برچسبها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه |
|
| (۱۱ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۶ کاربر نشان داده نشد) |
| خط ۱: |
خط ۱: |
| {{جعبه اطلاعات مفهوم | | {{جعبه اطلاعات مفهوم |
| | تصویر =[[پرونده:بله-برون.jpg|بندانگشتی|329x329پیکسل|هدایای بله برون]] | | | تصویر =بله برون.jpg |
| | زیرنویس تصویر = | | | زیرنویس تصویر =دکور بلهبرون |
| |image_alt= | | |image_alt=دکور بلهبرون |
| | فایل پادکست =بله_برون.ogg | | | فایل پادکست =بله_برون.ogg |
| | حجم فایلپادکست =3/45 | | | حجم فایلپادکست =۳/۴۵ |
| | تاریخ پادکست =11-1-1405 | | | تاریخ پادکست =۱۱-۱-۱۴۰۵ |
| | زیرنویس عنوان = | | | زیرنویس عنوان = |
| | عنوان اصلی = | | | عنوان اصلی = |
| خط ۱۱: |
خط ۱۱: |
| | عنوان عربی = | | | عنوان عربی = |
| | عنوان علمی = | | | عنوان علمی = |
| | شاخه علمی = | | | شاخه علمی = |
| | نوع مفهوم = | | | نوع مفهوم = |
| | معنای اصطلاحی = | | | معنای اصطلاحی = |
| | حوزه کاربرد = | | | حوزه کاربرد = |
| خط ۲۷: |
خط ۲۷: |
| | آثار مرتبط = | | | آثار مرتبط = |
| }} | | }} |
| <big>'''بلهبرون'''</big>؛ مراسمی بعد از خواستگاری و قبل از عقدکنان و عروسی.
| | {{درشت|'''بلهبرون'''}}؛ یکی از آدابورسوم ازدواج، بعداز خواستگاری و قبلاز عقدکنان و عروسی. |
|
| |
|
| بَلهبرون یکی از آیینهای ریشهدار و مهم پیش از ازدواج در فرهنگ ایرانی است که پس از خواستگاری و پیش از عقد برگزار میشود. این مراسم، مجلس اعلام رسمی رضایت خانوادهها و تثبیت تصمیم ازدواج است و در آن درباره مهمترین مسائل زندگی مشترک - از مهریه و شیربها تا زمان عقد و عروسی - توافق میشود. بلهبرون افزون بر کارکرد اجتماعی و اقتصادی، نقش مهمی در تحکیم پیوند خانوادگی و تقویت جنبه شرعی ازدواج دارد. آیینها، نامگذاریها و رسوم آن در نقاط مختلف ایران متنوع است، اما در همهجا نشانهای از آغاز رسمی زندگی مشترک، احترام متقابل خانوادهها و پایبندی به سنتهای فرهنگی به شمار میآید.
| | بلهبرون یکی از آیینهای پیش از [[مراسم عروسی|عروسی]] در [[ایران]] است که پس از [[خواستگاری]] و پیش از عقد برگزار میشود و در آن خانوادههای عروس و داماد با حضور [[ریشسفید|ریشسفیدان]]، دربارهٔ [[مهریه]]، [[شیربها]]، [[جهیزیه]]، [[هزینه عروسی|هزینههای مراسم]] و دیگر تعهدات مالی گفتوگو کرده و به توافق میرسند؛ این توافقات در دفتر یا برگهای ثبت و امضا میشود و بعداً در سند ازدواج درج میگردد. این مجلس افزون بر کارکرد تشریفاتی و آشکارسازی ازدواج میان [[خویشاوندی|اقوام]]، به شفافیت مالی و استحکام پیوند دو [[خانواده]] کمک میکند. خانوادهٔ داماد با هدایایی چون [[انگشتر]]، کلهقند، شیرینی و پارچهٔ لباس عروس وارد مجلس میشوند و خانوادهٔ عروس نیز پذیرایی را بر عهده دارند. این مراسم در نقاط مختلف ایران با نامهایی چون خرجبرون، شب جواباستنی، مهربرون، قندشکنی و گلابگیرون شناخته میشود و هر منطقه آداب ویژهای دارد. بلهبرون در گذشته آیینی ساده و صمیمی بود، اما امروزه با [[تجملگرایی]]، تشریفات و هزینههای چشمگیر همراه شده و از سادگی نخستین خود فاصله گرفته است. |
|
| |
|
| ==مفهومشناسی== | | == مفهومشناسی == |
| بَله بُرون یا بَلّه بُرون، یکی از مقدمات مهم قبل از [[جشن عروسی]] در ایران است.<ref> [https://fa.wikifeqh.ir/%D8%A8%D9%84%D9%87%E2%80%8C%D8%A8%D8%B1%D9%88%D9%86 «بلهبرون»، ویکیفقه]</ref> محل یا مجلسی که در آن از اولیای عروس، قول و اجازۀ ازدواج دختر را میگیرند<ref>[https://www.jadvalyab.ir/moein/%D8%A8%D9%84%D9%87+%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D9%86 دهخدا، لغتنامة دهخدا، ذیل واژۀ بلهبران، وبسایت واژهیاب]</ref> و قول و قرارهای قبل از عروسی بین خانوادههای عروس و داماد گذاشته میشود.<ref>[https://www.jadvalyab.ir/moein/%D8%A8%D9%84%D9%87+%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D9%86 «بلهبران»، وبسایت جدولیاب]</ref>
| | بَلهبُرون یا بَلّهبُرون، یکی از مقدمات مهم قبلاز جشن عروسی در ایران است؛<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/239367/بله-برون بلوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref> محل یا مجلسی که در آن از اولیای عروس، قول و اجازهٔ ازدواج دختر را میگیرند<ref>[https://www.jadvalyab.ir/moein/بله+بران دهخدا، لغتنامه، ذیل واژۀ بله بران.]</ref> و قولوقرارهای قبلاز عروسی بین خانوادههای عروس و داماد گذاشته میشود.<ref>[https://www.jadvalyab.ir/moein/بله+بران «بلهبران»، وبسایت جدولیاب.]</ref> بلهبرون از بخشهای مهم مراسم مقدماتی جشن عروسی سنتی در ایران است. این مراسم برای گفتوگو دربارهٔ شرایط مالی ازدواج، تعهدات و پرداختهای مالی و نقدی خانوادهٔ پسر توسط خانوادهٔ دختر، برگزار میشود. در این مراسم، شرایط و تعهدات مالی دو طرف مانند [[شیربها]]، [[مهریه]]، [[هزینه عروسی|هزینههای مراسم عروسی]] و تعداد میهمانان مورد بحث قرار میگیرد و قطعی میشود. در صورت توافق، یک لیست تهیه میشود و به امضای ریشسفیدان هر دو طرف میرسد. مقدار مهر و هزینههای مراسم عروسی بستگی به وضعیت اقتصادی و اجتماعی خانوادهها دارد.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/239367/%D8%A8%D9%84%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D9%88%D9%86 بلوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی]؛ [https://rch.ac.ir/article/Details/11383 بلوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت دانشنامة جهان اسلام.]</ref> واژهٔ بله در بَلهبُرون یا بَلّهبُرون، محرّف بلی و به معنای قبول پیوند زناشویی از سوی عروس است.<ref>[https://vajehyab.com/dehkhoda/بله-بران?q=بلهبرون دهخدا، لغتنامه، ذیل واژه بله بران.]</ref> |
|
| |
|
| ==فلسفه بلهبرون== | | == جایگاه و اهمیت بلهبرون == |
| یکی از دلايل برگزاري مراسم بلهبرون، آشکار شدن [[ازدواج]] [[دختر]] و [[پسر]] در میان اقوام و همسایگان است.<ref>[https://akharinkhabar.ir/girly/2884431 «آداب و رسوم بله برون»، وبسایت آخرین خبر، تاریخ درج مطلب: 24 مرداد 1395ش.]</ref>
| | مجلس بلهبرون افزونبر کارکرد تشریفاتی، نقشی بنیادین در تحقق پیمان زناشویی و استحکام پیوند میان خانوادههای عروس و داماد ایفا میکند. در این مجلس، با توافق بر سر تعهدات شرعی و خانوادگی، ارزش [[ازدواج]] بهعنوان یک پیمان مقدس تثبیت میشود و زمینههای اعتماد متقابل بین دو [[خانواده]] فراهم میآید. همچنین این مراسم از جنبهٔ اقتصادی نیز حائز اهمیت است؛ زیرا هزینهها و ترتیبات اصلی [[مراسم عروسی]] از قبیل تعیین میزان [[مهریه]]، [[شیربها]]، میزان تقریبی [[جهیزیه]]، لوازم مهم مراسم عقد، زیورآلات و لباسهای مورد نیاز عروس، هزینهٔ مجالس پیشِرو، مشخص کردن زمان [[نامزدی]]، عقد و عروسی و شمار میهمانان در این مراسم تعیین میشود که خود به شفافیت و کاهش تنشهای مالی انجامیده و به استحکام نهایی پیوند زناشویی کمک میکند.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/239367/بله-برون بلوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref> |
