پرش به محتوا

جنگ رمضان

از ایران‌پدیا

جنگ رمضان، به مجموعه عملیات‌های نظامی و حملات آمریکا و اسرائیل بر علیه خاک جمهوری اسلامی ایران اشاره دارد که در اسفند ۱۴۰۴ آغاز شد.

پیش‌زمینه[دیدگاه ۱]

انقلاب اسلامی ایران

انقلاب اسلامی ایران در سال ۱۳۵۷ش با سقوط حکومت پهلوی به پیروزی رسید و ساختار سیاسی کشور از نظام سلطنتی به جمهوری اسلامی تغییر یافت. این تحول بزرگ سیاسی، پیامدهای ژئوپلیتیکی گسترده‌ای در منطقه به همراه داشت و باعث بازتعریف روابط ایران با دیگر کشورها شد؛ به‌گونه‌ای که صف‌بندی دوستان و دشمنان ایران دگرگون گردید. در این میان، ایالات متحده آمریکا به دلیل تعارض در سیاست‌ها و ارزش‌های اعلامی، در زمره مهم‌ترین مخالفان جمهوری اسلامی قرار گرفت. این وضعیت به تدریج به شکل‌گیری نوعی تقابل پایدار در سیاست‌های دو کشور انجامید. آمریکا در این مسیر از ابزارهای مختلفی مانند فشارهای اقتصادی، سیاسی و نظامی برای محدود کردن نفوذ منطقه‌ای ایران و تضعیف جایگاه آن بهره گرفت. در مراحل ابتدایی، سیاست آمریکا بیشتر بر تضعیف موقعیت ایران و سوق دادن آن به سمت تعامل یا سازش با واشینگتن متمرکز بود. در مقابل، جمهوری اسلامی ایران نیز تلاش می‌کرد با ایستادگی در برابر این سیاست‌ها، آن‌ها را ناکام بگذارد. استمرار این رویکرد از سوی ایران به حفظ بقای سیاسی نظام و کسب نوعی موفقیت راهبردی انجامید. با گذشت زمان و افزایش نفوذ منطقه‌ای جمهوری اسلامی، تقابل‌ها از سوی آمریکا شدت بیشتری گرفت و برخی سیاستمداران آمریکایی به دنبال تغییر بنیادین در ساختار یا رفتار سیاسی ایران برآمدند. در حالی که پیش‌تر ایران از سوی رئیس‌جمهور وقت آمریکا «جزیره ثبات» در منطقه توصیف شده بود، در دوره‌های بعدی برخی رؤسای جمهور آمریکا این کشور را در قالب «محور شرارت» یا عامل بی‌ثباتی منطقه معرفی کردند.[۱]

در دهه‌های گذشته، ایالات متحده آمریکا در مواجهه با ایران از الگویی در سیاست خارجی بهره برده که در ادبیات روابط بین‌الملل با عنوان «بازی جوجه» (به انگلیسی: Game of Chicken) شناخته می‌شود. در این الگو، دو طرف با افزایش تدریجی سطح تنش و فشار، یکدیگر را تا آستانه درگیری نظامی پیش می‌برند تا طرف مقابل را وادار به عقب‌نشینی و پذیرش خواسته‌های خود کنند. در چنین شرایطی، اگر یکی از طرفین در برابر فشارها تسلیم نشود، احتمال بروز درگیری یا جنگ افزایش می‌یابد. در این چارچوب، ایجاد فضای تهدید و تخاصم به‌منظور القای ترس و واداشتن رقیب به پذیرش مطالبات سیاسی یا امنیتی صورت می‌گیرد. این رویکرد در قبال ایران نیز به کار گرفته شد و آمریکا با اعمال فشارهای گوناگون تلاش کرد شروط مورد نظر خود را بر ایران تحمیل کند. با این حال، مقاومت ایران در برابر این فشارها موجب شد که این تقابل در برخی مقاطع به سطوحی از تنش آشکار و حتی رویارویی نظامی نزدیک شود.[۲]

یکی از عوامل مؤثر در شکل‌گیری این تقابل، مفهوم «استثناگرایی آمریکایی» در اندیشه سیاسی برخی دولتمردان ایالات متحده است. بر اساس این دیدگاه، آمریکا کشوری برتر و دارای مأموریتی ویژه برای حفظ صلح و نظم جهانی تلقی می‌شود. در چنین چارچوبی، ایالات متحده خود را محق می‌داند که در برابر هر آنچه تهدیدی برای نظم مورد نظرش تلقی می‌کند، حتی اگر مستقیماً امنیت این کشور را تهدید نکند، مداخله یا اقدام کند. این نگرش که در برخی تحلیل‌ها نوعی استعمارگرایی نوین نیز دانسته می‌شود، در سیاست خارجی آمریکا بازتاب یافته است. در سوی دیگر، در گفتمان سیاسی جمهوری اسلامی ایران نیز نوعی تأکید بر استقلال و نفی دخالت خارجی دیده می‌شود؛ به‌گونه‌ای که ایران از سوی بسیاری از سیاستمدارانش کشوری مستقل و متمایز در نظام بین‌الملل معرفی می‌شود. بر همین اساس، یکی از اصول سیاست خارجی جمهوری اسلامی مقابله با سلطه‌جویی قدرت‌های بزرگ، به‌ویژه سیاست‌های ایالات متحده و همین‌طور «صدور انقلاب» تعریف شده است.[۳]

در ادامه این روند، چالش‌های متعددی میان ایران و ایالات متحده شکل گرفت که از مهم‌ترین آن‌ها مسئله برنامه هسته‌ای ایران بود. این موضوع به یکی از محورهای اصلی اختلاف میان دو کشور تبدیل شد و زمینه‌ساز شکل‌گیری اجماعی بین‌المللی علیه ایران، با نقش‌آفرینی و رهبری آمریکا، گردید. نتیجه این روند، اعمال مجموعه‌ای از تحریم‌های گسترده اقتصادی، سیاسی و حتی نظامی از سوی آمریکا و برخی کشورهای اروپایی علیه ایران بود.[۴] در برابر این فشارها، جمهوری اسلامی ایران رویکردی مبتنی بر «صبر راهبردی» اتخاذ کرد؛ به این معنا که از یک سو تلاش شد آثار تحریم‌ها با تدابیر داخلی کاهش یابد و از سوی دیگر، در برابر تهدیدها بر امکان پاسخ در زمان مقتضی تأکید شد.[۵]

اعتراضات دی ماه ۱۴۰۴

ایران در دی ماه ۱۴۰۴ش شاهد اعتراضاتی وسیع در شهرهای مختلف بود. این اعتراضات از روز یکشنبه هفتم دی ۱۴۰۴ش و همزمان با افزایش ناگهانی قیمت سکه و دلار کلید خورد.[۶] تجمع‌های اعتراضی از بازار تهران آغاز شد.[۷] در روزهای بعد دامنهٔ اعتراضات به مناطق دیگر کشیده شد.[۸][۹] اعتراضات در روزهای بعد با خشونت بیشتری همراه بود و به کشته‌شدن تعدادی از مردم و نیروهای انتظامی انجامید. هرچند منابع رسمی عامل این کشتار را عوامل تروریستی و اغتشاشگران دانستند؛[۱۰] اما در روزهای بعد، رسانه‌های مخالف جمهوری اسلامی، مسئولیت این کشتار را متوجه نیروهای نظامی و امنیتی کردند. در ادامه جریان ناآرامی‌ها، در روزهای ۱۸ و ۱۹ دی، با انتشار فراخوان‌هایی از سوی رضا پهلوی و دیگر مخالفان جمهوری اسلامی اعتراضات به اغتشاشات وسیع مبدل شد.[۱۱]

وقایع دی ۱۴۰۴ش با پیامدهایی در حوزهٔ روابط دولت و جامعه[۱۲] و ایجاد نگرانی امنیتی از تکرار این واقعه همراه شد.[۱۳] انتشار آمارهای غیررسمی و غیرواقعی از کشتگان این حوادث از سوی گروه‌های مخالف جمهوری اسلامی، با اتهام‌هایی به نیروهای امنیتی و نظامی همراه بود.[۱۴] این موضوع دستاویزی برای درخواست‌ها از نیروهای خارجی برای کمک به معترضان بود. ادعایی که بعدها از سوی سیاستمداران کشورهایی همچون ایالات متحده آمریکا همراه بود.[۱۵] رضا پهلوی، نیز به عنوان یکی از طرفداران سقوط حکومت جمهوری اسلامی در ایران، از دونالد ترامپ خواسته تا حملات هدفمند علیه نیروهای شبه‌نظامی حکومت ایران انجام دهد تا توان سرکوب اعتراضات تضعیف شده و سقوط حکومت میسر گردد.[۱۶] در چنین شرایطی که برخی پژوهشگران، حکومت ایران را در وضعیتی شکننده ترسیم کرده‌اند،[۱۷] ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا، مدعی شد که قصد دارد به بهانه آنچه که «سرکوب خونین اعتراضات در ایران» می‌خواند، اقداماتی در راستای تغییر حکومت از طریق ضربه‌زدن به نهادهای حکومتی را پیش بگیرد.[۱۸] در ۲۶ دی، ترامپ خطاب به مردم ایران خواست «به اعتراضات ادامه دهید… کمک در راه است». سفیر ایران در سازمان ملل، به این ادعا واکنش نشان داد و آن را دخالت در امور داخلی کشورها و ایجاد خشونت بر علیه دولت‌ها دانست. کمی بعد روسیه نیز این دخالت را محکوم کرد.[۱۹][دیدگاه ۲]

در ۱۷ بهمن، ایران و ایالات متحده مذاکرات غیرمستقیم هسته‌ای را در مسقط، پایتخت عمان، آغاز کرد. دور دوم گفت‌وگوهای هسته‌ای در ژنو برگزار شود.[۲۰][۲۱] در روزهای بعد ترامپ ایران را حامی تروریست و در تلاش برای ساخت سلاح هسته‌ای خواند و از توسعه برنامه موشکی ایران برای هدف قرارد دادن کشورهای اروپایی و آمریکا سخن گفت.[۲۲] با این همه ایران همواره بر موضع خود اصرار داشت. رئیس‌جمهور ایران، مسعود پزشکیان نیز در پیامی اعلام کرد که تسلیم زیاده‌خواهی آمریکا نخواهد شد.[۲۳] یک روز پیش از آغاز جنگ، دومین دور مذاکرات به پایان رسید و در میانه آن ادوات نظامی بیشتری از آمریکا به ایران منتقل شد. در این میان، سفرهای ناگهانی و تحرکات نظامی آمریکا توسط تحلیل‌گران به حمله قریب‌الوقوع در منطقه اشاره داشت.[۲۴] یک روز قبل از آغاز حملات، ترامپ رسماً اعلام کرد که می‌خواهد با ایران به توافق برسد اما ایران آنچه او می‌خواهد را در مذاکرات تکرار نمی‌کند.[۲۵] مقام‌های آمریکایی و اروپایی نیز تأیید کردند که واشینگتن سه مطالبهٔ اصلی را به ایران ارائه کرده است: پایان دائمی همهٔ فعالیت‌های غنی‌سازی اورانیوم، اعمال محدودیت‌های سخت‌گیرانه بر برنامهٔ موشک‌های بالستیک ایران، و توقف کامل حمایت از گروه‌های نیابتی منطقه‌ای مانند حماس، حزب‌الله و حوثی‌ها. پاسخ اولیه ایران، مخالفت با این ادعاها بود. مهدی محمدی، مشاور ارشد محمدباقر قالیباف، در مصاحبه‌ای تلویزیونی گفت که شرایط واشینگتن برای ایران قابل قبول نیست و اساساً تسلیم شدن ایران است. این به معنای خلع سلاح ایران است تا هر زمانی که بخواهند به ایران حمله کنند.[۲۶][دیدگاه ۴]

انتقال تجهیزات نظامی[دیدگاه ۵]

از سمت آمریکا

در ۳ بهمن ۱۴۰۴، ترامپ اعلام کرد که یک «ناوگان» نظامی آمریکا، شامل ناو هواپیمابر یواس‌اس آبراهام لینکلن (سی‌وی‌ان-۷۲) و چند ناوشکن را عازم خاورمیانه است.[۲۷] در همان روز یک پهپاد آمریکایی در تنگه هرمز مفقود شد. خبرگزاری‌ها در خصوص اینکه چه اتفاقی برای این پهپاد افتاد، سخنی نگفتند. برخی رسانه‌ها گمانه‌زنی کردند که این پهپاد با عملیات الکترونیکی ایران ساقط شده است.[۲۸] در روزهای بعد و در میانه مذاکرات، ترامپ دومین ناو هواپیمابر خود، «یواس‌اس جرالد آر. فورد»، را برای افزایش فشار بر ایران به خاورمیانه اعزام کرد و اعلام کرد تغییر رژیم در ایران «بهترین اتفاقی است که می‌تواند رخ دهد».[۲۹] در ۱۴ بهمن ۱۴۰۴، یک فروند پهپاد شناسایی شاهد ۱۳۹ ایرانی در نزدیکی دریای عرب، توسط F35 آمریکایی ساقط شد. ادعا شده بود این پهپاد بسیار به ناو هواپیمابر آمریکایی نزدیک شده بود.[۳۰] یک روز به آغاز تجاوز آمریکا به خاک ایران، پایگاه العدید قطر، از نیروها و ادوات نظامی آمریکایی تخلیه شد.[۳۱]

از سمت ایران

در مقابل، نیروهای نظامی ایرانی نیز بارها اقدام به انتقال تجهیزات نظامی از کشورهای هم‌پیمان همچون روسیه و چین کرد. گزارش‌های خبری از چندین پرواز سنگین نظامی به فرودگاه‌های مختلف ایران داشتند.[۳۲] در برخی رسانه‌ها از انتقال تجهیزات جنگ الکترونیک از چین خبر دادند که در منطقه جنوبی ایران مستقر شد و توان ایجاد پارازیت بر روی رادارهای هواپیماهای رادارگریز و پهپادها را داشت.[۳۳] همچنین منابع از انتقال سامانه‌های پدافند هوایی همچون اس ۳۰۰ و اس ۴۰۰ و جنگنده‌هایی از نسل سوخو به ایران خبر می‌دادند.[۳۴] به گفته منابع تحلیلی، این اقدامات از سوی ایران، برای آمادگی بیشتر در حملاتی همچون جنگ ۱۲ روزه بود.[۳۵]

معرفی

حملات اسفند ۱۴۰۴ آمریکا و اسرائیل به ایران، که در ایران با عنوان جنگ رمضان شناخته می‌شود، از روز ۹ اسفند ۱۴۰۴ آغاز شد. این حملات از سوی ایالات متحده آمریکا و دولت اسرائیل با تجاوز به خاک ایران و موشک‌باران شهرها و مناطق نظامی ایران آغاز شد. نام عملیاتی این اقدام از سوی ارتش آمریکا، خشم حماسی نامیده شد.[۳۶] در اسرائیل، نام عملیات شیر یهودا نامگذاری شد. رسانه‌هایی همچون سی‌ان‌ان تحلیل کردند که این نامگذرای برای مقابله با روایت فتح خیبر در دیدگاه شیعیان است.[۳۷] ایران نیز حملات تلافی‌جویانه خود را با عنوان عملیات «وعده صادق ۴» آغاز کرد.[۳۸][۳۹]

تاریخچه وقایع

جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران روز شنبه ۹ اسفند در حالی آغاز شد که برخی از منابع رسانه‌ای متعلق به حکومت ایران از آمادگی برای برگزاری دور بعدی مذاکرات اتمی با آمریکا خبر داده بودند.[۴۰] این حمله از سوی منابع وابسته به اسرائیل، «حمله‌ای پیش‌دستانه» توصیف شد.[۴۱] با این وجود برخی مقامات دفاعی اسرائیل از برنامه‌ریزی این حملات در هفته‌های گذشته خبر دادند.[۴۲]

روز اول جنگ - ۹ اسفند

حملات اولیه به ایران

در صبح ۹ اسفند ۱۴۰۴، اسرائیل و آمریکا حمله‌ای مشترک را به ایران کردند. از جمله اهداف این حملات، محل بیت رهبر جمهوری اسلامی ایران، سید علی خامنه‌ای بود. کاخ ریاست‌جمهوری ایران و شورای عالی امنیت ملی نیز در محدوده‌ای قرار داشت که هدف حمله موشکی قرار گرفت.[۴۳] بعدها رسانه‌ها تأیید کردند که هفت موشک به این منطقه اصابت کرده است.[۴۴] کمی بعد خیابان دانشگاه، محدوده خیابان جمهوری اسلامی و منطقه شمالی سیدخندان هدف حملات موشکی قرار گرفت.[۴۵] پس از آن نیز انفجارهای بیشتری در شهرهای دیگر ایران، از جمله قم، کرمانشاه، اصفهان، کرج[۴۶] و لامرد صورت گرفت.[۴۷] در همین روز یک مدرسه شجره طیبه در میناب، هدف حمله موشکی از سوی آمریکا قرار گرفت و تعداد زیادی از دانش‌آموزان آن مدرسه کشته شدند.[۴۸][۴۹] به گزارش هلال‌احمر ایران، در روز اول جنگ، ۲۴ استان ایران هدف حملات قرار گرفته است.[۵۰]

مقام‌های آمریکایی تأیید کردند که این حملات با ایالات متحده هماهنگ شده بود.[۵۱] به گفته یک مقام آمریکایی، ده‌ها حمله توسط هواپیماهای تهاجمی مستقر در پایگاه‌هایی در سراسر خاورمیانه و از یک یا چند ناو هواپیمابر انجام می‌شود. خبرگزاری رویترز نیز گزارش داد که این حملات از طریق هوا و دریا انجام خواهد شد.[۵۲] دونالد ترامپ، دو ساعت پس از آغاز حملات یک بیانیه هشت دقیقه‌ای منتشر کرد و گفت که هدف حملات ایالات متحده به ایران در واقع تغییر رژیم بوده و از سپاه پاسداران انقلاب اسلامی خواست که «سلاح‌های خود را زمین بگذارید.»[۵۳] مدتی پس از آن، بنیامین نتانیاهو نیز بیانیه ویدیویی منتشر کرد و گفت که حملات برای از بین بردن تهدید وجودی جمهوری اسلامی انجام می‌شود. وزارت امور خارجه ایران نیز تأیید کرد که بانک اهداف حملات اسرائیل و آمریکا، مناطق نظامی، دفاعی و زیرساخت‌های غیرنظامی بوده است.[۵۴] روابط عمومی ارتش جمهوری اسلامی ایران نیز از انهدام ۱۲ فروند پهپاد مهاجم توسط شبکه یکپارچه پدافند ایران خبر داد.[۵۵]

