۵۰ کیلو آلبالو (فیلم)؛ فیلم سینمایی با محوریت ازدواج صوری، طلاق مصلحتی و پیچیدگی‌های روابط خانوادگی.

۵۰ کیلو آلبالو
پوستر فیلم
پوستر فیلم ۵۰ کیلو آلبالو


اطلاعات کلی
کشورایران
زبانفارسی
ژانرکمدی
عوامل فیلم
کارگردانمانی حقیقی
تهیه‌کنندهمصطفی شایسته
نویسندهمانی حقیقی
فرهاد توحیدی
بازیگرانپژمان جمشیدی
آزاده صمدی
ساعد سهیلی
هستی مهدوی‌فر
تولید و نمایش
تاریخ تولید۱۳۹۴ش
وضعیتتوقیف‌شده
عملکرد
فروش۱۳ میلیارد تومان

فیلم سینمایی «۵۰ کیلو آلبالو»، کمدی ایرانی با موضوعاتی چون ازدواج صوری، طلاق مصلحتی و پیچیدگی‌های روابط خانوادگی است. این فیلم به کارگردانی مانی حقیقی، در سال ۱۳۹۴ش ساخته شد. این فیلم از سوی منتقدان به‌خاطر محتوای غیراخلاقی، ترویج رابطه نامشروع و ضعف ساختاری مورد انتقاد قرار گرفت. برخی از انتقادات شامل ترویج بی‌بندوباری، تبلیغات افراطی و نواقص در روایت داستان است. همچنین، فیلم به‌دلیل توهین به ارزش‌های خانوادگی و استفاده از شوخی‌های بی‌محتوا جنجال‌های زیادی ایجاد کرده است.

نام‌گذاری

فیلم «۵۰ کیلو آلبالو» به کارگردانی مانی حقیقی، اشاره مستقیمی به مفهوم عدد پنجاه کیلو ندارد و انتخاب این عنوان به‌طور نمادین به تأثیر پررنگ آلبالو در داستان مرتبط است.[۱] یکی از صحنه‌های کلیدی فیلم، ریختن آب آلبالو روی پیراهن داوود است که نقش محرک اصلی داستان را ایفا می‌کند و زمینه‌ساز رخدادهای غیرمنتظره می‌شود.[۲]

عوامل تولید

فیلم «۵۰ کیلو آلبالو» به کارگردانی و نویسندگی مانی حقیقی، با همکاری فرهاد توحیدی در نگارش فیلمنامه و تهیه‌کنندگی مصطفی شایسته، در سال ۱۳۹۴ش ساخته شده است. از جمله بازیگران این فیلم می‌توان به پژمان جمشیدی، آزاده صمدی، ساعد سهیلی و هستی مهدوی‌فر اشاره کرد.[۳] این فیلم در زمان اکران بیش از ۱۳ میلیارد فروش داشته است. البته بعد از مدتی دستور توقف اکران آن داده شد.[۴]

داستان فیلم

فیلم ۵۰ کیلو آلبالو به بررسی موضوعاتی چون ازدواج صوری، طلاق مصلحتی و چالش‌های ناشی از زندگی با چند شوهر می‌پردازد.[۵] داستان فیلم ۵۰ کیلو آلبالو از عروسی مرجان آغاز می‌شود. پلیس برای دستگیری داماد خلافکار وارد می‌شود و میهمانان فرار می‌کنند. در این میان، داوود و آیدا به‌طور اتفاقی در یک اتاق گیر می‌افتند و پلیس آن‌ها را می‌بیند. آیدا برای فرار از دردسر می‌گوید که زن و شوهر هستند؛ اما رسمی عقد نکرده‌اند. بازپرس به آن‌ها فرصت می‌دهد تا عقدشان را رسمی کنند.[۶]

پس از آزادی، آن‌ها به محضر می‌روند تا طلاق بگیرند، اما مرگ عاقد باعث می‌شود این کار به تعویق بیفتد. در این میان، آیدا که قصد دارد با مانی، نامزد سابقش، ازدواج کرده و به کانادا برود، متوجه می‌شود برای ازدواج مجدد باید سه ماه و ده روز صبر کند. برای حل این مشکل، آیدا و داوود تصمیم می‌گیرند شناسنامه المثنی تهیه کنند. به همین دلیل به آبادان، محل صدور شناسنامه آیدا، سفر می‌کنند.

