بدون خلاصۀ ویرایش |
علی شاهرودی (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۵: | خط ۵: | ||
== مفهومشناسی == | == مفهومشناسی == | ||
تجمل بهمعنای زینت و آراستگی، در اصل معنای مثبتی دارد، اما در اصطلاح به نوعی از نمایش و [[فخرفروشی]] با استفاده از داراییها و ثروت اطلاق میشود.<ref>[https://vajehyab.com/dehkhoda/تجمل-2?q=تجمل دهخدا، لغتنامه، ذیل واژه تجمل].</ref> تجملگرایی با مفاهیمی مانند اسراف، [[تبذیر]]، [[تفاخر]] و چشموهمچشمی ارتباط نزدیکی دارد. در مقابلِ تجملگرایی، [[سادهزیستی]] و [[قناعت]] قرار دارند.<ref>[https://rouyesh.iki.ac.ir/content/تجمل-گرایی «تجملگرایی»، پایگاه اطلاعرسانی رویش اخلاق و تربیت]؛ [https://hawzah.net/fa/Magazine/View/3280/35509/35509/نگاهی_به_پدیده_تجمّل_گرایی «نگاهی به پدیدۀ تجمّلگرایی»، وبسایت حوزهنت].</ref> | تجمل بهمعنای زینت و آراستگی، در اصل معنای مثبتی دارد، اما در اصطلاح به نوعی از نمایش و [[فخرفروشی]] با استفاده از داراییها و ثروت اطلاق میشود.<ref>[https://vajehyab.com/dehkhoda/تجمل-2?q=تجمل دهخدا، لغتنامه، ذیل واژه تجمل].</ref> تجملگرایی با مفاهیمی مانند اسراف، [[تبذیر]]، [[تفاخر]] و چشموهمچشمی ارتباط نزدیکی دارد. در مقابلِ تجملگرایی، [[سادهزیستی]] و [[قناعت]] قرار دارند.<ref>[https://rouyesh.iki.ac.ir/content/تجمل-گرایی «تجملگرایی»، پایگاه اطلاعرسانی رویش اخلاق و تربیت]؛ [https://hawzah.net/fa/Magazine/View/3280/35509/35509/نگاهی_به_پدیده_تجمّل_گرایی «نگاهی به پدیدۀ تجمّلگرایی»، وبسایت حوزهنت].</ref> آدمی در همه حال به آراستن خود و استفاده افراطی از وسایل زینتی و توجه فراوان به ظواهر زندگی دنیوی میل و رغبت داشته است.<ref>[https://media.farsnews.ir/Uploaded/Files/Documents/1394/10/24/13941024000099.pdf افسردیر و رحیمی، «آسیبشناسی تجملگرایی در رفتارهای فردی و راهکارهای قرآنی و روایی از آن»، 1394ش، ص105.] </ref> | ||
== مصادیق تجملگرایی == | === تفاوت تجملگرایی و مصرفگرایی === | ||
تجملگرایی و [[مصرفگرایی]] دو مفهوم مرتبط اما متمایز از هم هستند. تجملگرایی بر نمایش [[ثروت]] و دارایی و داشتن سبک زندگی پرهزینه تمرکز دارد، در حالی که مصرفگرایی بر خرید مداوم کالاها و خدمات، صرف نظر از نیاز واقعی به آنها، تأکید میکند. تجملگرایی بیشتر به چگونگی مصرف ثروت مربوط میشود، در حالی که مصرفگرایی به میزان مصرف آن مربوط میشود. تجملگرایی و مصرفگرایی بر روی همدیگر تأثیر دارند، بهگونهای که تجملگرایی منجر به مصرفگرایی میشود و ممکن است مصرفگرایی در نهایت به تجملگرایی منتج شود.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/1765725/عوامل-مصرف-گرایی-از-تجمل-گرایی-تا-شکم-پرستی «عوامل مصرفگرایی؛ از تجملگرایی تا شکمپرستی»، خبرگزاری مهر]؛</ref> | |||
=== مصادیق تجملگرایی === | |||
مصادیق تجملگرایی بسته به زمان، فرهنگ و مکان [[جغرافیایی]] متغیر است؛ بسیاری از لوازم عادی امروز، تا چند دههٔ پیش [[اشرافی]] و تجملاتی تلقی میشدند. همچنین، کالاهای لوکس در فرهنگهای مختلف متفاوت است؛ کالایی که برای یک فرهنگ لوکس است، ممکن است در فرهنگی دیگر ضروری باشد. آنچه یک شیء را تجملاتی و شیء دیگر را غیر تجملاتی میسازد نه خود شیء بلکه مفهوم و هدف نمایش و فخرفروشی است.<ref>[https://rasekhoon.net/lifestyle/show/1435071/تاثیر-مخرب-تجمل-گرایی-در-خانواده-ها-بخش-اول «تأثیر مخرب تجملگرایی در خانوادهها»، وبسایت راسخون]؛ [https://rouyesh.iki.ac.ir/content/تجمل-گرایی «تجملگرایی»، پایگاه اطلاعرسانی رویش اخلاق و تربیت]؛ [https://kayhan.ir/fa/news/60007/تفاخر-ریشه-تجملگرایی «تفاخر ریشۀ تجملگرایی»، وبسایت روزنامۀ کیهان].</ref> | مصادیق تجملگرایی بسته به زمان، فرهنگ و مکان [[جغرافیایی]] متغیر است؛ بسیاری از لوازم عادی امروز، تا چند دههٔ پیش [[اشرافی]] و تجملاتی تلقی میشدند. همچنین، کالاهای لوکس در فرهنگهای مختلف متفاوت است؛ کالایی که برای یک فرهنگ لوکس است، ممکن است در فرهنگی دیگر ضروری باشد. آنچه یک شیء را تجملاتی و شیء دیگر را غیر تجملاتی میسازد نه خود شیء بلکه مفهوم و هدف نمایش و فخرفروشی است.<ref>[https://rasekhoon.net/lifestyle/show/1435071/تاثیر-مخرب-تجمل-گرایی-در-خانواده-ها-بخش-اول «تأثیر مخرب تجملگرایی در خانوادهها»، وبسایت راسخون]؛ [https://rouyesh.iki.ac.ir/content/تجمل-گرایی «تجملگرایی»، پایگاه اطلاعرسانی رویش اخلاق و تربیت]؛ [https://kayhan.ir/fa/news/60007/تفاخر-ریشه-تجملگرایی «تفاخر ریشۀ تجملگرایی»، وبسایت روزنامۀ کیهان].</ref> | ||
== تاریخچه تجملگرایی == | == تاریخچه تجملگرایی == | ||
