیل نظام اسلامی چتر قرآن تضمین کرده است و این ملت یقیناً پیروز خواهد شد. عزم، اراده و آمادگی مقابله با قدرتی مثل آمریکا و رژیم صهیونیستی، کار بزرگ و ارزشمندی است. خداوند نقشهٔ دشمن را باطل کرد و مردم را به پشتیبانی مالی و جانی از دولت و نظام وارد میدان کرد. همه افراد اعم از مسئولین و روزنامهنگاران و روحانیون موظف به حفظ این اتحاد عظیم ملی هستند.[۹۶]
نصرت الهی در جنگ ۳۳ روزه لبنان
شهید سیدحسن نصرالله پساز جنگ ۳۳ روزه میگوید: «ما نصرت الهی را به وضوح در این جنگ دیدیم». بنابر روایت او در این جنگ هنگامی حزبالله لبنان بدون آب، غذا و تجهیزات نظامی، از شدت حملات و بمبباران بیوقفهٔ اسرائیل، در شکاف کوهی پناه گرفته بودند؛ با یک دستگاه شنود سخنان فرماندهان اسرائیلی را رصد میکردند. از همین طریق مطلع میشوند که سربازان اسرائیل به یکباره عقبنشینی کرده و به همین دلیل از سوی فرماندهان خود توبیخ میشوند. فرماندهان اسرائیلی میگفتند چرا کار حزبالله را که اکنون هیچ سلاحی ندارد تمام نمیکنید؟ سربازان اسرائیلی علت فرار خود را اینگونه توضیح میدهند که افرادی سفیدپوش که تاکنون شبیه آنها را ندیده بودند، با شمشیر به ما آنها یورش برده و حتی فرصت فکر کردن را از آنها گرفته و آنها را وادار به عقبنشینی کردهاند. بهدنبال این واقعه یک هواپیمای اسرائیلی هم در آسمان منفجر میشود و اسرائیلیها بهطور کلی از ادامه نبرد منصرف میشوند.[۹۷]
پانویس
- ↑ مصباح یزدی، جامعه و تاریخ از نگاه قرآن، 1391ش، ص469.
- ↑ ابنفارس، معجم مقاییس اللغه، 1404ق، ج5، ص435.
- ↑ خامنهای، شرح بخشهایی از نهج البلاغه، 1398ش، ص76.
- ↑ سوره بنیاسرائیل، آیات 18 تا 20.
- ↑ مصباح یزدی، جامعه و تاریخ از نگاه قرآن، 1391ش، ص480.
- ↑ خامنهای، «مراسم فارغالتحصیلی دانشآموختگان ارتش»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.
- ↑ مصباح یزدی، «دین؛ معیار ارزیابی انقلاب اسلامی»، پایگاه اطلاعرسانی آیتالله مصباح یزدی.
- ↑ سوره بقره، آیه 249.
- ↑ سوره غافر، آیه 51.
- ↑ سوره ابراهیم، آیه 47.
- ↑ عیسیزاده، «سنتهای الهی در نصرت حق از منظر قرآن کریم»، 1404ش، ص9.
- ↑ خامنهای، بیانات، بیتا، ج18، ص14.
- ↑ عزتی بخشایشی، «سنت نصرت الهی در یاری جبهه حق از منظر قرآن»، 1404ش، ص25.
- ↑ سوره آل عمران، آیه 126.
- ↑ سوره رعد، آیه 11؛ سوره انفال، آیه 53.
- ↑ نهجالبلاغه، خطبه 25.
- ↑ سوره حج، آیات 39 و 40؛ سوره بقره، آیه 251.
- ↑ سوره حج، آیه 39.
- ↑ سوره انفال، آیه 19.
- ↑ مصباح یزدی، «عوامل پیروزی و شکست در جنگ»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی.
- ↑ نهجالبلاغه، خطبه 25.
- ↑ مصباح یزدی، «عوامل پیروزی و شکست در جنگ»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی.
- ↑ پاکنیای تبریزی، «نمونههایی از امدادهای غیبی در انقلاب اسلامی»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.
- ↑ سوره انفال، آیه 60.
- ↑ مطهری، مجموعه آثار، ۱۳۷۸ش، ج1، ص124.
- ↑ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۰ش، ج7، ص222.
- ↑ مصباح یزدی، «عوامل پیروزی و شکست در جنگ»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی.
- ↑ سوره انفال، آیه 65.
- ↑ فخر رازی، مفاتیح الغیب، ۱۴۲۰ق، ج15، ص504.
- ↑ مصباح یزدی، «عوامل پیروزی و شکست در جنگ»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی.
- ↑ سوره آلعمران، آیه 125
- ↑ سوره جن، آیه 16.