در این سفر، داوود و آیدا به‌تدریج به هم علاقه‌مند می‌شوند؛ اما در تهران دوباره با پیچیدگی‌های جدیدی مواجه می‌شوند. آیدا تصمیم می‌گیرد به خاطر مانی و به‌دلیل عذاب وجدان ناشی از خودکشی ظاهری او، با او ازدواج کند؛ اما در روز عروسی، مرجان متوجه می‌شود که خودکشی مانی صحنه‌سازی بوده است. او با داوود تماس می‌گیرد و حقیقت را به او می‌گوید. داوود خود را به مراسم عروسی می‌رساند و واقعیت را برای آیدا روشن می‌کند. در نهایت، آیدا پس از فهمیدن حقیقت از ازدواج با مانی منصرف می‌شود و عشقش به داوود را می‌پذیرد. داستان با تصمیم آن‌ها برای ازدواج و شروع یک زندگی جدید به پایان می‌رسد.[۷]

دیدگاه‌های منتقدان

رواج عشق‌های سیال

در این فیلم، به‌طور تصادفی، زنی به عقد مردی درمی‌آید که هیچ‌گاه قصد ازدواج با او را نداشته است. او با آگاهی از ویژگی‌های شخصیتی مرد، به او دل می‌بازد و از نامزد قبلی‌اش چشم می‌پوشد.[۸] این فیلم به‌طور غیرمستقیم به ترویج مفهوم «عشق سیال» می‌پردازد. در این فیلم، روابط انسانی به‌شکلی نمایشی و بی‌ثبات به تصویر کشیده می‌شود که در آن افراد به‌جای ایجاد پیوندهای پایدار و عمیق، به‌دنبال روابط کوتاه‌مدت و گذرا هستند. در این فیلم تعهدات و وفاداری‌ها به‌راحتی کنار گذاشته می‌شوند و روابط انسانی به سطحی‌ترین شکل ممکن تقلیل می‌یابند.[۹]

ترویج روابط غیراخلاقی

فیلم ۵۰ کیلو آلبالو نمونه‌ای از نمایش روابط غیراخلاقی و فروپاشی بنیان خانواده و همچنین به‌سخره گرفتن و بی‌ارزش نشان دادن امضای زوجین ضمن عقد است. محتوای این فیلم ارائه دهنده تصاویر ناپسند و مضحک از خانواده‌های متوسط به بالای تهران است و مروج بی‌بندوباری و تحریک زوجین به خیانت است. ایده اصلی فیلم این است که افراد می‌توانند بدون توجه به تعهدات خانوادگی، به‌راحتی عاشق شوند و به زندگی قبلی خود پشت پا بزنند.[۱۰]

بد جلوه دادن نیروی انتظامی و بازپرس

در این فیلم، بازپرس به‌عنوان فردی شکاک، بددل، ساده‌لوح، وسواسی و علاقه‌مند به مچ‌گیری به تصویر کشیده شده است. پرونده‌هایی که به او واگذار می‌شود، نه‌تنها به‌خاطر اجرای قانون، بلکه به‌دلیل تمایلات و هوس‌های شخصی‌اش وارد پیچیدگی می‌شود.[۱۱] در این فیلم، نیروی انتظامی به‌عنوان افرادی بی‌ثبات معرفی می‌شوند که در موقعیت‌های مختلف غیرمسئولانه عمل می‌کنند. در یکی از بخش‌ها، آنها طوری توصیف می‌شوند که گویا باعث ایجاد اختلال در نظم عمومی هستند و از رفتارهای بی‌دلیل و مکرر خود مشکلاتی برای مردم به وجود می‌آورند.[۱۲]

