(۲۴ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۸ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱:
خط ۱:
'''{{درشت|تجمعات شبانه ایرانیان ۱۴۰۴–۱۴۰۵ش؛}}'''؛ تجمع و راهپیمایی شبانه مردم ایران در حمایت از جمهوری اسلامی ایران در جنگ تحمیلی سوم.
{{جعبه اطلاعات مفهوم
| تصویر =تجمعات شبانه ایرانیان ۱۴۰۴-۱۴۰۵.jpg
| زیرنویس تصویر =تجمع شبانه مردم در میدان انقلاب تهران، شامگاه دوشنبه ۱۴ اردیبهشت ۱۴۰۵
| image_alt =تجمع شبانه مردم در میدان انقلاب تهران
| فایل پادکست =تجمعات شبانه.ogg
| حجم فایلپادکست =۹/۲۶
| تاریخ پادکست =۱۹-۲-۱۴۰۵
| زیرنویس عنوان =
| عنوان اصلی =
| عنوان انگلیسی =
| عنوان عربی =
| عنوان علمی =
| شاخه علمی =
| نوع مفهوم =
| معنای اصطلاحی =
| حوزه کاربرد =
| گستره جغرافیایی =
| منشأ تاریخی =
| نخستین کاربرد =
| ریشه واژه =
| مرتبط با =
| اهمیت =
| مبدع =
| مروج =
| مقدس برای =
| مورد احترام =
| آثار مرتبط =
}}
'''{{درشت|تجمعات شبانه ایرانیان ۱۴۰۴–۱۴۰۵ش؛}}''' تجمع و راهپیمایی شبانه مردم ایران در حمایت از نظام جمهوری اسلامی ایران در جنگ تحمیلی سوم.
تجمعات شبانه ایرانیان در جنگ تحمیلی سوم، مجموعهای از تجمعات خودجوش و سازمانیافته مردمی در ایران است که از ۹ اسفند ۱۴۰۴ش، در واکنش به ترور سید علی خامنهای، رهبر دوم جمهوری اسلامی ایران، و جمعی از فرماندهان نظامی توسط آمریکا و اسرائیل آغاز شد. این تجمعات که تا بیش از دو ماه ادامه داشته، با رویکرد سوگواری ملی، نمایش قدرت و بیعت با رهبر سوم جمهوری اسلامی ایران برگزار شد. از ویژگیهای برجستهٔ این تجمعات، حضور گستردهٔ زنان از اقشار و سلایق مختلف با انواع حجاب بود که در کنار یکدیگر و در همبستگی با مردان، همدلی خود را با میهن و آرمانهای ملی به نمایش گذاشتند. این رویداد بهدلیل حضور اقشار متنوع جامعه، بازتابهای گسترده بینالمللی و ادعاهای مطرح شده پیرامون ماهیت آن، بهعنوان یکی از پدیدههای مهم اجتماعیسیاسی تاریخ معاصر ایران در جریان این جنگ شناخته میشود.
تجمعات شبانه ایرانیان در [[جنگ تحمیلی سوم]]، مجموعهای از تجمعات خودجوش و مردمی در [[ایران]] است که از [[۹ اسفند]] ۱۴۰۴ش، در واکنش به [[ترور سید علی خامنهای]]، [[رهبر جمهوری اسلامی ایران]] و [[شهادت]] جمعی از فرماندهان نظامی در حمله آمریکا و اسرائیل به خاک [[جمهوری اسلامی ایران]]، آغاز شد. این تجمعات که بیش از دو ماه ادامه یافت، با رویکرد سوگواری ملی و نمایش قدرت ایرانیان و [[بیعت]] با [[رهبر سوم جمهوری اسلامی ایران]] برگزار شد. از ویژگیهای این تجمعات، حضور گستردهٔ [[زنان ایرانی]] از اقشار و سلایق مختلف بود که در کنار یکدیگر، همدلی خود را در دفاع از [[وطن|میهن]] به نمایش گذاشتند. تجمعات شبانه ایرانیان در [[جنگ رمضان]]، بازتابهای گستردهٔ بینالمللی داشت و یکی از پدیدههای مهم اجتماعیسیاسی در [[تاریخ معاصر ایران]] شناخته میشود.
== جرقهٔ اولیه شکلگیری تجمعات ==
== شکلگیری تجمعات ==
آغاز جنگ رمضان، در ۹ اسفند ۱۴۰۴ش با ترور سید علی خامنهای همراه تعدادی از اعضای خانواده و جمعی از فرماندهان ارشد و حملات هوایی و موشکی گسترده، نقطهٔ آغاز تجمعات خودجوش مردمی بود.<ref>[https://www.eghtesadonline.com/fa/news/2123435/آخرین-اخبار-جنگ-ایران-و-آمریکا-اسرائیل-امروز-۱۰-اسفند-۱۴۰۴-دشمن-اکنون-به-کدام-شهرها-حمله-کرده-است «آخرین اخبار جنگ ایران و آمریکا-اسرائیل امروز 10 اسفند 1404، دشمن تا کنون به کدام شهرها حمله کرده است؟»، اقتصاد آنلاین.]</ref> نخستین دستههای خودجوش مردمی از مساجد و میدانهای اصلی، از همان شب اول و صبح روز دهم اسفند شکلگرفت که چند ویژگی داشت:<ref>[https://ana.ir/fa/news/1036565/حماسه-ای-از-جنس-مردم-تهران-سوگوار-رهبر-انقلاب-اسلامی-فیلم «حماسهای از جنس مردم؛ تهران سوگوار رهبر انقلاب اسلامی+فیلم»، خبرگزاری آنا.]</ref>
آغاز جنگ رمضان، در [[۹ اسفند]] ۱۴۰۴ش با [[شهادت سید علی خامنهای]] بههمراه تعدادی از اعضای خانواده و جمعی از اعضای شورای دفاع و حملات هوایی و موشکی گسترده، خاستگاه تجمعات خودجوش مردمی بود.<ref>[https://www.eghtesadonline.com/fa/news/2123435/آخرین-اخبار-جنگ-ایران-و-آمریکا-اسرائیل-امروز-۱۰-اسفند-۱۴۰۴-دشمن-اکنون-به-کدام-شهرها-حمله-کرده-است «آخرین اخبار جنگ ایران و آمریکا-اسرائیل امروز 10 اسفند 1404، دشمن تا کنون به کدام شهرها حمله کرده است؟»، اقتصاد آنلاین.]</ref> نخستین دستههای خودجوش مردمی از مساجد و میدانهای اصلی، از همان شب اول و صبح روز دهم اسفند شکلگرفت که چند ویژگی داشت:<ref>[https://ana.ir/fa/news/1036565/حماسه-ای-از-جنس-مردم-تهران-سوگوار-رهبر-انقلاب-اسلامی-فیلم «حماسهای از جنس مردم؛ تهران سوگوار رهبر انقلاب اسلامی+فیلم»، خبرگزاری آنا.]</ref>
* '''شوک و خشم ملی''': ترور سید علی خامنهای بهعنوان اقدام خلاف انتظار<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1360401/اجتماع-مردم-عزادار-و-سوگوار-رهبر-شهید-انقلابآخرین-تحولات-در-کشور-بروزرسانی-می-شود «اجتماع مردم عزادار و سوگوار رهبر شهید انقلاب/آخرین تحولات در کشور»، وبسایت تابناک.]</ref> باعث برانگیخته شدن خشم مردم ایران و مسلمانان در دیگر کشورها شد. پس از اعلام شهادت سیدعلی خامنهای به صورت رسمی مردم بهصورت خودجوش با طرح شعار خونخواهی رهبر شهید و شهدای دانشآموز [[مدرسه شجره طیبه میناب|مدرسهٔ شجره طیبه]] در [[میناب]]، به خیابان آمدند.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/826118/همبستگی-ملی-در-تجمعات-شبانه-مردم-ایران-برای-دفاع-از-کشور-تصاویر «همبستگی ملی در تجمعات شبانه مردم ایران برای دفاع از کشور+ تصاویر»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref>
* '''تهدید امنیتی داخلی''': [[ایالات متحده آمریکا|آمریکا]] و [[اسرائیل]] سعی داشتند با بهرهبرداری از خلأ قدرت پس از ترور سید علی خامنهای و جمعی از اعضای شورای دفاع، بستر فروپاشی و تجزیهٔ ایران را فراهم آورند.<ref>[https://www.irna.ir/news/86131974/تجمع-های-شبانه-به-۵۰-رسید-جمعیتی-که-هر-روز-بیشتر-می-شود «تجمعهای شبانه به ۵۰ رسید، جمعیتی که هر روز بیشتر میشود»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
* '''فراخوان رهبر سوم جمهوری اسلامی ایران''': [[سید مجتبی خامنهای]]، در اولین پیام خود در [[۲۱ اسفند]] ۱۴۰۴ش از مردم خواست که به تجمعات شبانه ادامه دهند و میدان را برای دشمن خالی نگذارند.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/news-content?id=62800 «اولین پیام حضرت آیتالله سیدمجتبی حسینی خامنهای رهبر معظّم انقلاب»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.]</ref>
* '''مبعوث شدن مردم:''' برخی بر این باورند تجمعات شبانهٔ جنگ رمضان، مصداق عینی [[مبعوث شدن مردم]] و شکلگیری محور دوم دفاع ملی در کنار نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران است.<ref>[https://www.irna.ir/news/86114439/دفاع-ملی-و-بعثت-مردم بنایی، «دفاع ملی و بعثت مردم»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
* '''شوک و خشم ملی''': ترور رهبر دوم جمهوری اسلامی ایران و مرجع تقلید شیعیان جهان، اقدامی بیسابقه بود<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1360401/اجتماع-مردم-عزادار-و-سوگوار-رهبر-شهید-انقلابآخرین-تحولات-در-کشور-بروزرسانی-می-شود «اجتماع مردم عزادار و سوگوار رهبر شهید انقلاب/آخرین تحولات در کشور»، وبسایت تابناک.]</ref> که فراتر از ملاحظات سیاسی و وطنی، احساسات دینی مردم را برانگیخت و خشم ملی و فراملی گستردهای در پی داشت. مردم بهصورت خودجوش به انگیزهٔ خونخواهی از رهبر شهید و شهدای رویدادهایی مانند حمله به مدرسهٔ شجره طیبه در میناب، به خیابان آمدند.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/826118/همبستگی-ملی-در-تجمعات-شبانه-مردم-ایران-برای-دفاع-از-کشور-تصاویر «همبستگی ملی در تجمعات شبانه مردم ایران برای دفاع از کشور+ تصاویر»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref> تجمعات که در ابتدا حاکی از سوگ عمیق و عزم راسخ بودند؛ بهسرعت به حماسهٔ ملی تبدیل شدند.<ref>[https://ana.ir/fa/news/1036565/حماسه-ای-از-جنس-مردم-تهران-سوگوار-رهبر-انقلاب-اسلامی-فیلم حماسهای از جنس مردم؛ تهران سوگوار رهبر انقلاب اسلامی+فیلم»، خبرگزاری آنا.]</ref>
