آرایش کودک: تفاوت میان نسخه‌ها

نخستین سند دربارهٔ تعریف دقیق از [[کودک]]، مادهٔ ۱ کنوانسیون ۱۹۸۹م حقوق کودک سازمان ملل متحد است که به انسان زیر هجده سال کودک می‌گوید؛ مگر این که مطابق قانون حاکم بر یک کشور، برای رشد افراد، سن کمتری مقرر شده باشد.<ref>[http://ensani.ir/fa/article/journal-number/39427/فقه-و-حقوق-خانواده-ندای-صادق-سال-بیستم-پاییز-و-زمستان-1394-شماره-63 عباسی سرمدی و زنگی اهرمی، «بررسی سن کودک و آثار حقوقی آن از منظر اسناد بین‌المللی»، 1394ش، ص24.]</ref> از نظر سازمان بهداشت جهانی در طبقه‌بندی سن، دوران کودکی نیز به سه گروه سنی؛ کودکی اول (۲ تا ۶سال)، کودکی دوم (۶ تا ۱۲سال) و کودکی آخر (۱۲ تا ۱۸سال)، تقسیم‌بندی می‌شود.<ref>[https://dr-faghani.com/طبقه-بندی-سن-از-نظر-سازمان-بهداشت-جهانی/#:~:text=به%20طور%20کلی%20در%20طبقه، فغانی، «طبقه‌بندی سن از نظر سازمان بهداشت جهانی»، وب‌سایت دکتر فغانی.]</ref> در ایران طبق اساسنامهٔ سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک، گروه سنی کودک به کودکی ۱ و ۲ تقسیم و تعریف شده است.<ref>گروه سنی کودکی1 شامل سن صفر تا پایان 3سالگی و گروه سنی کودکی2 آغاز چهار تا پایان 6سالگی است. [https://www.irna.ir/news/84227466/گروه-بندی-سنی-کودکان-مشخص-شد «گروه‌بندی سنی کودکان مشخص شد»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>

دوران کودکی مهم‌ترین مقطع زندگی است که شخصیت کودک شکل می‌گیرد و او با الگوبرداری از رفتار بزرگ‌ترها، گاه در نقشی متفاوت از حقیقت وجودی خود ظاهر می‌شود.<ref>[https://www.bamamana.com/why-too-much-makeup-is-not-good-for-young-girls/111/ مغازه‌ای، «چرا نباید دختر بچه‌ها را آرایش کرد؟ عکس‌العمل مناسب به تمایل کودکان به آرایش»، وب‌سایت با مامان.]</ref> گرایش به آرایش از یک کنجکاوی کودکانه شروع می‌شود. عوامل فرهنگی گوناگونی در شکل‌گیری گرایش کودکان به آرایش مؤثر هستند. امروزه، زیبایی به‌طور وسواس‌گونه‌ای تحسین و به‌عنوان کمال مطلوب معرفی می‌شود؛ در حالی که رسانه‌های مدرن نیز به [[تبلیغ]] این هدف دامن می‌زنند.

 

همزمان، شرایط اجتماعی نیز بر رشد نیاز به آرایش در میان افراد تأثیر گذاشته است. در این میان، کنجکاوی طبیعی کودک برای کشف محیط پیرامون، همراه با تقلید از رفتار بزرگترها، زمینه‌ساز گرایش او به آرایش می‌شود.<ref>[https://www.khanoumi.com/business/makeup-for-children/ «از نظر کارشناسان چه سنی برای شروع آرایش مناسب است؟»، وب‌سایت خانومی.]</ref>