تجملگرایی از دوران باستان تاکنون در جوامع مختلف وجود داشته است. در مصر باستان، فراعنه و نخبگان از جواهرات گرانقیمت، لباسهای مجلل و آثار هنری بهره میبردند تا قدرت و جایگاه اجتماعی خود را نمایش دهند. در دوران رنسانس، شاهان و اشرافزادگان با ساخت قصرهای باشکوه و استفاده از هنر و [[موسیقی]] لوکس به نمایش ثروت و قدرت خود میپرداختند. با ورود به عصر مدرن و با رشد سرمایهداری و افزایش سطح رفاه در قرون اخیر، تجملگرایی به طبقات متوسط و پایین جامعه نیز نفوذ کرده است. تبلیغات و رسانهها نقشی اساسی در ترویج تجملگرایی بهعنوان معیاری برای موفقیت و خوشبختی ایفا کردهاند.<ref>[https://luxuryintegrated.com/the-history-of-luxury/ «تاریخچۀ تجملگرایی»، وبسایت Luxury Integrated]; [https://trulyexperiences.com/blog/brief-history-luxury/ جرالد، «تاریخچۀ مختصری از تجملات»، وبسایت Blog Beyound Ordinary].</ref> همچنین، نمایش تمایز اجتماعی نیز در گسترش فرهنگ تجملگرایی نقش مهمی داشته است. افراد با استفاده از کالاها و سبک زندگی خاص، سعی در نمایش جایگاه اجتماعی خود و تمایز از دیگران دارند. این پدیده ابتدا در میان پادشاهان و [[اشراف]] مشاهده میشد، اما با [[توسعه]] جوامع به طبقات متوسط و پایین جامعه نیز سرایت کرده است. انتخابهای افراد در مصرف کالاها و خدمات نه فقط به دلایل اقتصادی، بلکه به دلایل [[تربیت اجتماعی|اجتماعی]] و فرهنگی صورت میگیرد تا موقعیت اجتماعی خود را تقویت کرده و خود را از دیگران متمایز کنند.<ref>[https://www.ukessays.com/essays/sociology/comparing-theories-of-veblen-and-bourdieu-sociology-essay.php «مقایسه نظریههای وبلن و بوردیو»، وبسایت UKEssays]؛ بشیرپور و محمدیان، «الگوی شناخت رفتار مصرفکنندگان کالاهای لوکس بر مبنای نظریات مصرف تظاهری»، 1398ش، ص32-37.</ref> | تجملگرایی از دوران باستان تاکنون در جوامع مختلف وجود داشته است. در مصر باستان، فراعنه و نخبگان از جواهرات گرانقیمت، لباسهای مجلل و آثار هنری بهره میبردند تا قدرت و جایگاه اجتماعی خود را نمایش دهند. در دوران رنسانس، شاهان و اشرافزادگان با ساخت قصرهای باشکوه و استفاده از هنر و [[موسیقی]] لوکس به نمایش ثروت و قدرت خود میپرداختند. با ورود به عصر مدرن و با رشد سرمایهداری و افزایش سطح رفاه در قرون اخیر، تجملگرایی به طبقات متوسط و پایین جامعه نیز نفوذ کرده است. تبلیغات و رسانهها نقشی اساسی در ترویج تجملگرایی بهعنوان معیاری برای موفقیت و خوشبختی ایفا کردهاند.<ref>[https://luxuryintegrated.com/the-history-of-luxury/ «تاریخچۀ تجملگرایی»، وبسایت Luxury Integrated]; [https://trulyexperiences.com/blog/brief-history-luxury/ جرالد، «تاریخچۀ مختصری از تجملات»، وبسایت Blog Beyound Ordinary].</ref> همچنین، نمایش تمایز اجتماعی نیز در گسترش فرهنگ تجملگرایی نقش مهمی داشته است. افراد با استفاده از کالاها و سبک زندگی خاص، سعی در نمایش جایگاه اجتماعی خود و تمایز از دیگران دارند. این پدیده ابتدا در میان پادشاهان و [[اشراف]] مشاهده میشد، اما با [[توسعه]] جوامع به طبقات متوسط و پایین جامعه نیز سرایت کرده است. انتخابهای افراد در مصرف کالاها و خدمات نه فقط به دلایل اقتصادی، بلکه به دلایل [[تربیت اجتماعی|اجتماعی]] و فرهنگی صورت میگیرد تا موقعیت اجتماعی خود را تقویت کرده و خود را از دیگران متمایز کنند.<ref>[https://www.ukessays.com/essays/sociology/comparing-theories-of-veblen-and-bourdieu-sociology-essay.php «مقایسه نظریههای وبلن و بوردیو»، وبسایت UKEssays]؛ بشیرپور و محمدیان، «الگوی شناخت رفتار مصرفکنندگان کالاهای لوکس بر مبنای نظریات مصرف تظاهری»، 1398ش، ص32-37.</ref> | ||
| خط ۲۱: | خط ۲۰: | ||
تجملگرایی در تاریخ ایران نیز ریشههای عمیقی دارد. در دوران باستان، شاهان هخامنشی و سلسلههای بعدی با ساخت بناهای باشکوه و استفاده از جواهرات و لباسهای مجلل به نمایش قدرت و ثروت خود میپرداختند. در دوران اسلامی، برخی پادشاهان و نخبگان با ساخت عمارتهای باشکوه به تجملگرایی روی آوردند. در دوران [[قاجاریه|قاجار]] و پهلوی، تجملگرایی در دربار شاهان و نخبگان به اوج خود رسید. امروزه با گسترش فرهنگ مصرفی و ورود کالاهای لوکس، تجملگرایی در بخشهای مختلفی از جامعه ایران، اعم از طبقه مرفه، متوسط و پایین جامعه مشاهده میشود.<ref>[https://www.isna.ir/news/99022921020/تجمل-ایرانی-و-مجازات-تازیانه-در-دوران-هخامنشی مجلسی، «تجمل ایرانی و مجازات تازیانه در دوران هخامنشی»، خبرگزاری ایسنا]؛ [https://rasekhoon.net/article/show/1500750/تجمل-گرایی-و-پیامدهای-آن-بخش-سوم عباسمولایی، «تجمل گرایی و پیامدهای آن (بخش سوم)»، وبسایت راسخون]؛ [https://niavaranmu.ir/detail/3321/تجمل-گرایی-در-دربار-پهلوی «تجملگرایی در دربار پهلوی»، وبسایت مجموعۀ فرهنگی تاریخی نیاوران].</ref> در ایران با افزایش درآمدها و سطح [[زندگی]]، تمایل به مصرف کالاهای لوکس و نمایش آنها در جامعه بیشتر شده است. این روند نه تنها در طبقات بالای جامعه، بلکه در میان طبقات متوسط و پایین نیز مشاهده میشود. توسعه زیرساختهای اقتصادی، افزایش [[تبلیغات رسانهای|تبلیغات]]، گسترش رسانهها و شبکههای اجتماعی با نمایش زندگیهای لوکس به تشدید این پدیده کمک کردهاند. توسعه اقتصادی با وجود مزایای آن، به نابرابریهای اجتماعی و فرهنگی دامن زده و تجملگرایی یکی از این نابرابریهاست. این روند باعث شده افراد جامعه، بهویژه در طبقات پایینتر، برای رسیدن به استانداردهای مصرفی بالا تحت فشار قرار گیرند. [[توسعه اقتصادی]] و ورود کالاهای لوکس به بازار ایران، تجملگرایی را به یک [[فرهنگ گسترده]] در تمامی طبقات اجتماعی تبدیل کرده و به ایجاد تضادهای اجتماعی و فرهنگی نیز منجر شدهاند.