پاسخ ایران به حملات

خبرگزاری‌های ایرانی و صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران سریعاً از انتقام سخت و پاسخی قوی سخن گفتند. مقامات ایران نیز با هدف پرهزینه کردن جنگ برای آمریکا، اسرائیل و شرکای اقتصادی و نظامی آنها، اقدام به اجرای حملات خود شد.[۵۶] در ساعت ۱۲ ظهر، اولین موشک‌ها از سوی ایران به سوی اهدافی در اسرائیل شلیک شد.[۵۷] ایران در پاسخ به تجاوز به خاکش، چندین پایگاه نظامی آمریکا در منطقهٔ خلیج فارس را هدف قرار داد.[۵۸] پایتخت بحرین یکی از اهداف حملات موشکی ایران بود. به گواه منابع خبری بحرین، در اولین موج حملات، مقر ناوگان پنجم نیروی دریایی آمریکا هدف قرار گرفت.[۵۹] ایران همچنین حملاتی را به سوی پایگاه‌های آمریکا در کشورهای قطر[۶۰] و امارات متحده عربی انجام داد.[۶۱] سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اعلام کرد که چهار پایگاه آمریکا در خاورمیانه را هدف قرار داده است: پایگاه هوایی العدید در قطر، پایگاه هوایی السالم در کویت، پایگاه هوایی الظفره در امارات متحدهٔ عربی، و پایگاه ناوگان پنجم نیروی دریایی آمریکا در بحرین.[۶۲] همچنین انفجارهایی نیز در امان، پایتخت اردن و ریاض، پایتخت عربستان سعودی صورت گرفت.[۶۳]

در این میان، برخی از نقاط در سرزمین‌های اشغالی نیز مورد حملات ایران قرار گرفت. بر اساس گزارش‌ها، در شمال اسرائیل یک ساختمان ۹ طبقه بر اثر اصابت موشک‌ها آسیب دید.[۶۴] گزارش‌های خبری حاکی از به صدا درآمدن آژیرهای خطر در اسرائیل است.[۶۵] وزارت بهداشت اسرائیل نیز در واکنش، دستور انتقال فعالیت بیمارستان‌ها به بخش‌های زیرزمینی را صادر کرده است.[۶۶] در این خصوص، خبرگزاری‌های وابسته به سپاه پاسداران، از موفقیت ۹۰ درصدی شلیک‌های ایران در موج‌های نخستین حملاتشان خبر دادند.[۶۷] نیروهای سپاه پاسداران جمهوری اسلامی ایران نیز اعلام کردند که ناو پشتیبانی رزمی MST آمریکا را با موشک هدف حمله قرار داده‌اند.[۶۸]

روز دوم جنگ - ۱۰ اسفند

حملات

در دومین روز حملات اعلام شد که سنتکام و ارتش دفاعی اسرائیل موظف شدند دستگاه‌های امنیتی، نظامی و انتظامی را از بین ببرند. نیروی هوایی اسرائیل در این روز حملات گسترده‌ای را در تهران و کرج اجرا کرد.[۶۹] هدف قرارگرفتن فرودگاه مشهد و ساختمان دادگاه انقلاب در تهران،[۷۰] انفجارهایی در نزدیکی ورزشگاه آزادی، میدان آزادی و برج میلاد[۷۱] و پادگان امام علی در جنوب شهر خرم‌آباد گزارش شد.[۷۲] در این حملات، مراکز امداد اورژانس شهرهای چابهار، همدان و سراب و همچنین بیمارستان‌های ابوذر اهواز[۷۳] و گاندی و خاتم[۷۴] و همچنین مرکز جامع توانبخشی هلال‌احمر در تهران مورد حمله قرار گرفتند و آسیب جدی به این مراکز درمانی وارد شده است.[۷۵] در همین روز صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران نیز مورد هدف حمله قرار گرفت که با قطعی موقتی همراه بود.[۷۶] در همین روز ساختمان مرکز ملی تنیس ایران (باشگاه استقلال)[۷۷] و کمپ تیم‌های ملی کشتی نیز متحمل خسارت‌هایی شد.[۷۸]

ارتش جمهوری اسلامی ایران اعلام کرده است که در این روز، ۱۰ پهپاد مهاجم را منهدم کرده است.[۷۹]

پاسخ ایران به حملات

صبح ۱۰ اسفند ایران با شلیک موشک‌ها و پهپادها اسرائیل و همچنین امارات متحده عربی، قطر، کویت، بحرین، اردن، عربستان سعودی،[۸۰] قبرس را هدف قرار داده است.[۸۱] در این میان موشک‌های ایرانی در مقر ناوگان پنجم ایالات متحده در بحرین[۸۲] و بندر جبل‌علی در امارات متحده عربی اصابت کرد. برخی موشک‌ها نیز بر فراز این کشورها رهگیری شدند.[۸۳] رسانه‌های متعلق به سپاه پاسدراران از انهدام رادار تاد در امارات خبر دادند. همچنین در این روز کشتی پشتیبان سوخت‌رسان ناوگروه آمریکا نیز در عمق ۷۰۰ کیلومتری ساحل چابهار هدف حملات موشکی و پهپادی ایران قرار گرفت.[۸۴] همچنین گزارش‌هایی از برخورد چهار موشک ایرانی به ناو آبراهام لینکن گزارش شده است.[۸۵] نابع ایرانی گزارش کرده‌اند که پایگاه دریایی علی السالم آمریکا در کویت، کاملاً از رده فعالیت خارج و ۳ سازه زیرساختی دریایی محمد الاحمد آمریکا در کویت نیز منهدم شده‌اند. همچنین پایگاه دریایی آمریکا در میناء (بندر) سلمان بحرین مورد اصابت ۴ فروند پهپاد قرار گرفت. همچنین در این روز سه نفتکش متعلق به آمریکا و انگلیس هدف حملات موشکی ایران قرار گرفت.[۸۶] اصابت یک پهپاد ایرانی به هتل کرون پلازا در شهر منامه، بحرین باعث آتش‌سوزی وسیعی در این ساختمان شد.[۸۷] منابع تلفات حملات ایران در کویت را یک کشته و ۳۲ زخمی گزارش کردند.[۸۸] در همین روز ارتش ایران اعلام کرد که با استفاده از جنگنده‌های خود به نقاط از جمله کشورهای خلیج فارس و کردستان عراق حمله کرده است.[۸۹]

در اسرائیل، ساختمانی در بیت‌شمش هدف اصابت موشک ایرانی قرار گرفت.[۹۰] پایگاه دریایی ارتش اسرائیل در بندر حیفا، لنگرگاه ناوهای جنگی اسرائیل در حیفا، پایگاه هوایی رمات دیوید، وزارت جنگ اسرائیل در منطقه هاکریات، شهرک نظامی-صنعتی بیت‌الشمس و مرکز صنایع نظامی اشتود از دیگر اهداف ایران در حملات خود به مواضع اسرائیل بود.[۹۱]

در همین روز، نیروهای مقاومت عراق نیز حملاتی بر علیه مواضع آمریکا در این کشور انجام دادند. مقاومت اسلامی عراق در این روز به حداقل ۲۳ عملیات علیه مواضع آمریکا اشاره کرد.[۹۲]

روز سوم جنگ - ۱۱ اسفند

حملات

این حملات بر اهدافی در تهران و سنندج متمرکز بود و همچنین مراکز نظامی و راهبردی از جمله مراکز فرماندهی و پایگاه‌های موشکی را هدف قرار داد.[۹۳] ایران اعلام کرد که تأسیسات هسته‌ای نطنز در حملات هوایی آمریکا و اسرائیل هدف قرار گرفته است.[۹۴] در پی حملات انجام شده، چندین هواپیمای نظامی ایرانی در پایگاه‌های هوایی ایران مورد حمله قرار گرفت.[۹۵] بعدها منابع آمریکایی ویدئوهایی از هدف قرار گرفتن ناو هواپیمابر شهید باقری در این روز را منتشر کردند.[۹۶] در همین روز، ساختمان پلیس دیپلماتیک در مرکز تهران نیز هدف حملات هوایی قرار گرفت.[۹۷]

در این روز همچنین اسرائیل حملاتی را علیه نقاطی در بیروت، دره بقاع و جنوب لبنان انجام داد. همچنین دستور تخلیه ۵۲ شهرک در لبنان، از سوی ارتش اسرائیل صادر شد.[۹۸] ارتش اسرائیل بعداً اعلام کرد که در این حملات، حسین مکلد، رئیس ستاد اطلاعات حزب‌الله، کشته شده است.[۹۹] در همین روز، سه جنگنده اف۱۵ آمریکایی در کشور کویت، توسط پدافند هوایی کشور کویت به اشتباه منهدم شدند.[۱۰۰]

پاسخ ایران

سپاه پاسداران در این روز، موج 11 عملیات وعده صادق را اجرا کرد. اهداف این عملیات، مراکز اطلاعاتی و انبارهای پشتیبانی نظامی آمریکا و مجتمع صنایع ارتباطی ارتش اسرائیل بود.[۱۰۱] در همین روز، حملاتی به بئرالسبع شکل گرفت.[۱۰۲] پایگاه نیروی هوایی سلطنتی بریتانیا در آکروتیریِ قبرس هدف حمله‌ای مشکوک با پهپاد ایرانی قرار گرفت. گزارش‌ها حاکی است که پنج پهپاد رهگیری شدند، اما یکی از آن‌ها موفق شد به باند فرودگاه اصابت کند.[۱۰۳]

گزارش‌ها حاکی از انفجارهایی در شهرهای مهم منطقه خلیج فارس رخ داده است. وقوع انفجار در دبی، ابوظبی و دوحه گزارش شد. در این حملات، یک پالایشگاه نفت بر اثر اصابت ترکش آسیب دید. در عربستان سعودی نیز پهپادها پالایشگاه رأس‌تنوره را هدف قرار دادند.[۱۰۴] پهپادهای ایرانی تأسیسات گاز طبیعی مایع‌شده (LNG) قطر را هدف قرار دادند که موجب توقف تولید شد. علاوه بر این، موشک‌ها و پهپادهایی به سوی چندین نقطه در قطر، از جمله پایگاه هوایی العدید و تأسیسات صنعتی، شلیک شدند.[۱۰۵] همچنین گزارش شده است که حمله‌ای پهپادی علیه دفتر سیا در عربستان و در نزدیکی ساختمان سفارت آمریکا در ریاض صورت گرفته است.[۱۰۶]

در این روز، ارتش آمریکا تایید کرد که سه فروند هواپیمای اف‌15 آمریکایی بر فراز آسمان کویت، دچار سانحه شده و سقوط کردند.[۱۰۷]

روز چهارم جنگ - ۱۲ اسفند

حملات

در ۱۲ اسفند حملات بیشتری بر علیه لبنان و مواضع حزب‌الله انجام گرفت. برای نقاط بیشتری دستور تخلیه از سوی نیروهای نظامی اسرائیل صادر شد.[۱۰۸] پیش‌تر نیز سخنگوی ارتش اسرائیل، از قصد ارتش اسرائیل برای هدف قرار دادن دیپملات‌های ایرانی در لبنان خبر داده بود.[۱۰۹] در این روز فرمانده نیروی دریایی آمریکا در پیامی ویدئویی اعلام کرد که ۱۶ کشتی و ۱ زیردریایی ایرانی را منهدم کرده است.[۱۱۰]

پاسخ ایران به حملات

ایران در پاسخ به حملات صورت گرفته به ایران، تعدادی موشک و پهپاد را به نقاط مختلفی شلیک کرد. برخی از این موشک‌ها توسط سامانه‌های راداری منطقه شناسایی و منهدم شدند. در این حملات، پهپاد ایرانی به پایگاه المنهاد متعلق به استرالیا واقع در نزدیکی شهر دبی اصابت کرد که تلفات جانی نداشت. همچنین سفارت آمریکا در ریاض عربستان هدف اصابت دو پهپاد قرار گرفت. البته رسانه‌ها درخصوص انتساب این پهپاد به نیروهای ایرانی، تردید داشتند. در همین روز، پهپادهایی از سوی شبه‌نظامیان عراق به سمت اربیل پرتاب شد که منجر به شنیده شدن صدای انفجار در نزدیکی فرودگاه این شهر گردید. همچنین چند پهپاد نیز از سوی لبنان به سمت اراضی اشغالی شلیک شدند.[۱۱۱]

روز پنجم جنگ - ۱۳ اسفند

حملات

در روز ۱۳ اسفند، نیروی دریایی آمریکا به ناو دنا که برای انجام رزمایش به آب‌های اقیانوس سفر کرده بود، حمله کرده و آن را غرق نمودند. در پی این حمله، بیش از ۸۰ نفر از حاضران در عرشه کشته شدند. بر اساس آمارها، این ناو حداقل ۱۸۰ نفر را در خود جای داده بود که هدف حمله قرار گرفت. در این حمله ۳۲ نفر از افراد، توسط نیروهای نجات دریایی سریلانکا، نجات یافتند.[۱۱۲] رئیس‌جمهور آمریکا بعداً تأیید کرد که این اقدام را برای سرگرمی انجام داده است، در صورتی که می‌توانست این ناو را برباید و سرنشینان آن را به اسارت درآورد.[۱۱۳]

پاسخ ایران به حملات

در این روز، یک نفتکش بریتانیایی در بندری در کویت هدف حمله قرار گرفت. این حمله باعث آبگرفتی کشتی و نشت نفت به دریا شد.[۱۱۴]

روز ششم جنگ - ۱۴ اسفند

حملات

در این روز صداهایی از جت‌های جنگنده بر فراز تهران گزارش شد. ارتش اسرائیل در این روز حملات متعددی به بیروت و نواحی جنوبی لبنان داشت. در این میان حدود نیم میلیون لبنانی در خطر اصابت موشک قرار گرفتند. وزیر دارایی اسرائیل در پیامی اعلام کرد که می‌خواهد ضاحیه لبنان را به ویرانه‌های خان‌یونس مبدل کند. در مقابل نیروهای حزب‌الله نیز دستور تخلیه شهرک‌های صهیونی در مرز با لبنان را صادر کرد.[۱۱۵]

پاسخ ایران به حملات

در روز ۱۴ اسفند، حملاتی از سوی ایران به سمت سرزمین‌های اشغالی و عربستان شلیک شد.[۱۱۶]

روز هفتم جنگ - ۱۵ اسفند

حملات

در بامداد روز ۱۵ اسفند، شرق تهران مورد هجوم حداقل ۱۸ حمله موشکی قرار گرفت. همچنین ۲ مرکز نظامی در خارج از شهر قم مورد هدف حملات هوایی قرار گرفت. در مناطق دیگری نیز چون اصفهان و کرمانشاه، انفجارهایی صورت گرفت.[۱۱۷] در ساعات پایانی شب نیز فرودگاه مهرآباد، شلوغترین فرودگاه ایران هدف هجوم موشک‌های اسرائیلی قرار گرفت. در همین روز، برخی رسانه‌ها، گمانه‌زنی‌هایی را مطرح کردند که آمریکا در پی حملات زمینی به خاک ایران است.[۱۱۸]

با وجود آنکه در روز ۱۴ اسفند، ترامپ اعلام کرده بود که باید در تعیین رهبر بعدی ایران نقش داشته باشد، در روز ۱۵ اسفند در مصاحبه‌ای اعلام کرد که باید مقام رهبری به‌طور کامل از ایران برچیده شود. او در ادامه تصریح کرد که سعی می‌کند در حملاتش، کسانی که گزینه مد نظر او برای اداره ایران هستند را حفظ نماید.[۱۱۹]

پاسخ ایران به حملات

در این روز یک هتل در منامه بحرین هدف حمله پهپادی جمهوری اسلامی ایران قرار گرفت. در این حمله، ساختمان هتل دچار آتش‌سوزی شد.[۱۲۰]

روز هشتم جنگ - ۱۶ اسفند

حملات

در صبح شنبه، ۱۶ اسفند، اسرائیل حملاتی را علیه خاک لبنان و ایران انجام داد. در پی این حملات، شهر بیروت بمباران شد. ترامپ نیز در مصاحبه‌ای اعلام کرد که هیچگونه صلحی با ایران انجام نخواهد شد و تنها تسلیم بی قید و شرط حکومت ایران را خواهان است.[۱۲۱] براساس گزارشهای نیروهای نظامی ایران، ایران در این روز موفق به ساقط کردن ۱۳ مدل پهپاد مهاجم اسرائیلی و آمریکایی شده است که مجموع آنها را این روز به ۸۲ پهپاد می‌رساند.[۱۲۲] در این حملات فرودگاه مهرآباد تهران هدف حمله قرار گرفت.[۱۲۳] در این روز ترامپ در پیامی اعلامی کرد که ممکن است بخواهد از نیروهای زمینی ارتش آمریکا نیز در این حمله استفاده ببرد.[۱۲۴]

پاسخ ایران به حملات

در پاسخ به حملات صبح شنبه اسرائیل، ایران نیز تعداد زیادی موشک به سمت سرزمین‌های اشغالی شلیک کرد. همچنین منابع خبری از انفجارهایی در منامه و دبی خبر دادند. در همین روز، جسد ۶ سرباز آمریکایی که در جنگ کشته شده‌بودند به آمریکا منتقل و توسط ترامپ، تحویل گرفته شدند.[۱۲۵]

سپاه پاسداران جمهوری اسلامی ایران، موج‌های ۲۳، ۲۴ و ۲۵ حملات خود تحت عنوان عملیات وعده صادق ۴ را در این روز آغاز کرد. در این حملات موشک‌هایی به سمت اراضی اشغالی، مقر نیروهای آمریکایی در پایگاه‌های شیخ‌عیسی، علی السالم، جفیر و الازرق شلیک شدند. در این حملات از موشک‌های عماد و فتاح استفاده شده است.[۱۲۶] در دیگر حملاتی که با هدف بندر شیبه از سوی ایران شکل گرفته بود، توسط پدافند عربستان دفع شد.[۱۲۷]

در ادامه ناآرامی‌های تنگه هرمز، در این روز یک فروند نفتکش به نام prima به خاطر آنچه بی‌توجهی به دستورات اعلام شده است، هدف حمله نظامی سپاه پاسداران جمهوری اسلامی ایران قرار گرفت.[۱۲۸]

روز نهم جنگ - ۱۷ اسفند

حملات

در این روز، یک انبار نفت در شهر تهران، هدف حمله قرار گرفت و در پی آن یک آتش‌سوزی مهیب شکل گرفت. دود ناشی از این آتش‌سوزی تا ساعت‌ها بر نواحی مختلفی از تهران سایه افکنده بود.[۱۲۹] در همین روز، چند ناحیه از شهر بروجرد هدف حملات جنگنده‌ها قرار گرفت که به کشته و زخمی‌شدن غیرنظامیان بسیاری انجامید.[۱۳۰]