آرایش که در گذشته ابزاری برای زیباسازی یا رفع عیوب بوده، امروزه به بخشی از زندگی روزمره و رفتار اجتماعی تبدیل شده است. در برخی جوامع، بانوان مسن برای پوشاندن نشانه‌های سالمندی به آن گرایش بیشتری دارند؛ در حالی‌که دختران جوان به‌دلیل زیبایی طبیعی‌شان کمتر از آن استفاده می‌کنند.<ref>[https://www.migna.ir/news/37355/دليل-گرایش-دختران-جوان-آرایش-چیست «دلیل گرایش دختران جوان به آرایش چیست؟»، وب‌سایت میگنا.]</ref> امروزه آرایش به‌دلیل نفوذ الگوهای فرهنگی جهانی به امری فراگیر تبدیل شده<ref>[https://isah.ir/fa/downloadpaper.php?pid=113&rid=22&p=P عمانی و دیگران، «بررسی آرایش کودکان و پیامدهای ناشی از آن»، 1402ش، ص78.]</ref> که گاه می‌تواند هویت افراد را تحت تأثیر قرار دهد.<ref>[https://www.isna.ir/news/1403042013779/چنگ-مواد-آرایشی-بر-صورت-معصومانه-کودکان «چنگ مواد آرایشی بر صورت معصومانه کودکان»، خبرگزاری ایسنا.]</ref>

در گذشته، استفاده از [[لوازم آرایشی]] مرزهای سنی و موقعیتی خاصی داشت؛ اما امروزه با تغییرات فرهنگی، سن استفاده از آرایش کاهش یافته و به دوران کودکی رسیده است. در ایران، به‌دلیل ساختار فرهنگی و نقش برجسته خانواده‌ها، این روند با سرعت کمتری در حال پیشرفت است؛ اما همچنان سن استفاده از لوازم آرایشی هر روز پایین‌تر می‌آید.<ref>[https://www.isna.ir/news/1403042013779/چنگ-مواد-آرایشی-بر-صورت-معصومانه-کودکان «چنگ مواد آرایشی بر صورت معصومانه کودکان»، خبرگزاری ایسنا.]</ref>

براساس تحقیقات پژوهشگران، میزان علاقهٔ افراد به آرایش در کشورهای [[جهان سوم]] نسبت به کشورهای پیشرفته و صنعتی بالاتر است.<ref>[https://hadese24.ir/news/29311 «آرایش کودکان در اینستاگرام سلامت کودکان را تهدید می‌کند»، وب‌سایت حادثة 24.]</ref> طبق آمارهای جهانی، ۲۵ سال میانگین سن مصرف‌کنندگان لوازم آرایشی است؛ اما در [[ایران]] براساس اعلام مسئولان [[سازمان غذا و دارو (ایران)|سازمان غذا و دارو]]، به ۱۴ سال و پایین‌تر و حتی خردسالی هم رسیده است.<ref>[https://www.isna.ir/news/1403042013779/چنگ-مواد-آرایشی-بر-صورت-معصومانه-کودکان «چنگ مواد آرایشی بر صورت معصومانه کودکان»، خبرگزاری ایسنا.]</ref> کنجکاوی نسبت به آرایش در دختران، به سن ۴ تا ۶ سال نیز رسیده است.<ref>[https://hadese24.ir/news/29311 «آرایش کودکان در اینستاگرام سلامت کودکان را تهدید می‌کند»، وب‌سایت حادثه 24.]</ref>

کودکان از ۵ و ۶ سال به بعد نسبت به تفاوت‌های جنسیتی حساس می‌شوند و مشاهده آرایش اطرافیان، آنها را به این موضوع علاقه‌مند می‌کند.<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1403/02/08/3075574/دومینوی-آسیب-ها-با-میکاپ-دختربچه-ها «دومینوی آسیب‌ها با میکاپ دختربچه‌ها»، خبرگزاری تسنیم.]</ref> این علاقه در دختران از ۱۰ سال به بعد بیشتر می‌شود و آرایش را به‌عنوان نشانه‌ای از بلوغ می‌بینند. با این حال، این الگوی اجتماعی در حال تغییر است و پسران نیز به آرایش و [[مدلینگ کودک|مدلینگ]] علاقه‌مند شده‌اند.<ref>[https://www.khanoumi.com/business/makeup-for-children/ «از نظر کارشناسان چه سنی برای شروع آرایش مناسب است؟»، وب‌سایت خانومی.]</ref>