<ref>رفیعپور، توسعه و تضاد: کوششی در جهت تحلیل انقلاب اسلامی و مسائل اجتماعی ایران، 1377ش، ص235، 382، 78 و 112.</ref> | تجملگرایی در تاریخ ایران نیز ریشههای عمیقی دارد. در دوران باستان، شاهان هخامنشی و سلسلههای بعدی با ساخت بناهای باشکوه و استفاده از جواهرات و لباسهای مجلل به نمایش قدرت و ثروت خود میپرداختند. در دوران اسلامی، برخی پادشاهان و نخبگان با ساخت عمارتهای باشکوه به تجملگرایی روی آوردند. در دوران [[قاجاریه|قاجار]] و پهلوی، تجملگرایی در دربار شاهان و نخبگان به اوج خود رسید. امروزه با گسترش فرهنگ مصرفی و ورود کالاهای لوکس، تجملگرایی در بخشهای مختلفی از جامعه ایران، اعم از طبقه مرفه، متوسط و پایین جامعه مشاهده میشود.<ref>[https://www.isna.ir/news/99022921020/تجمل-ایرانی-و-مجازات-تازیانه-در-دوران-هخامنشی مجلسی، «تجمل ایرانی و مجازات تازیانه در دوران هخامنشی»، خبرگزاری ایسنا]؛ [https://rasekhoon.net/article/show/1500750/تجمل-گرایی-و-پیامدهای-آن-بخش-سوم عباسمولایی، «تجمل گرایی و پیامدهای آن (بخش سوم)»، وبسایت راسخون]؛ [https://niavaranmu.ir/detail/3321/تجمل-گرایی-در-دربار-پهلوی «تجملگرایی در دربار پهلوی»، وبسایت مجموعۀ فرهنگی تاریخی نیاوران].</ref> در ایران با افزایش درآمدها و سطح [[زندگی]]، تمایل به مصرف کالاهای لوکس و نمایش آنها در جامعه بیشتر شده است. این روند نه تنها در طبقات بالای جامعه، بلکه در میان طبقات متوسط و پایین نیز مشاهده میشود. توسعه زیرساختهای اقتصادی، افزایش [[تبلیغات رسانهای|تبلیغات]]، گسترش رسانهها و شبکههای اجتماعی با نمایش زندگیهای لوکس به تشدید این پدیده کمک کردهاند. توسعه اقتصادی با وجود مزایای آن، به نابرابریهای اجتماعی و فرهنگی دامن زده و تجملگرایی یکی از این نابرابریهاست. این روند باعث شده افراد جامعه، بهویژه در طبقات پایینتر، برای رسیدن به استانداردهای مصرفی بالا تحت فشار قرار گیرند. [[توسعه اقتصادی]] و ورود کالاهای لوکس به بازار ایران، تجملگرایی را به یک [[فرهنگ گسترده]] در تمامی طبقات اجتماعی تبدیل کرده و به ایجاد تضادهای اجتماعی و فرهنگی نیز منجر شدهاند.<ref>رفیعپور، توسعه و تضاد: کوششی در جهت تحلیل انقلاب اسلامی و مسائل اجتماعی ایران، 1377ش، ص235، 382، 78 و 112.</ref> | ||
== تجملگرایی | == عوامل تجملگرایی == | ||
تجملگرایی | === عوامل عقیدتی === | ||
تجملگرایی ناشی از تمایل به دنیا و اصالت دادن به آن است، بهویژه هنگامی که افراد به [[دنیاپرستی]] روی آورده و زندگی اخروی را فراموش میکنند. تغییر ارزشهای اجتماعی از [[معنویت|معنوی]] به مادی نیز بر تجملگرایی تأثیر میگذارد، زیرا افراد برای جلب احترام به [[تجملات]] روی میآورند. این روند از طبقات بالا شروع شده و به طبقات متوسط و پایین سرایت میکند.<ref>[https://rasekhoon.net/lifestyle/show/1376934/عوامل-پیدایش-تجمل-گرایی حسینپور، «عوامل پیدایش تجملگرایی»، وبسایت راسخون].</ref> اندیشمندان با تکیه بر آموزههای دینی معتقدند که اگر بینش انسان، مادی و اینجهانی شود، چنین انسانی، اصالت را به دنیا، امور مادی و تجملگرایی داده و سعادت و بزرگی خود را در گرو رسیدن به خواستههای مادی و تجملات دنیوی میداند.<ref> [https://rasekhoon.net/article/show/1444250/%D8%AA%D8%AC%D9%85%D9%84-%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%88-%D8%B1%DB%8C%D8%B4%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%DB%8C%D8%AF%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%A2%D9%86 «تجملگرایی و ریشههای پیدایش آن»، وبسایت راسخون.] </ref> | |||
از منظر کارشناسان دینی، خوشگذرانی باعث میشود تا انسان بهتدریج از معنای حقیقی و هدف زندگی دور شود و همیشه به فکر آن باشد که چگونه در شادیهای ظاهری و مادی، غوطهور بماند؛ بهویژه زنان که در این زمینه با خودآراییهای افراطی و تشریفات، بیشتر تلذذ میکنند.<ref>[http://pajuhesh.irc.ir/product/book/show.text/id/1289/order/1? رضوانفر، «فرهنگ اخلاقی معصومین علیهالسلام حرف «ت»»، وبسایت اداره کل پژوهشهای رسانه.] </ref> | |||
=== | |||
تجملگرایی | === عوامل سیاسی-اجتماعی === | ||
یکی از عوامل مهم تجملگرایی در جامعه، ایجاد تمایز اجتماعی و تمایز با دیگران است. افراد با استفاده از کالاها و خدمات لوکس سعی دارند تا جایگاه اجتماعی خود را نشان دهند و از دیگران متمایز شوند. نیاز به تمایز و نمایش برتری اجتماعی باعث میشود که افراد به مصرف کالاهای برند و [[لوکس]] روی آورند تا موقعیت خود را در جامعه به نمایش بگذارند. این رفتارها نه تنها در طبقات مرفه، بلکه در طبقات متوسط و حتی پایین نیز دیده میشود؛ افراد در تلاشاند تا به واسطه مصرف نمادهای تجملی، تصویری بهتر و موفقتر از خود ارائه دهند. این پدیده به ویژه در جوامعی که [[نابرابریهای اجتماعی]] و اقتصادی برجسته است، به شدت رواج دارد و به تشدید تجملگرایی کمک میکند.<ref>[https://www.ukessays.com/essays/sociology/comparing-theories-of-veblen-and-bourdieu-sociology-essay.php «مقایسه نظریههای وبلن و بوردیو»، وبسایت UKEssays]; [https://ensani.ir/fa/article/419051/الگوی-شناخت-رفتار-مصرف-کنندگان-کالاهای-لوکس-بر-مبنای-نظریات-مصرف-تظاهری بشیرپور و محمدیان، «الگوی شناخت رفتار مصرفکنندگان کالاهای لوکس بر مبنای نظریات مصرف تظاهری»، 1398ش، ص32-37]؛ رفیعپور، توسعه و تضاد: کوششی در جهت تحلیل انقلاب اسلامی و مسائل اجتماعی ایران، 1377ش، ص269.</ref> | |||