|
| |
|
| ==نحوۀ برگزاری==
| | یکی دیگر از دلایل برگزاری مراسم بلهبرون، آشکار شدن ازدواج [[دختر]] و [[پسر]] میان اقوام و همسایگان است.<ref>[https://akharinkhabar.ir/girly/2884431 «آدابورسوم بله برون»، وبسایت آخرین خبر.]</ref> همچنین، توافق بر خواندن [[ازدواج موقت|عقد موقت]] و محرمشدن دختر و پسر تا زمان عقد دائمی یکی دیگر از محورهای گفتوگو در این مراسم است.<ref>[https://akharinkhabar.ir/girly/2884431 «آدابورسوم بله برون»، وبسایت آخرین خبر.]</ref> |
| بعد از آنکه هر دو خانواده از ازدواج دختر و پسرشان مطمئن شدند، از طرف خانوادۀ داماد این جلسه پیشنهاد میشود.<ref>[https://asorig.com/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DA%86%D9%87-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%B3%D9%85-%D8%A8%D9%84%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D9%88%D9%86-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%9F/ «تاریخچۀ مراسم بلهبرون چیست؟»، وبلاگ آسوریگ.] </ref> مجلس بلهبران در اکثر موارد هنگام شب و با حضور افراد ریشسفید و بزرگ فامیل دو طرف برگزار میشود.<ref>[https://bride-wedding.blogsky.com/1394/12/03/post-29 «تاریخچۀ و رسومات مراسم بله برون در فرهنگهای ایرانی»، وبلاگ آرایشگاه عروس، تشریفات مجالس، آتلیه عروس.]</ref>
| |
|
| |
|
| ==موضوعات مطرح شده در این مراسم== | | == نحوهٔ برگزاری و موضوعات == |
| هماهنگی مسائل مهمی از قبیل تعیین میزان [[مهریه]]، [[شیربها]]، میزان تقریبی [[جهیزیه]]، لوازم مهم مراسم عقد، زیورآلات و لباسهای مورد نیاز عروس، هزینۀ مجالس پیشِرو، مشخص کردن زمان [[نامزدی]]، عقد و عروسی و شمار میهمانان در این مراسم اتفاق میافتد<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/239367/%D8%A8%D9%84%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D9%88%D9%86 بلوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی.]</ref> توافق بر خواندن [[ازدواج موقت|عقد موقت]] و محرم شدن دختر و پسر تا زمان عقد دائمی یکی دیگر از محورهای گفتوگو در این مراسم است.<ref> [https://akharinkhabar.ir/girly/2884431 «آداب و رسوم بله برون»، وبسایت آخرین خبر، تاریخ درج مطلب: 24 مرداد 1395ش.]</ref>
| | مراسم بلهبرون معمولاً پساز حصول اطمینان دو خانواده از ازدواج دختر و پسر، از سوی خانوادهٔ داماد پیشنهاد میشود.<ref>[https://asorig.com/تاریخچه-مراسم-بله-برون-چیست؟/ «تاریخچۀ مراسم بلهبرون چیست؟»، وبلاگ آسوریگ.]</ref> این مجلس غالباً در شب و با حضور افراد ریشسفید و بزرگ فامیل دو طرف برگزار میشود.<ref>[https://bride-wedding.blogsky.com/1394/12/03/post-29 «تاریخچۀ و رسومات مراسم بله برون در فرهنگهای ایرانی»، وبلاگ آرایشگاه عروس، تشریفات مجالس، آتلیه عروس.]</ref> در گذشته به این مسئله توجه داشتند که بلهبران در ساعات خوشیمن برگزار شود.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/239367/بله-برون بلوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref> |
|
| |
|
| ==جایگاه و اهیمت بلهبرون== | | === آرایش و لباس عروس === |
| *اثرگذاری آن در تحقق پیمان زناشویی و تقویت پیوند خانوادۀ عروس و داماد؛
| | ازآنجاکه مراسم بلهبرون نخستین دیدار رسمی عروس با اقوام همسر آیندهاش محسوب میشود، توجه به [[آرایش]] و پوشش او از اهمیت ویژهای برخوردار است. در این مراسم، حفظ ظاهری طبیعی و باوقار، اولویت دارد و آرایشی ساده و ملایم که جلوهای دخترانه و متین به چهره ببخشد، بر [[آرایش]] غلیظ و پررنگ ترجیح داده میشود.<ref>[https://arooskoo.ir/all-about-bale-boroun «بله برون؛ همه چیز در مورد مراسم بله برون»، وبسایت راهنمای عروسی.]</ref> انتخاب لباسی مناسب، متناسب با سلیقه و فرهنگ خانواده،<ref>[https://shadima.com/مراسم-بله-برون/ مقدمفر، «مراسم بله برون چیست؟ صفر تا 100 رسم و رسوم بلهبرون»، وبسایت شادیما.]</ref> و در عین حال ساده و رسمی،<ref>[https://arooskoo.ir/all-about-bale-boroun «بله برون؛ همه چیز در مورد مراسم بله برون»، وبسایت راهنمای عروسی.]</ref> به [[آراستگی]] و جذابیت عروس میافزاید.<ref>[https://tashrifino.com/Blog/118/بله%20برون «مهمترین نکات مراسم بله برون که حتماً باید بدانید»، وبسایت تشریفینو.]</ref> معمولاً در این مراسم از رنگهای روشن و ملایمی چون صورتی، گلبهی و آبی روشن استفاده میشود و از بهکارگیری رنگهای تیره مانند مشکی پرهیز میشود.<ref>[https://arooskoo.ir/all-about-bale-boroun «بله برون؛ همه چیز در مورد مراسم بله برون»، وبسایت راهنمای عروسی.]</ref> |
| *استحکامبخشی ارزش شرعی ازدواج، با توافق تعهدات در این مجلس؛
| |
| *مهم بودن این مراسم از نظر اقتصادی؛ زیرا در این مراسم هزینههای عروسی مشخص میشود.<ref> [https://fa.wikifeqh.ir/%D8%A8%D9%84%D9%87%E2%80%8C%D8%A8%D8%B1%D9%88%D9%86 «بلهبرون»، وبسایت ویکیفقه.]</ref>
| |
| ==زمان برگزاری مراسم==
| |
| مجلس بلهبرون بعد از آخرین جلسۀ خواستگاری و قبل از عقد و عروسی برگزار میشود. در گذشته به این مسئله توجه داشتند که بلهبران در ساعات خوش یمن برگزار شود.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/239367/%D8%A8%D9%84%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D9%88%D9%86 بوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی.]</ref>
| |
| ==آرایش عروس در مراسم بلهبرون==
| |
| از آنجا که مراسم بلهبرون اولین دیدار رسمی [[عروس]] با اقوام همسر آینده است، اولویت با [[آرایش]] دخترانۀ ساده و لایت و حفظ ظاهر طبیعی عروس و پرهیز از آرایش غلیظ است.<ref>[https://arooskoo.ir/all-about-bale-boroun .«بله برون؛ همه چیز در مورد مراسم بله برون»، وبسایت راهنمای عروسی.] </ref> | |
|
| |
|
| ==لباس عروس در مراسم بلهبرون== | | === دفتر بلهبرون === |