* [[پرونده:آرایش کودک2.jpeg|جایگزین=آرایش کودکان|بندانگشتی|آرایش دختران خردسال توسط والدین برای جشن‌ها]]ارتباط تنگاتنگ کودک با محیط اطراف، کنجکاوی، کمال‌طلبی و تقلیدی بودن رفتار؛<ref>[https://isah.ir/fa/downloadpaper.php?pid=113&rid=22&p=P عمانی و دیگران، «بررسی آرایش کودکان و پیامدهای ناشی از آن»، 1402ش، ص75.]</ref>

* برای زیباتر شدن و پوشاندن ایرادهای ذهنی (یا واقعی) در دوران [[بلوغ]] و راضی نبودن از ظاهر یا اندام خود؛<ref>[https://www.khanoumi.com/business/makeup-for-children/ «از نظر کارشناسان چه سنی برای شروع آرایش مناسب است؟»، وب‌سایت خانومی.]</ref>

* تشویق همسالان؛<ref>[https://asalbanooshop.com/side-effect-cosmetics-for-children/ «مضرات لوازم آرایشی برای کودکان چیست؟»، وب‌سایت عسل بانو.]</ref>

* عرضهٔ بازی و اسباب‌بازی لوازم آرایشی غیرمجاز؛<ref>[https://www.isna.ir/news/1403042013779/چنگ-مواد-آرایشی-بر-صورت-معصومانه-کودکان «چنگ مواد آرایشی بر صورت معصومانه کودکان»، خبرگزاری ایسنا.]</ref>

* سهولت دسترسی کودک به لوازم آرایش یا در اختیار قرار دادن آنها توسط اطرافیان.<ref>[https://farsnews.ir/FarsNews/1635231569000738761/علل-و-عوارض-گرایش-کودکان-به-وسایل-آرایشی-چیست؟%2F-آرایش-در-کودکی-و-بحران-هویت-در-بزرگسالی «علل و عوارض گرایش کودکان به وسایل آرایشی چیست؟ آرایش در کودکی و بحران هویت در بزرگسالی»، خبرگزاری فارس.]</ref>

[[سندروم پرنسس]]، پدیده‌ای است که در آن دختران کوچک تحت‌تاثیر تصاویر و مدل‌های آرایشی و رفتاری زنان و دخترانی که در رسانه‌ها و فرهنگ‌های عمومی به نمایش درمی‌آید، قرار می‌گیرند. این تصاویر معمولاً اغراق‌آمیز هستند و باعث می‌شوند که دختران، زیبایی ظاهری را به‌عنوان اصلی ارزشمند در نظر بگیرند. این شیوه می‌تواند آسیب‌های جسمی و روانی متعددی به‌همراه داشته باشد. دخترانی که از این سندروم متأثر می‌شوند، ممکن است از رشد طبیعی روانی و جسمی خود فاصله بگیرند.<ref>[https://www.migna.ir/news/36754/قربانیان-معصوم-سندروم-پرنسس «قربانیان معصوم سندروم پرنسس»، وب‌سایت میگنا.]</ref>

یکی از عوامل افزایش استفاده از لوازم آرایشی، نقش تأثیرگذار کودکان [[بلاگر]] در فضای مجازی است.<ref>[https://www.isna.ir/news/1403042013779/چنگ-مواد-آرایشی-بر-صورت-معصومانه-کودکان «چنگ مواد آرایشی بر صورت معصومانه کودکان»، خبرگزاری ایسنا.]</ref> کودکان نسل آلفا<ref>نسل هوش مصنوعی؛ کودکان دههٔ نود که به‌عنوان بومیان دیجیتال هم شناخته می‌شوند از زمان تولد با تکنولوژی و فناوری نوین همراه شده‌اند؛ [https://hamrazan.com/ویژگیهای-نسل-آلفا/ «ویژگی‌های نسل آلفا (نسل هوش مصنوعی)»، وب‌سایت همرازان.]</ref> تحت‌تاثیر فضای مجازی به آرایش‌های خاص و عجیبی روی آورده‌اند.<ref>[https://life.irna.ir/news/85620015/شکلات-تلخ-بلاگری-بازی-درنده-کودکان «شکلات تلخ بلاگری؛ بازی درنده کودکان»، خبرگزاری جمهوری اسلامی.]</ref> برخی والدین برای رسیدن به درآمد بیشتر، فرزند خود را در سنین پایین‌تر آرایش می‌کنند تا توجه بیشتری جلب کنند. این امر باعث می‌شود که کودکان، با دیدن تصاویر بلاگرها، حس ارزشمندی خود را در آرایش صورت ببینند و به تقلید از آنها بپردازند.<ref>[https://www.isna.ir/news/1403042013779/چنگ-مواد-آرایشی-بر-صورت-معصومانه-کودکان «چنگ مواد آرایشی بر صورت معصومانه کودکان»، خبرگزاری ایسنا.]</ref>