نقش حاکمان و مدیران جامعه در رواج تجملگرایی حایز اهمیت است. حاکمان و مدیران جامعه با تجملگرایی خود بهعنوان الگوهای اجتماعی، این رفتار را به یک هنجار تبدیل کرده و فساد و افزونطلبی را در جامعه ترویج میدهند.<ref>[https://rasekhoon.net/lifestyle/show/1376934/عوامل-پیدایش-تجمل-گرایی حسینپور، «عوامل پیدایش تجملگرایی»، وبسایت راسخون].</ref> تجربه تاریخی نشان داده است زمانی که فرمانروایان و حاکمان جامعه به سمت اشرافیت متمایل شوند، این ویژگی در سبک زندگی مردم نیز سرازیر شده و آنها در بسیاری از امور زندگی خود دچار تکلف میشوند.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?tid=1699 خامنهای، «بیانات در دیدار با اقشار مختلف مردم»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیتالله خامنهای.] </ref> | |||
نقش حاکمان و مدیران جامعه در رواج تجملگرایی حایز اهمیت است. حاکمان و مدیران جامعه با تجملگرایی خود بهعنوان الگوهای اجتماعی، این رفتار را به یک هنجار تبدیل کرده و فساد و افزونطلبی را در جامعه ترویج میدهند.<ref>[https://rasekhoon.net/lifestyle/show/1376934/عوامل-پیدایش-تجمل-گرایی حسینپور، «عوامل پیدایش تجملگرایی»، وبسایت راسخون].</ref> | |||
=== | === عوامل رفتاری === | ||
به باور متخصصان، ویژگیهای شخصیتی، عقدههای روانی، کاهش [[اعتماد به نفس]] و تأییدجویی از دیگر عوامل پیدایش تجملگرایی هستند.<ref>[https://www.migna.ir/news/56489/بررسی-تجمل-گرایی-علل-گرایش-نگاه-روانشناسی معارفی، «بررسی تجملگرایی و علل گرایش به آن از نگاه روانشناسی»، وبسایت میگنا]؛ [https://www.jamaran.news/بخش-سبک-زندگی-82/624243-دلایل-تجمل-گرایی-راهکار-دوری-از-آن ماهزاده، «دلایل تجملگرایی و راهکار دوری از آن»، وبسایت جماران].</ref> | به باور متخصصان، ویژگیهای شخصیتی، عقدههای روانی، کاهش [[اعتماد به نفس]] و تأییدجویی از دیگر عوامل پیدایش تجملگرایی هستند.<ref>[https://www.migna.ir/news/56489/بررسی-تجمل-گرایی-علل-گرایش-نگاه-روانشناسی معارفی، «بررسی تجملگرایی و علل گرایش به آن از نگاه روانشناسی»، وبسایت میگنا]؛ [https://www.jamaran.news/بخش-سبک-زندگی-82/624243-دلایل-تجمل-گرایی-راهکار-دوری-از-آن ماهزاده، «دلایل تجملگرایی و راهکار دوری از آن»، وبسایت جماران].</ref> از نظر روانشناسی یکی از علل تجملگرایی افراد، وجود نقاط ضعف در شخصیت انسانها است. گاهی برخی افراد با وجود داشتن امکانات رفاهی در سطوح مختلف زندگی، باز بهدنبال امکانات تجملی بیشتر هستند. چنین افرادی، احساس خودکمبینی را اینگونه میپوشانند.<ref>[https://www.migna.ir/news/56489/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D9%84-%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B9%D9%84%D9%84-%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C معارفی، «بررسی تجملگرایی و علل گرایش به آن از نگاه روانشناسی»، وبسایت میگنا.]</ref> | ||
=== | === رسانه === | ||
رسانههای ارتباط جمعی مانند تلویزیون، سینما و شبکههای اجتماعی، با نمایش زندگی ثروتمندان و اشیاء گرانقیمت، اثرات زیادی بر رواج فرهنگ تجملگرایی دارند؛ این رسانهها از یک سو، فرهنگ تجملات را در جامعه ترویج میدهند و از سوی دیگر، موجب تحقیر [[فقرا]] میشوند که این امر بهطور غیرمستقیم باعث [[فساد]] عمومی در جامعه میشود. برخی از شبکههای اجتماعی تصویرمحور مانند اینستاگرام، نقش پررنگی در این مسئله دارند. اینستاگرام بهعنوان یک پلتفرم اجتماعی مبتنی بر تصاویر و ویدئوها، به افراد اجازه میدهد که نمایی از زندگی خود را نمایش دهند. این نمایشها در اکثر اوقات یک نمای غیر واقعی از [[زندگی]] آرمانی ارائه میدهند که ممکن است افراد را به مصرف بیشتر و پیروی از استانداردهای [[زیبایی]] غیر واقعی وادار کند.<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1395/11/21/1323285/رسانه-ها-در-ترویج-فرهنگ-تجمل-گرایی-نقش-دارند حاتمی، «رسانهها در ترویج فرهنگ تجملگرایی نقش دارند»، خبرگزاری تسنیم]؛ [https://www.mehrnews.com/news/5213571/بازار-داغ-خودنمایی-و-تجمل-گرایی-در-اینستاگرام رحیمی، «بازار داغ خودنمایی و تجملگرایی در اینستاگرام»، خبرگزاری مهر].</ref> همچنین ممکن است استفاده از شبکههای ارتباطجمعی روحیه نمایش جایگاه اجتماعی و تمایز از دیگران را تقویت میکند.<ref>[https://www.ukessays.com/essays/sociology/comparing-theories-of-veblen-and-bourdieu-sociology-essay.php «مقایسه نظریههای وبلن و بوردیو»، وبسایت UKEssays]؛ بشیرپور و محمدیان، «الگوی شناخت رفتار مصرفکنندگان کالاهای لوکس بر مبنای نظریات مصرف تظاهری»، 1398ش، ص32-37.