پاسخ ایران به حملات

در روز نهم جنگ، نیروهای مسلح ایران همچنان به برخی از مواضع آمریکایی در منطقه حمله موشکی و پهپادی داشتند. انبار سوخت فرودگاه کویت، ساختمان مؤسسه عمومی تأمین اجتماعی کویت، بندر مینا سلمان و سازمان ملی مدیریت بحران در بحرین از اهداف ایران در این موج از حملات بود. در پی اصابت یک موشک به ساختمانی ۲۲ طبقه‌ای در کویت، این ساختمان دچار آسیب شد. همچنین دو انبار سوخت در فرودگاه بین‌المللی کویت هدف اصابت پهپاد قرار گرفت که آتش‌سوزی وسیعی را شکل داد.[۱۳۱]

روز دهم جنگ - ۱۸ اسفند

حملات

در روز دوشنبه، ۱۸ اسفند و روز دهم جنگ، اسرائیل از آغاز موج جدیدی از حملات به زیرساخت‌های ایران خبر داد. همزمان حملاتی نیز به لبنان و مواضع حزب‌الله شکل گرفت.[۱۳۲]

پاسخ ایران به حملات

در این روز، یکی از زیرساخت‌های انرژی بحرین در ناحیه ستره در نزدیکی پایتخت کشور بحرین مورد هدف حملات قرار گرفت. همچنین در امارت متحده عربی نیز صدای انفجارهایی شنیده شد. حملات پهپادی و موشکی ایران به قطر و کویت نیز با پدافند این دو کشور دفع شد.[۱۳۳]

در همین روز، نیروهای مقاومت عراق اعلام کردند که ۳۷ عملیات را به صورت حملات پهپادی و موشکی انجام داده‌اند.[۱۳۴]

روز یازدهم جنگ - ۱۹ اسفند

حملات

در این روز حملاتی در یک واحد تولیدی در شهر خرم‌دره از توابع زنجان صورت گرفت که منجر به آسیب به یک پایگاه امداد و نجات هلال احمر در منطقه شد.[۱۳۵] در این روز حملاتی به مناطق مسکونی شهر اراک انجام گرفت.[۱۳۶] در این روز، حملاتی به یک ساختمان در مجاورت بیمارستان امام خمینی لرستان، به این بیمارستان نیز صدماتی وارد کرد.[۱۳۷] در این روز به نقاط دیگری در ایران همچون اتوبان باقری در تهران،[۱۳۸] قصرالدشت شیراز[۱۳۹] و شهرک وحدت در فردیس کرج نیز هدف حملات قرار گرفتند.[۱۴۰] همچنین فرودگاه کرمان نیز هدف حملات موشکی قرار گرفت و فروند هواپیمای مستعمل در این فرودگاه، منهدم شدند.[۱۴۱] در همین روز، بیمارستان بوشهر مورد حمله موشکی قرار گرفت و از چرخه خدمت خارج شد.[۱۴۲]

در این روز حملات به بیروت ادامه داشت و در پی یک حمله موشکی به هتلی در بیروت، دیپلمات‌های ایرانی هدف حمله مستقیم قرار گرفته و کشته شدند.[۱۴۳]

پاسخ ایران به حملات

در جریان حملات پهپادی و موشکی آمریکا و اسرائیل، در روز یازدهم جنگ، یک فروند پهپاد اوربیتر ۴ در آسمان اصفهان[۱۴۴] و دو پهپاد هرون در استان‌های تهران[۱۴۵] و مرکزی رهگیری و منهدم شد.[۱۴۶] همچنین ۳ پهپاد هرمس ۹۰۰ در استان لرستان، قم[۱۴۷] و ایلام[۱۴۸] و ۱ موشک کروز نیز در استان مرکزی منهدم شد.[۱۴۹] همچنین موج‌های ۳۳ تا ۳۶ عملیات وعده صادق در این روز اجرا شد. در این عملیات، از موشک‌های یک‌تنی خیبرشکن و موشک عماد استفاده شد. اهداف این حملات، تلاویو، پایگاه العدید، العدیری، الحریر و پایگاه پنجم نیروی دریایی آمریکا بود.[۱۵۰][۱۵۱] در همین روز، ارتش ایران مدعی شد که مخازن سوخت ارتش اسرائیل در حیفا را منهدم کرده است.[۱۵۲]

در همین روز، حزب‌الله لبنان به اهدافی در اسرائیل اقدام کرد.[۱۵۳] در جریان این حمله، اهدافی در عمق ۱۲۰ کیلومتری و همچنین دو تانک مرکاوا هدف حملات پهپادی و موشکی حزب‌الله قرار گرفتند.[۱۵۴] همچین گروه هکری حنظله وابسته به مقاومت اسلامی، دست به افشای اطلاعات خصوصی ۵۰ خلبان اسرائیلی زد.[۱۵۵] همچنین گروه هکری گاردیوم اعلام کرد که دوربین‌های مداربسته در اسرائیل را هک کرده و به تصاویر آنها دسترسی دارد.[۱۵۶]

روز دوازدهم جنگ - ۲۰ اسفند

حملات

در روز دوازدهم جنگ، باند فرودگاه شهرکرد هدف حمله موشکی قرار گرفت و آسیب دید.[۱۵۷] در همین روز، به یک شعبه از بانک سپه در تهران، حمله موشکی شد.[۱۵۸] از دیگر نقاط مورد حمله در این روز، چند منطقه مسکونی در شهر خمین بود که منجر به کشته شدن تعدادی غیرنظامی و آسیب به مدرسه شد.[۱۵۹] چند منطقه از شهر قم نیز شاهد حملات موشکی قرار گرفت.[۱۶۰] همچنین ارتش اسرائیل در این روز به چندین نقطه از لبنان، حملات هوایی انجام داد.[۱۶۱]

پاسخ ایران به حملات

در این روز، ۲ فروند پهپاد هرون TP متعلق به ارتش اسرائیل، توسط نیروی پدافندهوایی ارتش در آسمان تهران منهدم شدند.[۱۶۲] همچنین یک پهپاد هرمس ۹۰۰ نیز در کرمان ساقط شد.[۱۶۳] در همین روز، سپاه حملات موشکی به سمت پایگاه بالگردهای آمریکایی به نام العدیری در کویت انجام داد که با تلفات انسانی بالایی همراه بود.[۱۶۴]

مقاومت اسلامی عراق در روز دوازدهم جنگ گزارش داد که ۳۱ عملیات با شلیک ده‌ها موشک و پهپاد به پایگاه‌های آمریکایی در منطقه و عراق اقدام کرده است.[۱۶۵]

روز سیزدهم جنگ - ۲۱ اسفند

حملات

در این روز، حملاتی علیه بیمارستان خورشید در اصفهان انجام گرفت که به ساختمان این مجموعه آسیب زد.[۱۶۶] همچنین ۳ مرکز نظامی در اطراف تبریز و شهرستان اسکو مورد اصابت موشک‌های آمریکایی و اسرائیلی قرار گرفت.[۱۶۷]

در حملات این روز، گذرگاه مرزی القائم در کشور عراق نیز هدف حمله موشکی قرار گرفت.[۱۶۸]

پاسخ ایران به حملات

در همین روز، سپاه پاسداران، حملاتی موشکی علیه مقر ناوگان پنجم آمریکا در بندر مینا سلمان انجام دادند.[۱۶۹] همچنین پدافند ایران در ایران، یک پهپاد هرمس ۹۰۰ را ساقط نمود.[۱۷۰] ارتش جمهوری اسلامی ایران در پیامی اعلام کرد که با پهپادهای انهدامی، برج مراقبت، باند فرودگاه و آشیانه پایگاه‌های هوایی «پالماخیم» و «عوبِدا» و مقر «شین‌بِت» در سرزمین‌های اشغالی را مورد هجوم قرار داده است.[۱۷۱]

گروه هکری حنظله نیز در اقدامی جدید با انتشار پنجاه هزار ایمیل از رئیس بخش ایران در مؤسسات امنیتی اسرائیل، از هک شدن او خبر داد.[۱۷۲] همچنین مقاومت اسلامی «سرایا اولیاء الدم» در عراق از هفت عملیات علیه پایگاه‌های آمریکا در عراق و خارج از عراق خبر داد.[۱۷۳] حزب‌الله لبنان نیز چند حمله راکتی و یک حمله موشکی علیه مواضع ارتش اسرائیل انجام داد که یکی از آنها مقر یگان ماموریت‌های ویژه دریایی «شییطت۱۳» در پایگاه عتلیت ارتش اسرائیل در جنوب شهر حیفا بود.[۱۷۴]

روز چهاردهم جنگ - ۲۲ اسفند

روز پانزدهم جنگ - ۲۳ اسفند

روز شانزدهم جنگ - ۲۴ اسفند

روز هفدهم جنگ - ۲۵ اسفند

روز هجدهم جنگ - ۲۶ اسفند

روز نوزدهم جنگ - ۲۷ اسفند

روز بیستم جنگ - ۲۸ اسفند

روز بیست و یکم جنگ - ۲۹ اسفند

روز بیست و دوم جنگ - ۱ فروردین

روز بیست و سوم جنگ - ۲ فروردین

تلفات و خسارات

در ایران

مقامات ایرانی از اینکه در طول حملات آمریکا و اسرائیل به خاک ایران متحمل تلفات انسانی شدند سخن گفتند ولی آن را در مقایسه با جنگ ۱۲ روزه با اسرائیل، اندک دانستند.[۱۷۵] با وجود آنکه تا ساعات پایانی روز ۹ اسفند، رسانه‌های ایرانی از زنده بودن رهبر جمهور اسلامی خبر می‌دادند،[۱۷۶] در صبح روز ۱۰ اسفند تأیید شد که تعدادی از مسئولان بلندمرتبه ایرانی به صورت هدفمند، ترور شدند. در این میان، رسانه‌ها شهادت سیدعلی خامنه‌ای رهبر دوم جمهوری اسلامی ایران، به همراه دختر، داماد، عروس و نوه‌اش را تأیید کردند.[۱۷۷] از دیگر افرادی ترور موفق آنها از سوی جمهوری اسلامی ایران تأیید شد، می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

تلفات جنگ رمضان (در ایران)
تاریخ وقوع رویداد مکان تلفات انسانی منبع خبر منبع
کشته زخمی
۹ اسفند حمله به محدوده بیت رهبری تهران ۵ [۱۷۷]
حمله به مدرسه دخترانه میناب میناب - هرمزگان ۱۶۸ سی‌ان‌ان [۱۹۶]
حمله به مناطق مسکونی و ورزشگاهی لامرد - فارس 21 ۱۰۰ فرمانداری لامرد [۱۹۷]
حمله به دکل مخابراتی آبیک - قزوین ۱ بی‌بی‌سی [۱۹۸]
۱۰ اسفند حمله به میدان ارگ تهران تهران ۲ تسنیم [۱۹۹]
۱۱ اسفند حمله به میدان نیلوفر تهران ۲۰ - هلال احمر ایران
حمله به ساختمان فرمانداری سرابله ایلام 5 - تسنیم [۲۰۰]
حمله هوایی به مقر نظامی جهرم 3 - فرمانداری جهرم [۲۰۱]
۱۲ اسفند
۱۳ اسفند حمله به ناو دنا اقیانوس هند ۱۰۴ ۳۲ روابط عمومی ارتش جمهوری اسلامی ایران [۲۰۲]
۱۴ اسفند
۱۵ اسفند
۱۶ اسفند
۱۷ اسفند حملات هوایی به شهر بروجرد بروجرد ۱۷ - تسنیم [۲۰۳]
حمله به شهرک مسکونی وحدت فردیس کرج ۳ ۳۳ استانداری البرز [۲۰۴]
۱۸ اسفند حمله به هتل رامادا بیروت ۴ - نمایندگی ایران در سازمان ملل [۲۰۵]
۱۹ اسفند حمله به یک واحد صنعتی زنجان ۰ ۹ استانداری زنجان [۲۰۶]
حمله به بیمارستان امام خمینی لرستان ۲ - تسنیم [۲۰۷]
حمله به منطقه مسکونی قصرالدشت شیراز ۳ - تسنیم [۲۰۸]
حمله به یک ساختمان مسکونی اراک ۵ ۱ تسنیم [۲۰۹]
۲۰ اسفند حمله موشکی به یک خانه مسکونی تبریز ۳ ۴ مدیریت بحران استان آذربایجان شرقی [۲۱۰]
حمله به مجتمع مسکونی رسالت تهران ۱۸ - تسنیم [۲۱۱]
حمله موشکی به دو خانه مسکونی بندرلنگه ۲ ۱ فرمانداری بندرلنگه [۲۱۲]
۲۱ اسفند
۲۲ اسفند
۲۳ اسفند
۲۴ اسفند
۲۵ اسفند
۲۶ اسفند
۲۷ اسفند
۲۸ اسفند
۲۹ اسفند
۱ فروردین
آمار تجمیعی ۵۵۵ ۷۴۷ هلال احمر ایران [۲۱۳]

علاوه بر تلفات انسانی، بسیاری از ساختمان‌های نظامی، انتظامی، دولتی و حتی مناطق مسکونی هدف حملات قرار گرفتند. از میان ساختمان‌های دولتی و نظامی می‌توان به قرارگاه ثارالله سپاه پاسداران، تأسیسات صدا و سیما، ساختمان وزارت اطلاعات و ساختمان پلیس امنیت اخلاقی اشاره کرد.[۲۱۴]

تصویری از آسیب‌های کاخ گلستان، در استان تهران، پس از حملات موشکی آمریکا و اسرائیل

در پی حمله موشکی آمریکا به کاخ دادگستری تهران در نزدیکی کاخ گلستان، این کاخ که به عنوان میراث جهانی یونسکو ثبت شده است، متحمل آسیب‌هایی شد.[۲۱۵] در همین حملات، به ساختمان رادیو تهران و مسجد ارگ آسیب وارد شد.[۲۱۶] مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی کردستان از تخریب تعدادی از بناهای شاخص تاریخی سنندج، از جمله بنای ملک تجار، امامزاده پیر عمر، منزل متوسل، منزل مجتهدی و منزل امین الاسلام در پی حملات به استان خبر داد.[۲۱۷] همچنین حملاتی به حریم قلعه فلک‌الافلاک در خرم‌آباد باعث آسیب به این بنا و همچنین چندین بنای تاریخی دیگر در این شهر شد. گفته شده است که بنای تاریخی «سربازخانه شماره ۲»، «سربازخانه شماره ۱»، ساختمان «باشگاه افسران»، ساختمان «دژبانی (هنگ)» و خانه تاریخی «قاضی» یا «آخوند ابو» دچار آسیب‌های جدی شده و همچنین دو موزه مستقر در قلعه دچار خسارت شدند.[۲۱۸] در روزهای بعد، خبرهایی از آسیب به کاخ چهل‌ستون و چند مسجد تاریخی در اصفهان منتشر شد.[۲۱۹]

همچنین تلفاتی نیز در کشورهای دیگر همچون لبنان به ثبت رسیده است. وزیر بهداشت لبنان در اطلاعیه‌ای اعلام کرد که در حملات اسرائیل در دو روز ابتدایی جنگ، دست‌کم ۵۰ تبعه لبنانی کشته و ۳۳۵ نفر زخمی شدند.[۲۲۰]

در کشورهای مهاجم

در جریان حملات تلافی‌جویان و دفاعی جمهوری اسلامی ایران، تلفات و خساراتی به نیروهای مهاجم آمریکایی و اسرائیلی، پایگاه‌های منطقه‌ای آمریکا و پایگاه‌ها و مناطق اقتصادی، زیرساختی و نظامی اسرائیل وارد شد. در روزهای ابتدایی جنگ، رسانه‌های رسمی آمریکایی، حجم تلفات و خسارات خود را حداقلی توصیف کردند.[۲۲۱]

تلفات عملیات وعده صادق ۴
تاریخ وقوع رویداد مکان تلفات انسانی منبع خبر منبع
کشته زخمی
۹ اسفند حمله پهپادی ایران به امارات متحده عربی امارات متحد عربی ۳ ۵۸ وزارت دفاع امارات متحده عربی [۲۲۲]
۱۰ اسفند حمله پهپادی به مرکز فرماندهی تاکتیکی آمریکا بندر شعیبه کویت ۶ ۵ تلگراف [۲۲۳]
اصابت پهپاد به سفارت اسرائیل ابوظبی ۰ ۲ دفتر رسانه‌ای ابوظبی [۲۲۴]
اصابت موشک به بیت شمس بیت شمس ۱۰ ۲۷ پلیس اسرائیل [۲۲۵]
اصابت موشک به اورشلیم اورشلیم ۶ ۲۰ پلیس اسرائیل [۲۲۶]
۱۱ اسفند حمله پهپادی به کویت کویت ۱ ۴ خبرگزاری دولتی کویت [۲۲۷]
حمله به بئرالسبع بئرالسبع 0 17 رسانه‌های اسرائیلی [۲۲۸]
۱۲ اسفند
۱۳ اسفند
۱۴ اسفند
۱۵ اسفند
۱۶ اسفند
۱۷ اسفند
۱۸ اسفند حمله پهپادی به زیرساخت‌های انرژی بحرین ستره ۰ ۳۲ مرکز ارتباطات ملی بحرین [۲۲۹]
۱۹ اسفند
۲۰ اسفند حمله موشکی به پایگاه العدیری کویت - ۳۰ خبرگزاری سی‌بی‌اس [۲۳۰]
- ۱۰۰ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی
۲۱ اسفند آتش‌سوزی ناو یواس‌اس فورد دریای سرخ ۰ ۲ سنتکام [۲۳۱]
۲۲ اسفند
۲۳ اسفند
۲۴ اسفند
۲۵ اسفند
۲۶ اسفند
۲۷ اسفند
۲۸ اسفند
۲۹ اسفند
۱ فروردین
آمار تجمیعی ۵۶۰ سپاه پاسدران جمهوری اسلامی [۲۳۲]

تصاویر ماهواره‌ای تأیید کرده‌اند که تعداد زیادی از نقاط پایگاه‌های آمریکایی توسط موشک‌ها و پهپادهای ایرانی هدف حمله قرار گرفته و متحمل آسیب شده‌اند.[۲۳۳] عکس‌های ماهواری بعداً تأیید کردند که بسیاری از رادارهای پایگاه‌های آمریکایی هدف حملات ایران قرار گرفته و منهدم شده‌اند.[۲۳۴]