== استمرار تجمعات شبانه ==
* '''تهدید امنیتی داخلی''': آمریکا و اسرائیل سعی داشتند با بهرهبرداری از خلأ قدرت پس از شهادت سید علی خامنهای و جمعی از اعضای شورای دفاع، بستر فروپاشی و تجزیهٔ ایران را فراهم آورند. اما تجمعات شبانهٔ مردم، افزون بر تأمین امنیت محلهها و مقابله با نفوذ دشمن، به خنثیسازی طرح سقوط جمهوری اسلامی و تجزیهٔ ایران انجامید.<ref>[https://www.irna.ir/news/86131974/تجمع-های-شبانه-به-۵۰-رسید-جمعیتی-که-هر-روز-بیشتر-می-شود «تجمعهای شبانه به ۵۰ رسید، جمعیتی که هر روز بیشتر میشود»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
بهدلایلی تجمعات شبانه ایرانیان بدون وقفه در طول چهل روز جنگ و دورهٔ آتشبس<ref>[https://www.tasnimnews.ir/fa/keyword/4525/تجمع «تجمع»، خبرگزاری تسنیم.]</ref> استمرار یافت،<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2210606/تصاویر-متفاوتی-از-تجمع-شب-گذشته-در-میدان-انقلاب-طعنه-و-کنایه «تصاویر متفاوتی از تجمع شب گذشته در میدان انقلاب، طعنه و کنایه به دیپلماسی ادامه دارد، اسپایدرمن با پرچم ایران»، خبرآنلاین؛] [https://farsnews.ir/AmiraliJamshidi/1777666432231712541/شصت-و-دومین-شب-سنگر-خیابان-در-مشت-ملت-ایران «شصت و دومین شب؛ سنگر خیابان در مشت ملت ایران»، خبرگزاری فارس.]</ref> ازجمله:
* '''فراخوان رهبر سوم جمهوری اسلامی ایران''': سید مجتبی خامنهای، در اولین پیام خود در ۲۱ اسفند ۱۴۰۴ش از مردم خواست که به تجمعات شبانه ادامه دهند و میدان را برای دشمن خالی نگذارند.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/news-content?id=62800 «اولین پیام حضرت آیتالله سیدمجتبی حسینی خامنهای رهبر معظّم انقلاب»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.]</ref>
* '''تبدیل تهدید به فرصت''': [[جنگ رمضان]]، ایرانیها را ذیل هویت ملی و پرچم ایران متحد کرد.<ref>[https://ana.ir/fa/news/1041778/حملات-واشینگتن-و-تل-آویو-باعث-اتحاد-مردم-ایران-شد «حملات واشینگتن و تلآویو باعث اتحاد مردم ایران شد»، خبرگزاری آنا.]</ref> وحدت ملی و [[تابآوری ایرانی]]، تاکتیک اصلی دشمن مبنی بر استفاده از شکافهای اجتماعی ایران برای دستیابی بههدفشان را بیاثر کرد.<ref>[https://nournews.ir/fa/news/308343/6-اشتباه-راهبردی-آمریکا-علیه-ایران «6 اشتباه راهبردی آمریکا علیه ایران»، وبسایت نورنیوز.]</ref>
* '''مبعوث شدن مردم:''' برخی بر این باورند تجمعات شبانهٔ جنگ رمضان، مصداق عینی [[مبعوث شدن مردم]] و شکلگیری محور دوم دفاع ملی در کنار نیروهای مسلح بود.<ref>[https://www.irna.ir/news/86114439/%D8%AF%D9%81%D8%A7%D8%B9-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D9%88-%D8%A8%D8%B9%D8%AB%D8%AA-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85 بنایی، «دفاع ملی و بعثت مردم»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
* '''پاسخ عملی به تهدید نفوذ''': تأمین امنیت محلهها و جلوگیری از بروز [[اغتشاش|اغتشاشات]] داخلی.<ref>[https://www.taghribnews.com/fa/interview/716331 «اشتباه محاسباتی آمریکا و اسرائیل در حمله به ایران، اتحاد مردم ایران نقشههای دشمن را برملا کرد»، وبسایت تقریب.]</ref>
* پس از اعلام آتشبس دوهفتهای در [[۱۹ فروردین]] ۱۴۰۵ش،<ref>[https://www.varzesh3.com/news/2354423/تمدید-آتش-بس-بین-آمریکا-و-ایران «تمدید آتشبس بین آمریکا و ایران؟»، وبسایت ورزش3.]</ref> مقامات عالیرتبهٔ جمهوری اسلامی، ازجمله رهبر،<ref>[https://farsi.khamenei.ir/news-content?id=62808 «پیام حضرت آیتالله سیدمجتبی حسینی خامنهای رهبر معظّم انقلاب اسلامی بهمناسبت چهلمین روز شهادت قائد عظیمالشأن انقلاب و مسائل مهم مربوط به جنگ تحمیلی سوم»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.]</ref> ستاد کل نیروهای مسلح<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/1802506/۴۰-روز-مقاومت-دشمن-را-به-پذیرش-شروط-ایران-وادار-کرد-تنگه-هرمز «بیانیه ستاد کل نیروهای مسلح و قرارگاه مرکزی حضرت خاتمالانبیا»، وبسایت مشرقنیوز.]</ref> و رؤسای قوای مقننه<ref>[https://www.irna.ir/news/86099918/قالیباف-حضور-مردم-در-خیابان-ها-دشمن-را-گیج-و-عصبانی-کرده-است «قالیباف: حضور مردم در خیابانها دشمن را گیج و عصبانی کرده است»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> و قضائیه<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1148941/اژه-ای-احسنت-و-مرحبا-به-این-مردم-بصیر-که-خیابان-را-رها-نمی-کنند «اژهای: احسنت و مرحبا به این مردم بصیر که خیابان را رها نمیکنند»، وبسایت تحلیلی خبری عصر ایران.]</ref> خواستار تداوم حضور خیابانی مردم شدند. این حضور، که وظیفهای شرعی و واجب خوانده میشد،<ref>[https://www.hawzahnews.com/news/1375406/حضور-مردم-در-خیابان-مصداق-جهاد-است-برائت-از-دشمنان-بالاترین «حضور مردم در خیابان مصداق «جهاد» است، برائت از دشمنان بالاترین مرحله تقوا است»، خبرگزاری رسمی حوزه.]</ref> بهعنوان یک اولویت مستمر حتی در زمان آتشبس نیز مورد تأکید قرار گرفت.<ref>[https://www.hawzahnews.com/news/1375546/شرکت-در-تجمعات-شبانه-واجب-عینی-است-نه-کفایی «شرکت در تجمعات شبانه، واجب عینی است نه کفایی!»، خبرگزاری رسمی حوزه.]</ref>
== دلایل ادامهٔ تجمعات شبانه ==
== فضای حاکم بر تجمعات شبانه ==
تجمعات بدون وقفه در طول چهل روز جنگ، دورهٔ سکوت<ref>[https://www.tasnimnews.ir/fa/keyword/4525/تجمع «تجمع»، خبرگزاری تسنیم.]</ref> و بعد از آن تا کنون ادامه دارد<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2210606/تصاویر-متفاوتی-از-تجمع-شب-گذشته-در-میدان-انقلاب-طعنه-و-کنایه «تصاویر متفاوتی از تجمع شب گذشته در میدان انقلاب، طعنه و کنایه به دیپلماسی ادامه دارد، اسپایدرمن با پرچم ایران»، خبرآنلاین؛] [https://farsnews.ir/AmiraliJamshidi/1777666432231712541/شصت-و-دومین-شب-سنگر-خیابان-در-مشت-ملت-ایران «شصت و دومین شب؛ سنگر خیابان در مشت ملت ایران»، خبرگزاری فارس.]</ref> که دلایل آن به شکل زیر بیان شده است:
[[پرونده:تجمعات شبانه ایرانیان۱.jpg|جایگزین=حضور زنان ایرانی با پوشش متفاوت در تجمعات شبانه میدان انقلاب|بندانگشتی|حضور زنان ایرانی با پوشش متفاوت در تجمع شبانه میدان انقلاب، ۵ اردیبهشت ۱۴۰۵]]
میدانها و خیابانهای شهرهای ایران در شبهای جنگ رمضان با حضور مردم که همبستگی اجتماعی و تابآوری ایرانی را به نمایش گذاشتند، فضایی با ویژگیهای خاص را شکل داد، ازجمله:
* '''خونخواهی و اعلام بیعت:''' تجمعات، ترکیبی از سوگواری و اعلام همبستگی ملی بود و شرکتکنندگان خواستار انتقام بودند. آنها همزمان با رهبر جدید جمهوری اسلامی ایران بیعت و اعلام میکردند که در برابر دشمنان خارجی تا آخر ایستادهاند.<ref>[https://farsnews.ir/AmiraliJamshidi/1777666432231712541/شصت-و-دومین-شب-سنگر-خیابان-در-مشت-ملت-ایران «شصت و دومین شب؛ سنگر خیابان در مشت ملت ایران»، خبرگزاری فارس.]</ref>