</ref> | رسانههای ارتباط جمعی مانند تلویزیون، سینما و شبکههای اجتماعی، با نمایش زندگی ثروتمندان و اشیاء گرانقیمت، اثرات زیادی بر رواج فرهنگ تجملگرایی دارند؛ این رسانهها از یک سو، فرهنگ تجملات را در جامعه ترویج میدهند و از سوی دیگر، موجب تحقیر [[فقرا]] میشوند که این امر بهطور غیرمستقیم باعث [[فساد]] عمومی در جامعه میشود. برخی از شبکههای اجتماعی تصویرمحور مانند اینستاگرام، نقش پررنگی در این مسئله دارند. اینستاگرام بهعنوان یک پلتفرم اجتماعی مبتنی بر تصاویر و ویدئوها، به افراد اجازه میدهد که نمایی از زندگی خود را نمایش دهند. این نمایشها در اکثر اوقات یک نمای غیر واقعی از [[زندگی]] آرمانی ارائه میدهند که ممکن است افراد را به مصرف بیشتر و پیروی از استانداردهای [[زیبایی]] غیر واقعی وادار کند.<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1395/11/21/1323285/رسانه-ها-در-ترویج-فرهنگ-تجمل-گرایی-نقش-دارند حاتمی، «رسانهها در ترویج فرهنگ تجملگرایی نقش دارند»، خبرگزاری تسنیم]؛ [https://www.mehrnews.com/news/5213571/بازار-داغ-خودنمایی-و-تجمل-گرایی-در-اینستاگرام رحیمی، «بازار داغ خودنمایی و تجملگرایی در اینستاگرام»، خبرگزاری مهر].</ref> همچنین ممکن است استفاده از شبکههای ارتباطجمعی روحیه نمایش جایگاه اجتماعی و تمایز از دیگران را تقویت میکند.<ref>[https://www.ukessays.com/essays/sociology/comparing-theories-of-veblen-and-bourdieu-sociology-essay.php «مقایسه نظریههای وبلن و بوردیو»، وبسایت UKEssays]؛ بشیرپور و محمدیان، «الگوی شناخت رفتار مصرفکنندگان کالاهای لوکس بر مبنای نظریات مصرف تظاهری»، 1398ش، ص32-37.</ref> | ||
== ابعاد تجملگرایی == | == ابعاد تجملگرایی == | ||
| خط ۵۵: | خط ۵۲: | ||
[[رقابت اجتماعی]] یکی دیگر از ابعاد تجملگرایی است که در آن افراد به دنبال نمایش ثروت و جایگاه اجتماعی خود برای برتریجویی و رقابت با دیگران هستند. این رقابت به افزایش نابرابریهای اجتماعی و فشارهای روانی منجر شده و روابط اجتماعی را تحت تأثیر قرار میدهد.<ref>[https://library.razavi.ir/quran/fa/88089/پیامدهای-فردی-و-اجتماعی-تجمل-گرایی ستوده، «پیامدهای فردی و اجتماعی تجملگرایی»، وبسایت سازمان کتابخانهها، موزهها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی].</ref> | [[رقابت اجتماعی]] یکی دیگر از ابعاد تجملگرایی است که در آن افراد به دنبال نمایش ثروت و جایگاه اجتماعی خود برای برتریجویی و رقابت با دیگران هستند. این رقابت به افزایش نابرابریهای اجتماعی و فشارهای روانی منجر شده و روابط اجتماعی را تحت تأثیر قرار میدهد.<ref>[https://library.razavi.ir/quran/fa/88089/پیامدهای-فردی-و-اجتماعی-تجمل-گرایی ستوده، «پیامدهای فردی و اجتماعی تجملگرایی»، وبسایت سازمان کتابخانهها، موزهها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی].</ref> | ||
== | == رویکردها == | ||
=== | === رویکرد اسلامی === | ||
تجملگرایی به | در آموزههای اسلام، آراستگی مورد تأکید واقع شده، اما تجملگرایی بهعنوان رفتاری ناپسند تلقی میشود. در اسلام، به استفادهٔ صحیح از حلالهای الهی تأکید شده و به سادهزیستی، [[قناعت]] و پرهیز از اسراف و تبذیر توصیه شده است. قرآن کریم و احادیث نبوی به [[مسلمانان]] توصیه میکنند که از تجملگرایی پرهیز کرده و به ارزشهای معنوی و اخلاقی توجه کنند. نتیجهٔ تجملگرایی در دیدگاه اسلام، طغیان و سرکشی انسانها، انحطاط اجتماعی، از بین رفتن سرمایههای مادی، گسترش فقر، تبدیل ارزشها به ضد ارزش، ایجاد زمینههای [[گناه]]، کاهش [[معنویت]] در جامعه، از بین رفتن آرامش واقعی و فراموشی یاد قیامت است.<ref>[https://rasekhoon.net/article/show/1463100/نظر-اسلام-در-مورد-تجمل-گرایی-چیست «نظر اسلام در مورد تجمل گرایی چیست؟»، وبسایت راسخون].</ref> | ||
مفسران قرآن از کاربرد واژگانی مانند جمال<ref>سوره نمل، آیه 60.</ref> و جمیل<ref>سوره یوسف، آیات 18 و 83؛ سوره حجر، آیه 85؛ سوره احزاب، آیات 28 و 49؛ سوره معارج، آیه 5؛ سوره مزمل، آیه 10.</ref> در قرآن و نیز با تکیه بر روایات، استفاده از زینت بهویژه در هنگام عبادت را پسندیده دانستهاند.<ref>[http://lib.eshia.ir/23019/1/3302 شیخالرئیس، «تجمل»، دانشنامه جهان اسلام.]</ref> اما تجملگرایی در قرآن نکوهش شده است. انسانهای متجمل و خوشگذران در قرآن به «مترفین» تعبیر شدهاند؛ همانها که غرق و مست در نعمت و زندگی مرفه و دلبسته به آن بوده و هدف اصلی از آفرینش انسان را فراموش کردهاند؛ البته دین، انسان را از استفاده ثروت، منع نکرده است؛ بلکه او را در دورشدن از صفات و ارزشهای انسانی، بهواسطه دنیاگرایی محدود کرده و به میانهروی دعوت میکند.<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1397/10/29/1926852/%D8%AA%D8%B1%D9%88%DB%8C%D8%AC-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D9%84-%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%AC%D8%B1-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%AD%D8%B3-%D8%A8%D8%AF%D8%A8%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D8%B1%D8%AE%D9%88%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D8%AF مسائلی، «ترویج تجملگرایی در جامعه منجر به افزایش حس بدبینی در بین مردم کم برخوردار میشود»، خبرگزاری تسنیم.]</ref> | |||
