بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| خط ۳۱۶: | خط ۳۱۶: | ||
تنها پس از یک روز از اعلام اینکه [[جمهوری اسلامی ایران]] مطابق توافقات پیشین، با عبور تعداد محدودی از کشتیهای نفتکش و تجاری از تنگه هرمز بهصورت مدیریتشده موافقت کرده؛ بنا بر اظهارات سخنگوی قرارگاه مرکزی خاتمالانبیا، ادامهٔ راهزنی دریایی آمریکا تحت عنوان محاصره، سبب شد که کنترل تنگه هرمز به وضعیت پیشین بازگردانده شده و دوباره بسته شود.<ref>[https://www.taadolnewspaper.ir/fa/news/383462/تنگه-هرمز-دوباره-بسته-شد «تنگه هرمز دوباره بسته شد»، وبسایت روزنامه اقتصادی تعادل.]</ref> | تنها پس از یک روز از اعلام اینکه [[جمهوری اسلامی ایران]] مطابق توافقات پیشین، با عبور تعداد محدودی از کشتیهای نفتکش و تجاری از تنگه هرمز بهصورت مدیریتشده موافقت کرده؛ بنا بر اظهارات سخنگوی قرارگاه مرکزی خاتمالانبیا، ادامهٔ راهزنی دریایی آمریکا تحت عنوان محاصره، سبب شد که کنترل تنگه هرمز به وضعیت پیشین بازگردانده شده و دوباره بسته شود.<ref>[https://www.taadolnewspaper.ir/fa/news/383462/تنگه-هرمز-دوباره-بسته-شد «تنگه هرمز دوباره بسته شد»، وبسایت روزنامه اقتصادی تعادل.]</ref> | ||
=== | === نهاد مدیریت آبراه خلیج فارس === | ||
حساب رسمی مدیریت آبراهه خلیجفارس با شناسۀ PGSA_IRAN@ در پلتفرم ایکس فعالیت خود را با هدف اطلاعرسانی درباره اقدامات و برنامههای این سازمان از ۲۸ اردیبهشت ۱۴۰۵ش آغاز کرد. پیشتر نیز شبکه پرستیوی از طراحی و استقرار سامانهای برای اعمال حاکمیت ایران بر تنگه هرمز خبر داده بود. بر اساس این گزارش، مقررات و ضوابط عبور از تنگه هرمز از طریق نشانی رایانامه info@PGSA.ir به شناورها ابلاغ میشود و کشتیها موظفند با رعایت این چارچوب، مجوز لازم برای تردد را دریافت کنند.<ref>[https://nournews.ir/fa/news/318305/%D8%A2%D8%BA%D8%A7%D8%B2-%D9%81%D8%B9%D8%A7%D9%84%DB%8C%D8%AA-%D8%AD%D8%B3%D8%A7%D8%A8-%D8%B1%D8%B3%D9%85%DB%8C-%C2%AB%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D8%A2%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%87-%D8%AE%D9%84%DB%8C%D8%AC-%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B3%C2%BB-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%DA%A9%D8%B3 «آغاز فعالیت حساب رسمی «مدیریت آبراهه خلیج فارس» در ایکس»، نورنیوز.]</ref> در واکنش به تأسیس نهاد مدیریت آبراه خلیج فارس پنج کشور عربی حوزه خلیج فارس بحرین، کویت، قطر، عربستان سعودی و امارات با ارسال نامهای رسمی به سازمان بینالمللی دریانوردی مخالفت خود را اعلام کردند. آنها از کشتیهای تجاری خواستهاند با این نهاد ایرانی همکاری نکنند و از مسیر تعیینشده توسط ایران استفاده نکنند.<ref>[https://www.shahrekhabar.com/news/177944634014665 «مخالفت ۵ کشور عربی با نهاد مدیریت آبراه خلیج فارس ایران؛ عمان در کنار تهران»، وبسایت شهر خبر.]</ref> | |||
علاوه بر نهاد مدیریت آبراه خلیج فارس، سایت بیمه ایرانی هرمز سیف (Hormuz Safe) برای ارائه خدمات بیمهای به محمولههای عبوری از تنگه هرمز در اردیبهشت ۱۴۰۵ش راهاندازی شده است. این پلتفرم که با هدف مدیریت ریسک در این آبراه حیاتی ایجاد شده، امکان صدور سریع و رمزنگاریشده بیمهنامههای دریایی و گواهیهای مسئولیت مالی را فراهم میآورد. پرداخت حق بیمه از طریق بیتکوین انجام میشود و پوشش بیمهای بلافاصله پس از تأیید، همراه با یک رسید امضاشده به مالک محموله اعطا میشود. برآورد شده که اجرای این طرح میتواند درآمدی بالغ بر ۱۰ میلیارد دلار برای ایران ایجاد کند.<ref>[https://farsnews.ir/Sadeghi/1778951656940377575/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%DB%8C%D9%85%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AA%D9%86%DA%AF%D9%87-%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%B2-%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%A7%D9%86%D8%AF%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%B4%D8%AF?lang=fa صادقی، «تارنمای بیمه ایرانی تنگه هرمز راهاندازی شد»، خبرگزاری فارس.]</ref> | |||
=== محدوده نظارتی جدید تنگه هرمز === | |||