تضعیف نقش خانواده‌ها

نقش خانواده در فیلم به‌صورت سطحی و کودکانه به تصویر کشیده شده است؛ به‌گونه‌ای که در برابر ازدواج فرزندان خود فقط به‌صورت سطحی اعتراض می‌کنند و به‌راحتی با ازدواج آنها موافقت می‌کنند. از طرفی بدون اینکه با دختر خود صحبت کنند، برای طلاق به‌سرعت حاضرند به پزشکی قانونی مراجعه کنند.[۱۳] از طرفی دیگر برخی منتقدان براین باور هستند که این فیلم تصویر نادرستی از زندگی خانوادگی به تصویر می‌کشد[۱۴] و به ترویج رفتارهای غیراخلاقی نیز کمک می‌کند. علی جنتی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی وقت نیز به محتوای نامناسب فیلم و تأثیر آن بر فروپاشی خانواده‌ها انتقاد کرده است.[۱۵]

 
پشت صحنه فیلم با حضور برخی بازیگران

نواقص ساختاری و بدون منطق در روایت فیلم

داستان فیلم به‌گونه‌ای است که می‌خواهد به‌واسطه حضور بازیگران کمدی سوژه‌های بی‌ارزش و بی‌محتوا تا مفاهیم ضدارزشی را به مخاطب ارائه بدهد.[۱۶] ۵۰ کیلو آلبالو در ظاهر ساختاری عاشقانه و خانوادگی دارد؛ اما این‌گونه نیست. این فیلم با الهام از فیلم‌های دهه ۴۰ و ۵۰ شمسی دیالوگ‌ها و شوخی‌های غیراخلاقی را به تصویر کشیده است.[۱۷] موارد دیگری مانند اینکه پلیس در برخورد با یک کلاه‌بردار حرفه‌ای خودش وارد عمل نمی‌شود، یک دختر و پسر به راحتی عاشق همدیگر می‌شوند،[۱۸] به عقد درآمدن دو نفر بدون قرار قبلی، ایجاد یک معمای پیچیده، عدم برقراری ارتباط بیننده با سکانس‌ها بدون موسیقی نشان‌دهنده نواقص ساختاری فیلم است.[۱۹] به‌طور کلی فیلم ۵۰ کیلو آلبالو یک کمدی است که بیشتر بر خنداندن مخاطب متمرکز است و اهمیتی به روایت یک داستان معنادار نمی‌دهد. فیلمی که هدف و طرح مشخصی ندارد[۲۰] و از سوژه‌هایی استفاده می‌کند که تناسبی با فرهنگ مردم ایران ندارند.[۲۱]

توهین و قبح‌شکنی

در سکانس‌های پایانی این فیلم عاقد با گفتن شعارهایی حاضرین را به خنده وامی‌دارد؛ به‌گونه‌ای که با این تصویرسازی به انقلاب و شعارهای اصلی آن توهین می‌کند.[۲۲] حتی در یک سکانس با تغییر لباس بازیگران با پس‌زمینه سفید هنجارشکنی هوشمندانه‌ای به تصویر کشیده شده است.[۲۳] فیلمی که به گفتهٔ یکی از منتقدین فاقد شخصیت‌پردازی است و به‌قدری سخیف ساخته شده است که تماشگر از دیدن آن احساس شرم می‌کند.[۲۴]