| زیبا و باوقار بودن برای عروس در این مراسم بسیار مهم است.<ref> [https://arooskoo.ir/all-about-bale-boroun «بله برون؛ همه چیز در مورد مراسم بله برون»، وبسایت راهنمای عروسی.]</ref> انتخاب لباس مناسب، به آراستگی او کمک میکند<ref>[https://shadima.com/%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%B3%D9%85-%D8%A8%D9%84%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D9%88%D9%86/ مقدمفر، «مراسم بله برون چیست؟ (صفر تا 100 رسم و رسوم بلهبرون)»، وبسایت شادیما.]</ref> سادگی و رسمی بودن از اصول مهم انتخاب [[لباس عروس]] در این مراسم است.<ref> «بله برون؛ همه چیز در مورد مراسم بله برون»، وبسایت راهنمای عروسی.</ref> انتخاب لباس دخترانه و بر اساس سلیقه و فرهنگ خانواده به زیبایی و جذابیت عروس کمک میکند.<ref>[https://tashrifino.com/Blog/118/%D8%A8%D9%84%D9%87%20%D8%A8%D8%B1%D9%88%D9%86 «مهم ترین نکات مراسم بله برون که حتما باید بدانید»، وبسایت تشریفینو.]</ref> در مراسم بلهبرون از رنگهای صورتی، گلبهی و آبی روشن استفاده و از رنگهای تیره و مشکی پرهیز میشود.<ref>[https://arooskoo.ir/all-about-bale-boroun «بله برون؛ همه چیز در مورد مراسم بله برون»، وبسایت راهنمای عروسی.]</ref>
| | [[پرونده:بله برون۱.png|جایگزین=متن دفتر بلهبرون|بندانگشتی|متن دفتر بلهبرون]] |
| | بعداز اینکه خانوادهٔ عروس و داماد در مورد موضوعاتی مثل مهریه و شیربها به توافق رسیدند، آن را در دفتر بلهبرون ثبت میکنند. در گذشته آن را روی یک برگهٔ ساده مینوشتند؛ اما امروزه بهمنظور زیبایی و همچنین یادگاری برای عروس و داماد، از این دفتر استفاده میشود. توافقاتی که نوشته شده و افراد آن را امضا کردند، بعداً بهصورت قانونی در سند ازدواج ثبت میشود و شروط نوشته شده در آن باید از جانب دو طرف اجرا شود.<ref>[https://salonaghd-noghre.ir/2022/09/08/دفتر-بله-برون-چیست-و-چه-چیزهای-در-آن-نوش/ «دفتر بلهبرون چیست و چه چیزهای در آن نوشته میشود؟»، وبسایت سالن عقد نقره.]</ref> |
|
| |
|
| ==نامگذاری مراسم در نقاط مختلف== | | == نامگذاری مراسم در نقاط مختلف ایران == |
| *در تهران: خرجبُرونَ، خرجبُری، بلهبری، بلهبرون، بَعله برون؛
| | مراسم بلهبرون در نقاط مختلف ایران با نامهای گوناگونی خوانده میشود که هریک بازتابدهندهٔ آداب، باورها و ساختار اجتماعی آن منطقه است. در [[تهران]] و بسیاری از شهرهای مرکزی، این مراسم با عناوینی چون خَرجبُرون، خَرجبُری، بلهبری و بَعلهبرون شناخته میشود. خراسانیها آن را شب جواباستَنی (شب جواب گرفتن) یا شب کفشپاکِنی (شب کفش پاکردن به عروس) مینامند. در [[شاهرود]] به آن حرف تمامکردن، گفته میشود که در دو نشست جداگانه برگزار میشود: نشست نخست با حضور زنان سالخورده دربارهٔ میزان مهریه، شیربها و اسباب عروسی گفتگو میشود و نشست دوم با حضور نمایندگانی از زنان و مردان [[ریشسفید]] دو خانواده، توافقات را به امضا میرسانند.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/239367/%D8%A8%D9%84%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D9%88%D9%86 بلوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی.]</ref> |
| *خراسانیها: شب جواباِستَنی (شب جواب گرفتن)، شب کفشپاکِنی (شب کفش پاکردن به عروس)؛
| |
| *شاهرودیها: حرف تمام کِردَن؛
| |
| *شیرازیها: مَهربُرون؛
| |
| *قمیها: گلابگیرون، مَهربُرون؛
| |
| *مردم ایل مَمَسنی فارس: باشلُقبرون، کدخدایی؛
| |
| *بختیاریها: خرجبُران- بختیاریهای روستای پاگچ: قنداِشکَنان؛
| |
| *لرهای بالا گریوۀ لرستان: خرجبُرو؛
| |
| *کردهای سنندج: دست ماچکردن؛
| |
| *سمنان: دوخازی، قولگیران.<ref> [https://www.cgie.org.ir/fa/article/239367/%D8%A8%D9%84%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D9%88%D9%86 بلوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی.]</ref>
| |
| ==رسومات رایج خانوادهها در بلهبرون==
| |
| ===خانوادۀ داماد؛===
| |
| *بردن سبد گل برای خانوادۀ عروس؛
| |
| *گرفتن کیک مراسم بلهبرون؛
| |
| *حلقه بلهبرون یا نشان.<ref>[https://shadima.com/%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%B3%D9%85-%D8%A8%D9%84%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D9%88%D9%86/ مقدمفر، «مراسم بله برون چیست؟ (صفر تا 100 رسم و رسوم بلهبرون)»، وبسایت شادیما.]</ref>
| |
| خانوادۀ داماد هدایایی را نیز برای خانوادۀ عروس میبرد که شامل:
| |
| *یک قواره پارچۀ پیراهن مجلسی؛
| |
| *چادر عروس؛
| |
| *یک جلد قرآن مجید؛
| |
| *کله قند؛
| |
| *به صورت دلخواه، کیف و کفش و مانتو؛<ref>[https://shadima.com/%d9%85%d8%b1%d8%a7%d8%b3%d9%85-%d8%a8%d9%84%d9%87-%d8%a8%d8%b1%d9%88%d9%86/ مقدمفر، «مراسم بله برون چیست؟ (صفر تا 100 رسم و رسوم بلهبرون)»، وبسایت شادیما]</ref>
| |
| *نقل و نبات و قند و شیرینی؛
| |
| *و گلاب.<ref>[https://bride-wedding.blogsky.com/1394/12/03/post-29/ «تاریخچه و رسومات مراسم بله برون در فرهنگهای ایرانی، وبسایت آرایشگاه عروس، تشریفات مجالس، آتلیه عروس.]</ref>
| |
|
| |
|
| ===خانواده عروس===
| | در [[شیراز]] و [[قم]] این مراسم به ترتیب مَهربُرون و گلابگیرون نامیده میشود. در میان ایلات و عشایر نیز تنوع نامها بسیار است: [[ایل ممسنی|ایل مَمَسنی]] فارس آن را باشلُقبرون یا کدخدایی میخوانند؛ [[ایل بختیاری|بختیاریها]] خرجبُران و در روستای پاگچ قندشکنان میگویند؛ لرهای بالا گریوهٔ [[استان لرستان|لرستان]] آن را خرجبُرو و کردهای [[سنندج]]، دستماچکردن مینامند. ایلات و عشایر پشتکوه این مراسم را دستگیران، کردهای [[ایل کلهر]] (شاهآباد غرب) خازمَنی یا دَزورانی و مردم ایل لِرکیِ [[خوزستان]] کاغذگیرانی یا شیربهابُرون میگویند. در [[قوم ترکمن]] این مراسم به تعیین قیمت عروس معروف است.<ref>[https://rch.ac.ir/article/Details/11383 بلوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت دانشنامة جهان اسلام.]</ref> |
| پذیرایی مراسم، تهیۀ نوشیدنی، میوه و شیرینی و پذیرایی شام به اختیار خانوادۀ عروس است.<ref> [https://shadima.com/%d9%85%d8%b1%d8%a7%d8%b3%d9%85-%d8%a8%d9%84%d9%87-%d8%a8%d8%b1%d9%88%d9%86/ مقدمفر، «مراسم بلهبرون چیست؟ (صفر تا 100 رسم و رسوم بلهبرون)»، وبسایت شادیما.]</ref>
| |
|
| |
|
| ==رسومات مراسم بلهبرون در برخی نقاط ایران==
| | در [[سمنان]]، مراسم خواستگاری و بلهبرون در یک مجلس با نامهای دوخازی، قولگیران یا کدخدایی برگزار میشود. گیل و دیلم آن را صورتهَگیری یا ثبتهَگیری، مردم زیارت ([[گرگان]]) قندشکنی و دَوان ([[کازرون]]) شرطکنون میگویند. در پیرسواران ([[ملایر]]) به آن لَنگُریخُورُو گفته میشود.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/239367/%D8%A8%D9%84%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D9%88%D9%86 بلوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی.]</ref> |
| *روستاهای خراسان؛ خانوادۀ پسر یک کلیکی (انگشتر)، یک جفت کفش به اسم نشونی، نقل و نبات و قند، یک دست لباس، چند سکۀ نقره و حنا را به خانۀ دختر میبرد. پس از توافق سکهها را در کفش ریخته و به پای دختر میکنند و انگشتر را در دستش میکنند. نیمی از قند را به خانوادة عروس و نیمی دیگر را برای خود میبردند.