قرآن، استفاده غیر ضروری از نعمتهای خداوند را اسراف دانسته است. بر اساس آیات قرآن، خداوند مسرفین و کسانی را که در مصرف نعمتهای الهی زیادهروی میکنند، دوست ندارد.<ref>سوره اعراف، آیات 31 و 32.</ref> اسراف والدین در خانواده باعث میشود که فرزند نیز از راه اعتدال خروج کرده و به لوازم غیر ضرور و متجمل متمایل شود. زنان با مدیریت دقیق و منطقی میتوانند روحیه اعتدال را در فرزندان خود نهادینه سازند.<ref>[https://search.ricest.ac.ir/dl/search/searchPadTA.aspx?q=(f:0,t:\u0031\u0031\u0031\u0033\u0038\u0039,c:5)&f=&dts=36&searchType=indexed&branches=&branchSelectAll=&digitalStatus=2&digitalTypes=1,2,3,4,5,6,7&sortfield=0&sorttype=ASC&RowPerPage=10&header=false محمدی، «تجملگرایی زنان از دیدگاه اسلام (بررسی عوامل، آثار، راهکارها)»، 1391ش، ص301.]</ref> | |||
== | === رویکرد روانشناختی === | ||
در دیدگاه روانشناختی، تجملگرایی بهعنوان رفتاری که به افزایش فشارهای روانی و [[اضطراب فراگیر|اضطراب]] منجر میشود، مورد بررسی قرار میگیرد. روانشناسان معتقدند که تجملگرایی به نارضایتی از خود، کاهش اعتماد به نفس و افزایش اضطراب منجر میشود. برخی از روانشناسان معتقدند که تجملگرایی ممکن است نشانهای از عدم [[عزت نفس]] باشد. آنها معتقدند که افرادی که به تجملات متکی هستند برای احساس خوب در مورد خود به تأیید دیگران نیاز دارند و افزایش فرهنگ تجملگرایی، تأییدجویی افراد را تشدید میکند.<ref>[https://www.migna.ir/news/56489/بررسی-تجمل-گرایی-علل-گرایش-نگاه-روانشناسی معارفی، «بررسی تجملگرایی و علل گرایش به آن از نگاه روانشناسی»، وبسایت میگنا]؛ [https://www.jamaran.news/بخش-سبک-زندگی-82/624243-دلایل-تجمل-گرایی-راهکار-دوری-از-آن ماهزاده، «دلایل تجملگرایی و راهکار دوری از آن»، وبسایت جماران].</ref> | در دیدگاه روانشناختی، تجملگرایی بهعنوان رفتاری که به افزایش فشارهای روانی و [[اضطراب فراگیر|اضطراب]] منجر میشود، مورد بررسی قرار میگیرد. روانشناسان معتقدند که تجملگرایی به نارضایتی از خود، کاهش اعتماد به نفس و افزایش اضطراب منجر میشود. برخی از روانشناسان معتقدند که تجملگرایی ممکن است نشانهای از عدم [[عزت نفس]] باشد. آنها معتقدند که افرادی که به تجملات متکی هستند برای احساس خوب در مورد خود به تأیید دیگران نیاز دارند و افزایش فرهنگ تجملگرایی، تأییدجویی افراد را تشدید میکند.<ref>[https://www.migna.ir/news/56489/بررسی-تجمل-گرایی-علل-گرایش-نگاه-روانشناسی معارفی، «بررسی تجملگرایی و علل گرایش به آن از نگاه روانشناسی»، وبسایت میگنا]؛ [https://www.jamaran.news/بخش-سبک-زندگی-82/624243-دلایل-تجمل-گرایی-راهکار-دوری-از-آن ماهزاده، «دلایل تجملگرایی و راهکار دوری از آن»، وبسایت جماران].</ref> | ||
| خط ۸۴: | خط ۷۴: | ||
ترویج عدالت اجتماعی نیز به کاهش تجملگرایی کمک میکند. در این راهکار، تأکید بر ارزشهای عدالت اجتماعی و توزیع عادلانهٔ منابع و فرصتها مورد توجه قرار میگیرد[[. ترویج عدالت اجتماعی]] به کاهش نابرابریهای اجتماعی، افزایش همبستگی اجتماعی و بهبود کیفیت [[زندگی]] افراد منجر میشود. تنظیم قوانین و مقررات برای محدود کردن تبلیغات تجملگرایانه از راههای تحقق عدالت اجتماعی است.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/others-dialog?id=37193 صادقی، «تجملگرایی چگونه بنیان جامعه را به هم میریزد؟»، پایگاه دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیتالله العظمی خامنهای]؛ [https://hawzah.net/fa/Magazine/View/3280/35509/35509/نگاهی_به_پدیده_تجمّل_گرایی «نگاهی به پدیدۀ تجمّلگرایی»، وبسایت حوزهنت]؛ [https://www.isna.ir/news/birjand-14002/از-فاصله-طبقاتی-تا-بی-عدالتی-اجتماعی قلندری اسفدن، «از فاصله طبقاتی تا بیعدالتی اجتماعی»، خبرگزاری ایسنا].</ref> | ترویج عدالت اجتماعی نیز به کاهش تجملگرایی کمک میکند. در این راهکار، تأکید بر ارزشهای عدالت اجتماعی و توزیع عادلانهٔ منابع و فرصتها مورد توجه قرار میگیرد[[. ترویج عدالت اجتماعی]] به کاهش نابرابریهای اجتماعی، افزایش همبستگی اجتماعی و بهبود کیفیت [[زندگی]] افراد منجر میشود. تنظیم قوانین و مقررات برای محدود کردن تبلیغات تجملگرایانه از راههای تحقق عدالت اجتماعی است.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/others-dialog?id=37193 صادقی، «تجملگرایی چگونه بنیان جامعه را به هم میریزد؟»، پایگاه دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیتالله العظمی خامنهای]؛ [https://hawzah.net/fa/Magazine/View/3280/35509/35509/نگاهی_به_پدیده_تجمّل_گرایی «نگاهی به پدیدۀ تجمّلگرایی»، وبسایت حوزهنت]؛ [https://www.isna.ir/news/birjand-14002/از-فاصله-طبقاتی-تا-بی-عدالتی-اجتماعی قلندری اسفدن، «از فاصله طبقاتی تا بیعدالتی اجتماعی»، خبرگزاری ایسنا].</ref> | ||