* '''پیوند میدان و خیابان:''' تأکید مقامات نظامی و سیاسی به حضور مداوم مردم برای تأمین امنیت داخلی و پشتوانهٔ مردمی جبههٔ جنگ،<ref>[https://farsnews.ir/hormozgan/1776601540795534691/ابوالقاسم-جراره-حضور-مردم-در-میدان-بزرگ-ترین-دلگرمی-نیروهای-مسلح-است «ابوالقاسم جراره: حضور مردم در میدان بزرگترین دلگرمی نیروهای مسلح است»، خبرگزاری فارس.]</ref> شعار خیابان با شما، میدان با ما از [[سید مجید موسوی]]<ref>[https://kashoob.com/audio/EB4wW/نماهنگ-میدان-با-تو-خیابان-با-ما «نماهنگ میدان با تو خیابان با ما»، وبسایت کاشوب]؛ [https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/16/3533525/پیامی-از-سردارِ-در-میدان-خیابان-با-شما-میدان-با-ما «پیامی از سردارِ در میدان: خیابان با شما میدان با ما»، خبرگزاری تسنیم].</ref> و تأکید [[محمدباقر قالیباف]] بر اولویت خیابان،<ref>[https://www.irna.ir/news/86099918/قالیباف-حضور-مردم-در-خیابان-ها-دشمن-را-گیج-و-عصبانی-کرده-است «قالیباف: حضور مردم در خیابانها دشمن را گیج و عصبانی کرده است»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> بازتابدهندهٔ این تقسیمکار بود.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2204022/۲۰-دستاورد-جمهوری-اسلامی-ایران-در-جنگ-رمضان «۲۰ دستاورد جمهوری اسلامی ایران در جنگ رمضان»، خبرآنلاین.]</ref>
* '''درآمیختگی عبادت و هویت ملی:''' آغاز جنگ در ماه [[رمضان]]، برگزاری مراسم [[شب قدر|شبهای قدر]]، [[افطاری]]های دستهجمعی، برپایی [[موکب]]ها و [[ایستگاه صلواتی|ایستگاههای صلواتی]] و [[سوگواری]] برای کشتهشدگان، به این حضور جنبهای عبادی-ملی داده بود.<ref>[https://farsnews.ir/Haniyehnaseri/1773842539213335973/آتش-پاره-های-جنگ-رمضان «آتشپارههای جنگ رمضان»، خبرگزاری فارس؛] [https://www.irna.ir/amp/86104283/ «سفرههای افطاری مردم در خیابانهای تبریز/دشمن سوزی در چهارشنبه سوری»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
* '''تنوع شرکتکنندگان:''' طیفهای مختلف جامعه به شمول [[خانواده]]ها به همراه فرزندان، [[سالمندان|افراد مسن]]، گرایشهای سیاسی مختلف و همچنین زنانی با میزان متفاوت پوشش در تجمعات حضور داشتند.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/5770069/۵۱-شب-پایداری-و-همدلی-در-دفاع-از-وطن-گزارش «۵۱ شب پایداری و همدلی در دفاع از وطن+گزارش»، خبرگزاری صداوسیما.]</ref>
* '''حضور در هنگام تهدید:''' در چندین مورد، هنگام اصابت موشک یا بمب در نزدیکی محل تجمع، جمعیت پراکنده نشدند و به حضور خود ادامه دادند.<ref>[https://snn.ir/fa/news/1379524/فقط-همین-چند-ثانیه-را-از-شجاعت-مردم-تهران-را-ببینید «فقط همین چند ثانیه را از شجاعت مردم تهران را ببینید»، خبرگزاری دانشجو.]</ref>
* [[پرونده:تجمعات شبانه ایرانیان۲.jpg|جایگزین=یک بانوی ایرانی با پلاکارد در تجمع شبانه میدان تجریش تهران|بندانگشتی|یک بانوی پزشک ایرانی با پلاکارد در تجمع شبانه میدان تجریش تهران ۲۶ فروردین]]'''پرچمها و شعارها:''' شرکتکنندگان با آتشزدن پرچمهای آمریکا و اسرائیل،<ref>[https://www.titrebartar.com/fa/news/267729/ «پرچم اسرائیل و آمریکا شبانه در تهران به آتش کشیده شد، تصاویر»، وبسایت تیتر برتر.]</ref> حمل پرچمهای ایران و [[حزبالله لبنان|حزبالله]]<ref>[https://www.yjc.ir/fa/news/9073899/اهتزاز-پرچم-حزبالله-در-سیونهمین-اجتماع-خونخواهی-رهبر-شهید-انقلاب-فیلم «اهتزاز پرچم حزبالله در سیونهمین اجتماع خونخواهی رهبر شهید انقلاب + فیلم»، وبسایت باشگاه خبرنگاران جوان.]</ref> و سردادن شعارهای<ref>[http://www.mojerasa.ir/khabar/51541/ «رزم پلاکاردی در اجتماعات شبانه زنجان»، پایگاه خبری تحلیلی موج رسا.]</ref> چون [[اللهاکبر]]، «حیدر حیدر»، «[[هیهات من الذله]]»، «خیابان با مردم، میدان با نیروهای مسلح»، «[[مرگ بر آمریکا]]»، «[[مرگ بر اسرائیل]]»، «جنگ! جنگ! تا پیروزی»، «مذاکره نداریم؛ از آمریکا بیزاریم»، «مرگ بر سازشگر»، «مرگ بر منافق»،<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2207661/پلاکاردهای-خاص-با-نوشته-های-خاص-در-تجمعات-شبانه-مرگ-بر-سازشگر «پلاکاردهای خاص با نوشتههای خاص در تجمعات شبانه»، خبرآنلاین.]</ref> «مرگ بر وطنفروش خائن» و حمل دستنوشته و پلاکاردهای مختلف ابزار نظر میکردند.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/5752373/شعار-مرگ-بر-وطنفروش-خائن-زیر-بارش-بارانَ «شعار مرگ بر وطنفروش خائن، زیر بارش باران»، خبرگزاری صداوسیما.]</ref>
* '''فعالیتهای هنریرسانهای:''' در کنار تجمعات، نمایشهای خیابانی، مانند میناب مثل میهن در دزفول،<ref>[https://www.chtn.ir/news/1405012901616/اجرای-نمایش-خیابانی-میناب-مثل-میهن-در-دزفول «اجرای نمایش خیابانی میناب مثل میهن در دزفول»، وبسایت میراث آریا.]</ref> ۱۶۸ نیمکت خالی، در ساوه<ref>[https://www.irna.ir/news/86138885/نمایش-۱۶۸-نیمکت-خالی-در-ساوه-بروی-صحنه-رفت «نمایش ۱۶۸ نیمکت خالی در ساوه بروی صحنه رفت»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> و نمایش برای ایران در یزد، اجرا شد.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/5776223/اجرای-نمایش-خیابانی-برای-ایران-در-یزد «اجرای نمایش خیابانی برای ایران در یزد»، خبرگزاری صداوسیما.]</ref>
* '''کاروانهای خودرویی:''' کاروانهای خودرویی در غروب و شبهای جنگ رمضان در شهرهای مختلف ایران، متشکل از خودروهای شخصی بودند که با [[پرچم ایران]] و عکس [[سید علی خامنهای]] و پلاکاردهای حاوی شعارهای حمایتی، حرکت میکردند.<ref>[https://snn.ir/fa/news/1381583/شیراز-در-قلب-حمایت-راهپیمایی-خودرویی-گسترده-در-محکومیت-توطئههای-دشمن-فیلم «شیراز در قلب حمایت؛ راهپیمایی خودرویی گسترده در محکومیت توطئههای دشمن+ فیلم»، خبرگزاری دانشجو.]</ref>
* '''تبدیل تهدید به فرصت برای هویت ملی''': طبق نظر تحلیلگران و سیاستمداران داخلی و خارجی، جنگ رمضان آشکار ساخت که آمریکا و اسرائیل با تمام مردم ایران دشمن هستند. این جنگ وجودی، ایرانیها را ذیل هویت ملی و [[پرچم ایران]] متحد کرد.<ref>[https://ana.ir/fa/news/1041778/حملات-واشینگتن-و-تل-آویو-باعث-اتحاد-مردم-ایران-شد «حملات واشینگتن و تلآویو باعث اتحاد مردم ایران شد»، خبرگزاری آنا.]</ref> اشتباه راهبردی واشینگتن و تلآویو در حمله به ایران مبنی بر عدم پاسخ تلافیجویانهٔ ایران، با پاسخی چندجانبه، قاطع و فراتر از پیشبینیهای عملیاتی آنان مواجه شد. وحدت ملی و تابآوری ایرانی، تاکتیک اصلی دشمن مبنی بر استفاده از شکافهای اجتماعی ایران برای دستیابی بههدفشان را بیاثر کرد.<ref>[https://nournews.ir/fa/news/308343/6-اشتباه-راهبردی-آمریکا-علیه-ایران «6 اشتباه راهبردی آمریکا علیه ایران»، وبسایت نورنیوز.]</ref>
== گسترهٔ جغرافیایی ==
* '''پاسخ عملی به تهدید نفوذ''': تأمین امنیت محلهها و جلوگیری از بروز [[اغتشاش|اغتشاشات]] داخلی بهعنوان برخی کارکرد تجمعات مردم باعث شد که حضور تا پایان جنگ تداوم یابد.<ref>[https://www.taghribnews.com/fa/interview/716331 «اشتباه محاسباتی آمریکا و اسرائیل در حمله به ایران، اتحاد مردم ایران نقشههای دشمن را برملا کرد»، وبسایت تقریب.]</ref>
بر اساس گزارشهای رسانهای، تجمعات شبانه در جنگ رمضان گسترهای سراسری داشت و در حدود ۴۰۰ شهر در تمام استانهای کشور برگزار شده است.<ref>[https://www.ilna.ir/بخش-فرهنگ-هنر-6/1779370-تجمعات-مردمی-جنگ-ثبت-می-شود «تجمعات مردمی جنگ ثبت میشود»، خبرگزاری ایلنا.]</ref> این گردهماییها شامل مشارکت جمعیتهای شهری، روستایی و عشایر است.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/5760219/ادامه-حضور-هوشیارانه-کشاورزان-و-روستائیان-در-میدان «ادامه حضور هوشیارانه کشاورزان و روستائیان در میدان»، خبرگزاری صداوسیما.]</ref> تهران بهعنوان یکی از کانونهای اصلی، شاهد برگزاری مستمر تجمعات در بیش از ۱۳۰ نقطه بود.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/5775818/تجمعات-شبانه-مردمی-در-تهران-دربیش-از-۱۳۰-نقطه-برگزار-می-شود «تجمعات شبانه مردمی در تهران دربیش از ۱۳۰ نقطه برگزار میشود»، خبرگزاری صداوسیما.]</ref> میدانهای [[میدان انقلاب اسلامی|انقلاب]]، [[میدان ولیعصر|ولیعصر]] و [[میدان تجریش|تجریش]] از جمله مهمترین این مکانها در پایتخت هستند.<ref>[https://nournews.ir/fa/news/306049/اعلام-برنامه-بیست-و-نهمین-تجمع-شبانه-مردمی-در-میادین-تهران «اعلام برنامه بیستونهمین تجمع شبانه مردمی در میادین تهران»، وبسایت نورنیوز.]</ref>