| |
| *قوچان؛ خانوادة پسر اسباب و خوراکیهای مخصوص را در خوانچه و مبلغ شیربها و مخارج دیگر را در دستمال ابریشمی پیچیده و به ریش سفید خانوادة دختر میدهند. ریش سفید یکدهم پول را به خانوادة پسر بازمیگرداند. فردی روحانی، کلهقند را میشکند و یک تکة آن را به خانوادة داماد و بقیة تکهها را به صورت حبه با نخودچی و کشمش در بین مهمانها پخش میکنند.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/239367/%D8%A8%D9%84%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D9%88%D9%86 بوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی.]</ref>
| |
| ==دفتر بلهبرون==
| |
| بعد از اینکه خانوادۀ عروس و داماد در مورد موضوعاتی مثل مهریه و شیربها به توافق رسیدند، آن را در دفتر بلهبرون ثبت میکنند. در گذشته آن را روی یک برگۀ ساده مینوشتند؛ اما امروزه بهمنظور زیبایی و همچنین یادگاری برای عروس و داماد، از این دفتر استفاده میشود. توافقاتی که نوشته شده و افراد آن را امضا کردند، بعداً به صورت قانونی در سند ازدواج ثبت میشود و شروط نوشته شده در آن باید از جانب دو طرف اجرا شود.<ref> [https://salonaghd-noghre.ir/2022/09/08/%D8%AF%D9%81%D8%AA%D8%B1-%D8%A8%D9%84%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D9%88%D9%86-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D9%88-%DA%86%D9%87-%DA%86%DB%8C%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A2%D9%86-%D9%86%D9%88%D8%B4/ «دفتر بلهبرون چیست و چه چیزهای در آن نوشته میشود؟»، وبسایت سالن عقد نقره.]</ref>
| |
| ==پانویس==
| |
| {{پانویس}}
| |
| | |
| | |
| ==منابع==
| |
| *بلوکباشی، علی، «بلهبرون»، وبسایت مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، تاریخ درج مطلب: 8 دی 1398ش.
| |
| *«بلهبران»، وبسایت جدولیاب، تاریخ بازدید: 14 فرودین 1402ش.
| |
| *«بلهبرون»، وبسایت ویکیفقه، تاریخ بازدید: 14 فرودین 1402ش.
| |
| *«بله برون؛ همه چیز در مورد مراسم بله برون»، وبسایت راهنمای عروسی، تاریخ درج مطلب: 12 مرداد 1398ش.
| |
| *«تاریخچۀ مراسم بلهبرون چیست؟»، وبلاگ آسوریگ، تاریخ درج مطلب: 1 شهریور 1401ش.
| |
| *«تاریخچۀ و رسومات مراسم بلهبرون در فرهنگهای ایرانی»، وبسایت (آرایشگاه عروس، تشریفات مجالس، آتلیه عروس)، تاریخ درج مطلب: 3 اسفند 1394ش.
| |
| *تهرانی، رزیتا، «بلهبرون، تاریخچه، آداب و رسوم»، وبلاگ عروس، تاریخ درج مطلب: 15 آبان 1391ش.
| |
| *«دفتر بلهبرون چیست و چه چیزهای درآن نوشته میشود؟»، وبلاگ سالن عقد نقره، تاریخ درج مطلب: 17 شهریور 1401ش.
| |
| *دهخدا، علیاکبر، لغتنامه، وبسایت واژهیاب، تاریخ بازدید: 14 فروردین 1402ش.
| |
| *مقدمفر، مهسا، «مراسم بلهبرون چیست؟ (صفر تا 100 رسم و رسوم بلهبرون)»، وبسایت شادیما، تاریخ درج مطلب: 16 تیر 1401ش.
| |
| *«مهمترین نکات مراسم بله برون که حتما باید بدانید»، وبسایت تشریفینو، تاریخ درج مطلب: ۲۳ فروردین ۱۳۹۹ش.
| |
| ویکی ر
| |
| | |
| [[پرونده:بله برون.jpg|جایگزین=هدایای مراسم بله برون|بندانگشتی|هدایای مراسم بله برون]]
| |
| {{درشت|'''بلهبرون'''}}، بخشی مهم از مراسم مقدماتی جشن عروسی سنتی در ایران.
| |
| | |
| بلهبرون، از مراسمهای سنتی [[ازدواج]] در [[ایران]] است که در آن دو خانوادۀ داماد و عروس برای تعیین شرایط ازدواج با یکدیگر گفتگو میکنند. این مراسم بهصورت معمول پس از مراسم [[خواستگاری]] و قبل از مراسم عقد و [[مراسم عروسی|عروسی]] برگزار میشود. قول و قرارهای این مراسم، نقش مهمی در افزایش یا کاهش هزینههای ازدواج دارد؛ امروزه مراسم بلهبرون از حالت سنتی و سادۀ خود خارج شده و زمینههای [[تجملگرایی]]، [[چشم و همچشمی|چشموهمچشمی]] و افزایش [[هزینههای عروسی|هزینههای ازدواج]] را موجب شده است.
| |
| | |
| ==مفهومشناسی بلهبرون==
| |
| واژهٔ بله در بَلهبُرون یا بَلّهبُرون، محرّف بلی و بهمعنای قبول پیوند زناشویی از سوی عروس است.<ref>[https://vajehyab.com/dehkhoda/بله-بران?q=بلهبرون «بلهبران»، وبسایت واژهیاب.]</ref> بلهبرون از بخشهای مهم مراسم مقدماتی جشن عروسی سنتی در ایران است. این مراسم برای گفتوگو دربارۀ شرایط مالی ازدواج، تعهدات و پرداختهای مالی و نقدی خانوادۀ پسر توسط خانوادۀ دختری که برای نخستینبار ازدواج میکند، برگزار میشود. در این مراسم، شرایط و تعهدات مالی دو طرف مانند [[شیربها]]، [[مهریه]]، هزینههای مراسم عروسی و تعداد میهمانان مورد بحث قرار میگیرد و قطعی میشود. در صورت توافق، یک لیست تهیه میشود و به امضای ریشسفیدان هر دو طرف میرسد. مقدار مهر و هزینههای مراسم عروسی بستگی به وضعیت اقتصادی و اجتماعی خانوادهها دارد.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/228974/بله-برون بلوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی]؛ [https://rch.ac.ir/article/Details/11383 بلوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت دانشنامة جهان اسلام.]</ref>
| |
| | |
| ==نام بلهبرون در حوزههای فرهنگی مختلف==
| |
| در [[ایران]]، مراسم [[بلهبرون]] با نامهای گوناگونی در مناطق مختلف یاد میشود. برخی از این نامها عبارتند از:
| |
| *[[تهران]]: بلهبری، بَعْلهبرون، خرجبُری و خرجبرون؛
| |
| *[[گیلان|گیل]] و دیلم: صورتهَگیری، ثبتهَگیری؛
| |
| *زیارت (گرگان): قندشکنی؛
| |
| *[[خراسان]]: شب جواب اِستَنی، شب کفش پاکنی؛
| |
| *شاهرود: حرف تمامکردن؛
| |
| *[[شیراز]]: مَهربُرون؛
| |
| *دَوان ([[کازرون]]): شرطکنون؛
| |
| *[[قم]]: گُلابگیرون، مَهربُرون؛
| |
| *پیرسواران (ملایر): لَنگُریخُورُو؛
| |
| *ایل مَمَسنی (فارس): باشلُقبرون، کدخدایی؛
| |
| *[[ایل بختیاری|بختیاری]]: خرجبُران، قنداِشکنان؛
| |
| *لرهای بالاگریوه لرستان: خرجبُرو؛
| |
| *ایلات و عشایر پشتکوه: دستگیران؛
| |
| *کردهای سنندج: دس ماچکردن؛
| |
| *کردهای ایل کلهر (شاهآباد غرب): خازمَنی، دَزورانی؛
| |
| *مردم ایل لِرکیِ ([[خوزستان]]): کاغذگیرانی، شیربهابُرون؛
| |
| *[[قوم ترکمن|ترکمنها]]: تعیین قیمت عروس؛
| |
| *مردم سمنان، مراسم [[خواستگاری]] و بلهبرون را در یک مجلس برگزار میکنند و به آن «دوخازی»، «قولگیران» یا «کدخدایی» میگویند.
| |
| *در برخی از جامعههای ایلی – عشیرهای و روستایی، این مراسم در دو نشست مکمل یکدیگر برگزار میشود. در نشست اول، میزان خرج مجلس بعدی و چگونگی پرداخت آن تعیین میشود و در نشست دوم، میزان شیربها و مهر قطعی میشود.