سپاه پاسداران در اطلاعیه‌ای مدعی شد که تلاش‌های ۷۰ ساله آمریکا در منطقه، تا روز یازدهم جنگ از بین رفته است.[۲۳۵]

واکنش

ایران

  • رضا پهلوی با فراخوانی خطاب به مردم ایران، از فروپاشی زودهنگام جمهوری اسلامی سخن گفت. او همچنین اقدامات نظامی آمریکا علیه ایران را «مداخله‌ای بشردوستانه» توصیف کرد و از ترامپ خواست از وارد آمدن آسیب به غیرنظامیان جلوگیری کند.[۲۳۶] دختر او نور پهلوی نیز در توئیتی از ترامپ بابت حملاتش به ایران تشکر کرد.[۲۳۷]
  • در پی حمله به مدرسه میناب و کشته شدن ده‌ها دانش‌آموز دختر، موجی از ابراز همدردی‌ها در ایران شکل گرفت. بسیاری از مسئولان جمهوری اسلامی این اقدام را محکوم کردند و پیام‌های تسلیت صادر شد.[۲۳۸] همچنین مرجع ملی کنوانسیون حقوق کودک وزارت دادگستری نیز بیانیه‌ای در محکومیت این حمله صادر کرد.[۲۳۹]
  • بسیاری از نهادهای رسمی در ایران، این حملات را محکوم کردند. جمعیت هلال احمر و کمیته ملی حقوق بشر دوستانه جمهوری اسلامی ایران از جمله این نهادها بودند.[۲۴۰]
  • علی لاریجانی در خصوص حملات جمهوری اسلامی ایران به خاک کشورهای همسایه توضیح داد که قصد آنان حمله به کشورهای منطقه نیست و تنها پایگاه‌های آمریکایی که از آنجا به خاک ایران تعرض شده است را هدف قرار خواهد داد.[۲۴۱]
  • نمایندگی ایران در وین در نامه‌ای به رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی خواستار برگزاری نشست فوق‌العاده فوری شورای حکام شد.[۲۴۲]
  • بر اساس ویدئوهای منتشر شده در فضای مجازی، در برخی از نقاط ایران، شهروندان ایرانی پس از مشاهده حمله هوایی به آنچه «خانه رهبر» نامیدند، ابراز شادی می‌کردند.[۲۴۳] این اقدام توسط برخی از ایرانیان مقیم خارج از کشور نیز تکرار یا مورد حمایت قرار گرفت.[۲۴۴][۲۴۵]
  • برخی مراجع تقلید شیعه از جمله حسین نوری همدانی و ناصر مکارم شیرازی، حکم انتقام خون سید علی خامنه‌ای را صادر کردند. مکارم شیرازی در پیامی اعلام نمود: «بر هر مسلمانی واجب است که شر این جنایتکاران را ریشه‌کن نماید».[۲۴۶] مولوی واحدبخش شنبه‌زهی، از علمای اهل سنت سیستان و بلوچستان، در پی حملات آمریکا و اسرائیل به ایران اسلامی، حکم جهاد صادر کرد.[۲۴۷]
  • مسعود پزشکیان در پیامی ویدیوئی، اعلام کرد که اگر کشورهای منطقه، در حمله آمریکا و اسرائیل به خاک ایران اقدامی ننمایند و از پایگاه‌های آمریکا در آن کشور حمله‌ای شکل نگیرد، پاسخ متقابل ایران به آن کشور انجام نخواهد شد.[۲۴۸]
  • دادستانی ایران در پی گزارش‌هایی از جاسوسی و همکاری با مهاجمان به ایران، توسط ایرانیان خارج از کشور، دستوری مبنی بر مصادره اموال آنان را صادر کرد.[۲۴۹] همچنین تصویربرداری از اماکن مورد حمله در ایران ممنوع اعلام شد و در پی آن، چند نفر که به فیلمبرداری و ارسال به خارج از کشور اقدام کرده بودند، توسط قوه قضائیه ایران شناسایی و دستگیر شدند.[۲۵۰]

آمریکا

  • در روز دوم جنگ، ارتش آمریکا اعلام کرد که موضوع حمله به یک مدرسه در ایران و کشته شدن دانش‌آموزان را بررسی خواهد کرد.[۲۵۱]
  • در روز چهارم جنگ، تعدادی از مردم آمریکا در تجمعی مسالمت‌آمیز خواستار پایان و محکومیت حملات شدند.[۲۵۲]
  • در روز هفتم جنگ، برخی از دولت‌مردان آمریکا در خصوص هزینه بالای جنگ برای آمریکا و همچنین اتمام مهمات ارتش آمریکا ابراز نگرانی کردند. بعداً وزیر دفاع آمریکا در مصاحبه‌ای اعلام کرد که به اندازه کافی برای ادامه جنگ مهمات در اختیار ارتش آمریکا قرار دارد.[۲۵۳]
  • در روز هشتم جنگ، ترامپ درخصوص حمله به مدرسه میناب، واکنش نشان داد و مسئولیت آن را به گردن ایران انداخت؛ این در حالی بود که بسیاری از رسانه‌ها و کارشناسان، این حمله را به نیروهای آمریکا نسبت داده‌اند.[۲۵۴]

اسرائیل

  • در پی رسانه‌ای شدن حملات آمریکا و اسرائیل به مدرسه‌ای در میناب در روز اول جنگ، ارتش اسرائیل اعلام کرد که موضوع را بررسی خواهد کرد.[۲۵۵]

بین‌المللی

  • سازمان ملل متحد
    • شورای امنیت سازمان ملل در پی یک قطعنامه که به درخواست کشور بحرین مطرح شده بود، حملات ایران به بحرین را محکوم و از ایران خواست تا حملات را متوقف کند. در واکنش به این قطعنامه، ایران آن را فاقد وجاهت قانونی دانست.[۲۵۶]
  • واتیکان
    • در روز دوم جنگ، پاپ لئو چهاردهم، با ابراز نگرانی از جنگ پیش گرفته شده در منطقه، درخواست کرد که سریعاً چرخه خشونت پایان یابد.[۲۵۷]
  • اندونزی
    • مجلس علمای اندونزی (MUI) ضمن ابراز تأسف از شهادت رهبر انقلاب، حملات آمریکا و رژیم صهیونیستی را محکوم کرد.[۲۵۸]
  • عمان
    • وزیر امور خارجه عمان در ساعات اولیه جنگ، در پیامی از وضعیت پیش‌آمده ابراز تعجب کرد و با اشاره به فعال بودن مذاکرات بین آمریکا و ایران، درخواست پایان سریع جنگ شد.[۲۵۹] او این پیام را در روزهای بعد از طریق رایزنی با کشورهای مختلف پیگیری می‌کرد.[۲۶۰]
  • چین
    • وزیر امور خارجه چین در مصاحبه‌ای اعلام کرد که حملات اسرائیل و آمریکا به خاک ایران غیرقابل قبول است. او همچنین ترور یک رهبر سیاسی در کشوری مستقل را محکوم کرد. وی از سوی دولت چین تقاضای فوری پایان جنگ را اعلام نمود.[۲۶۱] او در جلسه دیگری نیز بر لزوم پایان جنگ تأکید داشت و این جنگ را به نفع هیچ‌کس نمی‌دانست.[۲۶۲]
  • ترکیه
    • رئیس‌جمهور ترکیه، در سخنرانی اعلام کرد که از حمله به ایران متأسف است. او این حمله از سوی آمریکا را با تحریک نتانیاهو معرفی کرد و از پیامدهای آن ابراز نگرانی کرد.[۲۶۳]
    • فاتح اربکان فرزند نجم الدین اربکان و رهبر حزب دوباره رفاه در ترکیه، در خصوص حمله به ایران گفت: «این حمله علیه یک فرد نبود، بلکه علیه اراده و مقاومت مستقل جهان اسلام بود. صهیونیسم نه تنها ایران، بلکه ترکیه را نیز هدف قرار می‌دهد».[۲۶۴]
  • فرانسه
    • رئیس‌جمهور فرانسه در گفتگویی اعلام کرد که از این حملات اطلاعی نداشته و در آن مشارکتی نیز نخواهد کرد.[۲۶۵]
  • عراق
    • فؤاد حسین، وزیر امور خارجه عراق در تماس تلفنی با وزیر امور خارجه ایران، حملات آمریکا به ایران و کشتار غیرنظامیان را محکوم کرد.[۲۶۶]
    • شیخ الکعبی، دبیرکل نجباء عراق، در پیامی اعلام کرد که نسبت به تجاوز ترامپ، بی‌تفاوت نخواهد بود و این اقدام را بی‌پاسخ نخواهد گذاشت.[۲۶۷] عبدالقادر الکربلائی معاون نظامی جنبش نجباء نیز از ورود خود به نبرد با آمریکا و اسرائیل خبر داد.[۲۶۸]
    • حزب الدعوه عراق، در پیامی، تجاوز مشترک آمریکا و رژیم صهیونیستی به جمهوری اسلامی ایران را محکوم کرد و پیامد این حمله را ایجاد بی‌ثباتی بیشتر در منطقه و تشدید تنش دانست.[۲۶۹]
    • کتائب حزب‌الله عراق در بیانیه ای اعلام کرد که به زودی حمله به پایگاه‌های آمریکایی را در پاسخ به تجاوزات آمریکایی صهیونیستی به ایران آغاز خواهیم کرد.[۲۷۰]
    • کاظم حبیب الفرطوسی سخنگوی گردان‌های سیدالشهداء عراق از ورود خود به جنگ با آمریکا و رژیم صهیونیستی خبر داد.[۲۷۱]
    • نیچیروان بارزانی، رئیس اقلیم کُردستان عراق در جلسه‌ای امنیتی در اقلیم کردستان تأکید کرد که به هیچ شیوه‌ای اجازه داده نخواهد شد که خاک اقلیم کُردستان، منشأ تهدید و ارعاب برای جمهوری اسلامی ایران باشد.[۲۷۲]
  • عربستان
    • محمد بن سلمان در خصوص ایجاد جنگ در منطقه ابراز نگرانی کرد و از طرف ایرانی خواست تا در زمینه هدف قرار دادن مواضعی در کشور عربستان، خرد به خرج بدهد تا از بالاگرفتن جنگ جلوگیری شود.[۲۷۳]
  • فلسطین
    • حازم قاسم، سخنگوی جنبش اسلامی فلسطین (حماس) در پیامی ویدیویی ضمن محکومیت شدید حملات رژیم صهیونسیتی و آمریکا علیه ایران، امت اسلامی را به همراهی و حمایت از ایران فراخواند.[۲۷۴]
    • گردان‌های القسام، شاخه نظامی جنبش حماس ضمن محکومیت حملات به ایران، در بیانیه‌ای اعلام کرد که کاملاً در کنار مردم ایران حضور دارد.[۲۷۵]
  • کره شمالی
    • وزیر امور خارجه کره شمالی در پیامی، حمله اسرائیل و آمریکا به ایران را محکوم و آن را «تجاوز غیرقانونی» و «نقض حاکمیت ملی» خواند.[۲۷۶]
  • یمن
    • سید عبدالملک بدرالدین الحوثی، رهبر انصارالله یمن، در پی حملات آمریکا و اسرائیل به ایران اعلام کرد که برای هرگونه تحولات لازم در آماده‌باش هستیم. او این حملات را در راستای رؤیای صهیونستی اسرائیل بزرگ معرفی کرد.[۲۷۷]
  • بریتانیا
    • در ساعات ابتدایی حمله آمریکا به ایران، گروهی از معترضان به این حمله در خیابان‌های لندن دست به اعتراضات زدند.[۲۷۸]
    • بر اساس گزارش‌های منتشر شده، بریتانیا در زمینه همکاری نظامی با آمریکا برای حمله به ایران، تردید و تعلل داشته و این موضوع برای ترامپ سخت بوده است.[۲۷۹]
  • امارات متحده عربی
    • وزارت خارجه امارات متحده عربی در اعتراض به حملات ایران به پایگاه‌های آمریکایی و منافع آمریکا در این کشور، سفارت خود در ایران را تعطیل و دیپلمات‌های خود را به کشور خود فراخواند.[۲۸۰]
  • روسیه
    • وزارت امور خارجه در بیانیه‌ای حمله آمریکا و اسرائیل به ایران را محکوم کرد و آن را ناقض اصول و هنجارهای اساسی حقوق بین‌الملل خواند. در بخشی از این بیانیه آمده است که واشینگتن و تل‌آویو بار دیگر یک ماجراجویی خطرناک را آغاز کرده‌اند که به سرعت منطقه را به سمت فاجعه انسانی، اقتصادی و احتمالاً رادیولوژیکی سوق می‌دهد.[۲۸۱]
  • اتحادیه اروپا
    • اورزولا فون در لاین، رئیس کمیسیون اتحادیه اروپا، در پستی در رسانه‌های اجتماعی خواستار تغییر رژیم در ایران شد: «یک گذار معتبر در ایران به‌شدت مورد نیاز است.»[۲۸۲]
  • آلمان
    • فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان در خصوص حملات آمریکا و اسرائیل به ایران گفت: «ما هیچ منفعتی در یک جنگ بی‌پایان نداریم و همچنین منفعتی در خدشه وارد شدن به تمامیت ارضی نداریم.»[۲۸۳]
    • یوهان واده‌فول، وزیر خارجه آلمان، در مصاحبه‌ای اعلام کرد که نیروهای این کشور در حمله به ایران هیچ همکاری نداشته و مشارکتی نخواهند کرد.[۲۸۴]
  • آذربایجان
    • جیحون بایراموف وزیر امور خارجه جمهوری آذربایجان در تماس با وزیر خارجه ایران تأکید کرد که استفاده از خاک آذربایجان علیه ایران همسایه و دوست، غیرممکن است.[۲۸۵]
  • اسپانیا
    • دولت اسپانیا در اقدامی رسمی، استفاده از پایگاه‌های این کشور برای حمله به ایران را منع کرد. در پی این واکنش، هواپیماهای آمریکایی، پایگاه‌های این کشور را ترک کردند.[۲۸۶]
  • قبرس
    • در پی حمله به پایگاه نظامی انگلیسی در قبرس، سخنگوی دولت قبرس در پیامی، حمله صورت گرفته را حمله به یک پایگاه انگلیسی و نه حمله به خاک کشور قبرس دانست.[۲۸۷]
  • ایتالیا
    • جورجیا ملونی، نخست‌وزیر ایتالیا، در روز دوازدهم جنگ اعلام کرد که ایتالیا در حملات نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران شرکت نمی‌کند و نمی‌خواهد وارد جنگ شود.[۲۸۸]
  • کانادا
    • کارک کارونی، نخست‌وزیر کانادا در نشستی خبری، اعلام کرد که از پایان دادن به برنامه تسلیحاتی هسته‌ای ایران حمایت می‌کند اما در عین حال به کاهش تنش در منطقه، تأکید دارد. او تأکید کرد که مشارکت با آمریکا را به‌طور کامل رد نمی‌کند و آن را محتمل می‌داند.[۲۸۹]

رسانه‌ها

  • خبرگزاری‌های داخلی در ساعات ابتدایی جنگ، از شکست عملیات ترور هدفمند اسرائیل خبر دادند. این رسانه‌ها از سلامت علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس، مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور و غلامحسین محسنی‌اژه‌ای، رئیس قوه قضائیه خبر دادند.[۲۹۰]
  • سی‌ان‌ان گزارش داده است که زمان‌بندی این حملات از نظر نمادین در یهودیت معنادار است، زیرا پیش از فرارسیدن جشن یهودی پوریم در ۲ مارس انجام شده است.[۲۹۱]
  • بر اساس نظرسنجی صورت گرفته توسط نهاد SSRS در آمریکا، از هر ۱۰ آمریکایی، ۶ نفر با این جنگ مخالف بودند.[۲۹۲]

اندیشمندان و تحلیلگران

  • آدولفو مورگانتی استاد دانشگاه ادیان در سن مارینو و مدیر انتشارات بزرگ چرکیو در اروپا، در پیامی، حملات آمریکا و اسرائیل را بی‌دلیل و تحت عنوان «تروریسم دولتی» معرفی کرد و مدعی شد که «رنج‌های ملت ایران بتواند فصلی نو از شجاعت و دفاع از حقوق مشروع آن را آبیاری کند.»[۲۹۳]

هنرمندان و ورزشکاران

  • جین فوندا، بازیگر آمریکایی، در راهپیمایی محکومیت حملات به ایران در آمریکا مشارکت کرد و در سخنرانی خود اعلام کرد که باید برای مقابله با این جنگ به خیابان‌ها آمد تا از کشته شدن فرزندان در خاورمیانه جلوگیری شود.[۲۹۴]
  • لیام کانینگهام، بازیگر آمریکایی در پیامی، کشتار کودکان در ایران را محکوم کرد و در باره حمله به مدرسه میناب نوشت: «هر کس این ابتذال و وقاحت بی‌دلیل را توجیه کند، یک روانی است.»[۲۹۵]
  • در واکنش به کشته شدن کودکان مدرسه میناب، تعدادی از هنرمندان ایرانی، به این کشتار واکنش نشان دادند. رضا فیاضی، بازیگر و امیر مشهدی‌عباس نویسنده و کارگردان از جمله این افراد بودند.[۲۹۶]

پیامدها

نقشه ترابری انرژی در جهان؛ تنگه هرمز مسیر عبور ۲۰ درصد از نفت مورد نیاز جهان است.