* ورود به دنیای آرایش و [[مدلینگ کودک|مد]] و دوری از همسالان؛<ref>[https://mehrnews.com/news/4977725/معصومیت-کودکان-ابزار-نمایش-در-فضای-مجازی-عاقبت-کودکان-مدلینگ «معصومیت کودکان ابزار نمایش در فضای مجازی، عاقبت کودکان مدلینگ»، خبرگزاری مهر.]</ref>

* خارج کردن ظاهر از حالت فطری، زیبایی و جذابیت اولیه برای جذابیت بیشتر؛

* دیده شدن کاذب و ایجاد وابستگی به [[فضای مجازی]] و محصولات آرایشی؛

* [[افسردگی]] و از دست دادن [[عزت نفس|عزت‌نفس]] و اعتمادبه‌نفس؛

* سرکوب طراوت و شادابی و به‌همراه آوردن اثرات سوء و کاذب؛<ref>[https://ana.ir/fa/news/572578/اثرات-مخرب-مدلینگ-کودکان-در-فضای-مجازی- «اثرات مخرب مدلینگ کودکان در فضای مجازی»، خبرگزاری آنا.]</ref>

* آسیب شخصیتی و اختلال رشد طبیعی؛

* تناقض در عوامل ارزشمندی و آسیب‌پذیری در آینده.<ref>[https://www.irna.ir/news/85399514/کودک-بلاگری-روشی-نوین-در-بهره-کشی-از-کودکان «کودک‌بلاگری؛ روشی نوین در بهره‌کشی از کودکان»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>

زیبایی ظاهری و مصنوعی بر سلامت کودک آسیب می‌زند. برخی آسیب‌های جسمی عبارتند از:

* ایجاد آلرژی یا مشکلات تنفسی<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/3738185/آرایش-کودک-فرهنگی-غلط-با-آسیب‌-زیاد «آرایش کودک؛ فرهنگی غلط با آسیب زیاد»، خبرگزاری صداوسیما.]</ref> و تشدید حملات آسم؛<ref>[https://www.tala.ir/news/detail/81761/آرایش-کردن-کودکان-ممنوع «آرایش کردن کودکان ممنوع»، وب‌سایت طلانیوز.]</ref>

* [[بلوغ زودرس]]؛<ref>[https://asalbanooshop.com/side-effect-cosmetics-for-children/ «مضرات لوازم آرایشی برای کودکان چیست؟»، وب‌سایت عسل بانو.]</ref>

* ناباروری؛<ref>[https://www.eghtesadonline.com/fa/news/705126/مراقبت-آرایش-کردن-کودکان-باشید «مراقب آرایش کردن کودکان باشید»، اقتصاد آنلاین.]</ref>

* ایجاد [[اختلال بدریخت‌انگاری]] غلط و ترغیب به تغییر جنسیت در دورهٔ بلوغ جنسی؛<ref>[https://injamax.com/آرایش-کردن-در-کودکان-و-ضررهای-آن «آرایش کردن در کودکان و ضررهای آن»، وب‌سایت اینجا مکث.]</ref>

* افت تحصیلی و نپرداختن به تفریح، ورزش، خلاقیت<ref>[https://www.isna.ir/news/1403042013779/چنگ-مواد-آرایشی-بر-صورت-معصومانه-کودکان «چنگ مواد آرایشی بر صورت معصومانه کودکان»، خبرگزاری ایسنا.]</ref> و کاهش تمرکز؛<ref>[https://www.migna.ir/news/36754/قربانیان-معصوم-سندروم-پرنسس «قربانیان معصوم سندروم پرنسس»، وب‌سایت میگنا.]</ref>