=== تجمعات در زمان آتشبس ===
پس از اعلام آتشبس دوهفتهای در ۱۹ فروردین ۱۴۰۵،<ref>[https://www.varzesh3.com/news/2354423/تمدید-آتش-بس-بین-آمریکا-و-ایران «تمدید آتشبس بین آمریکا و ایران؟»، وبسایت ورزش3.]</ref> مقامات عالیرتبه جمهوری اسلامی، ازجمله رهبر،<ref>[https://farsi.khamenei.ir/news-content?id=62808 «پیام حضرت آیتالله سیدمجتبی حسینی خامنهای رهبر معظّم انقلاب اسلامی بهمناسبت چهلمین روز شهادت قائد عظیمالشأن انقلاب و مسائل مهم مربوط به جنگ تحمیلی سوم»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.]</ref> ستاد کل نیروهای مسلح،<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/1802506/۴۰-روز-مقاومت-دشمن-را-به-پذیرش-شروط-ایران-وادار-کرد-تنگه-هرمز «بیانیه ستاد کل نیروهای مسلح و قرارگاه مرکزی حضرت خاتمالانبیا»، وبسایت مشرقنیوز.]</ref> و رؤسای قوای مقننه<ref>[https://www.irna.ir/news/86099918/قالیباف-حضور-مردم-در-خیابان-ها-دشمن-را-گیج-و-عصبانی-کرده-است «قالیباف: حضور مردم در خیابانها دشمن را گیج و عصبانی کرده است»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> و قضائیه<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1148941/اژه-ای-احسنت-و-مرحبا-به-این-مردم-بصیر-که-خیابان-را-رها-نمی-کنند «اژهای: احسنت و مرحبا به این مردم بصیر که خیابان را رها نمیکنند»، وبسایت تحلیلی خبری عصر ایران.]</ref> خواستار تداوم حضور خیابانی مردم شدند. این حضور، که وظیفهای شرعی و واجب خوانده میشد،<ref>[https://www.hawzahnews.com/news/1375406/حضور-مردم-در-خیابان-مصداق-جهاد-است-برائت-از-دشمنان-بالاترین «حضور مردم در خیابان مصداق «جهاد» است، برائت از دشمنان بالاترین مرحله تقوا است»، خبرگزاری رسمی حوزه.]</ref> بهعنوان یک اولویت مستمر حتی در زمان آتشبس نیز مورد تأکید قرار گرفت.<ref>[https://www.hawzahnews.com/news/1375546/شرکت-در-تجمعات-شبانه-واجب-عینی-است-نه-کفایی «شرکت در تجمعات شبانه، واجب عینی است نه کفایی!»، خبرگزاری رسمی حوزه.]</ref>
== فضای تجمعات شبانه ==
خیابانهای شهرهای ایران، در شبهای جنگ رمضان، به صحنهای بینظیر از وحدت و ایستادگی ملی تبدیل شد. فضای حاکم بر این تجمعات را میتوان در چند بُعد مهم توصیف کرد:
=== همافزایی میدان و خیابان ===
در شبهای جنگ تحمیلی سوم، خیابانهای شهرهای ایران شاهد تجمعات گسترده مردمی بود. این تجمعات ترکیبی از سوگواری و اعلام همبستگی ملی را نشان میداد. شرکتکنندگان با در دست داشتن تصاویر رهبر پیشین، سید علی خامنهای و دیگر کشتهشدگان جنگ، سوگواری میکردند و خواستار پاسخ نظامی بودند. آنها همزمان، با حضور در میادین اصلی شهرها، با رهبر جدید جمهوری اسلامی ایران بیعت کرده و اعلام ایستادگی در برابر دشمنان خارجی میکردند.<ref>[https://farsnews.ir/AmiraliJamshidi/1777666432231712541/شصت-و-دومین-شب-سنگر-خیابان-در-مشت-ملت-ایران «شصت و دومین شب؛ سنگر خیابان در مشت ملت ایران»، خبرگزاری فارس.]</ref>
برخی مقامات نظامی و سیاسی ایران از مردم خواسته بودند که با حضور مداوم در خیابانها، امنیت داخلی را تأمین کرده و پشتوانه مردمی جبهه جنگ باشند.<ref>[https://farsnews.ir/hormozgan/1776601540795534691/ابوالقاسم-جراره-حضور-مردم-در-میدان-بزرگ-ترین-دلگرمی-نیروهای-مسلح-است «ابوالقاسم جراره: حضور مردم در میدان بزرگترین دلگرمی نیروهای مسلح است»، خبرگزاری فارس.]</ref> شعار خیابان با شما، میدان با ما،<ref>[https://kashoob.com/audio/EB4wW/نماهنگ-میدان-با-تو-خیابان-با-ما «نماهنگ میدان با تو خیابان با ما»، وبسایت کاشوب.]</ref> از سوی فرمانده نیروی هوافضای سپاه<ref>[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/16/3533525/پیامی-از-سردارِ-در-میدان-خیابان-با-شما-میدان-با-ما «پیامی از سردارِ در میدان: خیابان با شما میدان با ما»، خبرگزاری تسنیم.]</ref> تأکید رئیس مجلس بر اولویت خیابان،<ref>[https://www.irna.ir/news/86099918/قالیباف-حضور-مردم-در-خیابان-ها-دشمن-را-گیج-و-عصبانی-کرده-است «قالیباف: حضور مردم در خیابانها دشمن را گیج و عصبانی کرده است»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> برای مردم، بازتابدهندهٔ این تقسیمکار بود.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2204022/۲۰-دستاورد-جمهوری-اسلامی-ایران-در-جنگ-رمضان «۲۰ دستاورد جمهوری اسلامی ایران در جنگ رمضان»، خبرآنلاین.]</ref>
=== همزمانی با ماه رمضان ===
آغاز جنگ با ماه رمضان مصادف بود. برگزاری مراسم شبهای قدر، افطاریهای دستهجمعی، برپایی موکبها و ایستگاههای صلواتی و سینهزنی برای کشتهشدگان، از ویژگیهای این تجمعات بود. بدین ترتیب، حضور شبانه در خیابانها جنبهای عبادی-ملی پیدا کرد.<ref>[https://farsnews.ir/Haniyehnaseri/1773842539213335973/آتش-پاره-های-جنگ-رمضان «آتشپارههای جنگ رمضان»، خبرگزاری فارس؛] [https://www.irna.ir/amp/86104283/ «سفرههای افطاری مردم در خیابانهای تبریز/دشمن سوزی در چهارشنبه سوری»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
=== تنوع شرکتکنندگان ===
با گذشت زمان، این رویدادها به تجمعاتی سراسری و تثبیتشده تبدیل شدند. شرکتکنندگان طیف وسیعی از جامعه، شامل خانوادهها به همراه فرزندان، افراد مسن و همچنین زنانی با انواع پوشش از روسری و مانتو تا چادر را در بر میگرفتند.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/5770069/۵۱-شب-پایداری-و-همدلی-در-دفاع-از-وطن-گزارش «۵۱ شب پایداری و همدلی در دفاع از وطن+گزارش»، خبرگزاری صداوسیما.]</ref>
=== واکنش ایرانیان هنگام اصابت موشک ===
در چندین مورد، هنگام اصابت موشک یا بمب در نزدیکی محل تجمع، جمعیت پراکنده نشدند و به حضور خود ادامه دادند. انتشار این صحنهها در فضای مجازی شجاعت مردم ایران را به نمایش گذاشت.<ref>[https://snn.ir/fa/news/1379524/فقط-همین-چند-ثانیه-را-از-شجاعت-مردم-تهران-را-ببینید «فقط همین چند ثانیه را از شجاعت مردم تهران را ببینید»، خبرگزاری دانشجو.]</ref>
=== شعارها و پرچمها ===
در این تجمعات، شرکتکنندگان با اقداماتی نمادین مانند به آتش کشیدن پرچمهای آمریکا و اسرائیل<ref>[https://www.titrebartar.com/fa/news/267729/ «پرچم اسرائیل و آمریکا شبانه در تهران به آتش کشیده شد، تصاویر»، وبسایت تیتر برتر.]</ref> و حمل پرچمهای ایران و حزبالله<ref>[https://www.yjc.ir/fa/news/9073899/اهتزاز-پرچم-حزبالله-در-سیونهمین-اجتماع-خونخواهی-رهبر-شهید-انقلاب-فیلم «اهتزاز پرچم حزبالله در سیونهمین اجتماع خونخواهی رهبر شهید انقلاب + فیلم»، وبسایت باشگاه خبرنگاران جوان.]</ref> به ابراز دیدگاههای خود پرداختند. شعارهای اصلی سر داده شده<ref>[http://www.mojerasa.ir/khabar/51541/ «رزم پلاکاردی در اجتماعات شبانه زنجان»، پایگاه خبری تحلیلی موج رسا.]</ref> شامل مواردی چون «الله اکبر»، «حیدر حیدر»، «هیهات من الذله»، «خیابان با مردم، میدان با نیروهای مسلح»، «مرگ بر آمریکا»، «مرگ بر اسرائیل»، «جنگ! جنگ! تا پیروزی»، «مذاکره نداریم؛ از آمریکا بیزاریم»، «مرگ بر سازشگر»، «مرگ بر منافق»،<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2207661/پلاکاردهای-خاص-با-نوشته-های-خاص-در-تجمعات-شبانه-مرگ-بر-سازشگر «پلاکاردهای خاص با نوشتههای خاص در تجمعات شبانه»، خبرآنلاین.]</ref> «مرگ بر وطنفروش خائن» بود.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/5752373/شعار-مرگ-بر-وطنفروش-خائن-زیر-بارش-بارانَ «شعار مرگ بر وطنفروش خائن، زیر بارش باران»، خبرگزاری صداوسیما.]</ref>
=== فعالیتهای هنری_رسانهای ===
