بدون خلاصۀ ویرایش |
برچسبها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه |
||
| (۶ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
<big>'''بدن'''</big>، تفاوتهای جسمی زن و مرد از رویکردهای مختلف.<br>بدن انسان، موضوعی پیچیده با گونههای متفاوت است که موضوع علوم گوناگونی چون فلسفه، زیستشناسی، فیزیولوژی، طب و جامعهشناسی واقع شده است. در آموزههای دینی نیز با دو رویکرد هنجاری و تبیینی در مورد بدن، سخنان فراونی مطرح شده است. امروزه مدیریت بدن با انگیزهها و شیوههای مختلف، به یک پدیده اجتماعی تبدیل شده است. | <big>'''بدن'''</big>، تفاوتهای جسمی زن و مرد از رویکردهای مختلف.<br>بدن انسان، موضوعی پیچیده با گونههای متفاوت است که موضوع علوم گوناگونی چون فلسفه، زیستشناسی، فیزیولوژی، طب و جامعهشناسی واقع شده است. در آموزههای دینی نیز با دو رویکرد هنجاری و تبیینی در مورد بدن، سخنان فراونی مطرح شده است. امروزه مدیریت بدن با انگیزهها و شیوههای مختلف، به یک پدیده اجتماعی تبدیل شده است. | ||
==مفهومشناسی== | ==مفهومشناسی== | ||
[[بدن]]، در لغت به معنای جسم انسان غیر از سر، دستها و پاها و مترادف با پیکر، تنه، تن، جثه، کالبد، جسم، جسد، لاشه،<ref> [https://vajehyab.com/dehkhoda/%D8%A8%D8%AF%D9%86-2 دهخدا، لغتنامه، ذیل واژه بدن.]</ref> و متضاد با روح و روان است.<ref> [https://vajehyab.com/motaradef/%D8%A8%D8%AF%D9%86?q=%D8%A8%D8%AF%D9%86 فرهنگ مترادف و متضاد، وبسایت واژهیاب، ذیل واژه بدن.]</ref> امروزه بدن مهمتر به نظر میرسد و مورد توجه قرار گرفته است. با [[شیوههای مدیریت بدن|شیوههای]] متنوعی مثل [[جراحی زیبایی|جراحی]]، [[رژیم لاغری|رژیم غذایی]]، [[ورزش بانوان|ورزش]]، [[آرایش زن در اسلام|آرایش]]، [[خالکوبی]]، [[زخمآرایی]] و [[نقاشی بدن|نقاشی]] [[مدیریت بدن|مدیریت]] میشود، تا زیبا و دارای [[تناسب اندام زنان|تناسب]] به نظر برسد. | [[بدن]]، در لغت به معنای جسم انسان غیر از سر، دستها و پاها و مترادف با پیکر، تنه، تن، جثه، کالبد، جسم، جسد، لاشه،<ref> [https://vajehyab.com/dehkhoda/%D8%A8%D8%AF%D9%86-2 دهخدا، لغتنامه، ذیل واژه بدن.]</ref> و متضاد با روح و روان است.<ref> [https://vajehyab.com/motaradef/%D8%A8%D8%AF%D9%86?q=%D8%A8%D8%AF%D9%86 فرهنگ مترادف و متضاد، وبسایت واژهیاب، ذیل واژه بدن.]</ref> امروزه بدن مهمتر به نظر میرسد و مورد توجه قرار گرفته است. با [[شیوههای مدیریت بدن|شیوههای]] متنوعی مثل [[جراحی زیبایی|جراحی]]، [[رژیم لاغری|رژیم غذایی]]، [[ورزش بانوان|ورزش]]، [[آرایش زن در اسلام|آرایش]]، [[بدن نمایی|بدننمایی]]، [[خالکوبی]]، [[زخمآرایی]] و [[نقاشی بدن|نقاشی]] [[مدیریت بدن|مدیریت]] میشود، تا زیبا و دارای [[تناسب اندام زنان|تناسب]] به نظر برسد. این پدیدهها منجر به تجاری شدن و ظهور [[صنعت بدن]] شده است. | ||
==انواع بدن== | ==انواع بدن== | ||
| خط ۱۷: | خط ۱۷: | ||
==بدن از نگاه علم== | ==بدن از نگاه علم== | ||