| |
| *در مراسم «حرف تمامکردن» شاهرودیها، این مراسم به دو نشست تقسیم میشود. در نشست اول، زنان سالخورده و گیسسفید شرکت میکنند و در مورد میزان قباله (مهر)، نقدینه (شیربها)، اسباب عروسی، و مسائل مرتبط صحبت میکنند. در نشست دوم، دو زن از نشست پیشین و گروهی از مردان ریشسفید قوم و خویشاوندان دو خانواده حضور دارند. در این نشست، توافقات زنان توسط میرزای مجلس گرفته و به توافق دربارۀ مهر و امضای حاضران میرسد.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/228974/بله-برون بلوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی]؛ [https://rch.ac.ir/article/Details/11383 بلوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت دانشنامة جهان اسلام.]</ref>
| |
| | |
| ==آداب و رسوم بلهبرون در تاریخ و فرهنگ ایران==
| |
| مراسم بلهبرون در هر یک از حوزههای جغرافیایی و فرهنگی [[ایران]] با [[آداب]] و رسوم خاصی برگزار میشود. نحوهٔ برگزاری این مراسم در دوران قدیم و دوران فعلی در مواردی شباهت داشته، اما در مواردی متفاوت شده است و جنبههایی از تشریفات، تجملگرایی و چشموهمچشمی در آن مشاهده میشود که هزینهٔ برگزاری این مراسم را افزایش میدهد.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/1620128/بله-برون-و-نامزدی-چه-رسوم-و-هدایایی-دارند «بلهبرون و نامزدی چه رسوم و هدایایی دارند؟»، خبرآنلاین]؛ [https://shadima.com/مراسم-بله-برون/ مقدمفر، «مراسم بلهبرون چیست؟ (صفر تا 100 رسم و رسوم بلهبرون)»، وبسایت شادیما.]</ref>
| |
| | |
| ===وضعیت آداب و رسوم بلهبرون در گذشته متناسب با مناطق===
| |
| ====مراسم بلهبرون در برخی روستاهای خراسان====
| |
| برای مراسم بلهبرون در روستاهای خراسان، خانوادهٔ پسر هدایایی همچون انگشتر، کفش، لباس و مقداری شکلات، [[چای]] و چند سکۀ نقره به [[خانه]] [[دختر]] میبردند. پس از بحث دربارۀ تعهدات، یکی از زنان خانوادۀ پسر، سکهها را در کفش دختر میریخت و انگشتر به او میداد تا نشانۀ نامزدی باشد. سپس شکلات و تنقلات را به دو نصف تقسیم و یک نصف را به خانوادهٔ عروس و نصف دیگر را با خود برمیداشتند.<ref>شکورزاده، «عقاید و رسوم مردم خراسان»، 1363ش، ص173.</ref>
| |
| | |
| ====رسم «برّه سفید» در شهرستان شاهرود====
| |
| در سنت روستایی شهرستان شاهرود، خانوادۀ پسر برّه سفیدی را بهعنوان [[هدیه]] برای عروس [[آرایش]] میدادند. آنها دستمال سفیدی را دور گردن برّه میبستند و روی پیشانی و پاهایش [[حنا]] میگذاشتند. سپس عبارت «اِنشاءالله مبارکش باد» را با حنا روی پهلوی راست برّه مینوشتند و گردنبند طلایی از گردنش میآویختند. این برّه آراسته را در روز بعد از «حرف تمام شدن» به خانه داماد میبردند.<ref>شریعتزاده، «فرهنگ مردم شاهرود»، تهران، 1371ش، ج2، ص275-263.</ref>
| |
| | |
| ====مراسم «قندشکنان» در قوچان و دیگر مناطق====
| |
| *'''در [[قوچان]]:''' خانواده پسر پس از صرف ناهار، هدایا و پول نقد شیربها را در دستمالی ابریشمی به ریشسفید خانواده دختر تقدیم میکردند. سپس، آخوند دو کله قند را میشکست و تکهای از آن را بهعنوان نشانه شگون به داماد میداد. باقی قند خرد شده با نخود و کشمش مخلوط و میان مهمانان توزیع میشد.
| |
| *'''در روستای زیارت:''' ابتدا مردان برای مراسم قندشکنی و مهربُری جمع میشدند و پس از توافق و پرداخت بخشی از مهریه، مادر پسر و زنان دیگر با ظروف آراسته و لباسهای عروس وارد میشدند. سپس ملّا قندها را میشکست و با شیرینی از مهمانان پذیرایی میکردند.
| |
| *'''در قم:''' مراسمی مشابه با عنوان «گلابگیرون» وجود داشت که چند ساعت قبل از آن، خانواده پسر مقداری شکر، شیرینی و یک شیشه گلاب به خانه دختر میفرستادند.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/228974/بله-برون بلوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی.]</ref>
| |
| | |
| ====پذیرایی از مهمانان در مراسم نامزدی====
| |
| در گذشته پذیرایی از میهمانان با چای، قلیان و در برخی مناطق با چُپُق و سیگار و در تابستان با [[شربت]]، هندوانه، [[خیار]] و کاهو و در [[پاییز]] و [[زمستان]] با میوههایی همچون [[انار]] پذیرایی میشدند و پس از توافق دو خانواده دربارۀ مسائل مالی، شیرینی میگرداندند.<ref>کتیرایی، «از خشت تا خشت»، 1378ش، ص127-128.</ref> در برخی مناطق مراسم با مهمانی شام یا ناهار همراه بود. در کل میهمانان با شادی این ازدواج را جشن میگرفتند.<ref>رسولی، «پژوهشی در فرهنگ مردم پیرسواران»، 1380ش، ص327؛ شهری، «طهران قدیم»، 1383ش، ج3، ص63.</ref>
| |
| | |
| ===وضعیت امروزی آداب و رسوم همسو با تحولات فرهنگی===
| |
| امروزه سنتهای قدیم مراسم بلهبرون با چاشنی [[تجملگرایی]] و تشریفات در اکثر مناطق ایران در حال اجرا است. بلهبرون پس از مراسم خواستگاری و بهطور معمول به میزبانی پدر عروس، برگزار میشود. در این مراسم قول و قرارهای عروسی مانند میزان مهریه، شیربها، تعداد مهمانان، شرایط عروسی گذاشته میشود. آنچه در گذشته مرسوم بوده، تقدیم هدیۀ مختصری به عروس برای حفظ ارزش و احترام او بوده است؛ اما امروزه دیزاینها (طراحیها) و ایدههای تجملاتی مختلف بلهبرون که توسط ارائهدهندگان خدمات عروسی پیشنهاد میشود، هزینههای این مراسم را بهشدت افزایش داده است.
| |
| | |
| علاوهبر این موارد، دکور و تم بلهبرون نیز توسط ارائهدهندگان خدمات عروسی، پیشنهاد میشود که شامل تزیینات منزل با تمها و دیزاینهای مختلف، پذیرایی مراسم بلهبرون، هدایای مراسم با تنوع خاص و تزیینات ویژه از جمله آنها است. در این مراسم براساس سنت قدیمی افراد بیشتری نسبت به مراسم خواستگای حضور دارند که شامل اقوام درجۀ یک هر دو خانواده مانند پدربزرگ، مادربزرگ، خاله، عمو، عمه، دایی و در بعضی از موارد، دوستان نزدیک داماد و عروس را شامل میشود.
| |
| | |
| برخی از مردم مقیّد هستند که در این مراسم از میوه و شیرینی و کیک بلهبرون و تزیینات خاص بلهبرون از مهمانان پذیرایی کنند. نوع و چگونگی تزیینات بهطور معمول از طرف ارائهدهندگان خدمات عروسی پیشنهاد میشود که از جمله آنها تزیین کلهقند بلهبرون، انگشتر نشان، پارچه چادری و لباس، پارچه نامزدی، دفتر بلهبرون است که هرکدام از اینها به روش خاصی تزیین میشوند. جنس خریدهایی که انجام میشود و نوع تزیین آنها هزینه مراسم بلهبرون را تعیین میکند که امروزه جنبههایی از چشموهمچشمی، تجملات و تشریفات در آن دیده میشود. رسمی که بر پایه سادگی و صمیمیت بنا نهاده شده بود، از وجوه افزایش هزینههای ازدواج شده است.<ref>[https://aforbia.ir/necessary-accessories-for-yes-barun-ceremony/ «5 وسیلة ضروری بلهبرون و 100 دیزاین و ایدة جذاب برای این مراسم»، وبسایت تشریفات آفوریبا (تیموری).]</ref><ref>[https://www.rajanews.com/news/338335/15-نکته-مهم-مراسم-بله-برون-به-همراه-عکس «1+5 نکتة مهم مراسم بلهبرون»، خبرگزاری رجانیوز]؛ [https://www.khabaronline.ir/news/1620128/بله-برون-و-نامزدی-چه-رسوم-و-هدایایی-دارند «بلهبرون و نامزدی چه رسوم و هدایایی دارند؟»، خبرآنلاین.]</ref>
| |
|
| |
|
| ==گونههای افزایش یا کاهش هزینهها در بلهبرون==
| | در برخی جوامع ایلی-عشیرهای و روستایی، این مراسم در دو نشست مکمل برگزار میشود: نشست اول به تعیین هزینههای مجلس بعدی و نشست دوم به تعیین شیربها و مهریه اختصاص دارد.<ref>[https://rch.ac.ir/article/Details/11383 بلوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت دانشنامة جهان اسلام.]</ref> |
| مراسم بلهبرون به دو روش در افزایش یا کاهش هزینههای ازدواج مؤثر است: | |
|
| |
|
| ===هزینههای برگزاری مراسم بلهبرون=== | | == رسومات رایج خانوادهها در مراسم بلهبرون == |
| هزینههای برگزاری مراسم بلهبرون، بسته به عوامل مختلفی مانند محل برگزاری، تعداد مهمانان، نوع غذا و نوشیدنی و تشریفات و تزیینات، میتواند متفاوت باشد. تجملگرایی، تشریفات و چشموهمچشمی در این مراسم مانند دیگر بخشهای مرتبط با عروسی [[هزینههای عروسی|هزینههای ازدواج]] را افزایش میدهد؛ اما توجه به اهداف برگزاری مراسم، حفظ سادهگرایی، درک متقابل طرفین و دوری از چشموهمچشمی هزینههای این مراسم را کاهش میدهد.