- ↑ خامنهای، «بیانات در ارتباط تصویری با مردم آذربایجان شرقی»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.
- ↑ مصباح یزدی، «عوامل پیروزی و شکست در جنگ»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی.
- ↑ عیسیزاده، «سنتهای الهی در نصرت حق از منظر قرآن کریم»، 1404ش، ص14.
- ↑ سوره حج، آیه 40.
- ↑ عیسیزاده، «سنتهای الهی در نصرت حق از منظر قرآن کریم»، 1404ش، ص14؛ سوره توبه آیه 25.
- ↑ هاشمی نشلجی، «سنت نصرت الهی و تأثیر آن بر پایداری و مقاومت»، 1404ش، ص64.
- ↑ سوره حج، آیه 40.
- ↑ طباطبایی، المیزان فی تفسیر القرآن، 1417ق، ج18، ص229.
- ↑ سوره محمد، آیه 7.
- ↑ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۰ش، ج21، ص425.
- ↑ خامنهای، تفسیر سوره صف، 1402ق، ص85.
- ↑ جوادی آملی، تفسیر تسنیم، 1389ش، ج4، ص545.
- ↑ المراغی، تفسیر المراغی، بیتا، ج17، ص119.
- ↑ خامنهای، «بیانات در مراسم هفدهمین سالگرد رحلت امام خمینی»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.
- ↑ مصباح یزدی، «عوامل پیروزی و شکست در جنگ»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی.
- ↑ سوره انفال، آیه 9.
- ↑ خامنهای، «بیانات در دیدار کارگزاران نظام به مناسبت عید سعید فطر»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.
- ↑ سوره توبه، آیه 25.
- ↑ مصباح یزدی، «عوامل پیروزی و شکست در جنگ»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی.
- ↑ مصباح یزدی، جامعه و تاریخ از نگاه قرآن، 1391ش، ص480.
- ↑ مصباح یزدی، جامعه و تاریخ از دیدگاه قرآن، 1391ش، ص481.
- ↑ خامنهای، بیانات، بیتا، ج28، ص11.
- ↑ مصباح یزدی، «عوامل پیروزی و شکست در جنگ»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی.
- ↑ سوره آلعمران، آیه 124.
- ↑ خامنهای، بیانات، بیتا، ج32، ص49.
- ↑ سوره انعام، آیه 11.
- ↑ سوره قصص، آیه 7.
- ↑ سوره انبیاء، آیات 76، 84، 88، 90 و سوره شوری، آیه 26.
- ↑ سوره حدید، آیه 25.
- ↑ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، 1374ش، ج21، ص426.
- ↑ سوره نساء، آیه 54.
- ↑ سوره حشر، آیه 2.
- ↑ سوره اعراف، آیه 136.
- ↑ سوره انفال، آیه 18.
- ↑ سوره عنکبوت، آیه 15.
- ↑ سوره توبه، آیه 25.
- ↑ سوره توبه، آیه 40.
- ↑ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، 1374ش، ج21، ص426.
- ↑ مصباح یزدی، جامعه و تاریخ از نگاه قرآن، 1391ش، ص480.
- ↑ مصباح یزدی، جامعه و تاریخ از نگاه قرآن، 1391ش، ص470.
- ↑ خامنهای، «مراسم فارغالتحصیلی دانشآموختگان ارتش»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.
- ↑ سوره آلعمران، آیه 124.
- ↑ موسوی خمینی، صحیفه امام، ۱۳۶۱ش، ج12، ص380.
- ↑ مصباح یزدی، جامعه و تاریخ از نگاه قرآن، 1391ش، ص497.
- ↑ مولانا، مثنوی معنوی، دفتر چهارم، بخش ۳۲، وبسایت گنجور.
- ↑ سوره یونس، آیه 73.
- ↑ سوره انبیاء، آیه 69.
- ↑ سوره صافات، آیه 134.
- ↑ سوره یوسف، آیه 56.
- ↑ سوره هود، آیه 94.
- ↑ سوره هود، آیه 66.
- ↑ سوره هود، آیه 58.
- ↑ سوره شعرا، آیه 65.
- ↑ سوره آلعمران، آیه 55.
- ↑ سوره فتح، آیه 1.
- ↑ سوره آل عمران، آیه 123.
- ↑ مصباح یزدی، «دین؛ معیار ارزیابی انقلاب اسلامی»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی.
- ↑ خامنهای، بیانات، 1396ش.
- ↑ موسوی خمینی، روحالله، صحیفه امام، ۱۳۶۱ش، ج6، ص489.
- ↑ موسوی خمینی، صحیفه امام، ۱۳۶۱ش، ج13، ص98.
- ↑ موسوی خمینی، صحیفه نور، ۱۳۶۱ش، ج16، ص130.