* بیش‌فعالی؛<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1403/02/08/3075574/دومینوی-آسیب-ها-با-میکاپ-دختربچه-ها «دومینوی آسیب‌ها با میکاپ دختربچه‌ها»، خبرگزاری تسنیم.]</ref>

* سردردهای دورهٔ بزرگسالی، احساس سرگیجه، خستگی و حالت تهوع و ریزش مو؛<ref>[https://www.migna.ir/news/36754/قربانیان-معصوم-سندروم-پرنسس «قربانیان معصوم سندروم پرنسس»، وب‌سایت میگنا.]</ref>

* داشتن الگوی نامناسب در ذهن؛<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1403/02/08/3075574/دومینوی-آسیب-ها-با-میکاپ-دختربچه-ها «دومینوی آسیب‌ها با میکاپ دختربچه‌ها»، خبرگزاری تسنیم.]</ref>

* نسبت به همسالان در معرض آسیب و برقراری روابط پر خطر و اشتباه قرار گرفتن؛<ref>[https://injamax.com/آرایش-کردن-در-کودکان-و-ضررهای-آن «آرایش کردن در کودکان و ضررهای آن»، وب‌سایت اینجا مکث.]</ref>

* شکل‌گیری روابط ناسالم بین فردی و تغییر اهداف و آرزوها؛<ref>[https://www.migna.ir/news/36754/قربانیان-معصوم-سندروم-پرنسس «قربانیان معصوم سندروم پرنسس»، وب‌سایت میگنا.]</ref>

* عدم‌شناخت نقاط مثبت وجودی خود<ref>[https://www.isna.ir/news/1403042013779/چنگ-مواد-آرایشی-بر-صورت-معصومانه-کودکان «چنگ مواد آرایشی بر صورت معصومانه کودکان»، خبرگزاری ایسنا.]</ref> و کاهش [[عزت‌نفس]] و [[اعتماد به نفس زنان|اعتمادبه‌نفس]]؛<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1403/02/08/3075574/دومینوی-آسیب-ها-با-میکاپ-دختربچه-ها «دومینوی آسیب‌ها با میکاپ دختربچه‌ها»، خبرگزاری تسنیم.]</ref>

* افزایش افسردگی؛<ref>[https://www.roshdmag.ir/fa/article/8337/آرایش-و-گریم-کودکان-بایدها-و-نبایدها احمدزاده، «آرایش و گریم کودکان، بایدها و نبایدها»، 1392ش، ص19.]</ref>

* فرهنگ‌سازی نادرست.<ref>[https://www.beytoote.com/baby/psychology-baby/children1-makeup.html «آرایش کودکان چه مضراتی دارد و والدین چگونه با آن برخورد کنند؟»، وب‌سایت بیتوته.]</ref>

براساس تحقیقات و مطالعات انجام شده، میزان جذب پوست کودکان ۱۰ تا ۲۰درصد بیشتر از بزرگسالان است و به‌دلیل پوست نازک‌تر، سد دفاعی ضعیف‌تری دارند و مواد مضر راحت‌تر وارد بدن شده و به سد دفاعی و ساختار پوست آنها لطمه می‌زند.<ref>[https://arakmu.ac.ir/vcfd/fa/news/27664/آرایش-چه-خطراتی-برای-بچه-ها-دارد- «آرایش چه خطراتی برای بچه‌ها دارد؟»، وب‌سایت دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی اراک.]</ref> یک تحقیق گسترده روی تعدادی کودک و نوجوان ۵ تا ۱۷ سال که به‌طور مداوم از لاک ناخن استفاده می‌کردند، نشان داد که به‌دلیل مواد و ترکیبات سمی و زیان‌آوری مثل تولوئن و فتالات با عوارض جسمی و روانی متعددی مانند تغییر در سلول‌های چربی و ابتلا به چاقی و احتمال ابتلا به حساسیت و علائم آلرژی و مشکلات تنفسی روبه‌رو شده‌اند. در بررسی‌های محققان به دست آمد که بین سردردهای دورهٔ بزرگسالی با میزان استفادهٔ زیاد و زودهنگام [[لوازم آرایشی]] رابطه وجود دارد. همچنین افت عملکرد تحصیلی، احساس سرگیجه، خستگی و حالت تهوع، از عوارض استفادهٔ مداوم از رژلب در کودکان است.<ref>[https://psychoexir.com/علاقه-کودکان-به-آرایش-کردن/ «با علاقه کودکان به آرایش‌کردن چه کنیم؟»، وب‌سایت مرکز روان‌شناسی اکسیر.]</ref>