بدن، موضوع علوم گوناگونی مثل فلسفه، فقه، زیستشناسی، طب و فیزیولوژی بوده و جامعهشناسان نيز گاهي در پژوهشهاي خود، تأثیر متقابل وقايع اجتماعي و بدن<ref>لو بروتون، جامعهشناسي بدن، 1392ش، ص24.</ref> را مورد توجه قرار ميدادند. اما اخیرا بررسي بازنماييها به جاي خود بدن را ميتوان همان مرز ظريف | بدن، موضوع علوم گوناگونی مثل فلسفه، فقه، زیستشناسی، طب و فیزیولوژی بوده و جامعهشناسان نيز گاهي در پژوهشهاي خود، تأثیر متقابل وقايع اجتماعي و بدن<ref>لو بروتون، جامعهشناسي بدن، 1392ش، ص24.</ref> را مورد توجه قرار ميدادند. اما اخیرا بررسي بازنماييها به جاي خود بدن را ميتوان همان مرز ظريف [[جامعهشناسی بدن]] با علوم دیگر تلقي کرد. | ||
*'''بدن در فلسفه''' | *'''بدن در فلسفه''' | ||
در فلسفه، بیشتر از نسبت نفس و بدن صحبت میشود. بحث از نسبت [[جنسیت و عقل | در فلسفه، بیشتر از نسبت نفس و بدن صحبت میشود. بحث از نسبت [[جنسیت و عقل]]، یکی از استلزامات آن است. نفس موجودی مجرد و فراجنسیتی و بدن موجودی مادی و جنسیتبردار است. حکمت متعالیه با اتخاذ رویکردی متفاوت از پیروان افلاطون و ارسطو، انسان را جسمانیهالحدوث و روحانیهالبقا میداند. به همین دلیل انسان در ابتدای تولد فاقد هویت بوده و تحت تاثیر فرد یا جامعه، استعدادهای درونی خود را شکوفا کرده و صاحب هویت میشود.<ref>جوادی آملی، جامعه در قرآن، 1384ش، ص323.</ref> در این فرایند بدنهای مردانه و زنانه با ظرفیتهای متفاوت، میتوانند در شکلگیری هویت فرد نقش ایفا کنند. تفاوتها و اقتضائات ناگزیر بدنی در میان مردان و زنان، ویژگیهای هویتی هر یک را رقم میزند. | ||
*'''بدن در زیستشناسی''' | *'''بدن در زیستشناسی''' | ||
| خط ۲۸: | خط ۲۸: | ||
*'''بدن در جامعهشناسی''' | *'''بدن در جامعهشناسی''' | ||
{{اصلی|جامعهشناسی بدن}} | |||
در عرصه مطالعاتی [[جامعهشناسی بدن]]، معمولا خود بدن، آگاهانه کنار نهاده ميشود و بازنماييهاي نمادين بدن، [[تصور از بدن]] و مناسبات آن با امور مختلفی مثل [[بدن و مناسبات قدرت|قدرت]] و [[مصرف نمایشی|مصرف]]، در قالب رفتارهاي مثلا زنانه و مردانه، مطالعه ميشود؛ منظور از بدن، وجه نمادین آن و بازنماییهایی است که در حوزه اجتماع و روابط اجتماعی پیدا میکند.<ref>لو بروتون، جامعهشناسي بدن، 1392ش، ص96.</ref> از دیدگاه جامعهشناختی، [[انواع بدن]] متنی فرهنگی و حامل ارزشها و هنجارهاي اجتماعي است.<ref>Shilling, C. The Body in Culture, Technology & Society, 2005, p127.</ref> | در عرصه مطالعاتی [[جامعهشناسی بدن]]، معمولا خود بدن، آگاهانه کنار نهاده ميشود و بازنماييهاي نمادين بدن، [[تصور از بدن]] و مناسبات آن با امور مختلفی مثل [[بدن و مناسبات قدرت|قدرت]] و [[مصرف نمایشی|مصرف]]، در قالب رفتارهاي مثلا زنانه و مردانه، مطالعه ميشود؛ منظور از بدن، وجه نمادین آن و بازنماییهایی است که در حوزه اجتماع و روابط اجتماعی پیدا میکند.<ref>لو بروتون، جامعهشناسي بدن، 1392ش، ص96.</ref> از دیدگاه جامعهشناختی، [[انواع بدن]] متنی فرهنگی و حامل ارزشها و هنجارهاي اجتماعي است.<ref>Shilling, C. The Body in Culture, Technology & Society, 2005, p127.</ref> | ||
| خط ۴۲: | خط ۴۲: | ||