ایجاد تصویر منفی از حجاب

در فیلم ۵۰ کیلو آلبالو، موضوع پوشش و حجاب شخصیت‌ها، اعم از زن و مرد، به‌طور قابل توجهی مورد نقد قرار گرفته است. در این فیلم، نحوه پوشش زنان و مردان به‌طور غیرقابل‌قبولی نمایش داده شده است، به‌گونه‌ای که نه‌تنها از الگوهای ایرانی‌اسلامی پیروی نمی‌کنند؛ بلکه به‌نوعی مورد تمسخر نیز قرار گرفته‌اند. به‌عنوان مثال بهنوش بختیاری که نقش یک زن سنتی را بازی می‌کند، با پوششی اغراق‌آمیز تصویری منفی از حجاب را به نمایش گذاشته است. در برخی سکانس‌ها، بازیگران مرد مانند پژمان جمشیدی و ساعد سهیلی در حال حمام رفتن نشان داده می‌شوند؛ در حالی که با لباس زیر مقابل یک دختر قرار دارند. به نمایش گذاشتن این‌گونه تصاویر منجر به قبح‌شکنی حجاب و ارزش‌های خانوادگی می‌شود.[۲۵] حتی در این فیلم به‌منظور افزایش قبح‌شکنی، حجاب بازیگران زن به‌طور مشخصی کنار گذاشته شده است.[۲۶]

شوخی‌های بی‌مورد و بی‌محتوا

با توجه به اینکه فیلم هیچ قصدی به جز خنداندن مخاطب ندارد، قاعده و قوانین مخصوص به خود را وضع کرده است.[۲۷] همچنین برای به خنده درآوردن مخاطب از هیچ کاری دریغ نکرده است و با مواردی چون دوشوهری، غیرت، ازدواج، طلاق و مرگ شوخی کرده است.[۲۸]

آرایش نامناسب بازیگران

 
مانی حقیقی کارگردان فیلم پنجاه کیلو آلبالو

در این فیلم گریم بازیگران زن به‌گونه‌ای طراحی شده است که آرایش آنها سنگین و گاهی شبیه تصاویر کارتونی است.[۲۹] این نوع آرایش با انتقادات گسترده‌ای روبه‌رو شد و علی جنتی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی وقت، به نامناسب بودن آرایش در این فیلم به‌طور ویژه اشاره کرد.[۳۰] او معتقد است که این فیلم الگوی نامناسبی را با آرایش نامناسب بازیگران ارائه می‌دهد.[۳۱]

تبلیغات افراطی و تجاری‌سازی فیلم

فیلم سینمایی ۵۰ کیلو آلبالو به‌دلیل تبلیغات مداوم محصولاتی مانند لوازم آرایشی و خودرو و همچنین طراحی لباس‌های نامتعارف مورد انتقاد گرفته است. منتقدان بر این باور هستند که این تبلیغات موجب خارج شدن داستان از هسته اصلی و صدمه زدن به جذابیت آن شده است.[۳۲]