== پانویس == | == پیامدهای تجملگرایی == | ||
=== پیامدهای فردی === | |||
تجملگرایی به افزایش فشارهای روانی، [[اضطراب فراگیر|اضطراب]] و نارضایتی از خود منجر میشود. افراد تجملگرا ممکن است همیشه به دنبال خرید و نمایش کالاهای جدید باشند و به داشتههای خود توجه نداشته و از زندگی خود لذت نبرند. همچنین، تجملگرایی به افزایش بدهیها و مشکلات مالی منجر میشود. [[استرس]] و نگرانی دائمی برای حفظ ظاهر و رقابت با دیگران و ایجاد مشکلات روحی مانند [[حسادت]]، [[حرص]] و طمع از دیگر پیامدهای فردی تجملگرایی است.<ref>[https://rasekhoon.net/article/show/676029/تجمّل-گرایی-در-زندگی-ِمسلمان-ِایرانی/ شمسایی، «تجمّلگرایی در زندگی مسلمان ایرانی»، وبسایت راسخون]؛ [https://www.migna.ir/news/56489/بررسی-تجمل-گرایی-علل-گرایش-نگاه-روانشناسی معارفی، «بررسی تجملگرایی و علل گرایش به آن از نگاه روانشناسی»، وبسایت میگنا].</ref> | |||
وقتی زن به سمت تجملگرایی میرود، بهتدریج برای نمایش لباسها و زیورآلات متنوع خود، نوع پوشش خود را بهگونهای تغییر میدهد که آن زینتها نمایش داده شوند. چادر و روسریهای بلند مانعی برای عرض اندام برخی زنان است. از اینرو، برهنگی در پرتو تجملخواهی جایگزین عفت و حیا میشود.<ref>[https://hawzah.net/fa/Magazine/View/89/3368/15524/%D8%B2%D9%86-%D9%88-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D9%84-%D9%BE%D8%B1%D8%B3%D8%AA%DB%8C علوی، «زن و تجملپرستی»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.]</ref> | |||
=== پیامدهای اجتماعی === | |||
تجملگرایی تأثیرات منفی زیادی بر جامعه دارد. این رفتار به افزایش نابرابریهای اجتماعی و تضعیف [[همبستگی اجتماعی]] منجر میشود. در جامعهای که تجملگرایی رایج است، افراد ممکن است به جای همکاری و همبستگی، به رقابت و تظاهر بپردازند که این به تضعیف روابط اجتماعی، نابرابری و افزایش جرم و جنایت منجر میشود.<ref>[https://basirat.ir/fa/news/34148/تجمل-گرایی-و-نقشش-در-رشد-مفاسد-اجتماعی «تجملگرایی و نقشش در رشد مفاسد اجتماعی!»، وبسایت بصیرت].</ref> | |||
تجملگرایی بهعنوان پدیدهای اجتماعی و فرهنگی، [[تفاوتهای طبقاتی]] در جامعه را نشان میدهد و بهعنوان یک ابزار قدرت و نفوذ مورد استفاده قرار میگیرد. تجملگرایی همچنین تأثیرات اقتصادی دارد، زیرا مصرف کالاهای لوکس به رشد صنایع مربوطه و ایجاد اشتغال منجر میشود،<ref>[https://www.javanonline.ir/fa/news/748016/تجمل-گرایی-ریشه-تاریخی-دارد قرایی مقدم، «تجملگرایی ریشۀ تاریخی دارد»، وبسایت جوانآنلاین].</ref> اگرچه در طولانیمدت باعث آسیب به اقتصاد جامعه میشود.<ref>[https://hawzah.net/fa/Magazine/View/3280/35509/35509/نگاهی_به_پدیده_تجمّل_گرایی «نگاهی به پدیدۀ تجمّلگرایی»، وبسایت حوزهنت].</ref> | |||
=== پیامدهای فرهنگی === | |||
تجملگرایی به تضعیف ارزشهای فرهنگی و معنوی منجر میشود. در [[فرهنگ|فرهنگهایی]] که تجملگرایی رایج است، ارزشهای مادی به جای ارزشهای معنوی و اخلاقی مورد توجه قرار میگیرند. این موضوع به کاهش اهمیت [[سادهزیستی]]، عدالت اجتماعی، همبستگی فرهنگی، تغییر سبک زندگی و از دست دادن ارزشها و هویت فرهنگی منجر میشود.<ref>[https://rasekhoon.net/article/show/676029/تجمّل-گرایی-در-زندگی-ِمسلمان-ِایرانی/ شمسایی، «تجمّلگرایی در زندگی مسلمان ایرانی»، وبسایت راسخون].</ref> | |||
=== پیامدهای معنوی === | |||
از نگاه اندیشمندان مسلمان، هرچه انسان در لذایذ و مطاع مادی غرق شود، به همان اندازه از خداوند و یاد مرگ و قیامت دور میشود. سرگرم شدن زن به امور مادی و دلبستن به آن باعث نوعی غفلت از امور دینی و افتادن در دام خودنمایی میشود که مانعی برای اعتلای روح و انسانیت او خواهد بود.<ref>[https://media.farsnews.ir/Uploaded/Files/Documents/1394/10/24/13941024000099.pdf افسردیر و رحیمی، «آسیبشناسی تجملگرایی در رفتارهای فردی و راهکارهای قرآنی و روایی از آن»، 1394ش، ص110-112.]</ref> انسان تجملخواه بهخاطر خودنمایی، مراسمهای باشکوه برگزار میکند. نوآوریها در چنین مراسمهایی، بهویژه در میان زنان، در بسیاری از موارد هنجارها و ارزشهای اجتماعی را نادیده میگیرد.<ref>[https://search.ricest.ac.ir/dl/search/searchPadTA.aspx?q=(f:0,t:\u0031\u0031\u0031\u0033\u0038\u0039,c:5)&f=&dts=36&searchType=indexed&branches=&branchSelectAll=&digitalStatus=2&digitalTypes=1,2,3,4,5,6,7&sortfield=0&sorttype=ASC&RowPerPage=10&header=false محمدی، «تجملگرایی زنان از دیدگاه اسلام (بررسی عوامل، آثار، راهکارها)»، 1391ش، ص291-292.]</ref> رقابت در ترویج الگوهای نامناسب و غیر اخلاقی، جامعه و بهخصوص نسل جوان را از آرمانهای اسلامی دور میکند.<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1397/10/29/1926852/%D8%AA%D8%B1%D9%88%DB%8C%D8%AC-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D9%84-%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%AC%D8%B1-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%AD%D8%B3-%D8%A8%D8%AF%D8%A8%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D8%B1%D8%AE%D9%88%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D8%AF مسائلی، «ترویج تجملگرایی در جامعه منجر به افزایش حس بدبینی در بین مردم کم برخوردار میشود»، خبرگزاری تسنیم.]</ref> | |||
