بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| خط ۱۷: | خط ۱۷: | ||
== پیشینه خلیج فارس == | == پیشینه خلیج فارس == | ||
زمینشناسان معتقدند ۳۵ میلیون سال پیش بر اثر جنبشهای شبهجزیرهٔ هندوستان در دنبالهٔ شکاف مکران (عمان)، دریای پارس در کنار دشتهای جنوبی ایران تشکیل شد و به مرور زمان، شکل کنونی خود را یافت.<ref>[http://www.persiangulfstudies.com/fa/pages/165 پارساپور، «پیدایش دریای پارس (خلیج فارس)»، وبسایت مرکز مطالعات خلیج فارس].</ref> پیشینهٔ دریانوردی در این خلیج، دستکم به دو هزار سال پیش از میلاد بازمیگردد. فنیقیها، در جزیرهها و سرزمینهای پیرامون [[خلیج فارس]] زندگی و دریانوردی میکردند.<ref>[http://www.persiangulfstudies.com/fa/NEWSVIEW/402 روشندلی، «بررسی 3 هزار سال دریانوردی ایرانیان»، وبسایت مرکز مطالعات خلیج فارس.]</ref> | زمینشناسان معتقدند ۳۵ میلیون سال پیش بر اثر جنبشهای شبهجزیرهٔ هندوستان در دنبالهٔ شکاف مکران (عمان)، دریای پارس در کنار دشتهای جنوبی ایران تشکیل شد و به مرور زمان، شکل کنونی خود را یافت.<ref>[http://www.persiangulfstudies.com/fa/pages/165 پارساپور، «پیدایش دریای پارس (خلیج فارس)»، وبسایت مرکز مطالعات خلیج فارس].</ref> پیشینهٔ دریانوردی در این خلیج، دستکم به دو هزار سال پیش از میلاد بازمیگردد. فنیقیها، در جزیرهها و سرزمینهای پیرامون [[خلیج فارس]] زندگی و دریانوردی میکردند.<ref>[http://www.persiangulfstudies.com/fa/NEWSVIEW/402 روشندلی، «بررسی 3 هزار سال دریانوردی ایرانیان»، وبسایت مرکز مطالعات خلیج فارس.]</ref> ساکنان سواحل آن نخستین کسانی بودند که با فن دریانوردی آشنا شدند و به کشتیرانی پرداختند. مهارت در دریانوردی و تسلط بر این راه آبی، به پیدایش و رشد تمدنها، رونق بازرگانی دریایی و شکلگیری دولتهایی مانند ایلام، اکد، سومر، کلده، بابل و آشور انجامید.<ref>[https://www.ensani.ir/file/download/article/1615959781-10357-99-26.pdf کشاورز، «بررسی سير تحوالت تاريخي خليج فارس در ايران باستان»، 1393ش، ص70.]</ref> | ||
==قدمت نام خلیج فارس== | ==قدمت نام خلیج فارس== | ||
[[پرونده:خلیج فارس۱.png|جایگزین=نام خلیج فارس روی نقشهای که توسط دریانوردان فرانسوی ترسیم شده|بندانگشتی|نام خلیج فارس روی نقشهای که توسط دریانوردان | [[پرونده:خلیج فارس۱.png|جایگزین=نام خلیج فارس روی نقشهای که توسط دریانوردان فرانسوی ترسیم شده|بندانگشتی|نام خلیج فارس روی نقشهای که توسط دریانوردان راسوی در سال۱۵۲۰م (۸۹۹ش ترسیم شده است.]] | ||