پانویس

  1. ↑ «نگاهی به دلایل نامگذاری فیلم‌هایی که در عناوین‌شان یک عدد مشخص وجود دارد به بهانه اکران «ستون 14» | راز این اعداد سینمایی»، وب‌سایت فیلم‌نیوز.
  2. ↑ «نگاهی به فیلم سینمایی «50 کیلو آلبالو» در آیو»، خبرگزاری مهر.
  3. ↑ «نقد و بررسی فیلم 50 کیلو آلبالو»، وب‌سایت آسمونی.
  4. ↑ «ماجراهای توقیف فیلم «50 کیلو آلبالو» از زبان وزیر ارشاد/ این فیلم نباید اکران می‌شد»، وب‌سایت خبر آنلاین.
  5. ↑ «بررسی فیلم 50 کیلو آلبالو شوخی‌های رکیک و آرایش غلیظ»، وب‌سایت آمزینگ.
  6. ↑ «نگاهی به فیلم سینمایی «50 کیلو آلبالو» در آیو»، خبرگزاری مهر.
  7. ↑ «نقد و بررسی فیلم 50 کیلو آلبالو»، وب‌سایت آسمونی.
  8. ↑ «حیف از این همه بازیگر در 50 کیلو آلبالو!»، خبرگزاری میزان.
  9. ↑ هاشملو، «نظریه‌های جامعه‌شناسی زیگموند باومن»، وب‌سایت روان‌شناسی‌هاشملو.
  10. ↑ «50 کیلو محتوای بی‌خاصیت بامزه بی‌بندوباری جنسی»، وب‌سایت تبریز بیدار.
  11. ↑ «50 کیلو آلبالو[جم تی‌وی را روسفید کرد!]»، وب‌سایت ویرگول.
  12. ↑ «قبح‌شکنی فیلم «50 کیلو آلبالو» + تصاویر»، افکارنیوز.
  13. ↑ «50 کیلو آلبالو[جم تی‌وی را رو‌سفید کرد!]»، وب‌سایت ویرگول.
  14. ↑ «هیچ خانواده‌ای جرات دیدن «50 کیلو آلبالو» را ندارد»، باشگاه خبرنگاران جوان.
  15. ↑ «اعتراف وزیر ارشاد درباره 50 کیلو آلبالو»، جهان‌نیوز.
  16. ↑ «ناگفته‌هایی از «50 کیلو آلبالو» بر پرده سینما»، خبرگزاری تسنیم.
  17. ↑ «هیچ خانواده‌ای جرات دیدن «50 کیلو آلبالو» را ندارد»، باشگاه خبرنگاران جوان.
  18. ↑ «50 کیلو آلبالو[جم تی‌وی را روسفید کرد!]»، وب‌سایت ویرگول.
  19. ↑ «حیف از این همه بازیگر در 50 کیلو آلبالو!»، وب‌سایت میزان‌آنلاین.
  20. ↑ وزیری، «گیشه ویژه نوروز: نقد فیلم 50 کیلو آلبالو»، وب‌سایت زومجی.
  21. ↑ «هیچ خانواده‌ای جرات دیدن «50 کیلو آلبالو» را ندارد»، باشگاه خبرنگاران جوان.
  22. ↑ «شوخی‌های زننده جنسی، خل و چل خواندن ناجا، صحنه عجیب پرو لباس بازیگر زن و تمسخر شعار انقلاب در فیلم مجوزگرفته ارشاد»، صراط‌نیوز.
  23. ↑ «انتقادات شدید از 50 کیلو آلبالو ادامه دارد»، وب‌سایت منظوم.
  24. ↑ «هیچ خانواده‌ای جرات دیدن «50 کیلو آلبالو» را ندارد»، باشگاه خبرنگاران جوان.
  25. ↑ «به سخره گرفتن حجاب و ازدواج در فیلم «50 کیلو آلبالو»»، خبرگزاری رسمی حوزه.
  26. ↑ «قبح‌شکنی بر پرده نقره‌ای سینما»، وب‌سایت منظوم.
  27. ↑ «گیشه ویژه نوروز: نقد فیلم 50 کیلو آلبالو»، وب‌سایت زومجی.
  28. ↑ «انتقادات شدید از 50 کیلو آلبالو ادامه دارد»، وب‌سایت منظوم.
  29. ↑ «50 کیلو محتوای بی‌خاصیت با مزه بی‌بندوباری جنسی»، وب‌سایت تبریز بیدار.
  30. ↑ «چرا «50 کیلو آلبالو» نباید مجوز اکران می‌گرفت؟»، وب‌سایت صبح قزوین.
  31. ↑ «اعتراف وزیر ارشاد درباره 50 کیلو آلبالو»، جهان‌نیوز.
  32. ↑ «نقد و بررسی فیلم 50 کیلو آلبالو»، وب‌سایت مووی مگ.