در کنار تجمعات، نمایشهای خیابانی با موضوع مقاومت، مانند میناب مثل میهن در دزفول،<ref>[https://www.chtn.ir/news/1405012901616/اجرای-نمایش-خیابانی-میناب-مثل-میهن-در-دزفول «اجرای نمایش خیابانی میناب مثل میهن در دزفول»، وبسایت میراث آریا.]</ref> ۱۶۸ نیمکت خالی، در ساوه<ref>[https://www.irna.ir/news/86138885/نمایش-۱۶۸-نیمکت-خالی-در-ساوه-بروی-صحنه-رفت «نمایش ۱۶۸ نیمکت خالی در ساوه بروی صحنه رفت»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> و نمایش برای ایران در یزد، اجرا شد.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/5776223/اجرای-نمایش-خیابانی-برای-ایران-در-یزد «اجرای نمایش خیابانی برای ایران در یزد»، خبرگزاری صداوسیما.]</ref>
=== کاروانهای خودرویی ===
در کنار تجمعات پیاده، کاروانهای خودرویی نیز در شبهای جنگ رمضان در خیابانهای اصلی شهرها به حرکت درآمدند. این کاروانها متشکل از خودروهای شخصی بودند که با پرچمهای ایران و عکس رهبر شهید و پلاکاردهای حاوی شعارهای حمایتی، حرکت میکردند و شرکتکنندگان با استفاده از بوق و چراغهای روشن، حضور خود را نشان میدادند. به گزارش خبرگزاریهای داخلی، این حرکت در شهرهای مختلف ایران صورت میگرفت.<ref>[https://snn.ir/fa/news/1381583/شیراز-در-قلب-حمایت-راهپیمایی-خودرویی-گسترده-در-محکومیت-توطئههای-دشمن-فیلم «شیراز در قلب حمایت؛ راهپیمایی خودرویی گسترده در محکومیت توطئههای دشمن+ فیلم»، خبرگزاری دانشجو.]</ref>
== گستره جغرافیایی ==
بر اساس گزارشهای رسانهای، تجمعات شبانه در جنگ رمضان گسترهای سراسری داشت و در حدود ۴۰۰ شهر در تمام استانهای کشور برگزار شده است.<ref>[https://www.ilna.ir/بخش-فرهنگ-هنر-6/1779370-تجمعات-مردمی-جنگ-ثبت-می-شود «تجمعات مردمی جنگ ثبت میشود»، خبرگزاری ایلنا.]</ref> این گردهماییها شامل مشارکت جمعیتهای شهری، روستایی و عشایر است.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/5760219/ادامه-حضور-هوشیارانه-کشاورزان-و-روستائیان-در-میدان «ادامه حضور هوشیارانه کشاورزان و روستائیان در میدان»، خبرگزاری صداوسیما.]</ref> تهران به عنوان یکی از کانونهای اصلی، شاهد برگزاری مستمر تجمعات در بیش از ۱۳۰ نقطه بود.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/5775818/تجمعات-شبانه-مردمی-در-تهران-دربیش-از-۱۳۰-نقطه-برگزار-می-شود «تجمعات شبانه مردمی در تهران دربیش از ۱۳۰ نقطه برگزار میشود»، خبرگزاری صداوسیما.]</ref> میدانهای انقلاب، ولیعصر و تجریش از جمله مهمترین این مکانها در پایتخت هستند.<ref>[https://nournews.ir/fa/news/306049/اعلام-برنامه-بیست-و-نهمین-تجمع-شبانه-مردمی-در-میادین-تهران «اعلام برنامه بیستونهمین تجمع شبانه مردمی در میادین تهران»، وبسایت نورنیوز.]</ref>
== واکنشها ==
== واکنشها ==
=== واکنش مراجع تقلید ===
دیدگاه برخی از مراجع تقلید در ایران و عراق در ارتباط با تجمعات شبانه به شکل زیر است:
مراجع تقلید در ایران و عراق، با صدور پیامها و احکام شرعی، این تجمعات شبانه را در چارچوب وظیفه شرعی دفاع ارزیابی کرده و با مردم ابراز همدردی و قدردانی کردند. به عقیده آنان، شرکت در این تجمعات نه یک رفتار عادی، بلکه مصداق تکلیف دینی جمعی و واجب کفایی تلقی میشد. برخی از این پیامها عبارتند از:
* [[سید علی سیستانی]]، شرکت در تجمعات را برای مقابله با فتنه و آشوبها [[واجب کفایی]] اعلام کرد.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1147838/حکم-مهم-آیت-الله-سیستانی-برای-حضور-میدانی-مردم «حکم مهم آیت الله سیستانی برای حضور میدانی مردم»، وبسایت تحلیلی خبری عصر ایران.]</ref>
* [[ناصر مکارم شیرازی]] با ابراز قدردانی از مردم، این حضور را [[جهاد]] و مقاومت مقدس و تاریخی توصیف کرد.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/825458/آیتالله-مکارم-شیرازی-فهمها-از-درک-مقاومت-مقدس-مردم-ناتوانند «آیتالله مکارم شیرازی: فهمها از درک مقاومت مقدس مردم ناتوانند»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref>
* [[حسین نوری همدانی]] این حضور را مایه قدردانی از نیروهای مسلح و عامل به زانو درآوردن دشمن دانست.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6792218/تشکر-آیت-الله-نوری-همدانی-از-مردم-و-نیروهای-مسلح «تقدیر آیتالله نوری همدانی از مردم و نیروهای مسلح»، خبرگزاری مهر.]</ref>
* [[عبدالله جوادی آملی]] از مردم حاضر در صحنه با تعابیری چون فرشتگان خدا در زمین یاد کرد.<ref>[https://esra.ir/fa/web/news/w/8228471?redirect=%2F «مردم در صحنه، جزء فرشتگان زمیناند»، پایگاه اطلاعرسانی اسراء.]</ref>
* سید علی سیستانی در نجف، شرکت در تجمعات برای مقابله با فتنه و آشوبها را واجب کفایی اعلام کرد.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1147838/حکم-مهم-آیت-الله-سیستانی-برای-حضور-میدانی-مردم «حکم مهم آیت الله سیستانی برای حضور میدانی مردم»، وبسایت تحلیلی خبری عصر ایران.]</ref>
عدالله جوادی آملی<ref>[https://fa.shafaqna.com/news/2238725/ «اطلاعیه حضرت آیتالله جوادی آملی درباره شرکت اساتید و فضلا در پویش جان فدای ایران، درس استاد تا اطلاع ثانوی تعطیل است»، خبرگزاری شفقنا.]</ref> و [[جعفر سبحانی]]، بهدلیل حضور و شرکت گستردهٔ طلاب و روحانیان در تجمعات مردمی، جلسات درس خود را تعطیل کردند.<ref>[https://fa.shafaqna.com/news/2240300/ «تعطیلی دروس حضرت آیت الله سبحانی تا اطلاع ثانوی»، خبرگزاری شفقنا.]</ref>
* ناصر مکارم شیرازی نیز این حضور را جهاد و مقاومت مقدس و تاریخی توصیف و از مردم تقدیر کرد.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/825458/آیتالله-مکارم-شیرازی-فهمها-از-درک-مقاومت-مقدس-مردم-ناتوانند «آیتالله مکارم شیرازی: فهمها از درک مقاومت مقدس مردم ناتوانند»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref>
* حسین نوری همدانی این حضور را مایه قدردانی از نیروهای مسلح و عامل به زانو درآوردن دشمن دانست.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6792218/تشکر-آیت-الله-نوری-همدانی-از-مردم-و-نیروهای-مسلح «تقدیر آیتالله نوری همدانی از مردم و نیروهای مسلح»، خبرگزاری مهر.]</ref>
* عبدالله جوادی آملی از مردم حاضر در صحنه با تعابیری چون فرشتگان خدا در زمین یاد کرد.<ref>[https://esra.ir/fa/web/news/w/8228471?redirect=%2F «مردم در صحنه، جزء فرشتگان زمیناند»، پایگاه اطلاعرسانی اسراء.]</ref>
برخی مراجع تقلید، ازجمله عدالله جوادی آملی<ref>[https://fa.shafaqna.com/news/2238725/ «اطلاعیه حضرت آیتالله جوادی آملی درباره شرکت اساتید و فضلا در پویش جان فدای ایران، درس استاد تا اطلاع ثانوی تعطیل است»، خبرگزاری شفقنا.]</ref> و جعفر سبحانی، بهدلیل حضور و شرکت گستردهٔ طلاب و روحانیان در تجمعات مردمی، جلسات درس خارج خود را تعطیل کردند.<ref>[https://fa.shafaqna.com/news/2240300/ «تعطیلی دروس حضرت آیت الله سبحانی تا اطلاع ثانوی»، خبرگزاری شفقنا.]</ref>
=== واکنش ترامپ ===
=== واکنش ترامپ ===
دونالد ترامپ، تجمعات ایرانیان را تولید هوش مصنوعی خواند<ref>[https://fararu.com/fa/news/956408/ترامپ-تجمعات-خیابانی-این-روزهای-ایران-را-هوش-مصنوعی-معرفی-کرد «ترامپ تجمعات خیابانی این روزهای ایران را هوش مصنوعی معرفی کرد»، وبسایت فرارو.]</ref> که با واکنش یکپارچه، قاطع و اغلب با لحن تمسخرآمیز از سوی مقامات سیاسی، نظامی<ref>[https://www.pana.ir/بخش-سیاسی-27/1678740-خیابان-ها-پر-از-مردم-است-این-ها-هوش-مصنوعی-نیستند-ملت-ایران-اند «رئیسجمهور پزشکیان: خیابانها پر از مردم است؛ اینها هوش مصنوعی نیستند، ملت ایراناند»، خبرگزاری پانا.]</ref> و مردم ایران در فضای مجازی و خیابان مواجه شد.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/821849/فیلم-واکنش-مردم-آمل-به-ادعای-ترامپ-درباره-تجمعات-مردمی-و-هوش-مصنوعی «فیلم/ واکنش مردم آمل به ادعای ترامپ درباره تجمعات مردمی و هوش مصنوعی»، خبرگزاری دفاع مقدس؛] [https://www.hawzahnews.com/news/1374002/فیلم-آیا-تجمعات-هر-شب-مردم-ایران-با-هوش-مصنوعی-ساخته-میشود «فیلم، آیا تجمعات هر شب مردم ایران با هوش مصنوعی ساخته میشود؟»، خبرگزاری رسمی حوزه.]</ref>