آثار برجای مانده از | آثار برجای مانده از یونا یان، قدیمترین منابعی هستند که به دریای «پرس»، سرزمین «پارسه»، «پرسای» و «پرسپولیس»، (شهر یا مملکت پارسیان) اشاره کردهاند.<ref>[http://tarikhirani.ir/fa/news/63/نام-خلیج-فارس-در-منابع-تاریخی بهمن، «نام خلیج فارس در منابع تاریخی»، وبسایت تاریخ ایرانی].</ref> در سنگنوشتهٔ داریوش هخامنشی متعلق به سال ۵۱۸ تا ۵۰۵ پیش از میلاد، نام دریای پارس ذکر شده است.<ref>[https://www.ensani.ir/file/download/article/1615959781-10357-99-26.pdf کشاورز، «بررسی سير تحوالت تاريخي خليج فارس در ايران باستان»، 1393ش، ص70.]</ref> با توجه به اسناد و نقشههای تاریخی که از سدههای هفتم و هشتم پیش از میلاد تا دوران شکوفایی جغرافیا در جهان، همه علما و پژوهندگان جغرافیا و نقشهکشهای مشهور همه جا از خلیجی که در جنوب ایران قرار دارد با نامهای مختلف «دریای پارس»، «خلیح فارس»، «دریای فارس»، «سینوس پرسیکوس»، «بحرالفارس»، «بحر فارس»، «ماره پرسیکوس»، «پرشین گلف»، «پرزیشر گلف» که همگی بهمعنای خلیج فارس یا دریای فارس است، یاد کردهاند.<ref>کیانی هفتلنگ، «پیشینه خلیج فارس و تفاوت آن با دریای فارس، ۱۳۸۵»، 1385ش، ص33.</ref> | ||
در کلیهٔ موافقتنامههایی که پرتغال، اسپانیا، بریتانیا، هلند، فرانسه و آلمان با دولت [[ایران]] طی سالهای ۱۵۰۷م تا ۱۵۶۰م داشتند، از عبارت «خلیج الفارسی» و در متن انگلیسی از اصطلاح «Persian Gulf» استفاده شده است.<ref>[https://www.hamshahrionline.ir/news/123357/نام-خلیج-فارس-در-منابع-تاریخی بهمن، «نام خلیج فارس در منابع تاریخی»، وبسایت همشهری آنلاین].</ref> سازمان ملل متحد در سه نوبت، نام رسمی و تغییرناپذیر آبراه جنوبی ایران را خلیج فارس اعلام کرده<ref>[http://tarikhirani.ir/fa/news/694/نگاهی-به-نام-های-تاریخی-خلیج-فارس- «نگاهی به نامهای تاریخی خلیج فارس»، وبسایت تاریخ ایرانی].</ref> و طی دستورالعمل این سازمان در سال ۱۹۹۴م، استفاده از نام صحیح خلیج فارس برای همه کشورها الزامی شده است.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/241147/دستور-سازمان-ملل-درباره-نام-خلیج-فارس «دستور سازمان ملل دربارة نام خلیج فارس»، ویکی تابناک].</ref> | در کلیهٔ موافقتنامههایی که پرتغال، اسپانیا، بریتانیا، هلند، فرانسه و آلمان با دولت [[ایران]] طی سالهای ۱۵۰۷م تا ۱۵۶۰م داشتند، از عبارت «خلیج الفارسی» و در متن انگلیسی از اصطلاح «Persian Gulf» استفاده شده است.<ref>[https://www.hamshahrionline.ir/news/123357/نام-خلیج-فارس-در-منابع-تاریخی بهمن، «نام خلیج فارس در منابع تاریخی»، وبسایت همشهری آنلاین].</ref> سازمان ملل متحد در سه نوبت، نام رسمی و تغییرناپذیر آبراه جنوبی ایران را خلیج فارس اعلام کرده<ref>[http://tarikhirani.ir/fa/news/694/نگاهی-به-نام-های-تاریخی-خلیج-فارس- «نگاهی به نامهای تاریخی خلیج فارس»، وبسایت تاریخ ایرانی].</ref> و طی دستورالعمل این سازمان در سال ۱۹۹۴م، استفاده از نام صحیح خلیج فارس برای همه کشورها الزامی شده است.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/241147/دستور-سازمان-ملل-درباره-نام-خلیج-فارس «دستور سازمان ملل دربارة نام خلیج فارس»، ویکی تابناک].</ref> | ||
