علی شاهرودی (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
علی شاهرودی (بحث | مشارکتها) |
||
| (۲ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{جعبه اطلاعات مفهوم | {{جعبه اطلاعات مفهوم | ||
| تصویر = | | تصویر =تکهدوزی.jpg | ||
| زیرنویس تصویر = | | زیرنویس تصویر =نمونهای از تکهدوزی | ||
| image_alt = | | image_alt =نمونهای از تکهدوزی | ||
| فایل پادکست = | | فایل پادکست = | ||
| حجم فایلپادکست = | | حجم فایلپادکست = | ||
| تاریخ پادکست = | | تاریخ پادکست = | ||
| زیرنویس عنوان = دوختن تکهپارچههای رنگی در شکلها و اندازههای مختلف برای ایجاد طرحهای تزئینی یا کاربردی | | زیرنویس عنوان = دوختن تکهپارچههای رنگی در شکلها و اندازههای مختلف برای ایجاد طرحهای تزئینی یا کاربردی | ||
| عنوان اصلی = تکهدوزی | | عنوان اصلی = تکهدوزی | ||
| عنوان انگلیسی = | | عنوان انگلیسی = | ||
| عنوان عربی = | | عنوان عربی = | ||
| عنوان علمی = | | عنوان علمی = | ||
| شاخه علمی = هنرهای دستی / هنرهای سنتی / طراحی و دوخت | | شاخه علمی = هنرهای دستی / هنرهای سنتی / طراحی و دوخت | ||
| نوع مفهوم = هنر و فن دوخت | | نوع مفهوم = هنر و فن دوخت | ||
| معنای اصطلاحی = هنر دوختن تکههای پارچه با رنگها و طرحهای مختلف به یکدیگر برای ایجاد طرحهای تزئینی یا تقویت و ترمیم پارچه و لباس | | معنای اصطلاحی = هنر دوختن تکههای پارچه با رنگها و طرحهای مختلف به یکدیگر برای ایجاد طرحهای تزئینی یا تقویت و ترمیم پارچه و لباس | ||
| حوزه کاربرد = هنرهای دستی، مد و لباس، صنایع دستی، تزئینات خانگی | | حوزه کاربرد = هنرهای دستی، مد و لباس، صنایع دستی، تزئینات خانگی | ||
| گستره جغرافیایی = | | گستره جغرافیایی = | ||
| منشأ تاریخی = | | منشأ تاریخی = | ||
| نخستین کاربرد = حدود ۹۸۰ سال پیش از میلاد | | نخستین کاربرد = حدود ۹۸۰ سال پیش از میلاد | ||
| ریشه واژه = ترکیب «تکه» و «دوزی» به معنای دوختن قطعات پارچه به یکدیگر | | ریشه واژه = ترکیب «تکه» و «دوزی» به معنای دوختن قطعات پارچه به یکدیگر | ||
| مرتبط با = [[گلدوزی]]، [[سوزندوزی]]، [[چهلتکهدوزی]] | | مرتبط با = [[گلدوزی]]، [[سوزندوزی]]، [[چهلتکهدوزی]] | ||
| اهمیت = ایجاد جلوههای زیباشناختی، افزایش دوام پوشاک، استفاده از پارچههای باقیمانده و کاهش ضایعات نساجی | | اهمیت = ایجاد جلوههای زیباشناختی، افزایش دوام پوشاک، استفاده از پارچههای باقیمانده و کاهش ضایعات نساجی | ||
| مبدع = | | مبدع = | ||
| مروج = | | مروج = | ||
| مقدس برای = | | مقدس برای = | ||
| مورد احترام = | | مورد احترام = | ||
| آثار مرتبط = | | آثار مرتبط = | ||
}} | }} | ||
'''تکهدوزی؛''' دوختن تکهپارچههای رنگی به یکدیگر در شکلها و اندازههای مختلف. | '''تکهدوزی؛''' دوختن تکهپارچههای رنگی به یکدیگر در شکلها و اندازههای مختلف. | ||
| خط ۵۹: | خط ۵۸: | ||
== کاربرد تکهدوزی == | == کاربرد تکهدوزی == | ||
[[پرونده:تکهدوزی۱.png|جایگزین=کت زنانه تکهدوزی شده|بندانگشتی|کت زنانه تکهدوزی شده]] | |||
تکهدوزی در شهرهای مختلف [[ایران]] بسیار رایج است. در شهرهای [[شوشتر]] و [[دزفول]] دوخت انواع تکهدوزی از مرکز کار شروع میشود و تکهپارچههای لوزی و مثلثیشکل بهصورت دایرههای متحدالمرکز یا بهشکل حلزونی و به رنگهای قرمز تا زرد دوخته میشود.<ref>برزافکن، آشنایی با هنر چهلتکه، 1391ش، ص62 و 63.</ref> در [[سمیرم]] و مناطق مختلف [[چهارمحال و بختیاری]]، تکهدوزی با پارچههای چهارگوش یا مثلثی بلند برای رویهٔ [[لحاف]]، روتختی، بالشت، کیف، سیسمونی بچه، سفرهٔ قند، [[سجاده]]، پرده و دیوارکوب استفاده میشود. در چالشتر چهارمحال و بختیاری از تکهدوزی بهعنوان زیرانداز یا پادری نیز استفاده میشود.<ref>استادآقا، چهلتکهدوزی در فرهنگ مردم ایران، 1386ش، ص83 و 94.</ref> | تکهدوزی در شهرهای مختلف [[ایران]] بسیار رایج است. در شهرهای [[شوشتر]] و [[دزفول]] دوخت انواع تکهدوزی از مرکز کار شروع میشود و تکهپارچههای لوزی و مثلثیشکل بهصورت دایرههای متحدالمرکز یا بهشکل حلزونی و به رنگهای قرمز تا زرد دوخته میشود.<ref>برزافکن، آشنایی با هنر چهلتکه، 1391ش، ص62 و 63.</ref> در [[سمیرم]] و مناطق مختلف [[چهارمحال و بختیاری]]، تکهدوزی با پارچههای چهارگوش یا مثلثی بلند برای رویهٔ [[لحاف]]، روتختی، بالشت، کیف، سیسمونی بچه، سفرهٔ قند، [[سجاده]]، پرده و دیوارکوب استفاده میشود. در چالشتر چهارمحال و بختیاری از تکهدوزی بهعنوان زیرانداز یا پادری نیز استفاده میشود.<ref>استادآقا، چهلتکهدوزی در فرهنگ مردم ایران، 1386ش، ص83 و 94.</ref> | ||
| خط ۸۲: | خط ۸۲: | ||
* محمدتبار، مریم، «چهلتکه»، مرکز پژوهشهای ایرانی و اسلامی (مرکز دایرةالمعارف بزرگ اسلامی)، تاریخ درج مطلب: ۱۳ بهمن ۱۳۹۸ش. | * محمدتبار، مریم، «چهلتکه»، مرکز پژوهشهای ایرانی و اسلامی (مرکز دایرةالمعارف بزرگ اسلامی)، تاریخ درج مطلب: ۱۳ بهمن ۱۳۹۸ش. | ||
{{پایان منابع}} | {{پایان منابع}} | ||
{{نساجی}} | |||
[[رده:صنایع دستی]] | |||
[[رده:هنرهای تزئینی]] | |||