نهاد مدیریت آبراه خلیج فارس در اطلاعیهای دوزبانۀ فارسی و انگلیسی، همراه با نقشه، محدودۀ تحت نظارت و مدیریت ایران بر تنگۀ هرمز را مشخص کرد. بر این اساس، مرز این محدوده از خط واصل کوه مبارک در ایران و جنوب فجیره در امارات در شرق تنگه، تا خط واصل انتهای جزیرۀ قشم در ایران و امالقیوین در امارات در غرب تنگه تعیین شده است. بر پایۀ این اطلاعیه، هرگونه تردد در این محدوده برای عبور از تنگۀ هرمز، مستلزم هماهنگی با مدیریت آبراه خلیج فارس و دریافت مجوز از این نهاد است.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1164605/%D9%85%D8%AD%D8%AF%D9%88%D8%AF%D9%87-%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1-%D8%AA%D9%86%DA%AF%D9%87-%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%B2-%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%B4%D8%AF-%D8%B9%DA%A9%D8%B3 «محدوده مدیریت ایران بر تنگه هرمز اعلام شد (+عکس)»، وبسایت تحلیلی خبری عصر ایران.]</ref> | نهاد مدیریت آبراه خلیج فارس در اطلاعیهای دوزبانۀ فارسی و انگلیسی، همراه با نقشه، محدودۀ تحت نظارت و مدیریت ایران بر تنگۀ هرمز را مشخص کرد. بر این اساس، مرز این محدوده از خط واصل کوه مبارک در ایران و جنوب فجیره در امارات در شرق تنگه، تا خط واصل انتهای جزیرۀ قشم در ایران و امالقیوین در امارات در غرب تنگه تعیین شده است. بر پایۀ این اطلاعیه، هرگونه تردد در این محدوده برای عبور از تنگۀ هرمز، مستلزم هماهنگی با مدیریت آبراه خلیج فارس و دریافت مجوز از این نهاد است.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1164605/%D9%85%D8%AD%D8%AF%D9%88%D8%AF%D9%87-%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1-%D8%AA%D9%86%DA%AF%D9%87-%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%B2-%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%B4%D8%AF-%D8%B9%DA%A9%D8%B3 «محدوده مدیریت ایران بر تنگه هرمز اعلام شد (+عکس)»، وبسایت تحلیلی خبری عصر ایران.]</ref> | ||
=== تأمین امنیت کشتیرانی در تنگه هرمز با وجود محاصره دریایی آمریکا === | === تأمین امنیت کشتیرانی در تنگه هرمز با وجود محاصره دریایی آمریکا === | ||
تعدادی کشتی شامل نفتکش، کانتینربر و شناورهای تجاری، پس از اخذ مجوز و با هماهنگی و تحت حفاظت امنیتی نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، علیرغم ناامنی ایجادشده توسط ارتش امریکا از تنگه هرمز عبور کردند. نیروی دریایی سپاه یک آبراه ایمن برای کشتیرانی و استمرار تجارت جهانی ایجاد کرده است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6837554/%D8%B9%D8%A8%D9%88%D8%B1-%DB%B3%DB%B5-%D9%81%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF-%DA%A9%D8%B4%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%87%D9%86%DA%AF%DB%8C-%D9%86%DB%8C%D8%B1%D9%88%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D8%AA%D9%86%DA%AF%D9%87-%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%B2 «عبور ۳۵ فروند کشتی با هماهنگی نیروی دریایی سپاه از تنگه هرمز»، خبرگزاری مهر.]</ref> | تعدادی کشتی شامل نفتکش، کانتینربر و شناورهای تجاری، پس از اخذ مجوز و با هماهنگی و تحت حفاظت امنیتی نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، علیرغم ناامنی ایجادشده توسط ارتش امریکا از تنگه هرمز عبور کردند. نیروی دریایی سپاه یک آبراه ایمن برای کشتیرانی و استمرار تجارت جهانی ایجاد کرده است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6837554/%D8%B9%D8%A8%D9%88%D8%B1-%DB%B3%DB%B5-%D9%81%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF-%DA%A9%D8%B4%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%87%D9%86%DA%AF%DB%8C-%D9%86%DB%8C%D8%B1%D9%88%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D8%AA%D9%86%DA%AF%D9%87-%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%B2 «عبور ۳۵ فروند کشتی با هماهنگی نیروی دریایی سپاه از تنگه هرمز»، خبرگزاری مهر]؛ [https://www.mehrnews.com/news/6836091/%D9%86%DB%8C%D8%B1%D9%88%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87-%DB%B2%DB%B6-%DA%A9%D8%B4%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%86%DB%8C%D8%B1%D9%88%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87-%D8%B9%D8%A8%D9%88%D8%B1-%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%86%D8%AF «نیروی دریایی سپاه: ۲۶ کشتی با هماهنگی نیروی دریایی عبور کردند»، خبرگزاری مهر.]</ref> | ||
