پرش به محتوا

سد ارداک

از ایران‌پدیا

سد ارداک؛ سد خاکی زیبا در نزدیکی شهر مشهد.

سد ارداک، از جمله سدهای خاکی ایران است که در 70 کیلومتری شمال غرب مشهد واقع شده و در فروردین ماه سال 1392ش، به بهره‌برداری رسیده است.

موقعیت جغرافیایی

سد ارداک، در بخش گلبهار از شهرستان چناران، با مختصات جغرافیایی 46 درجه و 36 دقیقه عرض جغرافیایی و 26 درجه و 59 دقیقه طول جغرافیایی بر روی رودخانۀ ارداک، در فاصلۀ 5.2 کیلومتری از روستای ارداک احداث شده است.[۱]

مشخصات فنی

سد ارداک، دارای ارتفاعی در حدود 58.5 متر از پی و طول تاج 410 متر است.[۲] این سد خاکی با هسته‌ای رُسی در ایران، دارای ظرفیتی به میزان 30 میلیون و 300 هزار متر مکعب حجم آب قابل تنظیم در سال و 23 میلیون و 900 هزار متر مکعب حجم مفید مخزن، است.[۳]

آب‌وهوا

این سد، در میانۀ روستاهایی خوش آب‌وهوا واقع شده که از جمله مناطق ییلاقی و خرم محسوب می‌شوند.[۴]

گردشگری

آب‌وهوای دلنشین و طبیعت بکر و زیبای این منطقه، بسترهای منحصر به فردی را برای گردشگری، طبیعت‌گردی و کوهنوری در اطراف سد ارداک فراهم کرده است.[۵] این سد، امروزه، به یکی از زیبایی‌های طبیعت در اطراف مشهد و نیز مکانی برای ماهیگیری تبدیل شده است.[۶] از جمله اماکن گردشگری در اطراف این سد نیز می‌توان به چشمه‌های آب معدنی و قنات‌ها، آبشارهای متعدد و زیبا در روستاهای اطراف و باغ‌های سرسبز و پر محصول اشاره کرد.[۷]

کارکرد

هدف از ساخت این سد، مهار، کنترل، ذخیره و تنظیم جریان‌های آبی دائم و فصلی رودخانۀ ارداک است که از کوه‌های هزار مسجد سرچشمه گرفته و در نهایت به کشف‌رود ختم می‌شود. از جمله اهداف دیگر برای ساخت این سد، تأمین نیاز آب در بخش‌های خانگی و صنعتی به میزان 16 میلیون و 600 هزار هکتار، تأمین آب برای زمین‌های زراعی به میزان یک هزار و 670 هکتار و نیز ایجاد اشتغال پایدار در بخش‌های کشاورزی و صنعتی بوده است. ساخت سد ارداک موجب رونق تفرجگاه‌های آبی و ایجاد فرصت‌های سرمایه‌گذاری در گردشگری، در این منطقۀ جغرافیایی، شده است.[۸]

مسیر دسترسی

برای رسیدن به روستا و سد ارداک، باید در مسیر آرامگاه فردوسی، وارد بلوار شاهنامه شده و در نهایت از دور برگردان قبل از هارونیه دور زد. پس از مسیری کوتاه، تابلوی سد ارداک دیده می‌شود.[۹]

پانویس

منابع

  • «روستای آبقد و سد ارداک مشهد»، وب‌سایت پایگاه خبری بام، تاریخ بارگذاری: 15 مرداد 1400ش.
  • «سد ارداک»، وب‌سایت آب پوی، تاریخ بازدید: 5 آذر 1401ش.
  • «سد ارداک مشهد با حضور رئیس‌جمهوری به بهره‌برداری می‌رسد»، وب‌سایت همشهری آنلاین، تاریخ بارگذاری: 15 فروردین 1392ش.
  • «معرفی جاذبه‌های گردشگری درۀ ارداک»، وب‌سایت اکوگشت، تاریخ بازدید: 5 آذر 1401ش.
  • ناصرزاده، افسانه، «سد ارداک مشهد»، وب‌سایت یومَگ، تاریخ بازدید: 5 آذر 1401ش.