| | در مراسم بلهبرون، خانوادههای عروس و داماد هریک با توجه به رسومات محلی و فرهنگی خود، وظایف و هدایایی را بر عهده دارند که به استحکام پیوند خانوادگی و اعلام رسمی توافق زناشویی کمک میکند. |
| | * '''خانواده داماد''' برای ابراز خشنودی و اعلام رسمی توافق، هدایایی را به مجلس بلهبرون میآورند که شامل دو دسته کلی است: نخست هدایای نفیس و نمادین همچون یک سبد گل، کیک مخصوص این مراسم و [[حلقه نامزدی|حلقۀ بلهبرون]] یا نشان، و دوم هدایای ویژهٔ عروس که شامل یک قواره پارچه برای پیراهن مجلسی، چادر عروس، یک جلد [[قرآن]]، کلهقند و بهدلخواه کیف، کفش و مانتو میشود؛<ref>[https://shadima.com/مراسم-بله-برون/ مقدمفر، «مراسم بله برون چیست؟ صفر تا 100 رسم و رسوم بلهبرون»، وبسایت شادیما.]</ref> همچنین [[نقل]]، [[نبات]]، [[قند]]، [[شیرینی]] و [[گلاب]] نیز از دیگر هدایای متداول خانوادهٔ داماد در این مراسم بهشمار میرود.<ref>[https://bride-wedding.blogsky.com/1394/12/03/post-29/ «تاریخچه و رسومات مراسم بله برون در فرهنگهای ایرانی»، وبسایت آرایشگاه عروس، تشریفات مجالس، آتلیه عروس.]</ref> |
| | * '''خانواده عروس''' با تدارک فضایی مناسب، وظیفهٔ پذیرایی از میهمانان را بر عهده دارند. این پذیرایی معمولاً شامل تهیهٔ نوشیدنی، میوه و شیرینی است و در صورت تمایل، تدارک شام نیز به اختیار آنان است.<ref>[https://shadima.com/مراسم-بله-برون/ مقدمفر، «مراسم بلهبرون چیست؟ صفر تا 100 رسم و رسوم بلهبرون»، وبسایت شادیما.]</ref> |
|
| |
|
| ===افزایش یا کاهش هزینههای ازدواج در قول و قرارها=== | | == آداب بلهبرون در مناطق مختلف ایران == |
| توافقات انجام شده در مراسم بلهبرون، بهعنوان قول و قرارها در بلهبرون شناخته میشوند. قول و قرارها در بلهبرون، میتوانند تأثیر زیادی بر هزینههای ازدواج داشته باشند. بهعنوان مثال، اگر خانوادههای عروس و داماد، در مورد تاریخ عروسی، به توافق برسند که عروسی در یک روز خاص و گرانقیمت برگزار شود، این امر میتواند باعث افزایش هزینههای ازدواج شود یا اگر دربارۀ [[مهریه]] بالا توافق کنند، [[استرس]] [[ازدواج]] را بالا برده و هزینههای ازدواج و [[زندگی]] را افزایش میدهد. برعکس اگر قول و قرارها با اصل سادگی و آسانگیری انجام شود، هزینههای ازدواج را بهشدت کاهش خواهد داد. بهعنوان مثال، اگر خانوادهها بر یک ازدواج کمهزینه با مهریه پایین توافق کنند، خانوادهها در فرایند ازدواج با مشکلات مالی بسیار کمتری مواجه خواهند بود.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/1721968/آداب-و-رسوم-ازدواج-در-همدان-رو-به-فراموشی «آداب و رسوم ازدواج در همدان رو به فراموشی»، خبرگزاری مهر]؛ [https://www.cgie.org.ir/fa/article/228974/بله-برون بلوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی]؛ [https://www.khabaronline.ir/news/1620128/بله-برون-و-نامزدی-چه-رسوم-و-هدایایی-دارند «بلهبرون و نامزدی چه رسوم و هدایایی دارند؟»، خبرآنلاین.]</ref>
| | [[پرونده:بله برون۲.jpg|جایگزین=هدایای مراسم بلهبرون|بندانگشتی|هدایای مراسم بلهبرون]] |
| | مراسم بلهبرون در ایران، در حوزههای جغرافیایی و فرهنگی گوناگون، با آدابورسوم متفاوتی برگزار میشود. هرچند ساختار اصلی این مراسم در طول زمان کمابیش ثابت مانده، اما امروزه تشریفات، تجملگرایی و چشموهمچشمی، هزینههای آن را بهطور چشمگیری افزایش داده است.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/1620128/بله-برون-و-نامزدی-چه-رسوم-و-هدایایی-دارند «بلهبرون و نامزدی چه رسوم و هدایایی دارند؟»، خبرآنلاین]؛ [https://shadima.com/مراسم-بله-برون/ مقدمفر، «مراسم بلهبرون چیست؟ صفر تا 100 رسم و رسوم بلهبرون»، وبسایت شادیما.]</ref> |
|
| |
|
| ==چالشهای بلهبرون==
| | در روستاهای [[خراسان]]، خانوادهٔ پسر هدایایی چون [[انگشتر]]، کفش، لباس، شکلات، چای و چند سکهٔ نقره به خانهٔ دختر میبرند. پساز توافق، یکی از زنان خانوادهٔ پسر، سکهها را در کفش دختر میریزد و انگشتر را به او تقدیم میکند؛ سپس تنقلات را به دو نیم تقسیم کرده، نیمی را به خانوادهٔ عروس میدهند و نیمی را با خود برمیدارند. در شاهرود، خانوادهٔ داماد برّه سفیدی را بهعنوان [[هدیه]] برای عروس [[آرایش]] میدادند. آنها دستمال سفیدی را دور گردن برّه میبستند و روی پیشانی و پاهایش [[حنا]] میگذاشتند. سپس عبارت «اِنشاءالله مبارکش باد» را با [[حنا]] روی پهلوی راست برّه مینوشتند و [[گردنبند|گردنبند]] طلایی از گردنش میآویختند. این برّه آراسته را در روز بعداز «حرف تمامشدن» به خانۀ عروس میبردند.<ref>شریعتزاده، «فرهنگ مردم شاهرود»، 1371ش، ج2، ص۲۶۳–۲۷۵.</ref> در [[قوچان]]، پساز ناهار، هدایا و شیربها در دستمالی ابریشمی به [[ریشسفید]] خانوادهٔ دختر تقدیم میشود. سپس آخوند دو کلهقند را میشکند و تکهای را به نشانهٔ شگون به داماد میدهد و باقی قند با نخود و کشمش میان مهمانان توزیع میشود.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/239367/بله-برون بلوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref> در قم نیز مراسمی با نام گلابگیرون برگزار میشود که خانوادهٔ پسر پیشاز آن، شکر، شیرینی و گلاب برای خانوادهٔ عروس میفرستند. در [[روستای زیارت]] نیز مردان برای قندشکنی و مهربُری گرد هم میآیند و پساز توافق و پرداخت بخشی از مهریه، مادر پسر و زنان با ظروف آراسته و لباس عروس وارد مجلس میشوند.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/239367/%D8%A8%D9%84%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D9%88%D9%86 بلوکباشی، «بلهبرون»، وبسایت مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref> |
| ===تولیدکنندگان و ارائهدهندگان خدمات ازدواج===
| |
| تولیدکنندگان و ارائهدهندگان خدمات عروسی، با تبلیغات و ایجاد فشار روانی برای خرید محصولات و خدمات گرانقیمت، باعث افزایش هزینههای بلهبرون میشوند. آنها از طریق تصاویر جذاب و زیبا، حس ضرورت برای خرید محصولات لوکس را در ذهن خانوادهها ایجاد میکنند. همچنین، رقابت بین آنها نیز باعث افزایش قیمتها میشود. برای جلوگیری از این افزایش هزینهها، عروس و داماد و خانوادههای آنها باید با آگاهی از این روندها و فشارهای بازار، تصمیمگیریهای منطقی داشته باشند.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/544977/حاشیه-سود-70-درصدی-برگزار-کنندگان-مراسم-کسب-5-میلیون-سودخالص-از-یک-مراسم-عزای-متوسط قهرمانی کوشان، «حاشیة سود 70 درصدی برگزار کنندگان مراسم»، وبسایت عصر ایران.]</ref>
| |
|
| |
|
| ===تورّم=== | | === تغییرات معاصر و افزایش تشریفات === |
| تورم، افزایش مداوم سطح عمومی قیمتها در یک اقتصاد است. این امر باعث کاهش ارزش [[پول]] میشود و به این معنی است که برای خرید همان مقدار کالا یا خدمات، به پول بیشتری نیاز است. تورم میتواند بر هزینههای بلهبرون تأثیر بگذارد، زیرا بسیاری از کالاها و خدمات مورد نیاز برای این مراسم، مانند غذا، نوشیدنی، گل، لباس و مکان برگزاری، تحت تأثیر تورّم قرار میگیرند. بهعنوان مثال، اگر تورّم ۴۰ درصد باشد، این بدان معنا است که قیمت همۀ کالاها و خدمات ۴۰ درصد افزایش یافته است.