پیامدهای اقتصادی و تجاری

از جمله پیامدهای عمومی جنگ، ایجاد نامنی درمنطقه خصوصاً خلیج فارس و تنگه هرمز بود. در روزهای ابتدایی جنگ، این تنگه، هرچند به‌طور رسمی بسته نبود، اما اکثر شرکت‌های ترابری، از این مسیر عبور و مروری نداشتند. همچنین عبور و مرور مسافرانی که با خطوط هوایی قصد سفر داشتند دچار اختلال شدید شد. بیشتر کشورهای منطقه، حریم هوایی خود را برای کاهش خطرات ناشی از جنگ، بستند.[۲۹۷] از پیامدهای تجاری این جنگ، تعطیلی و سقوط بازرهای آسیایی بود. بازارهای کره جنوبی، ژاپن و تایوان از بازرهای جهانی بودند که بیشترین آسیب را از جنگ دریافت کردند. بسیاری از بازرهای جهانی به جهت متکی بودن به انرژی، به جهت مسدود شدن مسیر عادی انتقال انرژی، دچار مشکلات بزرگ اقتصادی شدند.[۲۹۸]

بر اساس گزارش رسانه‌ها، حدود یک پنجم تمام نفت مورد نیاز جهان از خلیج فارس تأمین و از تنگه هرمز عبور می‌کند. تنها چهار روز پس از آغاز جنگ و در ادامه اختلال در مسیر انتقال انرژی از خلیج فارس به سایر نقاط جهان، بسیاری از کشورها دچار بحران سوخت شدند. در کشور تایلند، سوخت کمیاب شد و ساکنان این کشور برای دریافت سوخت به پمپ‌های بنزین هجوم بردند. اقدامی که با واکنش دولت تایلند مواجه شد. در این کشور برای مدیریت مصرف سوخت، دولت به صورت دورکاری درآمد و از مردم خواسته شد تا از سفرهای غیرضروری پرهیز کنند. به‌طور معمول، از تنگه هرمز، بیشاز ۶۰ کشتی باری عبور می‌کند این در حالیست که تا روز چهارم جنگ، میانگین کشتی‌های عبوری از این منطقه، به ۴ عدد نمی‌رسد. همین موضوع باعث افزایش قیمت بیمه و انرژی در سراسر نقاط جهان شد.[۲۹۹] قیمت نفت نیز به صورت صعودی، در حال افزایش قیمت بوده و در روز دهم، از ۱۲۰ دلار برای هر بشکه نیز گذشته است.[۳۰۰] افزایش قیمت نفت، به افزایش قیمت بنزین در ۸۵ کشور جهان انجامید.[۳۰۱] همچنین بسیاری از شرکت‌های حوزه انرژی، از تعطیلی بخشی از تولیدات خود در ایام جنگ خبر دادند. شرکت فرانسوی توتال انرژی در روز سیزدهم جنگ، اعلام کرد که ۱۵ درصد از تولید جهانی خود را از دست داده است.[۳۰۲]

با مسدود شدن تنگه هرمز و عدم امکان انتقال نفت از منطقه به سایر نقاط جهان، کشورهای عربی، تولید نفت خود را کاهش دادند. بر اساس گزارش‌های منتشر شده، عراق نفت خود را ۳۰ درصد کاهش داد و کشورهای عربی دیگر تا ۲۵ درصد تنها به تولید نفت اکتفا کردند.[۳۰۳]

در اسرائیل

  • اسرائیل با آغاز حملات، وضعیت اضطراری سراسری در سرزمین‌های تحت حکمرانی خود اعلام کرد و حریم هوایی خود را بست و از شهروندانش خواست تا به فرودگاه مراجعه نکنند.[۳۰۴] در سرزمین‌های اشغالی، مدارس، محل‌های کار و تجمعات عمومی تعطیل شدند.
  • سازمان ستاره سرخ داوود (سازمان امداد و نجات) در اسرائیل به صورت رسمی در بیانیه‌ای از همه شهرک‌نشینان درخواست کرد تا اقدام به اهدای خون نمایند. رسانه‌های ایرانی این اقدام را در راستای افزایش تلفات و مجروحان حملات ایران قلمداد کردند.[۳۰۵]

در ایران

  • اندکی پس از آغاز جنگ، شورای عالی امنیت ملی، سریعاً جلسه برگزار کرد و در بیانیه‌ای اعلام نمود که مدارس و دانشگاه‌ها تا اطلاع ثانوی تعطیل و بانک‌ها همچنان فعال هستند. در این اطلاعیه گفته شده بود که ادارات باید با ۵۰ درصد ظرفیت کار خود را پیش بگیرند. در این اطلاعیه خواسته شده بود که در صورت امکان، مردم از مراکز شهرهای ایران دور شده و سفر نمایند.[۳۰۶]
  • همانند جنگ ۱۲ روزه ایران و اسرائیل، از ساعات ابتدایی جنگ وزارت ارتباطات محدودیت‌هایی موقت بر اینترنت اعمال کرد.[۳۰۷] همچنین خدمات ارتباطی در سراسر تهران با اختلال مواجه شد.[۳۰۸]
  • سازمان هوایی کشور، برای آسمان تمام ایران نوتام صادر کرد و آسمان کشور به‌طور کامل بسته شد.[۳۰۹]
  • عباس عراقچی پس از ۱۰ ساعت از آغاز حملات، در مصاحبه‌ای که با شبکه NBC انجام داد، از زنده بودن مسئولان کشور و کشته شدن ۲ فرمانده نظامی خبر داد.[۳۱۰] او بعدتر خطاب به دبیرکل و رئیس شورای امنیت سازمان ملل متحد نامه‌ای نوشت و از دفاع مشروع ایران سخن گفت.[۳۱۱]
  • در پی ترور رهبر جمهوری اسلامی ایران، دولت ایران ۷ روز تعطیل و ۴۰ روز عزای عمومی اعلام کرد.[۳۱۲] در ساختار سیاسی ایران، شورای موقت رهبری شامل علیرضا اعرافی، نماینده مجلس خبرگان، مسعود پزشکیان رئیس‌جمهور و غلامحسین محسنی اژه‌ای رئیس قوه قضائیه شکل گرفت تا وظایف رهبری اجرا گردد.[۳۱۳] بعد از ده روز، در ۱۸ اسفند، سید مجتبی خامنه‌ای، رهبر جدید ایران از سوی مجلس خبرگان رهبری به مقام رهبری جمهوری اسلامی ایران منصوب شد.[۳۱۴]
  • بازی‌های لیگ برتر و دیگر لیگ‌های فوتبال ایران به‌طور کامل لغو شد.[۳۱۵] در این میان برخی از بازیکنان و مربیان خارجی فوتبال در ایران، کشور را ترک کردند.[۳۱۶] تیم فوتسال بانوان ایران که در کشور استرالیا به سر می‌برد، هدف حملات مخالفان جمهوری اسلامی قرار گرفت که نگرانی‌هایی از امنیت تیم در آن کشور را به همراه داشت. همچنین تیم ملی فوتبال ایران نیز اعلام کرد در جام جهانی فوتبال ۲۰۲۶، به جهت عدم تأمین امنیت، شرکت نخواهد کرد.[۳۱۷]
  • در میانه جنگ، برخی خبرگزاری‌های داخلی هدف حمله سایبری قرار گرفته و از دسترس خارج شدند. در این میان، خبرگزاری ایسنا نیز از دسترس خارج شد. بعدها اعلام شد که مشکل سایت ایسنا، حمله سایبری نبوده و مشکلی داخلی است.[۳۱۸]

در دیگر کشورها

  • عراق
    • با آغاز حملات سازمان هواپیمایی کشوری عراق تمامی پروازها و ترددهای هوایی بر فراز عراق را متوقف کرد.[۳۱۹]
    • در روز هفتم جنگ، برخورد یک پهپاد ناشناس به میدان نفتی‌ای در کردستان عراق، باعث تعطیلی این شرکت آمریکایی شد. مسئولیت این حمله به‌طور رسمی مشخص نشد اما شبه‌نظامیان عراقی مسئول این انفجار شناخته شدند.[۳۲۰]
  • قطر
    • در پی بالا گرفتن تنش در منطقه و تهدید ایران برای هدف قرار دادن بانک‌های آمریکایی در منطقه، در روز دوازدهم جنگ، بانک HSBC در قطر پس از هشدار ایران، تمام شعب خود را تعطیل کرد.[۳۲۱]
  • امارات متحده عربی
    • شهر دبی، یکی از مناطق مهم تجاری خاورمیانه در روز اول جنگ، سریعاً تخلیه و به گفته برخی منابع به شهر ارواح بدل شد. مدارس در این کشور، به صورت غیرحضوری درآمد.[۳۲۲]
    • در روز سوم جنگ، رسانه‌های دولتی امارات اعلام کردند که مسافران سرگردان در این کشور، مورد حمایت مالی دولت قرار خواهند گرفت و ویزای آنها تمدید می‌شود.[۳۲۳]
    • در روز دوازدهم جنگ و پس از تهدید ایران برای هدف قرار دادن بانک‌های آمریکایی در منطقه، بانک استاندارد چارترد، تخلیه کارمندان خود را از دفاترش در دبی آغاز کرد.[۳۲۴]
  • ایالات متحده آمریکا
    • وزارت امور خارجه ایالات متحده آمریکا به تمام نیروهای خود در عربستان، عمان و قبرس اجازه داد تا کشورهایی که به آنجا مأمور بودند را ترک کنند.[۳۲۵]
    • تا روز پنجم جنگ، در آمریکا، ۷ درصد بنزین افزایش قیمت یافت. رئیس‌جمهور آمریکا این افزایش قیمت را موقت دانست و به هزینه‌های جنگ برای کسب موفقیت در ایران اشاره کرد.[۳۲۶] قیمت بنزین تا روز دوازدهم جنگ به ۵ دلار برای هر گالن رسیده بود.[۳۲۷]
    • با وجود آنکه ترامپ در روز ششم جنگ، در واکنش به نگرانی برای اتمام ذخایر سلاح آمریکا در این جنگ، از ذخایر نامحدود سلاح سخن گفت، دریاسالار بازنشسته ارتش آمریکا در مصاحبه‌ای با سی‌ان‌ان مدعی شد که ذخایر سلاح آمریکا بسیار سریع در حال کاهش است.[۳۲۸]
    • برای مدیریت قیمت انرژی در آمریکا، پیشنهاد استفاده از ذخایر استراتژیک این کشور از سوی مجلس سنا آمریکا مطرح شد.[۳۲۹]
  • نروژ
    • روز نهم جنگ، در نزدیکی سفارت آمریکا در پایتخت نروژ، انفجاری شکل گرفت که تلفات و خسارات قابل توجهی نداشت.[۳۳۰]
  • دانمارک
    • وزیر انرژی دانمارک از شهروندان این کشور خواست با توجه به ادامه‌دار شدن افزایش سرسام‌آور قیمت نفت در بحبوحه جنگ آمریکا و ایران، در مصرف انرژی صرفه‌جویی کرده و استفاده از خودرو را کنار بگذارند.[۳۳۱]
  • بنگلادش
    • در بنگلادش، بحران سوخت پدید آمد. دولت تعطیلات عید فطر را زودتر از موعد برقرار کرد تا بتواند در صرفه‌جویی انرژی، مدیریت داشته باشد.[۳۳۲]
  • ویتنام
    • در ویتنام، بحران سوخت ناشی از بسته شدن تنگه هرمز پدید آمد. دولت ویتنام از مردم خواست تا در مصرف سوخت صرفه‌جویی کنند و همچنین ادارات خود را دورکار کرد.[۳۳۳]
  • قبرس
    • پایگاه‌های انگلیس در کشور قبرس، در پی حمله به یکی از آنها در این کشور، تخلیه شدند.[۳۳۴]
  • پاکستان
    • در جریان اعتراضاتی که گروهی از معترضان پاکستانی در نزدیکی سفارت آمریکا در کراچی انجام شد، خشونت‌ها بالا گرفت و سبب شد تا ۹ نفر کشته و ۳۲ نفر زخمی شوند.[۳۳۵]