[[دونالد ترامپ]]، تجمعات ایرانیان را تولید [[هوش مصنوعی]] خواند<ref>[https://fararu.com/fa/news/956408/ترامپ-تجمعات-خیابانی-این-روزهای-ایران-را-هوش-مصنوعی-معرفی-کرد «ترامپ تجمعات خیابانی این روزهای ایران را هوش مصنوعی معرفی کرد»، وبسایت فرارو.]</ref> که با واکنش یکپارچه، قاطع و اغلب با لحن تمسخرآمیز از سوی مقامات سیاسی، نظامی<ref>[https://www.pana.ir/بخش-سیاسی-27/1678740-خیابان-ها-پر-از-مردم-است-این-ها-هوش-مصنوعی-نیستند-ملت-ایران-اند «رئیسجمهور پزشکیان: خیابانها پر از مردم است؛ اینها هوش مصنوعی نیستند، ملت ایراناند»، خبرگزاری پانا.]</ref> و مردم ایران در [[فضای مجازی]] و خیابان مواجه شد.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/821849/فیلم-واکنش-مردم-آمل-به-ادعای-ترامپ-درباره-تجمعات-مردمی-و-هوش-مصنوعی «فیلم/ واکنش مردم آمل به ادعای ترامپ درباره تجمعات مردمی و هوش مصنوعی»، خبرگزاری دفاع مقدس؛] [https://www.hawzahnews.com/news/1374002/فیلم-آیا-تجمعات-هر-شب-مردم-ایران-با-هوش-مصنوعی-ساخته-میشود «فیلم، آیا تجمعات هر شب مردم ایران با هوش مصنوعی ساخته میشود؟»، خبرگزاری رسمی حوزه.]</ref>
== کارکردها و نتایج ==
== کارکردها و نتایج ==
* کاهش [[استرس]] و [[اضطراب]] ناشی از جنگ؛
=== ۱. کارکردهای روانشناختی ===
* مقابله با انزوای فردی؛
* تقویت شجاعت در برابر تهدیدات؛
* کاهش استرس و اضطراب ناشی از جنگ؛<ref>[https://rahyaftt.ir/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%AE%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D8%AB%D8%B1-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7/ زاغیان، «بررسی روانشناختی اثر تجمعات شبانه در ایام جنگ رمضان در افزایش تاب آوری اجتماعی»، وبسایت اندیشکده رهیافت.]</ref>
* ارتقای روحیه معنوی؛<ref>[https://rahyaftt.ir/بررسی-روانشناختی-اثر-تجمعات-شبانه-در-ا/ زاغیان، «بررسی روانشناختی اثر تجمعات شبانه در ایام جنگ رمضان در افزایش تاب آوری اجتماعی»، وبسایت اندیشکده رهیافت.]</ref>
* مقابله با انزوای فردی؛<ref>[https://rahyaftt.ir/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%AE%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D8%AB%D8%B1-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7/ زاغیان، «بررسی روانشناختی اثر تجمعات شبانه در ایام جنگ رمضان در افزایش تاب آوری اجتماعی»، وبسایت اندیشکده رهیافت.]</ref>
* آموزش [[مسئولیتپذیری]] و اجتماعیسازی فرزندان؛<ref>[https://www.hawzahnews.com/news/1377183/سواد-خانواده-تأثیرات-روانشناختی-و-خانوادگی-شرکت-در-تجمعات-انقلابی «سواد خانواده | تأثیرات روانشناختی و خانوادگی شرکت در تجمعات انقلابی»، خبرگزاری رسمی حوزه.]</ref>
* تقویت شجاعت در برابر تهدیدات؛<ref>[https://rahyaftt.ir/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%AE%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D8%AB%D8%B1-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7/ زاغیان، «بررسی روانشناختی اثر تجمعات شبانه در ایام جنگ رمضان در افزایش تاب آوری اجتماعی»، وبسایت اندیشکده رهیافت.]</ref>
* تقویت [[همبستگی اجتماعی|همبستگی]] و [[سرمایه اجتماعی|سرمایه اجتماعی؛]]<ref>[https://asrdena.ir/fa/news/33284/حضور-شبانه-مردم-در-میادین-روایت-جنگ-رمضان-از-عمق-سرمایه-اجتماعی-ایران «حضور شبانه مردم در میادین؛ روایت جنگ رمضان از عمق سرمایه اجتماعی ایران»، پایگاه خبری تحلیلی عصر دنا.] [https://www.ilna.ir/بخش-فرهنگ-هنر-6/1779587-وزیر-ارشاد-افزایش-همدلی-ایثار-اجتماعی-در-میان-طبقات-مختلف-جامعه-از-دستاوردهای-جنگ-رمضان-است «وزیر ارشاد: افزایش همدلی و ایثار اجتماعی در میان طبقات مختلف جامعه از دستاوردهای جنگ رمضان است»، خبرگزاری ایلنا.]</ref>
* ارتقای روحیه معنوی؛<ref>[https://rahyaftt.ir/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%AE%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D8%AB%D8%B1-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7/ زاغیان، «بررسی روانشناختی اثر تجمعات شبانه در ایام جنگ رمضان در افزایش تاب آوری اجتماعی»، وبسایت اندیشکده رهیافت.]</ref>
* ایجاد بستر برای فعالیتهای خیریه و داوطلبانه؛<ref>[https://rahyaftt.ir/بررسی-روانشناختی-اثر-تجمعات-شبانه-در-ا/ زاغیان، «بررسی روانشناختی اثر تجمعات شبانه در ایام جنگ رمضان در افزایش تاب آوری اجتماعی»، وبسایت اندیشکده رهیافت.]</ref>
* آموزش مسئولیتپذیری و اجتماعیسازی فرزندان.<ref>[https://www.hawzahnews.com/news/1377183/%D8%B3%D9%88%D8%A7%D8%AF-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D8%AA%D8%A3%D8%AB%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%AE%D8%AA%DB%8C-%D9%88-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%B4%D8%B1%DA%A9%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8%DB%8C «سواد خانواده | تأثیرات روانشناختی و خانوادگی شرکت در تجمعات انقلابی»، خبرگزاری رسمی حوزه.]</ref>
=== ۲. کارکردهای اجتماعی ===
* تقویت همبستگی و سرمایه اجتماعی؛<ref>[https://asrdena.ir/fa/news/33284/حضور-شبانه-مردم-در-میادین-روایت-جنگ-رمضان-از-عمق-سرمایه-اجتماعی-ایران «حضور شبانه مردم در میادین؛ روایت جنگ رمضان از عمق سرمایه اجتماعی ایران»، پایگاه خبری تحلیلی عصر دنا.] [https://www.ilna.ir/بخش-فرهنگ-هنر-6/1779587-وزیر-ارشاد-افزایش-همدلی-ایثار-اجتماعی-در-میان-طبقات-مختلف-جامعه-از-دستاوردهای-جنگ-رمضان-است «وزیر ارشاد: افزایش همدلی و ایثار اجتماعی در میان طبقات مختلف جامعه از دستاوردهای جنگ رمضان است»، خبرگزاری ایلنا.]</ref>
* ایجاد بستر برای فعالیتهای خیریه و داوطلبانه؛<ref>[https://rahyaftt.ir/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%AE%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D8%AB%D8%B1-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7/ زاغیان، «بررسی روانشناختی اثر تجمعات شبانه در ایام جنگ رمضان در افزایش تاب آوری اجتماعی»، وبسایت اندیشکده رهیافت.]</ref>
* تبدیل مردم از تماشاگر به کنشگر؛<ref>[https://defapress.ir/fa/news/827725/تصاویر-کنشگری-میدانی-نوجوانان-پسر-بیرجندی-در-روزها-و-شبهایِ-جنگ-رمضان-و-دفاع-مقدس «وقتی جنگ، فرصتی برای هنرپروری میشود»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref>
* تبدیل مردم از تماشاگر به کنشگر؛<ref>[https://defapress.ir/fa/news/827725/تصاویر-کنشگری-میدانی-نوجوانان-پسر-بیرجندی-در-روزها-و-شبهایِ-جنگ-رمضان-و-دفاع-مقدس «وقتی جنگ، فرصتی برای هنرپروری میشود»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref>
* جریانسازی فرهنگی و هنری بیسابقه؛<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6811774/برگزاری-بیش-از-۱۹۰۰-تجمع-و-۱۳۵۰-محفل-قرآنی-در-جنگ-رمضان «برگزاری بیش از ۱۹۰۰ تجمع و ۱۳۵۰ محفل قرآنی در جنگ رمضان»، خبرگزاری مهر.]</ref>
* جریانسازی فرهنگی و هنری؛<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6811774/برگزاری-بیش-از-۱۹۰۰-تجمع-و-۱۳۵۰-محفل-قرآنی-در-جنگ-رمضان «برگزاری بیش از ۱۹۰۰ تجمع و ۱۳۵۰ محفل قرآنی در جنگ رمضان»، خبرگزاری مهر.]</ref>
* ترمیم شکافها و بازسازی روانی؛<ref>[https://fa.shafaqna.com/news/2225404/ «عطریانفر: بر خلاف تصورات آمریکا و اسرائیل، در بزنگاهها، اتحاد ایرانیان به اوج میرسد»، خبرگزاری شفقنا.]</ref>
* ترمیم شکافها و بازسازی روانی؛<ref>[https://fa.shafaqna.com/news/2225404/ «عطریانفر: بر خلاف تصورات آمریکا و اسرائیل، در بزنگاهها، اتحاد ایرانیان به اوج میرسد»، خبرگزاری شفقنا.]</ref>