===پیامدهای اخلاقی=== | |||
پدیده تجملگرایی در جامعه فضایل اخلاقیِ انفاق، کمک به نیازمندان و روحیه فداکاری را کمرنگ میکند. همچنین انسان متجمل، اگر به هدف مادی خود برسد، دچار نوعی تفاخر و خودنمایی شده و خود را در مرتبه بالاتری از دیگران میانگارد؛ از سوی دیگر، برای افراد مادینگر دیگر که فاقد امکانات رفاهی برتر هستند، تکلف و چشم و همچشمی ایجاد شده و درنتیجه حس حسادت در آنها تقویت شده، به کفران نعمت و ناسپاسی از داشتههای خود روی میآورند.<ref>[https://media.farsnews.ir/Uploaded/Files/Documents/1394/10/24/13941024000099.pdf افسردیر و رحیمی، «آسیبشناسی تجملگرایی در رفتارهای فردی و راهکارهای قرآنی و روایی از آن»، 1394ش، ص111-118.]</ref> | |||
افراد تجملخواه، از امکانات خود، بیرویه استفاده میکنند و بیش از آنکه در عرصه تولید وارد شوند، به سمت برآوردن نیازهای کاذب، مصرف و به دنبال آن اسراف کشیده میشوند که باعث هدررفت سرمایه شده و به موازات آن منجر به گسترش معضلات اقتصادی و فقر در سطح جامعه میشود.<ref>[https://hawzah.net/fa/Magazine/View/4227/8283/110697/%D9%85%D8%B5%D8%B1%D9%81-%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C «مصرفگرایی»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.]</ref> از سوی دیگر، تجملگرایی نابرابریهای اجتماعی، فشارهای روانی و آسیبهای زیستمحیطی را افزایش میدهد. در [[فرهنگ اسلامی]]، توجه به تجملگرایی و پرهیز از آن به منظور حفظ [[سادهزیستی]] و عدالت اجتماعی اهمیت ویژهای دارد.<ref>[https://rouyesh.iki.ac.ir/content/تجمل-گرایی «تجملگرایی»، وبسایت پایگاه اطلاعرسانی رویش اخلاق و تربیت]؛ [https://hawzah.net/fa/Magazine/View/3280/35509/35509/نگاهی_به_پدیده_تجمّل_گرایی «نگاهی به پدیدۀ تجمّلگرایی»، وبسایت حوزهنت].</ref> | |||
==پانویس== | |||
{{پانویس}} | {{پانویس}} | ||
==منابع== | |||
== منابع == | * قرآن کریم، ترجمه سید محمدرضا صفوی، قم، دفتر نشر معارف، دارالقرآن کریم، 1386ش. | ||
* افسردیر، حسین و رحیمی، عصمت، «آسیبشناسی تجملگرایی در رفتارهای فردی و راهکارهای قرآنی و روایی پیشگیری از آن»، بصیرت و تربیت اسلامی، ش33، 1394ش. | |||
* «تجملگرایی و ریشههای پیدایش آن»، وبسایت راسخون، تاریخ درج مطلب: 24 تیر 1398ش. | |||
* خامنهای، علی، «بیانات در دیدار با اقشار مختلف مردم»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیتالله خامنهای، تاریخ درج مطلب: 11 مرداد 1395ش. | |||
* دهخدا، علياکبر، لغتنامه، وبسايت واژهياب، تاريخ بازديد: 10 اردیبهشت 1402ش. | |||
* رضوانفر، احمد، «فرهنگ اخلاقی معصومین علیهمالسلام»، قم، مرکز پژوهشهای اسلامی صدا و سیما، 1387ش. | |||
* شیخالرئیس، فاطمه، «تجمل»، دانشنامه جهان اسلام، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت، تاریخ بازدید: 10 اردیبهشت 1402ش. | |||
* محمدی، مریم، «تجملگرایی زنان از دیدگاه اسلام (بررسی عوامل، آثار، راهکارها)»، مجموعه مقالات سومین نشست اندیشههای راهبردی: زن و خانواده، تهران، 1391ش. | |||
* مسائلی، مهدی، «ترویج تجملگرایی در جامعه منجر به افزایش حس بدبینی در بین مردم کم برخوردار میشود»، خبرگزاری تسنیم، 19 دی 1397ش. | |||
* «مصرفگرایی»، وبسایت پایگاه اطلاعرسانی حوزه، تاریخ بازدید: 14 اردیبهشت 1402ش. | |||
* معارفی، مریم، «بررسی تجملگرایی و علل گرایش به آن از نگاه روانشناسی»، وبسایت میگنا؛ پایگاه خبری علمی و تخصصی روانشناسی و بهداشت روان، تاریخ درج مطلب: 26 آذر 1400ش. | |||
* علوی، فاطمه، «زن و تجملپرستی»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه، تاریخ بازدید: 18 اردیبهشت 1402ش. | |||
* بشیرپور، مهدی و محمدیان، محمود، «الگوی شناخت رفتار مصرفکنندگان کالاهای لوکس بر مبنای نظریات مصرف تظاهری»، در مجله بررسیهای بازرگانی، شمارهٔ ۹۹، بهمن و اسفند ۱۳۹۸ش. | * بشیرپور، مهدی و محمدیان، محمود، «الگوی شناخت رفتار مصرفکنندگان کالاهای لوکس بر مبنای نظریات مصرف تظاهری»، در مجله بررسیهای بازرگانی، شمارهٔ ۹۹، بهمن و اسفند ۱۳۹۸ش. | ||
* «تأثیر مخرب تجملگرایی در خانوادهها (بخش اول)»، وبسایت راسخون، تاریخ درج مطلب: ۱ خرداد ۱۳۹۸ش. | * «تأثیر مخرب تجملگرایی در خانوادهها (بخش اول)»، وبسایت راسخون، تاریخ درج مطلب: ۱ خرداد ۱۳۹۸ش. | ||
| خط ۱۱۵: | خط ۱۳۸: | ||
* «نظر اسلام در مورد تجمل گرایی چیست؟»، وبسایت راسخون، تاریخ درج مطلب: ۱ مهر ۱۳۹۸ش. | * «نظر اسلام در مورد تجمل گرایی چیست؟»، وبسایت راسخون، تاریخ درج مطلب: ۱ مهر ۱۳۹۸ش. | ||
* «نگاهی به پدیدهٔ تجمّلگرایی»، وبسایت حوزهنت، تاریخ درج مطلب: ۸ آبان ۱۳۹۰ش. | * «نگاهی به پدیدهٔ تجمّلگرایی»، وبسایت حوزهنت، تاریخ درج مطلب: ۸ آبان ۱۳۹۰ش. | ||
{{مصرف}} | {{مصرف}} | ||