پانویس

  1. ذوالفقاری و احمدی‌نژاد، «استراتژی چهار دهه تقابل آمریکا با جمهوری اسلامی ایران»، فصلنامه محیط‌شناسی راهبردی جمهوری اسلامی ایران، ص10-11 و 18.
  2. ذوالفقاری و احمدی‌نژاد، «استراتژی چهار دهه تقابل آمریکا با جمهوری اسلامی ایران»، فصلنامه محیط‌شناسی راهبردی جمهوری اسلامی ایران، ص14-16.
  3. ذوالفقاری و احمدی‌نژاد، «استراتژی چهار دهه تقابل آمریکا با جمهوری اسلامی ایران»، فصلنامه محیط‌شناسی راهبردی جمهوری اسلامی ایران، ص17-18.
  4. ذوالفقاری و احمدی‌نژاد، «استراتژی چهار دهه تقابل آمریکا با جمهوری اسلامی ایران»، فصلنامه محیط‌شناسی راهبردی جمهوری اسلامی ایران، ص19.
  5. ذوالفقاری و احمدی‌نژاد، «استراتژی چهار دهه تقابل آمریکا با جمهوری اسلامی ایران»، فصلنامه محیط‌شناسی راهبردی جمهوری اسلامی ایران، ص22-25.
  6. «روند اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴؛ شیب نزول و صعود و پراکندگی»، خبرگزاری ایرنا.
  7. «تجمع جمعی از کسبه پاساژ علاءالدین در اعتراض به بی‌ثباتی قیمت ارز»، خبرگزاری ایسنا.
  8. «گزارش میدانی خبرنگاران فارس از تحرکات شب ۱۳ دی در تهران و شهرستان‌ها» خبرگزاری فارس.
  9. «روند اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴؛ شیب نزول و صعود و پراکندگی»، خبرگزاری ایرنا.
  10. «روند اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴؛ شیب نزول و صعود و پراکندگی»، خبرگزاری ایرنا.
  11. «چرا آمار جان‌باختگان از خیابان تا سردخانه و پزشکی قانونی متفاوت است؟»، یورونیوز.
  12. «روند اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴؛ شیب نزول و صعود و پراکندگی»، خبرگزاری ایرنا.
  13. «ناگفته‌هایی از پشت‌پرده حوادث دی‌ماه؛ فقدان عدالت یا بحران معیشت؟»، وب‌سایت فرارو.
  14. «چرا آمار جان‌باختگان از خیابان تا سردخانه و پزشکی قانونی متفاوت است؟»، یورونیوز.
  15. «سه گزینه نظامی روی میز ترامپ»، خبرگزاری یورونیوز
  16. "Exiled crown prince implores Trump to follow through on Iran strikes", politico news.
  17. «How much longer can Iran’s Islamic Republic survive?»، new statesman.
  18. «ترامپ می‌خواهد شرایط را برای "تغییر رژیم" در ایران فراهم کند»، دویچه وله.
  19. "Trump urges Iranians to keep protesting, saying 'help is on its way'". Reuters.
  20. "U.S. and Iran set to hold second round of nuclear talks in Geneva", Axios.
  21. «لشگرکشی آمریکایی‌ها به منطقه شدت گرفت»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  22. "Donald Trump condemns Iran's 'sinister' nuclear ambitions in State of the Union", Financial Times..
  23. "Trump: Iran regime change 'would be the best thing to ever happen.'", BBC
  24. «لشگرکشی آمریکایی‌ها به منطقه شدت گرفت»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  25. «ترامپ: می‌خواهم با ایران به توافق برسم»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  26. "Trump Threatens Iran With 'Massive Armada' and Presses a Set of Demands". The New York Times.
  27. "Trump says US ‘armada’ heading to Middle East", The Guardian
  28. «ایران پهپاد ۲۲۰ میلیون دلاری آمریکا را در تنگه هرمز زد؟»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  29. "Trump: Iran regime change 'would be the best thing to ever happen.'", BBC
  30. «جزئیات سرنگونی پهپاد ایرانی که به ناو آمریکا نزدیک شد»، فرارو.
  31. «آمریکا از پایگاه العدید قطر فرار کردند»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  32. «رویترز: ایران در آستانه نهایی کردن توافق خرید موشک‌های ضدکشتی مافوق‌صوت از چین است»، یورونیوز.
  33. «ایران پهپاد ۲۲۰ میلیون دلاری آمریکا را در تنگه هرمز زد؟»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  34. «انتقال گسترده تجهیزات نظامی روسیه به ایران»، خبرگزاری آرمان ملی.
  35. «رویترز: ایران در آستانه نهایی کردن توافق خرید موشک‌های ضدکشتی مافوق‌صوت از چین است»، یورونیوز.
  36. «سنتکام جزئیات عملیات «خشم حماسی» علیه جمهوری اسلامی را منتشر کرد»، ایندیپندنت فارسی.
  37. «رسانه اسرائیلی: عملیات احتمالی علیه تهران «شیر یهودا» نام‌گذاری شده است»، سی‌ان‌ان فارسی.
  38. «موج نوزدهم عملیات وعده صادق ۴ آغاز شد»، خبرگزاری العالم.
  39. «اطلاعیه شماره ۲ سپاه: عملیات وعده صادق ۴ آغاز شد»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  40. «انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران»، خبرگزاری دویچه وله.
  41. «Israel launches attack against Iran". Telegraph.
  42. "US, Israel launch attack on Iran, explosions across Tehran", Al Jazeera
  43. «انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران»، خبرگزاری دویچه وله.
  44. "How the US-Israeli strikes on Iran unfolded and the aftermath, moment by moment", CNN News.
  45. "US, Israel launch attack on Iran, explosions across Tehran", Al Jazeera
  46. "Khamenei ordered killings with approval of top state bodies, sources say". www.iranintl.com (به English). 2026-01-13. Retrieved 2026-01-25.
  47. «تشییع پیکر 21 شهید حمله موشکی در لامرد»، خبرگزاری تسنیم.
  48. "Iran’s busiest airport on fire after massive Israeli bombardment", telegraph.
  49. "US, Israel launch attack on Iran, explosions across Tehran", Al Jazeera
  50. «747 مصدوم و 201 شهید تاکنون/ 24 استان مورد اصابت»، خبرگزاری تسنیم.
  51. Liptak, Nadeen Ebrahim, Oren Liebermann, Tal Shalev, Eugenia Yosef, Jeremy Diamond, Kevin (28 February 2026). [[۱](https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl) "Attack coordinated with the United States, Israeli source tells CNN"] Check |url= value (help). CNN (به English). Retrieved 28 February 2026.
  52. "Iran crisis live: Explosions in Tehran as Israel announces strike". 28 February 2026.
  53. "Six key lines from Trump's statement on Iran strikes", BBC News.
  54. "US, Israel launch attack on Iran, explosions across Tehran", Al Jazeera
  55. «انهدام 12 فروند پهپاد دشمن توسط شبکه یکپارچه پدافند»، خبرگزاری تسنیم.
  56. "US, Israel launch attack on Iran, explosions across Tehran", Al Jazeera
  57. «حمله موشکی ایران به اسرائیل آغاز شد»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  58. "Iran targets US bases across Persian Gulf states, IRGC-aligned outlet says". www.iranintl.com (به English). 2026-02-28. Retrieved 2026-02-28.
  59. Gambrell, Jon; Toropin, Konstantin; Press, JOSH BOAK-Associated (2026-02-28). "Bahrain says a missile attack targeted the US Navy's 5th Fleet headquarters in the island kingdom". WRAL.com (به English). Retrieved 2026-02-28.
  60. «Live Updates Iran Launches Wave of Missile Strikes on Israel, Across Gulf in Response to U.S. -Israel Strikes on Iran». www.haaretz.com.
  61. "Explosions reported in Kuwait and UAE". news.am (به English). 2026-02-28. Retrieved 2026-02-28.
  62. «۴ پایگاه اصلی آمریکا زیر ضربات سنگین موشک‌های سپاه قرار گرفت»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  63. "AFP: Loud explosions heard in Saudi capital Riyadh". Middle East Eye (به English). Retrieved 2026-02-28.
  64. Siddiqui, Tamila Varshalomidze,Edna Mohamed,Federica Marsi,Usaid. "US AND ISRAEL ATTACK IRAN; TEHRAN FIRES BACK, EXPLOSIONS ACROSS REGION". Al Jazeera (به English). Retrieved 2026-02-28.
  65. Marsi, Edna Mohamed,Federica. "ISRAEL ATTACKS IRAN". Al Jazeera (به English). Retrieved 28 February 2026. line feed character in |access-date= at position 3 (help); Check date values in: |access-date= (help)
  66. Ebrahim, Jeremy Diamond, Kevin Liptak, Haley Britzky, Eugenia Yosef, Tal Shalev, Oren Liebermann, Nadeen (28 February 2026). "Israeli hospitals shift underground as Health Ministry orders highest readiness level". CNN (به English). Retrieved 28 February 2026. line feed character in |access-date= at position 3 (help); Check date values in: |access-date= (help)
  67. «بیش از 90درصد موشک‌های ایران به اهداف خود در اسرائیل اصابت کرد»، خبرگزاری تسنیم.
  68. «سپاه به ناو رزمی مشهور آمریکا حمله کرد!»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  69. "Day two of the launch of a US-Israeli military operation against Iran", CNN News.
  70. "Live - Heavy bombing rocks Tehran a day after Khamenei killed as conflict widens". www.iranintl.com (به English). 2026-03-01. Retrieved 2026-03-01.
  71. «انفجارهای متعدد در تهران یک روز بعد از کشته شدن خامنه‌ای». BBC News فارسی. ۲۰۲۶-۰۳-۰۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۶-۰۳-۰۱.
  72. شاهد عینی
  73. «حمله به بیمارستان‌ها؛ عبور آشکار از قوانین بین‌المللی / کادر درمان در میدان». www.isna.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۶-۰۳-۰۲.
  74. "Day two of the launch of a US-Israeli military operation against Iran", CNN News.
  75. «بخش‌هایی از مرکز جامع توانبخشی هلال‌احمر تخریب شد»، خبرگزاری تسنیم.
  76. «جزئیات حمله به صداوسیما/فعالیت شبکه‌های تلویزیونی ادامه دارد»، خبرگزاری تسنیم.
  77. «آسیب به مرکز ملی تنیس در جریان تجاوز اسرائیل و آمریکا»، خبرگزاری تسنیم.
  78. «کمپ تیم‌های ملی کشتی مورد اصابت قرار گرفت»، خبرگزاری تسنیم.
  79. «انهدام 10 فروند پهپاد دشمن توسط پدافند هوایی ایران»، خبرگزاری تسنیم.
  80. "Daily World Briefing, March 1". english.news.cn (به English). Retrieved 2026-03-01.
  81. "Iran launched missiles at Cyprus, threatening UK troops | The Jerusalem Post". The Jerusalem Post | JPost.com (به English). 2026-03-01. Retrieved 2026-03-01.
  82. «Iran launches missile strike on U.S. Fifth Fleet Headquarters in Bahrain». www.reutersconnect.com.
  83. «Israel hits Tehran again after killing Khamenei, leadership council takes over». www.reuters.com.
  84. «رادار «تاد» اسرائیل در امارات منهدم شد»، خبرگزاری تسنیم.
  85. «ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن با 4 موشک ایرانی هدف قرار گرفت»، خبرگزاری تسنیم.
  86. «اصابت موشک‌های سپاه به سه نفتکش متخلف آمریکایی و انگلیسی»، خبرگزاری تسنیم.
  87. Desk, India TV News; News, India TV (2026-03-01). "Iranian drone hits Crowne Plaza hotel in Bahrain's Manama". India TV News (به English). Retrieved 2026-03-01.
  88. "One killed, 32 injured in Iranian attacks on Kuwait, health ministry says". www.iranintl.com (به English). 2026-03-01. Retrieved 2026-03-01.
  89. «بمباران پایگاه‌های آمریکا توسط جنگنده‌های ارتش ایران»، خبرگزاری تسنیم.
  90. "How the US-Israeli strikes on Iran unfolded and the aftermath, moment by moment", CNN News.
  91. «موج سوم و چهارم با موشک‌های پیشرفته‌تر از وعده صادق3 درحال اجراست»، خبرگزاری تسنیم.
  92. «مقاومت عراق: 23 عملیات علیه پایگاهای دشمن در عراق و منطقه انجام شد»، خبرگزاری تسنیم.
  93. «Iran conflict widens to Lebanon, Kuwait mistakenly downs US jets». www.reuters.com.
  94. «Iran says Natanz nuclear site hit in US-Israeli strikes». www.reuters.com.
  95. «On Camera, US Destroys Iran's Parked Fighter Jets, Drones». www.ndtv.com.
  96. "Day 6 of Middle East conflict — countries intercepting Iranian strikes, US ramps up campaign", CNN News.
  97. «حمله موشکی آمریکا به پلیس دیپلماتیک در اطراف میدان فردوسی تهران»، خبرگزاری تسنیم.
  98. "Day two of the launch of a US-Israeli military operation against Iran", CNN News.
  99. «Israeli military says it killed head of Hezbollah's intelligence headquarters». www.reuters.com.
  100. "Day 4 of the US-Israeli war with Iran", CNN News.
  101. «سپاه در اطلاعیه‌ای اهداف موج یازدهم عملیات وعده صادق4 خود را اعلام کرد»، خبرگزاری تسنیم.
  102. «حمله موشکی ایران به بئرالسبع 17 زخمی بر جا گذاشت»، خبرگزاری تسنیم.
  103. «Urgent: Explosions heard at Britain's air force base in Cyprus: British media». english.news.cn. دریافت‌شده در ۲۰۲۶-۰۳-۰۲.
  104. "Day two of the launch of a US-Israeli military operation against Iran", CNN News.
  105. «Qatar LNG, Saudi refinery, Israeli oil, gas fields down due to Mideast strikes». www.reuters.com.
  106. "Day 4 of the US-Israeli war with Iran", CNN News.
  107. «اعتراف سنتکام به سرنگونی جنگنده‌های آمریکایی»، خبرگزاری تسنیم.
  108. "Day 3 of the US-Israeli war with Iran", CNN News.
  109. «شهادت چهار دیپلمات کشورمان در لبنان»، خبرگزاری تسنیم.
  110. "Day 4 of the US-Israeli war with Iran", CNN News.
  111. "Day 3 of the US-Israeli war with Iran", CNN News.
  112. "Day 5 of Middle East conflict - Tehran retaliation, more than 1,000 killed in US-Israeli attacks", CNN News.
  113. «اعتراف رئیس‌جمهور آمریکا به ارتکاب جنایتی شنیع برای سرگرمی»، خبرگزاری تسنیم.
  114. "Day 5 of Middle East conflict - Tehran retaliation, more than 1,000 killed in US-Israeli attacks", CNN News.
  115. "Day 6 of Middle East conflict — countries intercepting Iranian strikes, US ramps up campaign", CNN News.
  116. "Day 5 of Middle East conflict - Tehran retaliation, more than 1,000 killed in US-Israeli attacks", CNN News.
  117. «انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران»، خبرگزاری دویچه وله.
  118. "Iran’s busiest airport on fire after massive Israeli bombardment", telegraph.
  119. «انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران»، خبرگزاری دویچه وله.
  120. "Day 6 of Middle East conflict — countries intercepting Iranian strikes, US ramps up campaign", CNN News.
  121. "Iran’s busiest airport on fire after massive Israeli bombardment", telegraph.
  122. «هشتمین روز جنگ؛ اجرای موج ۲۵عملیات وعده صادق ۴ با شلیک فتاح و عماد»، خبرگزاری مهر.
  123. "Day 7 of Middle East conflict — Trump says no deal with Iran until ‘unconditional surrender’", CNN News.
  124. "Day 8 of Middle East conflict — Trump signals plans to escalate attacks, Iran vows to continue retaliatory strikes", CNN News.
  125. "Iran’s busiest airport on fire after massive Israeli bombardment", telegraph.
  126. «هشتمین روز جنگ؛ اجرای موج ۲۵عملیات وعده صادق ۴ با شلیک فتاح و عماد»، خبرگزاری مهر.
  127. "Day 7 of Middle East conflict — Trump says no deal with Iran until ‘unconditional surrender’", CNN News.
  128. «Over 50 killed in strike on girls' elementary school in Iran». Al Jazeera. ۲۸ فوریه ۲۰۲۶.
  129. "Day 8 of Middle East conflict — Trump signals plans to escalate attacks, Iran vows to continue retaliatory strikes", CNN News.
  130. «شهادت 17 شهروند بروجردی در حملات آمریکایی ـ صهیونی»، خبرگزاری تسنیم.
  131. "Day 8 of Middle East conflict — Trump signals plans to escalate attacks, Iran vows to continue retaliatory strikes", CNN News.
  132. "Day 9 of Middle East conflict — new Iranian leader named, global markets react to oil surges", CNN News.
  133. "Day 9 of Middle East conflict — new Iranian leader named, global markets react to oil surges", CNN News.
  134. «مقاومت عراق: طی 24 ساعت 37 عملیات علیه دشمن انجام دادیم»، خبرگزاری تسنیم.
  135. «اصابت موشک به یک واحد تولیدی در شهرک صنعتی غزال شهرستان خرم‌دره»، خبرگزاری تسنیم.
  136. «حمله تروریستی صهیونی ـ آمریکایی به منطقه مسکونی اراک؛ 5 نفر شهید شدند»، خبرگزاری تسنیم.
  137. «حملات موشکی اسرائیل به بیمارستان‌های لرستان»، خبرگزاری تسنیم.
  138. «بازگشایی فوری اتوبان باقری پس از اصابت موشک/ تردد در محدوده برقرار شد»، خبرگزاری تسنیم.
  139. «حمله موشکی آمریکایی ـ صهیونی به منطقه‌ای مسکونی در شیراز»، خبرگزاری تسنیم.
  140. «3 شهید و 33 مجروح در حمله آمریکایی ـ صهیونی به شهرک وحدت فردیس»، خبرگزاری تسنیم.
  141. «حمله به فرودگاه کرمان تلفات جانی نداشت»، خبرگزاری تسنیم.
  142. «بیمارستان بوشهر به صورت موقت از چرخه فعالیت خارج شد»، خبرگزاری تسنیم.
  143. «شهادت چهار دیپلمات کشورمان در لبنان»، خبرگزاری تسنیم.
  144. «انهدام پهپاد پیشرفته جاسوسی رژیم صهیونی و آمریکایی در آسمان اصفهان»، خبرگزاری تسنیم.
  145. «انهدام یک فروند پهپاد هرونTP در حوالی تهران»، خبرگزاری تسنیم.
  146. «شناسایی و انهدام پهپاد هرون اسرائیلی در آسمان استان مرکزی»، خبرگزاری تسنیم.
  147. «انهدام دو فروند پهپاد هرمس رژیم صهیونی در آسمان لرستان و قم»، خبرگزاری تسنیم.
  148. «انهدام پهپاد پیشرفته هرمس 900 اسرائیلی در شهرستان سیروان»، خبرگزاری تسنیم.
  149. «انهدام موشک کروز آمریکایی در آسمان استان مرکزی+عکس»، خبرگزاری تسنیم.
  150. «حمله سپاه به اهداف آمریکایی ـ صهیونی با موشک‌های سرجنگی یک‌تنی»، خبرگزاری تسنیم.
  151. «اجرای موج 36 عملیات وعده صادق 4 در شب شهادت امام علی(ع)»، خبرگزاری تسنیم.
  152. «مخازن سوخت حیفا آماج حملات پهپادهای ارتش»، خبرگزاری تسنیم.
  153. «ضربات کوبنده حزب‌الله به مواضع اشغالگران صهیونیست»، خبرگزاری تسنیم.
  154. «حمله پهپادی حزب‌الله به مقر فرماندهی ستاد ارتش اسرائیل»، خبرگزاری تسنیم.
  155. «افشای اطلاعات 50 خلبان اسرائیل توسط حنظله»، خبرگزاری تسنیم.
  156. «عملیات سایبری علیه زیرساخت‌های امنیتی رژیم صهیونیستی»، خبرگزاری تسنیم.
  157. «باند فرودگاه شهرکرد مورد اصابت از سوی دشمن قرار گرفت»، خبرگزاری تسنیم.
  158. «حمله موشکی رژیم صهیونی-آمریکایی به یکی از ساختمان‌های بانک سپه»، خبرگزاری تسنیم.
  159. «حمله مجدد آمریکایی ـ صهیونی به خمین»، خبرگزاری تسنیم.
  160. «حمله موشکی آمریکایی ـ صهیونی به 3 نقطه در خارج از محدوده شهری قم»، خبرگزاری تسنیم.
  161. «تجاوز رژیم صهیونیستی به شرق و جنوب لبنان»، خبرگزاری تسنیم.
  162. «دو فروند پهپاد هرون دشمن در آسمان تهران منهدم شد»، خبرگزاری تسنیم.