* میراثسازی تاریخی؛<ref>[https://www.irna.ir/amp/86126638/ «حماسه حضور ملت ایران در جنگ رمضان در قالب میراث زنده معاصر ثبت میشود»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
* میراثسازی تاریخی؛<ref>[https://www.irna.ir/amp/86126638/ «حماسه حضور ملت ایران در جنگ رمضان در قالب میراث زنده معاصر ثبت میشود»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
* تحکیم هویت و غرور ملی از طریق نمادها؛<ref>[https://rahyaftt.ir/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%AE%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D8%AB%D8%B1-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7/ زاغیان، «بررسی روانشناختی اثر تجمعات شبانه در ایام جنگ رمضان در افزایش تاب آوری اجتماعی»، وبسایت اندیشکده رهیافت.]</ref>
* تحکیم [[هویت ملی|هویت]] و [[غرور ملی]] از طریق نمادها.<ref>[https://rahyaftt.ir/بررسی-روانشناختی-اثر-تجمعات-شبانه-در-ا/ زاغیان، «بررسی روانشناختی اثر تجمعات شبانه در ایام جنگ رمضان در افزایش تاب آوری اجتماعی»، وبسایت اندیشکده رهیافت.]</ref>
== گستره و ابعاد حضور زنان ==
== حضور زنان ==
زنان در تجمعات شبانهٔ جنگ رمضان، حضوری گسترده، متنوع و حتی پررنگتر از مردان داشتند. این حضور، طیفهای مختلفی از دختران نوجوان تا زنان میانسال و سالخورده را دربر میگرفت و در برخی موارد با مشارکت زنان باردار با شرایط جسمی دشوار، نیز همراه بود. در گزارشهای خبری، این حضور بهعنوان یکی از جلوههای [[همبستگی اجتماعی]] و حمایت از نیروهای مسلح و بهعنوان عاملی در تقویت روحیه عمومی و انسجام اجتماعی یاد شده است.<ref>[https://ana.ir/fa/news/1050769/چرا-زنان-در-تجمعات-شبانه-جنگ-رمضان-پررنگ-تر-دیده-شدند «چرا زنان در تجمعات شبانه جنگ رمضان پررنگتر دیده شدند؟»، خبرگزاری آنا.]</ref>
حضور گسترده، متنوع و پررنگ زنان که حتی از حضور مردان نیز فزونی دارد، در طیف وسیعی از ردههای سنی از دختران نوجوان تا زنان میانسال و سالخورده و حتی در مواردی زنان [[بارداری|باردار]]، از جمله جلوههای [[همبستگی اجتماعی]] فراتر از تفاوتهای ظاهری و پوششی بهشمار میرود. این حضور، همچنین بیانگر حمایت از نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران بوده و بهعنوان عاملی در تقویت روحیه عمومی و بازتولید انسجام اجتماعی و ملی مورد اشاره قرار گرفته است.<ref>[https://ana.ir/fa/news/1050769/چرا-زنان-در-تجمعات-شبانه-جنگ-رمضان-پررنگ-تر-دیده-شدند «چرا زنان در تجمعات شبانه جنگ رمضان پررنگتر دیده شدند؟»، خبرگزاری آنا؛] [https://www.khabaronline.ir/news/2210627/حجاب-متفاوت-زنان-در-تجمعات-شبانه-تصاویر «حجاب متفاوت زنان در تجمعات شبانه + تصاویر»، خبرآنلاین.]</ref>
=== پشتیبانی لجستیکی و اقدامات مردمی ===
=== پشتیبانی لجستیکی و اقدامات مردمی ===
علاوه بر حضور در خیابانها و میادین، از مشارکت زنان در فعالیتهای پشتیبانی و داوطلبانه نیز گزارشهایی منتشر شده است. در این گزارشها، از اقداماتی مانند تهیه غذا، دوخت پرچم، سازماندهی موکبهای شبانه و همکاری در برنامههای مسجدی و فرهنگی یاد شده است.<ref>[https://www.javanonline.ir/fa/news/1352413/زنان-عاشورایی-ایران-یک-دم-میدان-را-ترک-نکردند%C2%A0 «زنان عاشورایی ایران یک دم میدان را ترک نکردند»، جوانآنلاین.]</ref> برخی مقامها و تحلیلگران داخلی، نقش زنان را در این تجمعات پیشران، هدایتکننده و مؤثر در خنثیسازی عملیات روانی توصیف کردهاند<ref>[https://www.irna.ir/news/86137139/رئیس-فراکسیون-زنان-مجلس-زنان-در-جنگ-رمضان-نقش-پیشران-و-هدایت-کننده «رئیس فراکسیون زنان مجلس: زنان در جنگ رمضان نقش پیشران و هدایتکننده خود را ثابت کردند»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> و از اجرای طرح «زنان، پای کار ایران»، برای ثبت این فعالیتها خبر دادهاند.<ref>[https://www.mojnews.com/بخش-سیاسی-3/698921-فعالیت-های-زنان-در-جنگ-رمضان-ثبت-می-شود «فعالیتهای زنان در جنگ رمضان ثبت میشود»، وبسایت موجنیوز.]</ref>
از مشارکت زنان در فعالیتهای پشتیبانی و داوطلبانه مانند تهیه غذا، دوخت پرچم، سازماندهی موکبهای شبانه و همکاری در برنامههای مسجدی و فرهنگی نیز گزارش شده است.<ref>[https://www.javanonline.ir/fa/news/1352413/زنان-عاشورایی-ایران-یک-دم-میدان-را-ترک-نکردند%C2%A0 «زنان عاشورایی ایران یک دم میدان را ترک نکردند»، جوانآنلاین.]</ref> طبق برخی تحلیلها، نقش زنان در این تجمعات پیشران، هدایتکننده و مؤثر در خنثیسازی عملیات روانی<ref>[https://www.irna.ir/news/86137139/رئیس-فراکسیون-زنان-مجلس-زنان-در-جنگ-رمضان-نقش-پیشران-و-هدایت-کننده «رئیس فراکسیون زنان مجلس: زنان در جنگ رمضان نقش پیشران و هدایتکننده خود را ثابت کردند»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> و از اجرای طرح «زنان، پای کار ایران»، برای ثبت این فعالیتها گزارش شده است.<ref>[https://www.mojnews.com/بخش-سیاسی-3/698921-فعالیت-های-زنان-در-جنگ-رمضان-ثبت-می-شود «فعالیتهای زنان در جنگ رمضان ثبت میشود»، وبسایت موجنیوز.]</ref>
=== مشارکت زنان با گرایشهای متنوع پوششی ===
حضور زنان با انواع حجاب و پوشش در کنار یکدیگر در تجمعات شبانه در رسانهها برجسته شد و بهعنوان نشانهای از وحدت و مشارکت فراتر از تفاوتهای ظاهری مورد توجه قرار گرفته است. این بازنمایی رسانهای، نقش زنان را نه صرفاً بهعنوان همراهان تجمعات، بلکه بهعنوان کنشگرانی فعال در شکلدهی به فضای عمومی و بازتولید همبستگی ملی نشان میداد.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2210627/حجاب-متفاوت-زنان-در-تجمعات-شبانه-تصاویر «حجاب متفاوت زنان در تجمعات شبانه + تصاویر»، خبرآنلاین.]</ref>
=== تجمع «دختران جانفدای ایران» ===
=== تجمع «دختران جانفدای ایران» ===
در ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ش، همزمان با روز دختر، تجمع دختران جانفدای ایران، در تهران برگزار شد. خبرگزاری تسنیم گزارش داد که هزاران زن و دختر با رهبر جدید بیعت کرده و حمایت خود را از نیروهای مسلح اعلام کردند.<ref>[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1405/01/28/3567986/حضور-زنان-و-دختران-با-اسلحه-های-مختلف-جنگی-در-راهپیمایی-دختران-جانفدا «حضور زنان و دختران با اسلحههای مختلف جنگی در راهپیمایی دختران جانفدا»، خبرگزاری تسنیم.]</ref>
[[پرونده:تجمعات شبانه ایرانیان ۳.jpg|جایگزین=دختران جان فدای ایران|بندانگشتی|دختران ایرانی در تجمع «دختران جانفدای ایران» از میدان امام حسین تا میدان انقلاب تهران، ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ش]]
در [[۲۸ فروردین]] ۱۴۰۵ش، همزمان با [[روز دختر]]، تجمع دختران جانفدای ایران، در [[تهران]] برگزار شد که هزاران زن و دختر با [[سید مجتبی خامنهای]]، رهبر سوم جمهوری اسلامی ایران، بیعت کرده و حمایت خود را از نیروهای مسلح اعلام کردند.<ref>[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1405/01/28/3567986/حضور-زنان-و-دختران-با-اسلحه-های-مختلف-جنگی-در-راهپیمایی-دختران-جانفدا «حضور زنان و دختران با اسلحههای مختلف جنگی در راهپیمایی دختران جانفدا»، خبرگزاری تسنیم.]</ref>
=== نقش در روشنگری و فضای مجازی ===
=== نقشآفرینی در روشنگری ===
زنان در دو عرصهٔ حضور میدانی و فعالیتهای تبیینی در فضای مجازی نقش فعالی ایفا کردند. برخی از تحلیلگران و فعالان حوزه زنان در گفتوگو با رسانههای داخلی، به نقش بانوان در بصیرتافزایی در تجمعات خیابانی و نیز روشنگری در بسترهای رسانهای و نرمافزاری اشاره کردهاند. در برخی برنامهها و نشستهای رسانه ملی، این نقش در چارچوب خانواده، فرهنگ و مشارکت اجتماعی مورد بررسی قرار گرفته است.<ref>[https://ana.ir/fa/news/1050769/چرا-زنان-در-تجمعات-شبانه-جنگ-رمضان-پررنگ-تر-دیده-شدند «چرا زنان در تجمعات شبانه جنگ رمضان پررنگتر دیده شدند؟»، خبرگزاری آنا.]</ref>