تمایل به آرایش، تبعات و پیامدهای ناخوشایندی در زندگی شخصی و اجتماعی کودک دارد که باید اصلاح شود.<ref>[https://farsnews.ir/FarsNews/1635231569000738761/علل-و-عوارض-گرایش-کودکان-به-وسایل-آرایشی-چیست؟%2F-آرایش-در-کودکی-و-بحران-هویت-در-بزرگسالی «علل و عوارض گرایش کودکان به وسایل آرایشی چیست؟ آرایش در کودکی و بحران هویت در بزرگسالی»، خبرگزاری فارس.]</ref> برخی راهکارهای اصلاح این رفتار عبارتند از:

* کمک گرفتن از مشاوران<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/3738185/آرایش-کودک-فرهنگی-غلط-با-آسیب‌-زیاد «آرایش کودک؛ فرهنگی غلط با آسیب زیاد»، خبرگزاری صداوسیما.]</ref> و پزشکان متخصص؛<ref>[https://vista.ir/w/a/16/flb44 منصوری، «جلوی آرایش کودکان را بگیرید!»، وب‌سایت ایستا.]</ref>

* آموزش احترام به حریم شخصی بزرگترها به کودکان؛<ref>[https://farsnews.ir/FarsNews/1635231569000738761/علل-و-عوارض-گرایش-کودکان-به-وسایل-آرایشی-چیست؟%2F-آرایش-در-کودکی-و-بحران-هویت-در-بزرگسالی «علل و عوارض گرایش کودکان به وسایل آرایشی چیست؟ آرایش در کودکی و بحران هویت در بزرگسالی»، خبرگزاری فارس.]</ref>

* آموزش تناسب نداشتن آرایش با سن او؛<ref>[https://asalbanooshop.com/side-effect-cosmetics-for-children/ «مضرات لوازم آرایشی برای کودکان چیست؟»، وب‌سایت عسل بانو.]</ref>

* نبردن به آرایشگاه‌های بزرگسالان و مراکز خرید لوازم آرایش؛<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1403/02/08/3075574/دومینوی-آسیب-ها-با-میکاپ-دختربچه-ها «دومینوی آسیب‌ها با میکاپ دختربچه‌ها»، خبرگزاری تسنیم.]</ref>

* اجتناب از تماشای فیلم‌ها و سریال‌های نامتناسب با سن کودک؛<ref>[https://injamax.com/آرایش-کردن-در-کودکان-و-ضررهای-آن «آرایش کردن در کودکان و ضررهای آن»، وب‌سایت اینجا مکث.]</ref>

* مهارت هوشمندانهٔ والدین در کنترل ورودی‌های ذهن، گوش و چشم و فضای قرار گرفتن کودک؛<ref>[https://www.isna.ir/news/1403042013779/چنگ-مواد-آرایشی-بر-صورت-معصومانه-کودکان «چنگ مواد آرایشی بر صورت معصومانه کودکان»، خبرگزاری ایسنا.]</ref>

* سخت‌گیری نکردن و گاهی مدارا کردن؛<ref>[https://arakmu.ac.ir/vcfd/fa/news/27664/آرایش-چه-خطراتی-برای-بچه-ها-دارد- «آرایش چه خطراتی برای بچه‌ها دارد؟»، وب‌سایت دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی اراک.]</ref>

* آشنایی با روش‌های مراقبت از پوست و استفاده از مرطوب‌کننده‌ها و [[کرم ضدآفتاب|کرم‌های ضدآفتاب]].<ref>[https://www.bamamana.com/why-too-much-makeup-is-not-good-for-young-girls/111/ مغازه‌ای، «چرا نباید دختر بچه‌ها را آرایش کرد؟ عکس‌العمل مناسب به تمایل کودکان به آرایش»، وب‌سایت با مامان.]</ref>