| | در مراسم بلهبرون براساس سنت قدیمی افراد بیشتری نسبت به مراسم [[خواستگاری]] حضور داشتند که شامل اقوام درجهٔ یک هر دو خانواده مانند [[پدربزرگ]]، [[مادربزرگ]]، [[خاله]]، [[عمو]]، [[عمه]]، [[دایی]] و در بعضی از موارد، دوستان نزدیک داماد و عروس میشد. پذیرایی نیز در گذشته معمولاً با [[چای]]، [[قلیان]]، [[شربت]] و میوههای فصلی همراه بود و با توافق خانوادهها، شیرینی گردانده میشد.<ref>کتیرایی، «از خشت تا خشت»، 1378ش، ص127-128.</ref> در برخی مناطق نیز این مراسم با شام یا ناهار همراه بود.<ref>رسولی، «پژوهشی در فرهنگ مردم پیرسواران»، 1380ش، ص327؛ شهری، «طهران قدیم»، 1383ش، ج3، ص63.</ref> اما امروزه، بلهبرون با چاشنی [[تجملگرایی]]، تشریفات و [[چشموهمچشمی]] برگزار میشود. این مراسم که به میزبانی پدر عروس برگزار میشود، نهتنها محلی برای توافق بر سر مهریه، شیربها و تعداد مهمانان است، بلکه به عرصهای برای نمایش دکوراسیون، تزئینات کلهقند، پارچههای نامزدی، [[حلقه نامزدی|حلقه]] و دفتر مخصوص تبدیل شده است. ارائهدهندگان خدمات عروسی با پیشنهاد طرحهای متنوع، هزینهها را بهشدت افزایش دادهاند.<ref>[https://aforbia.ir/necessary-accessories-for-yes-barun-ceremony/ «5 وسیلة ضروری بلهبرون و 100 دیزاین و ایدة جذاب برای این مراسم»، وبسایت تشریفات آفوریبا (تیموری).]</ref> به این ترتیب، رسمی که بر پایهٔ سادگی و صمیمیت استوار بود، امروزه به یکی از عوامل افزایش هزینههای ازدواج تبدیل شده است.<ref>[https://www.rajanews.com/news/338335/15-نکته-مهم-مراسم-بله-برون-به-همراه-عکس «1+5 نکتة مهم مراسم بلهبرون»، خبرگزاری رجانیوز]؛ [https://www.khabaronline.ir/news/1620128/بله-برون-و-نامزدی-چه-رسوم-و-هدایایی-دارند «بلهبرون و نامزدی چه رسوم و هدایایی دارند؟»، خبرآنلاین.]</ref> |
|
| |
|
| لذا اگر هزینهٔ بلهبرون یک زوج قبل از تورّم ۲۰ میلیون تومان باشد، پس از تورّم، هزینۀ آن به ۲۸ میلیون تومان افزایش مییابد. تورّم در برخی موارد باعث افزایش انتظارات تورّمی میشود. این امر باعث میشود که تولیدکنندگان و ارائهدهندگان خدمات عروسی قیمتهای خود را افزایش دهند، حتی اگر تورّم واقعی وجود نداشته باشد. بهعنوان مثال، اگر تولیدکنندگان لباس بلهبرون انتظار داشته باشند که تورّم در آینده افزایش یابد، ممکن است قیمت لباسهای بلهبرون خود را افزایش دهند، حتی اگر تورّم فعلی در سطح پایینی باشد. عروس و داماد و خانوادههای آنها باید با آگاهی از این موضوع، برای مقابلۀ با تأثیرات تورّم بر هزینههای بلهبرون برنامهریزی کنند.<ref>[https://www.asianews.ir/fa/newsagency/9897/ازدواج-جوانان «علل کاهش ازدواج جوانان»، وبسایت آسیانیوز.]</ref>
| | == پانویس == |
| | |
| ===تجملگرایی و تشریفات===
| |
| تجملات، استفاده از کالاها و خدمات گرانقیمت و لوکس است. تجملات نقش مهمی در افزایش هزینههای بلهبرون دارد. بهعنوان مثال، استفاده از لباس عروس و داماد گرانقیمت، انتخاب یک مکان برگزاری مجلل و باشکوه و رعایت تشریفات خاص و پرهزینه، هزینههای بلهبرون را بهطور قابل توجهی افزایش میدهد.
| |
| | |
| ====مصادیق تجملگرایی====
| |
| برخی مصادیق تجملگرایی در بلهبرون عبارت است از:
| |
| #لباس عروس و داماد لوکس و گرانقیمت؛
| |
| #جواهرآلات گرانقیمت؛
| |
| #گلهای گرانقیمت و متنوع؛
| |
| #برگزاری مراسم در تالارهای گرانقیمت بهجای برگزاری در خانه؛
| |
| #غذا و نوشیدنیهای گرانقیمت و اسراف در آنها؛
| |
| #[[موسیقی]] زنده؛
| |
| #تولید عکس و فیلم حرفهای توسط لابراتورهای گرانقیمت بهجای تولید عکس و فیلم شخصی؛
| |
| #تزیین محل برگزاری مراسم با تمهای گرانقیمت؛
| |
| اینها و موارد دیگر که از مصادیق تجملگرایی و تشریفات بهشمار میروند، موجب افزایش هزینههای بلهبرون و در نتیجۀ آن، افزایش هزینههای ازدواج میشوند.<ref>[https://aforbia.ir/necessary-accessories-for-yes-barun-ceremony/ «5 وسیلة ضروری بلهبرون و 100 دیزاین و ایدة جذاب برای این مراسم»، وبسایت تشریفات آفوریبا (تیموری).]</ref><ref>[https://www.rajanews.com/news/338335/15-نکته-مهم-مراسم-بله-برون-به-همراه-عکس «1+5 نکتة مهم مراسم بلهبرون»، خبرگزاری رجانیوز]؛ [https://www.khabaronline.ir/news/1620128/بله-برون-و-نامزدی-چه-رسوم-و-هدایایی-دارند «بلهبرون و نامزدی چه رسوم و هدایایی دارند؟»، خبرآنلاین.]</ref>
| |
| | |
| ====علتهای تجملگرایی====
| |
| رویآوردن به تشریفات و تجملگرایی، علتهای مختلفی دارد که بهبرخی از آنها اشاره میشود:
| |
| *'''فقر فرهنگی:''' برخی بهجهت اینکه ارزش خود را در نمایش داشتهها و نداشتهها میدانند و بهنوعی دچار، فقر فرهنگی هستند، به دنبال [[تجملگرایی]] میروند و مانور تجمل بهراه میاندازند. آیات ۱ تا ۵ سورۀ تکاثر<ref>سورة تکاثر: آیات 1-5.</ref> اشاره به این مسئله داشته و تکاثر و تجملگرایی را نتیجۀ جهالت و فقر فرهنگی معرفی میکند.