در آموزههاي تبييني، به علل و پیامدهای رسیدگی به بدن، پرداخته شده است، مثلا اين که استفاده از روغن، پوست را نرم، عقل را زياد، مجارى آب بدن را پاك و رنگ پوست را روشن ميکند.<ref>طبرسی، مكارم الأخلاق، 1412ق، ص۳۸.</ref> يا پاکيزهکردن موهای زاید بدن سودمند است و پوشيدن لباس پاکيزه غم و اندوه را از بين ميبرد.<ref>کلینی، الکافی، 1365ش، ج6، 444.</ref> در موارد زیادی نیز به تبیینهای متفاوتی در مورد بدن زن و مرد اشاره شده است. مثل این که زن ریحانه است و نه قهرمان<ref> [https://lib.eshia.ir/12092/1/405/%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B1%D8%A3%D8%A9_%D8%B1%DB%8C%D8%AD%D8%A7%D9%86%D8%A9 نهج البلاغه، نامه 31.]</ref> و به همین دلیل نباید وی را به خدمت گرفت یا به کارهای سخت گمارد. | در آموزههاي تبييني، به علل و پیامدهای رسیدگی به بدن، پرداخته شده است، مثلا اين که استفاده از روغن، پوست را نرم، عقل را زياد، مجارى آب بدن را پاك و رنگ پوست را روشن ميکند.<ref>طبرسی، مكارم الأخلاق، 1412ق، ص۳۸.</ref> يا پاکيزهکردن موهای زاید بدن سودمند است و پوشيدن لباس پاکيزه غم و اندوه را از بين ميبرد.<ref>کلینی، الکافی، 1365ش، ج6، 444.</ref> در موارد زیادی نیز به تبیینهای متفاوتی در مورد بدن زن و مرد اشاره شده است. مثل این که زن ریحانه است و نه قهرمان<ref> [https://lib.eshia.ir/12092/1/405/%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B1%D8%A3%D8%A9_%D8%B1%DB%8C%D8%AD%D8%A7%D9%86%D8%A9 نهج البلاغه، نامه 31.]</ref> و به همین دلیل نباید وی را به خدمت گرفت یا به کارهای سخت گمارد. | ||
==سلامت و بیماری== | ==سلامت و بیماری== | ||
تفاوتهای طبیعی در بدن زنان و مردان، موجب تفاوت در وضعیت [[حق سلامتی زنان|سلامت]] و بیماری آنها نیز شده است. بهعنوان مثال پوکی استخوان در مردان به ندرت رخ میدهد اما در میان زنان بسیار شایع است. دلیل آن هم کاهش ساخت هورمون استروژن پس از یائسگی است. البته در مردان نیز وجود تومورهای مختلف یا بیماریهای متابولیک و مصرف داروی کورتیزون، منجر به پوکی استخوان میشود.<ref>اسرار بدن مرد، آلفرد داش، 1382ش، ص 71 - 72.</ref> کاهش هورمون استروژن پس از یائسگی خطر ابتلا به سرطان را در زنان افزایش میدهد.<ref>شیالی، اسرار بدن زن، 1382ش، ص235</ref> | تفاوتهای طبیعی در بدن زنان و مردان، موجب تفاوت در وضعیت [[حق سلامتی زنان|سلامت]] و بیماری آنها نیز شده است. بهعنوان مثال پوکی استخوان در مردان به ندرت رخ میدهد اما در میان زنان بسیار شایع است. دلیل آن هم کاهش ساخت هورمون استروژن پس از یائسگی است. البته در مردان نیز وجود تومورهای مختلف یا بیماریهای متابولیک و مصرف داروی کورتیزون، منجر به پوکی استخوان میشود.<ref>اسرار بدن مرد، آلفرد داش، 1382ش، ص 71 - 72.</ref> کاهش هورمون استروژن پس از یائسگی خطر ابتلا به سرطان را در زنان افزایش میدهد.<ref>شیالی، اسرار بدن زن، 1382ش، ص235</ref> | ||
| خط ۶۴: | خط ۶۵: | ||
*مصباحیزدی، محمدتقی، جامعه و تاریخ از دیدگاه قرآن، قم،انتشارات مؤسسه آموزشى و پژوهشى امام خمینى(قدس سره)، 1391ش. | *مصباحیزدی، محمدتقی، جامعه و تاریخ از دیدگاه قرآن، قم،انتشارات مؤسسه آموزشى و پژوهشى امام خمینى(قدس سره)، 1391ش. | ||
*Shilling, C. The Body in Culture, Technology & Society, 2005. | *Shilling, C. The Body in Culture, Technology & Society, 2005. | ||