  163. «انهدام پنجمین پهپاد اسرائیلی در آسمان استان کرمان»، خبرگزاری تسنیم.
  164. «سی‌بی‌اس خبر رسمی سپاه درباره تلفات سنگین آمریکا در کویت را تأیید کرد»، خبرگزاری تسنیم.
  165. «مقاومت اسلامی عراق: 13 آمریکایی طی 12 روز اخیر به هلاکت رسیده‌اند»، خبرگزاری تسنیم.
  166. «تجمع کادر درمان اصفهان در محکومیت هدف قراردادن مراکز درمانی»، خبرگزاری تسنیم.
  167. «شهدای غیرنظامی جنگ رمضان در آذربایجان شرقی به 30 نفر رسید»، خبرگزاری تسنیم.
  168. «ایران حمله هوایی به گذرگاه مرزی القائم عراق را محکوم کرد»، خبرگزاری تسنیم.
  169. «سپاه از حمله نیروی دریایی خود به مقر ناوگان پنجم آمریکا خبر داد»، خبرگزاری تسنیم.
  170. «انهدام پهپاد پیشرفته هرمس اسرائیلی در آسمان ایلام»، خبرگزاری تسنیم.
  171. «حمله پهپادی ارتش به مقر شاباک در اسرائیل»، خبرگزاری تسنیم.
  172. «حنظله رئیس بخش ایران در مؤسسات امنیتی رژیم صهیونیستی را هک کرد»، خبرگزاری تسنیم.
  173. «عملیات‌های منحصر به فرد مقاومت عراق علیه پایگاه‌های آمریکا»، خبرگزاری تسنیم.
  174. «حمله موشکی حزب‌الله به پایگاه مهم «عتلیت» ارتش اسرائیل در جنوب حیفا»، خبرگزاری تسنیم.
  175. "How the US-Israeli strikes on Iran unfolded and the aftermath, moment by moment", CNN News.
  176. «رهبر انقلاب استوار و محکم در حال فرماندهی میدان هستند»، خبرگزاری تسنیم.
  177. ۱۷۷٫۰ ۱۷۷٫۱ "Trump says Iran's Supreme Leader Ayatollah Ali Khamenei is dead after US-Israeli strikes". BBC. 2026-02-28.
  178. «پیام تسلیت سپاه در پی شهادت شهیدان موسوی، شمخانی و نصیرزاده»، خبرگزاری تسنیم.
  179. «انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران»، خبرگزاری دویچه وله.
  180. «بیانیه سپاه در پی ترور سپهبد شهید پاکپور»، خبرگزاری تسنیم.
  181. «انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران»، خبرگزاری دویچه وله.
  182. «پیام تسلیت سپاه در پی شهادت شهیدان موسوی، شمخانی و نصیرزاده»، خبرگزاری تسنیم.
  183. «انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران»، خبرگزاری دویچه وله.
  184. «پیام تسلیت سپاه در پی شهادت شهیدان موسوی، شمخانی و نصیرزاده»، خبرگزاری تسنیم.
  185. https://www.tabnak.ir/fa/news/1360387/امام-خامنه‌ای-رهبر-و-پیشوای-شیعیان-جهان-به-شهادت-رسید-بروزرسانی-می-شود
  186. «» غلامرضا رضاییان «رئیس سازمان اطلاعات فراجا به شهادت رسید». ابنا۲۴. ۱ مارس ۲۰۲۶.
  187. «اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل»، خبرگزاری تسنیم.
  188. «انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران»، خبرگزاری دویچه وله.
  189. «انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران»، خبرگزاری دویچه وله.
  190. «اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل»، خبرگزاری تسنیم.
  191. «اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل»، خبرگزاری تسنیم.
  192. «اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل»، خبرگزاری تسنیم.
  193. «اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل»، خبرگزاری تسنیم.
  194. «اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل»، خبرگزاری تسنیم.
  195. «اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل»، خبرگزاری تسنیم.
  196. "Day 9 of Middle East conflict — new Iranian leader named, global markets react to oil surges", CNN News.
  197. «افزایش آمار شهدای حمله موشکی در لامرد»، خبرگزاری تسنیم.
  198. «دانش آموز ۱۱ ساله چطور در آبیک قزوین کشته شد؟»، بی‌بی‌سی فارسی.
  199. «ماجرای حمله به رادیو و تعطیلی مراسم مسجد ارک/ حال حاج منصور ارضی خوب»، خبرگزاری تسنیم.
  200. «حمله موشکی اسرائیل به یک منطقه مسکونی در سرابله‌/ 5 نفر شهید شدند»، خبرگزاری تسنیم.
  201. «شهادت 3 نفر از مدافعان امنیت در حمله صبح امروز به جهرم»، خبرگزاری تسنیم.
  202. «شناسایی پیکرهای شهیدان ناو دنا؛ آبدان بزودی به کشور منتقل می‌شود»، خبرگزاری تسنیم.
  203. «شهادت 17 شهروند بروجردی در حملات آمریکایی ـ صهیونی»، خبرگزاری تسنیم.
  204. «3 شهید و 33 مجروح در حمله آمریکایی ـ صهیونی به شهرک وحدت فردیس»، خبرگزاری تسنیم.
  205. «شهادت چهار دیپلمات کشورمان در لبنان»، خبرگزاری تسنیم.
  206. «اصابت موشک به یک واحد تولیدی در شهرک صنعتی غزال شهرستان خرم‌دره»، خبرگزاری تسنیم.
  207. «حملات موشکی اسرائیل به بیمارستان‌های لرستان»، خبرگزاری تسنیم.
  208. «حمله موشکی آمریکایی ـ صهیونی به منطقه‌ای مسکونی در شیراز»، خبرگزاری تسنیم.
  209. «حمله تروریستی صهیونی ـ آمریکایی به منطقه مسکونی اراک؛ 5 نفر شهید شدند»، خبرگزاری تسنیم.
  210. «تکذیب حمله به تصفیه‌خانه تبریز/ آمار شهدا به 101 نفر رسید»، خبرگزاری تسنیم.
  211. «شهادت 18 نفر از اهالی مشهد اردهال در پی حمله دشمن آمریکایی - صهیونیستی»، خبرگزاری تسنیم.
  212. «شهادت یک زن در حمله موشکی رژیم آمریکایی-صهیونی به بندرلنگه»، خبرگزاری تسنیم.
  213. https://www.aljazeera.com/news/2026/2/28/israel-strikes-two-schools-in-iran-killing-more-than-50-people
  214. «انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران»، خبرگزاری دویچه وله.
  215. "Day 3 of the US-Israeli war with Iran", CNN News.
  216. «ماجرای حمله به رادیو و تعطیلی مراسم مسجد ارک/ حال حاج منصور ارضی خوب»، خبرگزاری تسنیم.
  217. «تخریب بناهای شاخص تاریخی سنندج»، خبرگزاری تسنیم.
  218. «حمله آمریکایی ـ صهیونی به حریم فلک‌الافلاک؛ تخریب یک بنای ثبت ملی»، خبرگزاری تسنیم.
  219. «حمله پهپادی رژیم صهیونیستی به آثار تاریخی اصفهان جنایت جنگی است»، خبرگزاری تسنیم.
  220. "Day 4 of the US-Israeli war with Iran", CNN News.
  221. «سنتکام جزئیات عملیات «خشم حماسی» علیه جمهوری اسلامی را منتشر کرد»، ایندیپندنت فارسی.
  222. "How the US-Israeli strikes on Iran unfolded and the aftermath, moment by moment", CNN News.
  223. "Iran’s busiest airport on fire after massive Israeli bombardment", telegraph.
  224. "How the US-Israeli strikes on Iran unfolded and the aftermath, moment by moment", CNN News.
  225. «هلاکت دست کم 10 صهیونیست در حمله موشکی ایران به بیت شمش»، خبرگزاری تسنیم.
  226. "How the US-Israeli strikes on Iran unfolded and the aftermath, moment by moment", CNN News.
  227. "Day 4 of the US-Israeli war with Iran", CNN News.
  228. «حمله موشکی ایران به بئرالسبع 17 زخمی بر جا گذاشت»، خبرگزاری تسنیم.
  229. "Day 9 of Middle East conflict — new Iranian leader named, global markets react to oil surges", CNN News.
  230. «سی‌بی‌اس خبر رسمی سپاه درباره تلفات سنگین آمریکا در کویت را تأیید کرد»، خبرگزاری تسنیم.
  231. «سنتکام از وقوع آتش‌سوزی در ناو هواپیمابر فورد خبر داد»، خبرگزاری تسنیم.
  232. «اصابت موشک‌های سپاه به سه نفتکش متخلف آمریکایی و انگلیسی»، خبرگزاری تسنیم.
  233. «تصاویر ماهواره ای از قبل و بعد اهداف منهدهم شده دشمن توسط ایران»، خبرگزاری تسنیم.
  234. «تجهیزات حیاتی ارتباطی و ماهواره‌ای آمریکا در پایگاه العدید منهدم شد»، خبرگزاری تسنیم.
  235. «اجرای موج 36 عملیات وعده صادق 4 در شب شهادت امام علی(ع)»، خبرگزاری تسنیم.
  236. "Prince Pahlavi calls on Iranians to get ready to return to streets". Iran International. 28 February 2026. Retrieved 28 February 2026. line feed character in |title= at position 7 (help)
  237. «نور پهلوی از جنایت ترامپ علیه ایران حمایت کرد!»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  238. «حمله وحشیانه آمریکا و اسرائیل به دبستان دخترانه در میناب؛ سران کشور واکنش نشان دادند»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  239. «بیانیه مرجع ملی کنوانسیون حقوق کودک وزارت دادگستری»، خبرگزاری تسنیم.
  240. «بیانیه کمیته ملی حقوق بشردوستانه در محکومیت حملات غیرقانونی به ایران»، خبرگزاری تسنیم.
  241. "How the US-Israeli strikes on Iran unfolded and the aftermath, moment by moment", CNN News.
  242. «درخواست ایران برای برگزاری فوری جلسه شورای حکام»، خبرگزاری تسنیم.
  243. «انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران»، خبرگزاری دویچه وله.
  244. "Iranians in Switzerland rally against the Islamic Republic". www.iranintl.com (به English). 2026-02-28. Retrieved 2026-03-01.
  245. "Rally in Sweden calls for 'regime change in Iran". www.iranintl.com (به English). 2026-02-28. Retrieved 2026-03-01.
  246. "How the US-Israeli strikes on Iran unfolded and the aftermath, moment by moment", CNN News.
  247. «حکم جهاد مولوی واحدبخش شنبه‌زهی»، خبرگزاری تسنیم.
  248. "Day 8 of Middle East conflict — Trump signals plans to escalate attacks, Iran vows to continue retaliatory strikes", CNN News.
  249. «آغاز شناسایی اموال ایرانیان خارج نشینی که با دشمن همکاری می‌کنند»، خبرگزاری تسنیم.
  250. «اطلاعات سپاه: تعداد از عوامل و عناصر وطن فروش دستگیر شدند»، خبرگزاری تسنیم.
  251. "How the US-Israeli strikes on Iran unfolded and the aftermath, moment by moment", CNN News.
  252. "Day 3 of the US-Israeli war with Iran", CNN News.
  253. «انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران»، خبرگزاری دویچه وله.
  254. "Day 8 of Middle East conflict — Trump signals plans to escalate attacks, Iran vows to continue retaliatory strikes", CNN News.
  255. "How the US-Israeli strikes on Iran unfolded and the aftermath, moment by moment", CNN News.
  256. «قطعنامه شورای امنیت وجاهت قانونی ندارد»، خبرگزاری تسنیم.
  257. "How the US-Israeli strikes on Iran unfolded and the aftermath, moment by moment", CNN News.
  258. «تسلیت مجلس علمای اندونزی در پی شهادت مقام معظم رهبری»، خبرگزاری تسنیم.
  259. «واکنش وزیر خارجه عمان به حمله موشکی به ایران: متحیر هستم!»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  260. «عمان خواستار توقف فوری حملات آمریکا و اسرائیل علیه ایران شد»، خبرگزاری تسنیم.
  261. "How the US-Israeli strikes on Iran unfolded and the aftermath, moment by moment", CNN News.
  262. "Day 8 of Middle East conflict — Trump signals plans to escalate attacks, Iran vows to continue retaliatory strikes", CNN News.
  263. «اردوغان پشت ایران درآمد؛ از این جنایت عمیقاً متأسف و نگران هستیم»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  264. «فاتح اربکان با تسلیت شهادت امام خامنه ای: اینجرلیک در خدمت اسرائیل است»، خبرگزاری تسنیم.
  265. «رئیس‌جمهور فرانسه: نه از حملات به ایران مطلع بودیم و نه نقشی داشتیم»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  266. «وزیر خارجه عراق شهادت امام خامنه‌ای را تسلیت گفت»، خبرگزاری تسنیم.
  267. «دبیرکل نجباء عراق: بینی ترامپ به خاک مالیده خواهد شد»، خبرگزاری تسنیم.
  268. «حزب‌الله عراق: حمله به پایگاه‌های آمریکا را آغاز خواهیم کرد»، خبرگزاری تسنیم.
  269. «واکنش حزب الدعوه عراق به تجاوز آمریکایی صهیونیستی به ایران»، خبرگزاری تسنیم.
  270. «حزب‌الله عراق: حمله به پایگاه‌های آمریکا را آغاز خواهیم کرد»، خبرگزاری تسنیم.
  271. «حزب‌الله عراق: حمله به پایگاه‌های آمریکا را آغاز خواهیم کرد»، خبرگزاری تسنیم.
  272. «بارزانی: اجازه نمی‌دهیم اقلیم منشأ تهدیدی برای ایران باشد»، خبرگزاری تسنیم.
  273. "Iran’s busiest airport on fire after massive Israeli bombardment", telegraph.
  274. «سخنگوی حماس: هدف جنگ با ایران «تحقق اسرائیل بزرگ» است»، خبرگزاری تسنیم.
  275. «گردان‌های القسام: در کنار مردم ایران هستیم»، خبرگزاری تسنیم.
  276. "How the US-Israeli strikes on Iran unfolded and the aftermath, moment by moment", CNN News.
  277. «رهبر انصارالله یمن: برای هر سناریویی آماده هستیم»، خبرگزاری تسنیم.
  278. «اعتراض گسترده در لندن علیه تجاوز آمریکا و اسرائیل به ایران»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  279. "Day 8 of Middle East conflict — Trump signals plans to escalate attacks, Iran vows to continue retaliatory strikes", CNN News.
  280. «امارات سفارت خود در ایران را بست»، خبرگزاری تسنیم.
  281. «روسیه تجاوز آمریکا و اسرائیل به ایران را محکوم کرد»، خبرگزاری تسنیم.
  282. «وزرای خارجه اتحادیه اروپا از حمایت از تغییر رژیم در ایران خودداری کردند». euronews. ۲۰۲۶-۰۳-۰۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۶-۰۳-۰۲.
  283. «هراس صدراعظم آلمان از عواقب ادامه جنگ افروزی آمریکا و رژیم صهیونیستی»، خبرگزاری تسنیم.
  284. «آلمان: در حمله نظامی علیه ایران مشارکت نمی‌کنیم»، خبرگزاری تسنیم.
  285. «بایراموف: استفاده از خاک جمهوری آذربایجان علیه ایران غیرممکن است»، خبرگزاری تسنیم.
  286. «خروج 15 هواپیمای نظامی آمریکا از اسپانیا»، خبرگزاری تسنیم.
  287. «قبرس: هدف حملات ایران کشورمان نیست بلکه پایگاه انگلیس است»، خبرگزاری تسنیم.
  288. «ایتالیا: وارد جنگ علیه ایران نخواهیم شد»، خبرگزاری تسنیم.
  289. "Day 5 of Middle East conflict - Tehran retaliation, more than 1,000 killed in US-Israeli attacks", CNN News.
  290. «عملیات صبح امروز اسرائیل شکست خورد؛ هیچ مسئولی ترور نشده!»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  291. Ebrahim, Jeremy Diamond, Kevin Liptak, Haley Britzky, Eugenia Yosef, Tal Shalev, Oren Liebermann, Nadeen (28 February 2026). "Timing of US-Israel attack on Iran bears symbolic meaning in Judaism". CNN (به English). Retrieved 28 February 2026. line feed character in |access-date= at position 3 (help); Check date values in: |access-date= (help)
  292. "Day 5 of Middle East conflict - Tehran retaliation, more than 1,000 killed in US-Israeli attacks", CNN News.
  293. «استاد دانشگاه سن مارینو: تهاجم آمریکا و اسرائیل، تروریسم دولتی محض است»، خبرگزاری تسنیم.
  294. «بازیگر برنده اسکار: جنگ علیه ایران ممنوع»، خبرگزاری تسنیم.
  295. «لیام کانینگهام: هرکسی کشتار کودکان ایرانی را نادیده بگیرد روانی است»، خبرگزاری تسنیم.
  296. «رضا فیاضی: گهرِ خاکِ ما جز خونِ جوانانِ وطن لاله ندارد»، خبرگزاری تسنیم.
  297. "How the US-Israeli strikes on Iran unfolded and the aftermath, moment by moment", CNN News.
  298. "Day 4 of the US-Israeli war with Iran", CNN News.
  299. "Day 4 of the US-Israeli war with Iran", CNN News.
  300. "Day 9 of Middle East conflict — new Iranian leader named, global markets react to oil surges", CNN News.
  301. «جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، بنزین را در 85 کشور گران کرد»، خبرگزاری تسنیم.
  302. «توتال تولید خود در چند کشور خاورمیانه را متوقف می‌کند»، خبرگزاری تسنیم.
  303. «بلومبرگ: تولید نفت اعراب خلیج فارس کاهش یافته است»، خبرگزاری تسنیم.
  304. "US, Israel launch attack on Iran, explosions across Tehran", Al Jazeera
  305. «درخواست سازمان امداد و نجات اسرائیل برای اهدای خون توسط صهیونیست‌ها»، خبرگزاری تسنیم.
  306. «اطلاعیه شورای عالی امنیت ملی ایران در پی تجاوز آمریکا و اسرائیل»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  307. «با آغاز حملات هوایی به ایران، اینترنت بین‌الملل در کشور قطع شد»، وبسایت زومیت.
  308. "US, Israel launch attack on Iran, explosions across Tehran", Al Jazeera
  309. «اطلاعیه سازمان هواپیمایی: آسمان کشور بسته است»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  310. «عراقچی: ۲ فرمانده نظامی امروز به شهادت رسیدند»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  311. «عراقچی به رئیس شورای امنیت سازمان ملل نامه نوشت»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  312. «هیئت دولت 40 روز عزای عمومی و 7 روز تعطیلی اعلام کرد»، خبرگزاری تسنیم.
  313. «معرفی آیت الله اعرافی به عنوان عضو فقیه شورای نگهبان در شورای رهبری»، خبرگزاری تسنیم.
  314. "Day 9 of Middle East conflict — new Iranian leader named, global markets react to oil surges", CNN News.
  315. «همه بازی‌های لیگ برتر لغو شد؛ پرسپولیسی‌ها با اتوبوس راهی تهران شدند»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  316. «خروج دو ستاره خارجی استقلال از ایران؛ شاید برنگردند!»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین.
  317. «تاج: با دورنمای فعلی هیچ عقل سلیمی نمی‌پذیرد که به جام جهانی برویم»، خبرگزاری تسنیم.
  318. «ایسنا به دلایل فنی داخلی در دسترس نیست»، خبرگزاری تسنیم.
  319. Al-Samarraie, Jawad (28 February 2026). "URGENT: Iraqi aiarspace closed following joint U.S. -Israeli strikes on Iran". Iraqi News (به English). Retrieved 28 February 2026.
  320. «انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران»، خبرگزاری دویچه وله.
  321. «تخلیه 2 بانک بزرگ دنیا در قطر و دبی پس از هشدار ایران»، خبرگزاری تسنیم.
  322. "How the US-Israeli strikes on Iran unfolded and the aftermath, moment by moment", CNN News.
  323. "Day two of the launch of a US-Israeli military operation against Iran", CNN News.
  324. «تخلیه 2 بانک بزرگ دنیا در قطر و دبی پس از هشدار ایران»، خبرگزاری تسنیم.
  325. "Day 4 of the US-Israeli war with Iran", CNN News.
  326. "Day 6 of Middle East conflict — countries intercepting Iranian strikes, US ramps up campaign", CNN News.
  327. «بنزین 5 دلاری هدیه ترامپ به شهروندان آمریکایی»، خبرگزاری تسنیم.
  328. "Day 6 of Middle East conflict — countries intercepting Iranian strikes, US ramps up campaign", CNN News.
  329. "Day 9 of Middle East conflict — new Iranian leader named, global markets react to oil surges", CNN News.
  330. "Day 8 of Middle East conflict — Trump signals plans to escalate attacks, Iran vows to continue retaliatory strikes", CNN News.
  331. «شوک نفتی جنگ آمریکا علیه ایران به دانمارک»، خبرگزاری تسنیم.
  332. «کمبود سوخت ویتنامی‌ها را هم به چالش کشاند»، خبرگزاری تسنیم.
  333. «کمبود سوخت ویتنامی‌ها را هم به چالش کشاند»، خبرگزاری تسنیم.
  334. «پایگاه‌های نظامی انگلیس در قبرس تخلیه شد»، خبرگزاری تسنیم.
  335. «اعتراضات مقابل کنسولگری آمریکا در کراچی 9 کشته برجا گذاشت»، خبرگزاری تسنیم.