مادر به‌عنوان اولین مربی کودک، نقش زیادی در شکل‌گیری شخصیت و رفتارهای او دارد.<ref>[https://isah.ir/fa/downloadpaper.php?pid=113&rid=22&p=P عمانی و دیگران، «بررسی آرایش کودکان و پیامدهای ناشی از آن»، 1402ش، ص77.]</ref> استفاده از لوازم آرایش توسط [[مادران اینستاگرامی|مادر]] و الگوبرداری کودک از او به بحران هویت و مشکلات روانی کودک منجر می‌شود.<ref>[https://farsnews.ir/FarsNews/1635231569000738761/علل-و-عوارض-گرایش-کودکان-به-وسایل-آرایشی-چیست؟%2F-آرایش-در-کودکی-و-بحران-هویت-در-بزرگسالی «علل و عوارض گرایش کودکان به وسایل آرایشی چیست؟ آرایش در کودکی و بحران هویت در بزرگسالی»، خبرگزاری فارس.]</ref> کودک از بازی با لوازم آرایش به ملاک زیبایی‌های نادرست و بلوغ جنسی زودهنگام هدایت می‌شود.<ref>[https://www.isna.ir/news/1403042013779/چنگ-مواد-آرایشی-بر-صورت-معصومانه-کودکان «آرایش کردن در کودکان و ضررهای آن»، وب‌سایت اینجا مکث.]</ref> مادران می‌توانند با رویکردهای پیشگیرانه مبتنی بر [[حیا]]، مذهب و فرهنگ، از این آسیب‌ها جلوگیری کنند و کودک را از معیارهای زیبایی غلط، دور نگه دارند.<ref>[https://www.isna.ir/news/1403042013779/چنگ-مواد-آرایشی-بر-صورت-معصومانه-کودکان «چنگ مواد آرایشی بر صورت معصومانه کودکان»، خبرگزاری ایسنا.]</ref>

از دیدگاه فقهی، هر چیزی که به سلامتی بدن آسیب برساند، باید از آن پرهیز کرد. از این رو، آرایش که ممکن است به بدن ضرر وارد کند، از نظر شرعی باید از آن اجتناب شود.<ref>[https://isah.ir/fa/downloadpaper.php?pid=113&rid=22&p=P عمانی و دیگران، «بررسی آرایش کودکان و پیامدهای ناشی از آن»، 1402ش، ص75.]</ref> اگر آرایش کودکان به حدی برسد که موجب [[تحریک جنسی]] دیگران شود، حکم آن مشابه آرایش برای افراد بالغ است. در این شرایط، آرایش کردن برای کودکان از نظر فقهی جایز نبوده و باید از آن پرهیز شود.<ref>[https://rasekhoon.net/faq/show/1388240/آرایش-کودکان-نابالغ «آرایش کودکان نابالغ»، وب‌سایت راسخون]</ref>

** «آرایش چه خطراتی برای بچه‌ها دارد؟»، وب‌سایت دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی اراک، تاریخ درج مطلب: ۱۸ تیر ۱۴۰۱ش.

** «آرایش کردن کودکان ممنوع»، وب‌سایت طلانیوز، تاریخ بازدید: ۳ آذر ۱۴۰۳ش.

** «علل و عوارض گرایش کودکان به وسایل آرایشی چیست؟ آرایش در کودکی و بحران هویت در بزرگسالی»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: ۴ آبان ۱۴۰۰ش.

** «قربانیان معصوم سندروم پرنسس»، وب‌سایت میگنا، تاریخ درج مطلب: ۸ اردیبهشت ۱۳۹۵ش.

** «مراقب آرایش کردن کودکان باشید»، اقتصادآنلاین، تاریخ درج مطلب: ۱۵ اسفند ۱۴۰۱ش.

** «معصومیت کودکان ابزار نمایش در فضای مجازی، عاقبت کودکان مدلینگ»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۳۰ تیر ۱۳۹۹ش.