- ↑ موسوی خمینی، صحیفه امام، ۱۳۶۱ش، ج16، ص275.
- ↑ خامنهای، بیانات، بیتا، ج31، ص 26.
- ↑ «ملت در جنگ کار بزرگی کرد نصرت الهی برای ایران تضمین شده است»، وبسایت روزنامه کیهان.
- ↑ مصباحیزدی، «دین؛ معیار ارزیابی انقلاب اسلامی»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی.
دیدگاههای ارزیابان
منابع
- قرآن کریم.
- ابنفارس، ابوالحسین احمد، معجم مقاییس اللغه، مکتبه الاعلام الاسلامی، ۱۴۰۴ق.
- پاکنیای تبریزی، عبدالکریم، «نمونههایی از امدادهای غیبی در انقلاب اسلامی»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۲۱ بهمن ۱۴۰۳ش.
- جوادی آملی، عبدالله، تفسیر تسنیم، قم، اسراء، ۱۳۸۹ش.
- خامنهای، سیدعلی، «بیانات در ارتباط تصویری با مردم آذربایجان شرقی»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای، تاریخ سخنرانی: ۲۹ بهمن ۱۳۹۹ش.
- خامنهای، سیدعلی، «بیانات در مراسم هفدهمین سالگرد رحلت امام خمینی»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای، تاریخ سخنرانی: ۱۴ خرداد ۱۳۸۵ش.
- خامنهای، سیدعلی، «بیانات در دیدار کارگزاران نظام به مناسبت عید سعید فطر»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای، تاریخ سخنرانی: ۲ آبان ۱۳۸۵ش.
- خامنهای، سیدعلی، بیانات، تهران، انقلاب اسلامی، بیتا.
- خامنهای، سیدعلی، «بیانات در مراسم فارغالتحصیلی دانشآموختگان ارتش»، تاریخ سخنرانی: ۱۹ آبان ۱۳۸۹ش.
- خامنهای سیدعلی، تفسیر سوره صف، تهران، انقلاب اسلامی، ۱۴۰۲ق.
- خامنهای سیدعلی، شرح بخشهایی از نهج البلاغه، تهران، انقلاب اسلامی، ۱۳۹۸ش.
- طباطبایی، سید محمدحسین، المیزان فی تفسیر القرآن، قم، دفتر تبلیغات اسلامی، جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، چاپ پنجم، ۱۴۱۷ق.
- عزتی بخشایش، محمد، «سنت نصرت الهی در یاری جبهه حق از منظر قرآن»، نشریه ره توشه، ش۵۳، پاییز ۱۴۰۴ش.
- عیسیزاده، عیسی، «سنتهای الهی در نصرت حق از منظر قرآن کریم»، نشریه ره توشه، ش۱۵۲، تابستان ۱۴۰۴ش.
- فخر رازی، محمد بن عمر، مفاتیح الغیب، بیروت، دار احیاء التراث العربی، چاپ ۳، ۱۴۲۰ق.
- المراغی، احمدمصطفی، تفسیر المراغی، دار احیاء التراث العربی، بیتا.
- مصباح یزدی، محمدتقی، «دین؛ معیار ارزیابی انقلاب اسلامی»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی، تاریخ سخنرانی: ۱۳ دی ۱۳۹۷ش.
- مصباح یزدی، محمدتقی، «عوامل پیروزی و شکست در جنگ»، پایگاه اطلاعرسانی آثار آیتالله مصباح یزدی، تاریخ سخنرانی: ۲۹ مهر ۱۳۶۷ش.
- مصباح یزدی، محمدتقی، جامعه و تاریخ از نگاه قرآن، قم، مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی، ۱۳۹۰ش.
- مطهری، مرتضی، مجموعه آثار، تهران، صدرا، ۱۳۷۸ش.
- مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، تهران، دارالکتب الاسلامیه، چاپ ۱۰، ۱۳۷۰ش و ۱۳۷۴ش.
- موسوی خمینی، سید روحالله، صحیفه نور، تهران، مرکز نشر آثار امام خمینی، ۱۳۶۱ش.
- مولانا، مثنوی معنوی، وبسایت گنجور، تاریخ بازدید: ۳۱ خرداد ۱۴۰۵ش.
- «ملت در جنگ کار بزرگی کرد نصرت الهی برای ایران تضمین شده است»، وبسایت روزنامه کیهان، تاریخ درج مطلب: ۲۵ تیر ۱۴۰۴ش.
- نهجالبلاغه.
- هاشمی نشلجی، سیدعلی، «سنت نصرت الهی و تأثیر آن بر پایداری و مقاومت»، نشریه ره توشه، ش۱۵۰، بهار و تابستان ۱۴۰۴ش.