=== بحران ایجاد شده در تنگه هرمز === | |||
محدودیت عبورومرور و محاصره در تنگه هرمز، پیامدهای اقتصادی و سیاسی برای ایران، آمریکا، رژیم صهیونیستی و کشورهای عربی همپیمان آنها و سایر کشورها ایجاد کرده است. بار اقتصادی این بحران برای این کشورها عبارت است از: | |||
ایران: محدودیتهای اعمالشده از سوی ایران بر عبور کشتیها از تنگه هرمز و نیز محاصره دریایی ایالات متحده در خلیج فارس، تجارت ایران را با مشکلاتی روبهرو ساخته است. از آنجا که نزدیک به ۸۰درصد مبادلات تجاری ایران از طریق بنادر جنوبی صورت میگیرد، بروز بحرانهای نظامی در این منطقه، روند صادرات و واردات را مختل کرده است. همچنین، تغییر مسیرهای تجاری به سایر مرزهای کشور برای انتقال کالا، با کمبودها و دشواریهای زیرساختی و لجستیکی همراه است. بر اساس تحلیل کارشناسان، اگرچه اعمال محدودیت بر تردد در تنگه هرمز در کوتاهمدت منافع مشخصی داشته است، اما در بلندمدت لزوماً اینگونه نخواهد بود.<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B5%D9%86%D8%B9%D8%AA-%D9%85%D8%B9%D8%AF%D9%86-3/4269825-%D9%BE%DB%8C%D8%A7%D9%85%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AD%D8%A7%D8%B5%D8%B1%D9%87-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C «پیامدهای محاصره دریایی»، وبسایت دنیای اقتصاد.]</ref> | |||
آمریکا: این شرایط برای آمریکا یک تناقض اقتصادی بهوجود آورده است؛ از یکسو واشنگتن با تکیه بر تولید داخلی انرژی، توان نسبی برای جذب شوکهای قیمتی دارد؛ اما از سوی دیگر، افزایش بهای نفت و گاز، انتظارات تورمی را بالا برده و فشار مضاعفی بر سیاستگذاری مالی و پولی فدرالرزرو تحمیل کرده است. این چالش میتواند هم رشد اقتصادی آمریکا را کاهش دهد و هم نرخ بهره را افزایش دهد. | |||
رژیم صهیونیستی: اقتصاد این رژیم که به ثبات منطقه و صادرات وابسته است، با افزایش هزینههای واردات انرژی و مواد اولیه، کاهش فعالیت صنایع انرژیبر مانند فناوری و ساختوساز و ضررهای سنگین در بخشهایی مانند هواپیمایی مواجه شده است. همچنین گزارشها از کوچک شدن ۳.۳درصدی اقتصاد آن در سهماهه نخست سال ۲۰۲۶م خبر میدهند. هزینههای نظامی و پدافندی نیز افزایش یافته است. | |||
کشورهای عربی همپیمان آمریکا مانند امارات، عربستان، قطر، کویت و بحرین: افزایش قیمت نفت از یکسو درآمدهای صادراتی را بالا میبرد، اما از سوی دیگر افزایش هزینههای حملونقل، بیمه دریایی و امنیت لجستیکی، سودآوری را کاهش میدهد. همچنین استفاده از مسیرهای جایگزین مانند خطوط لوله یا ریلی هزینههای عملیاتی را افزایش داده و سرمایهگذاری خارجی در منطقه را تحت تأثیر قرار داده است. کشورهای عربی حوزه خلیج فارس، با وجود وابستگی راهبردی به آمریکا، از تشدید تنش هراس دارند و بهدنبال میانجیگری و گفتوگوهای منطقهای برای حفظ منافع خود هستند. | |||
در میان کشورهای اروپایی همپیمان آمریکا و روسیه و چین: اقدامات واشنگتن برای کنترل این آبراه، نهتنها با تردید و تزلزل متحدان سنتی اروپایی مانند بریتانیا، فرانسه و آلمان مواجه شده که بر راهحلهای دیپلماتیک چندجانبه تأکید دارند، بلکه موجب تضعیف اعتبار و قدرت چانهزنی جهانی آمریکا نیز شده است. قدرتهای بینالمللی مانند روسیه و چین نیز با رویکردهای یکجانبۀ آمریکا مخالفت کرده و آن را عامل تشدید تنش و مانع مذاکره میدانند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6836369/%D8%A8%D8%AD%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D9%86%DA%AF%D9%87-%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%B2-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF%D9%87-%D9%88%D8%A7%D9%82%D8%B9%DB%8C-%D9%85%D8%AD%D8%A7%D8%B5%D8%B1%D9%87-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%D8%AA «بحران تنگه هرمز؛ بازنده واقعی محاصره دریایی کیست؟»، خبرگزاری مهر.]</ref> | |||
== پانویس == | == پانویس == | ||