دیدگاه‌های ارزیابان

  1. پیش زمینه شاید عمی تر باشد. منازعات تاریخی و ذاتی ایران بعد از پیروزی انقلاب که شامل مجموع فاکتورهای سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و امنیتی، مناسبات منطقه ای است. اعتراضات زمینه نزدیک و شاید بتوان گفت شعله شروع جنگ است
  2. بحث اعتراضات و اغتشاشات را می‌شود کوتاه‌تر کرد. چون هر کدام مقاله مستقل دارد.
  3. شک مذاکرات/ شاید دقیقتر برنامه هسته ای ایران یکی از زمینه‌های جنگ است
  4. این مطلب را هم می‌شود تلخیص کرد و به مقاله مذاکرات ایران و آمریکا لینک کرد
  5. این زمینه جنگ نیست. یک مرحله‌ای از پروسه جنگ است

منابع

  • ذوالفقاری، مهدی و احمدی‌نژاد، حمید، «استراتژی چهار دهه تقابل آمریکا با جمهوری اسلامی ایران»، فصلنامه محیط‌شناسی راهبردی جمهوری اسلامی ایران، شماره ۴، ۱۴۰۲ش.
  • «تجمع جمعی از کسبه پاساژ علاءالدین در اعتراض به بی‌ثباتی قیمت ارز»، خبرگزاری ایسنا، تاریخ درج مطلب: ۷ دی ۱۴۰۴ش.
  • «گزارش میدانی خبرنگاران فارس از تحرکات شب ۱۳ دی در تهران و شهرستان‌ها» خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: ۱۴ دی ۱۴۰۴ش.
  • «روند اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴؛ شیب نزول و صعود و پراکندگی»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۲۰ دی ۱۴۰۴ش.
  • «چرا آمار جان‌باختگان از خیابان تا سردخانه و پزشکی قانونی متفاوت است؟»، خبرگزاری یورونیوز، تاریخ درج مطلب: ۲۷ ژانویه ۲۰۲۶م.
  • «چرا آمار جان‌باختگان از خیابان تا سردخانه و پزشکی قانونی متفاوت است؟»، خبرگزاری یورونیوز، تاریخ درج مطلب: ۲۶ ژانویه ۲۰۲۶م.
  • «ناگفته‌هایی از پشت‌پرده حوادث دی‌ماه؛ فقدان عدالت یا بحران معیشت؟»، وب‌سایت فرارو، تاریخ درج مطلب: ۵ بهمن ۱۴۰۴ش.
  • «ترامپ می‌خواهد شرایط را برای "تغییر رژیم" در ایران فراهم کند»، خبرگزاری دویچه وله، تاریخ درج مطلب: ۹ بهمن ۱۴۰۴ش.
  • «سنتکام جزئیات عملیات «خشم حماسی» علیه جمهوری اسلامی را منتشر کرد»، ایندیپندنت فارسی، تاریخ درج مطلب: ۲۸ فوریه ۲۰۲۶.
  • «رسانه اسرائیلی: عملیات احتمالی علیه تهران «شیر یهودا» نام‌گذاری شده است»، سی‌ان‌ان فارسی، تاریخ درج مطلب: ۲۸ فوریه ۲۰۲۶.
  • «دانش آموز ۱۱ ساله چطور در آبیک قزوین کشته شد؟»، بی‌بی‌سی فارسی، تاریخ درج مطلب: ۱۸ اسفند ۱۴۰۴.
  • «موج نوزدهم عملیات وعده صادق ۴ آغاز شد»، خبرگزاری العالم، تاریخ درج مطلب: ۱۵ اسفند ۱۴۰۴.
  • «انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران»، خبرگزاری دویچه وله، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «هشتمین روز جنگ؛ اجرای موج ۲۵عملیات وعده صادق ۴ با شلیک فتاح و عماد»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۱۶ اسفند ۱۴۰۴.
  • «لشگرکشی آمریکایی‌ها به منطقه شدت گرفت»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۸ اسفند ۱۴۰۴.
  • «آمریکا از پایگاه العدید قطر فرار کردند»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۸ اسفند ۱۴۰۴.
  • «ایران پهپاد ۲۲۰ میلیون دلاری آمریکا را در تنگه هرمز زد؟»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۸ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حمله موشکی ایران به اسرائیل آغاز شد»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «با آغاز حملات هوایی به ایران، اینترنت بین‌الملل در کشور قطع شد»، وبسایت زومیت، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «۴ پایگاه اصلی آمریکا زیر ضربات سنگین موشک‌های سپاه قرار گرفت»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «اطلاعیه شورای عالی امنیت ملی ایران در پی تجاوز آمریکا و اسرائیل»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «انتقال گسترده تجهیزات نظامی روسیه به ایران»، خبرگزاری آرمان ملی، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «اطلاعیه شماره ۲ سپاه: عملیات وعده صادق ۴ آغاز شد»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «عملیات صبح امروز اسرائیل شکست خورد؛ هیچ مسئولی ترور نشده!»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «واکنش وزیر خارجه عمان به حمله موشکی به ایران: متحیر هستم!»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «همه بازی‌های لیگ برتر لغو شد؛ پرسپولیسی‌ها با اتوبوس راهی تهران شدند»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «رویترز: ایران در آستانه نهایی کردن توافق خرید موشک‌های ضدکشتی مافوق‌صوت از چین است»، یورونیوز، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «سپاه به ناو رزمی مشهور آمریکا حمله کرد!»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «عراقچی: ۲ فرمانده نظامی امروز به شهادت رسیدند»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «اطلاعیه سازمان هواپیمایی: آسمان کشور بسته است»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «نور پهلوی از جنایت ترامپ علیه ایران حمایت کرد!»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «عراقچی به رئیس شورای امنیت سازمان ملل نامه نوشت»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حمله وحشیانه آمریکا و اسرائیل به دبستان دخترانه در میناب؛ سران کشور واکنش نشان دادند»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «اعتراض گسترده در لندن علیه تجاوز آمریکا و اسرائیل به ایران»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «اردوغان پشت ایران درآمد؛ از این جنایت عمیقاً متأسف و نگران هستیم»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «خروج دو ستاره خارجی استقلال از ایران؛ شاید برنگردند!»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «رئیس‌جمهور فرانسه: نه از حملات به ایران مطلع بودیم و نه نقشی داشتیم»، خبرگزاری اطلاعات آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «رهبر انقلاب استوار و محکم در حال فرماندهی میدان هستند»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «دبیرکل نجباء عراق: بینی ترامپ به خاک مالیده خواهد شد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حمله وحشیانه رژیم صهیونیستی و آمریکا به شهرستان لامرد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «بیانیه مرجع ملی کنوانسیون حقوق کودک وزارت دادگستری»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «بیش از ۹۰درصد موشک‌های ایران به اهداف خود در اسرائیل اصابت کرد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «رهبر انصارالله یمن: برای هر سناریویی آماده هستیم»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «واکنش حزب الدعوه عراق به تجاوز آمریکایی صهیونیستی به ایران»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «۷۴۷ مصدوم و ۲۰۱ شهید تاکنون/ ۲۴ استان مورد اصابت»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «بیانیه کمیته ملی حقوق بشردوستانه در محکومیت حملات غیرقانونی به ایران»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «انهدام ۱۲ فروند پهپاد دشمن توسط شبکه یکپارچه پدافند»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «درخواست ایران برای برگزاری فوری جلسه شورای حکام»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حزب‌الله عراق: حمله به پایگاه‌های آمریکا را آغاز خواهیم کرد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «گردان‌های القسام: در کنار مردم ایران هستیم»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «روسیه تجاوز آمریکا و اسرائیل به ایران را محکوم کرد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «درخواست سازمان امداد و نجات اسرائیل برای اهدای خون توسط صهیونیست‌ها»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «ماجرای حمله به رادیو و تعطیلی مراسم مسجد ارک/ حال حاج منصور ارضی خوب»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «اصابت موشک‌های سپاه به سه نفتکش متخلف آمریکایی و انگلیسی»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «افزایش آمار شهدای حمله موشکی در لامرد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «رادار «تاد» اسرائیل در امارات منهدم شد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «امارات سفارت خود در ایران را بست»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «پیام تسلیت سپاه در پی شهادت شهیدان موسوی، شمخانی و نصیرزاده»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «مقاومت عراق: ۲۳ عملیات علیه پایگاهای دشمن در عراق و منطقه انجام شد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «وزیر خارجه عراق شهادت امام خامنه‌ای را تسلیت گفت»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «جزئیات حمله به صداوسیما/فعالیت شبکه‌های تلویزیونی ادامه دارد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «انهدام ۱۰ فروند پهپاد دشمن توسط پدافند هوایی ایران»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «تسلیت مجلس علمای اندونزی در پی شهادت مقام معظم رهبری»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «آسیب به مرکز ملی تنیس در جریان تجاوز اسرائیل و آمریکا»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن با ۴ موشک ایرانی هدف قرار گرفت»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «بخش‌هایی از مرکز جامع توانبخشی هلال‌احمر تخریب شد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «هلاکت دست کم ۱۰ صهیونیست در حمله موشکی ایران به بیت شمش»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «فاتح اربکان با تسلیت شهادت امام خامنه ای: اینجرلیک در خدمت اسرائیل است»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «بایراموف: استفاده از خاک جمهوری آذربایجان علیه ایران غیرممکن است»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «اعتراضات مقابل کنسولگری آمریکا در کراچی ۹ کشته برجا گذاشت»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «معرفی آیت الله اعرافی به عنوان عضو فقیه شورای نگهبان در شورای رهبری»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «کمپ تیم‌های ملی کشتی مورد اصابت قرار گرفت»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «بمباران پایگاه‌های آمریکا توسط جنگنده‌های ارتش ایران»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «بیانیه سپاه در پی ترور سپهبد شهید پاکپور»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «هیئت دولت ۴۰ روز عزای عمومی و ۷ روز تعطیلی اعلام کرد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «موج سوم و چهارم با موشک‌های پیشرفته‌تر از وعده صادق۳ درحال اجراست»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «استاد دانشگاه سن مارینو: تهاجم آمریکا و اسرائیل، تروریسم دولتی محض است»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «شهادت 3 نفر از مدافعان امنیت در حمله صبح امروز به جهرم»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «سپاه در اطلاعیه‌ای اهداف موج یازدهم عملیات وعده صادق4 خود را اعلام کرد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «خروج 15 هواپیمای نظامی آمریکا از اسپانیا»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «قبرس: هدف حملات ایران کشورمان نیست بلکه پایگاه انگلیس است»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «تشییع پیکر 21 شهید حمله موشکی در لامرد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «عمان خواستار توقف فوری حملات آمریکا و اسرائیل علیه ایران شد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حمله موشکی اسرائیل به یک منطقه مسکونی در سرابله‌/ 5 نفر شهید شدند»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «بازیگر برنده اسکار: جنگ علیه ایران ممنوع»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «لیام کانینگهام: هرکسی کشتار کودکان ایرانی را نادیده بگیرد روانی است»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «پایگاه‌های نظامی انگلیس در قبرس تخلیه شد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حمله موشکی ایران به بئرالسبع 17 زخمی بر جا گذاشت»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «رضا فیاضی: گهرِ خاکِ ما جز خونِ جوانانِ وطن لاله ندارد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حمله موشکی آمریکا به پلیس دیپلماتیک در اطراف میدان فردوسی تهران»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «اعتراف سنتکام به سرنگونی جنگنده‌های آمریکایی»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «آلمان: در حمله نظامی علیه ایران مشارکت نمی‌کنیم»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۲ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۳ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۴ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۵ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۶ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۷ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۸ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حمله پهپادی رژیم صهیونیستی به آثار تاریخی اصفهان جنایت جنگی است»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «شناسایی و انهدام پهپاد هرون اسرائیلی در آسمان استان مرکزی»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «انهدام یک فروند پهپاد هرونTP در حوالی تهران»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «انهدام پهپاد پیشرفته هرمس ۹۰۰ اسرائیلی در شهرستان سیروان»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «بیمارستان بوشهر به صورت موقت از چرخه فعالیت خارج شد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حمله به فرودگاه کرمان تلفات جانی نداشت»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «انهدام دو فروند پهپاد هرمس رژیم صهیونی در آسمان لرستان و قم»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «کمبود سوخت ویتنامی‌ها را هم به چالش کشاند»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «تجهیزات حیاتی ارتباطی و ماهواره‌ای آمریکا در پایگاه العدید منهدم شد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «انهدام موشک کروز آمریکایی در آسمان استان مرکزی+عکس»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «شناسایی پیکرهای شهیدان ناو دنا؛ آبدان بزودی به کشور منتقل می‌شود»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حمله موشکی آمریکایی ـ صهیونی به منطقه‌ای مسکونی در شیراز»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «بازگشایی فوری اتوبان باقری پس از اصابت موشک/ تردد در محدوده برقرار شد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «بلومبرگ: تولید نفت اعراب خلیج فارس کاهش یافته است»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «۳ شهید و ۳۳ مجروح در حمله آمریکایی ـ صهیونی به شهرک وحدت فردیس»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «تاج: با دورنمای فعلی هیچ عقل سلیمی نمی‌پذیرد که به جام جهانی برویم»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «هراس صدراعظم آلمان از عواقب ادامه جنگ افروزی آمریکا و رژیم صهیونیستی»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «شهادت چهار دیپلمات کشورمان در لبنان»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «بارزانی: اجازه نمی‌دهیم اقلیم منشأ تهدیدی برای ایران باشد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «اطلاعات سپاه: تعداد از عوامل و عناصر وطن فروش دستگیر شدند»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «آغاز شناسایی اموال ایرانیان خارج نشینی که با دشمن همکاری می‌کنند»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «عملیات سایبری علیه زیرساخت‌های امنیتی رژیم صهیونیستی»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «اعتراف رئیس‌جمهور آمریکا به ارتکاب جنایتی شنیع برای سرگرمی»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «اجرای موج ۳۶ عملیات وعده صادق ۴ در شب شهادت امام علی (ع)»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «افشای اطلاعات ۵۰ خلبان اسرائیل توسط حنظله»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حملات موشکی اسرائیل به بیمارستان‌های لرستان»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «مخازن سوخت حیفا آماج حملات پهپادهای ارتش»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حمله تروریستی صهیونی ـ آمریکایی به منطقه مسکونی اراک؛ ۵ نفر شهید شدند»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «شهادت ۱۷ شهروند بروجردی در حملات آمریکایی ـ صهیونی»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «اصابت موشک به یک واحد تولیدی در شهرک صنعتی غزال شهرستان خرم‌دره»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «مقاومت عراق: طی ۲۴ ساعت ۳۷ عملیات علیه دشمن انجام دادیم»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حمله پهپادی حزب‌الله به مقر فرماندهی ستاد ارتش اسرائیل»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حمله سپاه به اهداف آمریکایی ـ صهیونی با موشک‌های سرجنگی یک‌تنی»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «ضربات کوبنده حزب‌الله به مواضع اشغالگران صهیونیست»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «انهدام پهپاد پیشرفته جاسوسی رژیم صهیونی و آمریکایی در آسمان اصفهان»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «مقاومت اسلامی عراق: ۱۳ آمریکایی طی ۱۲ روز اخیر به هلاکت رسیده‌اند»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «انهدام پنجمین پهپاد اسرائیلی در آسمان استان کرمان»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حمله موشکی آمریکایی ـ صهیونی به ۳ نقطه در خارج از محدوده شهری قم»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حمله مجدد آمریکایی ـ صهیونی به خمین»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «تجاوز رژیم صهیونیستی به شرق و جنوب لبنان»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حکم جهاد مولوی واحدبخش شنبه‌زهی»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «شهادت ۱۸ نفر از اهالی مشهد اردهال در پی حمله دشمن آمریکایی - صهیونیستی»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حمله موشکی رژیم صهیونی-آمریکایی به یکی از ساختمان‌های بانک سپه»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حمله آمریکایی ـ صهیونی به حریم فلک‌الافلاک؛ تخریب یک بنای ثبت ملی»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «شهادت یک زن در حمله موشکی رژیم آمریکایی-صهیونی به بندرلنگه»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، بنزین را در ۸۵ کشور گران کرد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «تخلیه ۲ بانک بزرگ دنیا در قطر و دبی پس از هشدار ایران»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «ایتالیا: وارد جنگ علیه ایران نخواهیم شد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «تکذیب حمله به تصفیه‌خانه تبریز/ آمار شهدا به ۱۰۱ نفر رسید»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «باند فرودگاه شهرکرد مورد اصابت از سوی دشمن قرار گرفت»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «سی‌بی‌اس خبر رسمی سپاه دربارهٔ تلفات سنگین آمریکا در کویت را تأیید کرد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «تصاویر ماهواره ای از قبل و بعد اهداف منهدهم شده دشمن توسط ایران»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «تخریب بناهای شاخص تاریخی سنندج»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «دو فروند پهپاد هرون دشمن در آسمان تهران منهدم شد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند ۱۴۰۴.
  • «تجمع کادر درمان اصفهان در محکومیت هدف قراردادن مراکز درمانی»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «سپاه از حمله نیروی دریایی خود به مقر ناوگان پنجم آمریکا خبر داد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «توتال تولید خود در چند کشور خاورمیانه را متوقف می‌کند»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «شهدای غیرنظامی جنگ رمضان در آذربایجان شرقی به ۳۰ نفر رسید»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «ایران حمله هوایی به گذرگاه مرزی القائم عراق را محکوم کرد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «سنتکام از وقوع آتش‌سوزی در ناو هواپیمابر فورد خبر داد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حنظله رئیس بخش ایران در مؤسسات امنیتی رژیم صهیونیستی را هک کرد»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «شوک نفتی جنگ آمریکا علیه ایران به دانمارک»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «انهدام پهپاد پیشرفته هرمس اسرائیلی در آسمان ایلام»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «عملیات‌های منحصر به فرد مقاومت عراق علیه پایگاه‌های آمریکا»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «ایسنا به دلایل فنی داخلی در دسترس نیست»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حمله پهپادی ارتش به مقر شاباک در اسرائیل»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «حمله موشکی حزب‌الله به پایگاه مهم «عتلیت» ارتش اسرائیل در جنوب حیفا»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «جزئیات سرنگونی پهپاد ایرانی که به ناو آمریکا نزدیک شد»، خبرگزاری فرارو، تاریخ درج مطلب: ۱۴ بهمن ۱۴۰۴.
  • «بنزین ۵ دلاری هدیه ترامپ به شهروندان آمریکایی»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۲ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۳ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۴ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۵ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۶ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۷ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۸ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۹ اسفند ۱۴۰۴.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱ فروردین ۱۴۰۵.
  • «»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲ فروردین ۱۴۰۵.
  • «How much longer can Iran’s Islamic Republic survive?»، new statesman, Date posted: 14 January 2026.
  • "Exiled crown prince implores Trump to follow through on Iran strikes", politico news, Date posted: 16 January 2026.
  • "Six key lines from Trump's statement on Iran strikes", BBC News, Date posted: 16 January 2026.
  • "Trump urges Iranians to keep protesting, saying 'help is on its way'", Reuters, Date posted: 14 January 2026.
  • "Trump says US ‘armada’ heading to Middle East", The Guardian, Date posted: 24 January 2026.
  • "Trump Threatens Iran With 'Massive Armada' and Presses a Set of Demands", The New York Times, Date posted: 28 January 2026.
  • "U.S. and Iran set to hold second round of nuclear talks in Geneva", Axios, Date posted: ۱۳ فوریه ۲۰۲۶
  • "Trump: Iran regime change 'would be the best thing to ever happen.'", BBC, Date posted: ۱۴ فوریه ۲۰۲۶
  • "Donald Trump condemns Iran's 'sinister' nuclear ambitions in State of the Union", Financial Times, Date posted: 24 February 2026.
  • "Iran’s busiest airport on fire after massive Israeli bombardment", telegraph, Date posted: 7 march 2026.
  • "Day 3 of the US-Israeli war with Iran", CNN News, Date posted: 3 march 2026.
  • "Day 4 of the US-Israeli war with Iran", CNN News, Date posted: 4 march 2026.
  • "Day 5 of Middle East conflict - Tehran retaliation, more than 1,000 killed in US-Israeli attacks", CNN News, Date posted: 5 march 2026.
  • "Day 6 of Middle East conflict — countries intercepting Iranian strikes, US ramps up campaign", CNN News, Date posted: 6 march 2026.
  • "Day 7 of Middle East conflict — Trump says no deal with Iran until ‘unconditional surrender’", CNN News, Date posted: 7 march 2026.
  • "Day 8 of Middle East conflict — Trump signals plans to escalate attacks, Iran vows to continue retaliatory strikes’", CNN News, Date posted: 8 march 2026.
  • "Day 9 of Middle East conflict — new Iranian leader named, global markets react to oil surges’", CNN News, Date posted: 9 march 2026.
  • "Day two of the launch of a US-Israeli military operation against Iran", CNN News, Date posted: 6 march 2026.
  • "How the US-Israeli strikes on Iran unfolded and the aftermath, moment by moment", CNN News, Date posted: 1 march 2026.
  • "US, Israel launch attack on Iran, explosions across Tehran", Al Jazeera, Date posted: 28 February 2026