منابع

  • «۵۰ کیلو محتوای بی‌خاصیت بامزه بی‌بندوباری جنسی»، وب‌سایت تبریز بیدار، تاریخ درج مطلب: ۱۶ خرداد ۱۳۹۵ش.
  • «۵۰ کیلو آلبالو[جم تی‌وی را روسفید کرد!]»، وب‌سایت ویرگول، تاریخ بازدید: ۷ شهریور ۱۴۰۳ش.
  • «اعتراف وزیر ارشاد دربارهٔ ۵۰ کیلو آلبالو»، جهان‌نیوز، تاریخ درج مطلب: ۶ خرداد ۱۳۹۵ش.
  • «انتقادات شدید از ۵۰ کیلو آلبالو ادامه دارد»، وب‌سایت منظوم، تاریخ درج مطلب: ۲۳ فروردین ش۱۳۹۵.
  • «بررسی فیلم ۵۰ کیلو آلبالو شوخی‌های رکیک و آرایش غلیظ»، وب‌سایت آمزینگ، تاریخ بازدید: ۲۴ مهر ۱۴۰۳ش.
  • «به سخره گرفتن حجاب و ازدواج در فیلم «۵۰ کیلو آلبالو»»، خبرگزاری رسمی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اردیبهشت ۱۳۹۵ش.
  • «حیف از این همه بازیگر در ۵۰ کیلو آلبالو!»، وب‌سایت میزان‌آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۲۵ اردیبهشت ۱۳۹۵ش.
  • «چرا «۵۰ کیلو آلبالو» نباید مجوز اکران می‌گرفت؟»، وب‌سایت صبح قزوین، تاریخ درج مطلب: ۱۹ خرداد ۱۳۹۵ش.
  • «شوخی‌های زننده جنسی، خل و چل خواندن ناجا، صحنه عجیب پرو لباس بازیگر زن و تمسخر شعار انقلاب در فیلم مجوزگرفته ارشاد»، صراط‌نیوز، تاریخ درج مطلب: ۲۳ فروردین ۱۳۹۵ش.
  • «قبح‌شکنی بر پرده نقره‌ای سینما»، وب‌سایت منظوم، تاریخ درج مطلب: ۲۴ فروردین ۱۳۹۵ش.
  • «قبح‌شکنی فیلم «۵۰کیلو آلبالو» + تصاویر»، افکارنیوز، تاریخ درج مطلب: ۲۳ دی ۱۳۹۵ش.
  • «ماجراهای توقیف فیلم «۵۰ کیلو آلبالو» از زبان وزیر ارشاد/ این فیلم نباید اکران می‌شد»، وب‌سایت خبرآنلاین، تاریخ درج مطلب: ۱۸ خرداد ۱۳۹۵ش.
  • «ناگفته‌هایی از «۵۰ کیلو آلبالو» بر پرده سینما»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱ اردیبهشت ۱۳۹۵ش.
  • «نقد و بررسی فیلم ۵۰ کیلو آلبالو»، وب‌سایت آسمونی، تاریخ بازدید: ۲۷ مهر ۱۴۰۳ش.
  • «نقد و بررسی فیلم ۵۰ کیلو آلبالو»، وب‌سایت مووی مگ، تاریخ درج مطلب: ۲۴ فروردین ۱۳۹۵ش.
  • «نگاهی به دلایل نامگذاری فیلم‌هایی که در عناوین‌شان یک عدد مشخص وجود دارد به بهانه اکران «ستون ۱۴» | راز این اعداد سینمایی»، وب‌سایت فیلم‌نیوز، ۲۲ مرداد ۱۴۰۲ش
  • «نگاهی به فیلم سینمایی «۵۰ کیلو آلبالو» در آیو»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲۰ خرداد ۱۳۹۶ش.
  • وزیری، محسن، «گیشه ویژه نوروز: نقد فیلم ۵۰ کیلو آلبالو»، وب‌سایت زومجی، تاریخ درج مطلب: ۱۱ فروردین ۱۳۹۵ش.
  • هاشملو، جعفر، «نظریه‌های جامعه‌شناسی زیگموند باومن»، وب‌سایت روان‌شناسی‌هاشملو، تاریخ درج مطلب: ۳۰ آبان ۱۴۰۰ش.
  • «هیچ خانواده‌ای جرات دیدن «۵۰ کیلو آلبالو» را ندارد»، باشگاه خبرنگاران جوان، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اردیبهشت ۱۳۹۵ش.