| |
| *'''چشموهمچشمی:''' تجملگرایی یک رفتار است که با کمبودهای روحی یا روانی، احساس عقدۀ حقارت و نقص افراد در ارتباط است. این افراد برای جبران این نقیصه از تجملگرایی استفاده میکنند. این افراد به دلیل عقدۀ حقارت، از طریق نمایشهای زیبایی و نمایش بزرگی، سعی در پنهان کردن حقارت خود میکنند.
| |
| *'''جبران عقده حقارت:''' تجملگرایی بهعنوان یک مکانیزم دفاعی برای جبران عقدهٔ حقارت نیز در نظر گرفته میشود. این افراد، از اسراف، تبذیر و تجملگرایی برای نشان دادن بزرگی خود استفاده میکنند تا دیگران این بزرگی را از آنها بپذیرند. علتهای دیگر تجملگرایی در نتیجۀ این دو علت تعریف میشوند. تلاش خانوادهها برای دورماندن از چشموهمچشمی و مدیریت هزینهها، [[برنامهریزی]] مالی و انتخابهای هوشمندانه کمک میکند تا افراد از تجملگرایی و تشریفات فاصله بگیرند.<ref>[https://hawzah.net/fa/Magazine/View/4227/8154/107441/تجمّــل-گـرایــی- «تجملگرایی»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه]؛ [https://rasekhoon.net/lifestyle/show/1376934/عوامل-پیدایش-تجمل-گرایی حسینپور، «عوامل پیدایش تجمل گرایی»، وبسایت راسخون.]</ref>
| |
| | |
| ==پانویس== | |
| {{پانویس}} | | {{پانویس}} |
|
| |
|
| ==منابع== | | == منابع == |
| {{آغاز منابع}} | | {{آغاز منابع}}* «آدابورسوم بله برون»، وبسایت آخرین خبر، تاریخ درج مطلب: ۲۴ مرداد ۱۳۹۵ش. |
| * «آداب و رسوم ازدواج در همدان رو به فراموشی»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲ آبان ۱۳۹۹ش. | | * «بله برون؛ همه چیز در مورد مراسم بله برون»، وبسایت راهنمای عروسی، تاریخ درج مطلب: ۱۲ مرداد ۱۳۹۸ش. |
| | * «بلهبران»، وبسایت جدولیاب، تاریخ بازدید: ۱۴ فرودین ۱۴۰۲ش. |
| | * «بلهبرون و نامزدی چه رسوم و هدایایی دارند؟»، خبرآنلاین، تاریخ درج مطلب: ۲۰ فروردین ۱۴۰۱ش. |
| * بلوکباشی، علی، «بلهبرون»، دانشنامة جهان اسلام، وبسایت دانشنامة جهان اسلام، تاریخ بازدید: ۲۸ دی ۱۴۰۲ش. | | * بلوکباشی، علی، «بلهبرون»، دانشنامة جهان اسلام، وبسایت دانشنامة جهان اسلام، تاریخ بازدید: ۲۸ دی ۱۴۰۲ش. |
| * بلوکباشی، علی، «بلهبرون»، دائرة المعارف بزرگ اسلامی، وبسایت مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، تاریخ درج مطلب: ۱ تیر ۱۳۹۹ش. | | * بلوکباشی، علی، «بلهبرون»، وبسایت مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، تاریخ درج مطلب: ۸ دی ۱۳۹۸ش. |
| * «بلهبرون و نامزدی چه رسوم و هدایایی دارند؟»، خبرآنلاین، تاریخ درج مطلب: ۲۰ فروردین ۱۴۰۱ش. | | * «تاریخچهٔ مراسم بلهبرون چیست؟»، وبلاگ آسوریگ، تاریخ درج مطلب: ۱ شهریور ۱۴۰۱ش. |
| * «بلهبرون و نامزدی چه رسوم و هدایایی دارند؟»، خبرآنلاین، تاریخ درج مطلب: ۲۰ فروردین ۱۴۰۱ش. | | * «تاریخچهٔ و رسومات مراسم بلهبرون در فرهنگهای ایرانی»، وبسایت آرایشگاه عروس، تشریفات مجالس، آتلیه عروس، تاریخ درج مطلب: ۳ اسفند ۱۳۹۴ش. |
| * «بلهبران»، وبسایت واژهیاب، تاریخ بازدید: ۷ بهمن ۱۴۰۲ش. | | * «دفتر بلهبرون چیست و چه چیزهای درآن نوشته میشود؟»، وبلاگ سالن عقد نقره، تاریخ درج مطلب: ۱۷ شهریور ۱۴۰۱ش. |
| * «تجملگرایی»، در مجلة موعود، شمارة ۱۶۲ و ۱۶۳، خرداد ۱۳۹۴، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.
| | * دهخدا، علیاکبر، لغتنامه، وبسایت واژهیاب، تاریخ بازدید: ۷ بهمن ۱۴۰۲ش. |
| * حسینپور، سید روحالله، «عوامل پیدایش تجملگرایی»، وبسایت راسخون، تاریخ درج مطلب: ۲۴ اردیبهشت ۱۳۹۷ش.
| |
| * رسولی، غلامحسین، «پژوهشی در فرهنگ مردم پیرسواران»، تهران، نشر بلخ، چاپ اول، ۱۳۸۰ش. | | * رسولی، غلامحسین، «پژوهشی در فرهنگ مردم پیرسواران»، تهران، نشر بلخ، چاپ اول، ۱۳۸۰ش. |
| * شریعتزاده، علیاصغر، «فرهنگ مردم شاهرود»، تهران، شرکت مؤلفان و مترجمان ایران، ۱۳۷۱ش. | | * شریعتزاده، علیاصغر، «فرهنگ مردم شاهرود»، تهران، شرکت مؤلفان و مترجمان ایران، ۱۳۷۱ش. |
| * شکورزاده، ابراهیم، «عقاید و رسوم مردم خراسان»، تهران، سروش، چاپ دوم، ۱۳۶۳ش.
| |
| * شهری، جعفر، «طهران قدیم»، تهران، معین، ۱۳۸۳ش. | | * شهری، جعفر، «طهران قدیم»، تهران، معین، ۱۳۸۳ش. |
| * «علل کاهش ازدواج جوانان»، وبسایت آسیانیوز، تاریخ درج مطلب: ۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۱ش.
| | * کتیرایی، محمود، «از خشت تا خشت»، تهران، ثالث، ۱۳۷۸ش. |
| * قهرمانی کوشان، محمد، «حاشیة سود ۷۰ درصدی برگزار کنندگان مراسم»، وبسایت عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۳۰ خرداد ۱۳۹۶ش.
| | * مقدمفر، مهسا، «مراسم بلهبرون چیست؟ صفر تا ۱۰۰ رسم و رسوم بلهبرون»، وبسایت شادیما، تاریخ درج مطلب: ۱۶ تیر ۱۴۰۱ش. |
| * کتیرایی، محمود، «از خشت تا خشت»، تهران، ثالث، چاپ اول، ۱۳۷۸ش. | | * «مهمترین نکات مراسم بله برون که حتماً باید بدانید»، وبسایت تشریفینو، تاریخ درج مطلب: ۲۳ فروردین ۱۳۹۹ش. |
| * مقدمفر، مهسا، «مراسم بلهبرون چیست؟ (صفر تا صد رسم و رسوم بلهبرون)»، وبسایت شادیما، تاریخ درج مطلب: ۱۶ تیر ۱۴۰۱ش. | |
| * «۱+۵ نکتة مهم مراسم بلهبرون»، خبرگزاری رجانیوز، تاریخ درج مطلب: ۱۶ مرداد ۱۳۹۹ش. | | * «۱+۵ نکتة مهم مراسم بلهبرون»، خبرگزاری رجانیوز، تاریخ درج مطلب: ۱۶ مرداد ۱۳۹۹ش. |
| * «۵ وسیلة ضروری بلهبرون و ۱۰۰ دیزاین و ایدة جذاب برای این مراسم»، وبسایت تشریفات آفوریبا (تیموری)، تاریخ بازدید: ۱ بهمن ۱۴۰۲ش. | | * «۵ وسیلة ضروری بلهبرون و ۱۰۰ دیزاین و ایدة جذاب برای این مراسم»، وبسایت تشریفات آفوریبا (تیموری)، تاریخ بازدید: ۱ بهمن ۱۴۰۲ش. |
| {{پایان منابع}} | | {{پایان منابع}} |
| ویکی ز
| | {{ازدواج}} |