برخی تحلیلگران و فعالان حوزهٔ زنان، به نقش بانوان در بصیرتافزایی در تجمعات خیابانی و نیز روشنگری در بسترهای رسانهای، [[فضای مجازی]] و [[شبکههای اجتماعی]] اشاره کردهاند. در برخی برنامههای رسانه ملی، این نقش در چارچوب [[خانواده]]، [[فرهنگ]] و [[مشارکت اجتماعی]] بررسی شده است.<ref>[https://ana.ir/fa/news/1050769/چرا-زنان-در-تجمعات-شبانه-جنگ-رمضان-پررنگ-تر-دیده-شدند «چرا زنان در تجمعات شبانه جنگ رمضان پررنگتر دیده شدند؟»، خبرگزاری آنا.]</ref>
=== بازتاب بینالمللی ===
=== بازتاب بینالمللی ===
حضور گستردهٔ زنان، در بازنمایی رسانهای از زن ایرانی در سطح بینالمللی تأثیر گذاشت و بهعنوان نمادی از مشارکت اجتماعی و هویت جمعی مورد توجه قرار گرفت. این حضور از سوی فعالان زن کشورهای اسلامی، بهمنزلهٔ جلوهای از مقاومت فرهنگی و پاسخی به روایتهای رسانهای غربی توصیف شد.<ref>[https://shahraranews.ir/fa/news/410405/روایت-بانوان-خارجی-درباره-رستاخیز-زنان-جنگ-رمضان-تصویر-زن-ایرانی-را-در-جهان-تغییر-داد «روایت بانوان خارجی درباره رستاخیز زنان؛ جنگ رمضان تصویر زن ایرانی را در جهان تغییر داد»، وبسایت شهرآرا نیوز.]</ref>
در سطح رسانهای بینالمللی، حضور زنان ایرانی بهعنوان نمادی از [[مشارکت اجتماعی زن|مشارکت اجتماعی]] و هویت جمعی مورد توجه قرار گرفت. این حضور از سوی فعالان زن کشورهای اسلامی، بهمنزلهٔ جلوهای از مقاومت فرهنگی و پاسخی به روایتهای رسانهای غربی توصیف شد.<ref>[https://shahraranews.ir/fa/news/410405/روایت-بانوان-خارجی-درباره-رستاخیز-زنان-جنگ-رمضان-تصویر-زن-ایرانی-را-در-جهان-تغییر-داد «روایت بانوان خارجی درباره رستاخیز زنان؛ جنگ رمضان تصویر زن ایرانی را در جهان تغییر داد»، وبسایت شهرآرا نیوز.]</ref>
== نقش سرودهای حماسی ==
== نقش سرودهای حماسی ==
نوحهها و سرودهای مذهبی و حماسی در جنگ رمضان، فراتر از ابزاری برای ابراز اندوه، به سلاحی روانی و رسانهای برای امیدآفرینی، اتحاد ملی، مطالبهگری، تبیین و نمایش قدرت در برابر دشمن تبدیل شدند و در تداوم راهپیماییهای شبانه نقشی کلیدی پیدا کردند.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/828350/موسیقیِ-میدان-بازآفرینی-حافظه-جمعی-در-لحظه-بحران «موسیقیِ میدان؛ بازآفرینی حافظه جمعی در لحظه بحران»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref> مداحان با الگوگیری از تأکید رهبر شهید بر تبیین، در جمعهای مختلف مردمی ازجمله راهپیماییهای سراسری و تجمعات شبانه، اشعار و الحان تبیینی را اجرا کردند. این سرودها بهسرعت به رجزخوانیهای گروهی در تجمعات شبانهٔ مردم در خیابانها تبدیل شدند و روحیهای قدرتمند، حماسی و مقاومتطلبانه را در میان جوانان و آحاد ملت تقویت کردند که محدود به جغرافیای خاصی نبود؛ از دورافتادهترین نقاط ایران تا تجمعات ایرانیان در اروپا و آمریکا.<ref>[https://shahraranews.ir/fa/news/403414/نوحههایی-که-روحیه-مقاومت-را-زنده-نگه-میدارند «نوحههایی که روحیه مقاومت را زنده نگه میدارند»، وبسایت شهرآرا نیوز.]</ref> برخی از معروفترین سرودهایی که در راهپیماییهای شبانه بین مردم همخوانی میشد، عبارتند از:
[[پرونده:تجمعات شبانه ایرانیان۴.mp4|بندانگشتی|همخوانی سرود به لاله در خون خفته در تجمع شبانه مردم در میدان انقلاب تهران، ۱۰ اردیبهشت ۱۴۰۵]]
نوحهها و سرودهای مذهبی و حماسی در [[جنگ رمضان]]، فراتر از ابزاری برای ابراز اندوه، به سلاحی روانی و رسانهای برای [[امیدآفرینی]]، اتحاد ملی، [[مطالبهگری]]، تبیین و نمایش قدرت در برابر دشمن تبدیل شدند و در تداوم تجمعات شبانه نقشی کلیدی پیدا کردند.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/828350/موسیقیِ-میدان-بازآفرینی-حافظه-جمعی-در-لحظه-بحران «موسیقیِ میدان؛ بازآفرینی حافظه جمعی در لحظه بحران»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref> مداحان با الگوگیری از تأکید [[رهبر دوم جمهوری اسلامی ایران]] بر [[جهاد تبیین]]، در جمعهای مختلف مردمی، اشعار و الحان تبیینی را اجرا کردند. این سرودها بهسرعت به رجزخوانیهای گروهی در تجمعات شبانهٔ مردم در خیابانها تبدیل شدند و روحیهای قدرتمند، حماسی و مقاومتطلبانه را تزریق کردند که محدود به جغرافیای خاصی نبود؛ از دورافتادهترین نقاط ایران تا تجمعات ایرانیان در [[اروپا]] و [[ایالات متحده آمریکا|آمریکا]].<ref>[https://shahraranews.ir/fa/news/403414/نوحههایی-که-روحیه-مقاومت-را-زنده-نگه-میدارند «نوحههایی که روحیه مقاومت را زنده نگه میدارند»، وبسایت شهرآرا نیوز.]</ref>
برخی از معروفترین سرودهایی که پیوندی ناگسستنی میان حس میهنی و باورهای دینی برقرار کردند<ref>[https://shahraranews.ir/fa/news/400734/آهنگهایی-که-در-جنگ-رمضان-برای-اقتدار-و-سوگ-ایران-منتشر-شدند-صوت-فیلم-و-لینک-دانلود «آهنگهایی که در جنگ رمضان برای اقتدار و سوگ «ایران» منتشر شدند»، وبسایت شهرآرا نیوز.]</ref> و در تجمعات شبانه همخوانی میشد، عبارتاند از:
* «[[حسبیالله (ترانه)|حسبی الله]]» با صدای [[محسن چاوشی]]؛<ref>[https://shahraranews.ir/fa/news/400734/آهنگهایی-که-در-جنگ-رمضان-برای-اقتدار-و-سوگ-ایران-منتشر-شدند-صوت-فیلم-و-لینک-دانلود «آهنگهایی که در جنگ رمضان برای اقتدار و سوگ «ایران» منتشر شدند»، وبسایت شهرآرا نیوز.]</ref>
* «[[حسبیالله (ترانه)|حسبی الله]]» با صدای [[محسن چاوشی]]؛<ref>[https://shahraranews.ir/fa/news/400734/آهنگهایی-که-در-جنگ-رمضان-برای-اقتدار-و-سوگ-ایران-منتشر-شدند-صوت-فیلم-و-لینک-دانلود «آهنگهایی که در جنگ رمضان برای اقتدار و سوگ «ایران» منتشر شدند»، وبسایت شهرآرا نیوز.]</ref>
* «بزن که خوب میزنی» با صدای مهدی رسولی؛<ref>[https://kashoob.com/audio/yJnrD/نماهنگ-بزن-که-خوب-میزنی «نماهنگ بزن که خوب میزنی»، وبسایت کاشوب.]</ref>
* «[[بزن که خوب میزنی]]» با صدای [[مهدی رسولی]]؛<ref>[https://kashoob.com/audio/yJnrD/نماهنگ-بزن-که-خوب-میزنی «نماهنگ بزن که خوب میزنی»، وبسایت کاشوب.]</ref>
* نوحههای حماسی «ذوالفقار حضرت حیدر»<ref>[https://kashoob.com/audio/mwn45/نماهنگ-ذوالفقار-حضرت-حیدر «نماهنگ ذوالفقار حضرت حیدر»، وبسایت کاشوب.]</ref> و «ای حیدر شهسوار ماشاءالله» با صدای حاج محمود کریمی؛<ref>[https://kashoob.com/audio/ENq1Q/ای-حیدر-شهسوار-ماشاءالله «ای حیدر شهسوار ماشاءالله»، وبسایت کاشوب.]</ref>
* نوحههای حماسی «ذوالفقار حضرت حیدر»<ref>[https://kashoob.com/audio/mwn45/نماهنگ-ذوالفقار-حضرت-حیدر «نماهنگ ذوالفقار حضرت حیدر»، وبسایت کاشوب.]</ref> و «ای حیدر شهسوار ماشاءالله» با صدای [[محمود کریمی]]؛<ref>[https://kashoob.com/audio/ENq1Q/ای-حیدر-شهسوار-ماشاءالله «ای حیدر شهسوار ماشاءالله»، وبسایت کاشوب.]</ref>
* «میدان با تو، خیابان با ما» با صدای حسین طاهری: این سرود در پاسخ مستقیم به فراخوان راهبردی یکی از فرماندهان ارشد نظامی شکل گرفت.<ref>[https://kashoob.com/audio/EB4wW/نماهنگ-میدان-با-تو-خیابان-با-ما «نماهنگ میدان با تو خیابان با ما»، وبسایت کاشوب.]</ref>
* «میدان با تو، خیابان با ما» با صدای [[حسین طاهری]].<ref>[https://kashoob.com/audio/EB4wW/نماهنگ-میدان-با-تو-خیابان-با-ما «نماهنگ میدان با تو خیابان با ما»، وبسایت کاشوب.]</ref>
این سرودها و بسیاری دیگر از آثار حماسی، پیوندی ناگسستنی میان حس میهنی و باورهای دینی برقرار کردند. آنها نهتنها به ابزاری برای همبستگی و امید تبدیل شدند، بلکه در عمل، تجمعات شبانه را به صحنهای از یک مراسم آیینی-حماسی تمامعیار تبدیل کردند که هم پاسخگوی نیازهای روانی جامعه بود و هم پیام اتحاد و مقاومت را به دشمن منتقل میکرد.<ref>[https://shahraranews.ir/fa/news/400734/آهنگهایی-که-در-جنگ-رمضان-برای-اقتدار-و-سوگ-ایران-منتشر-شدند-صوت-فیلم-و-لینک-دانلود «آهنگهایی که در جنگ رمضان برای اقتدار و سوگ «ایران» منتشر شدند»، وبسایت شهرآرا نیوز.]</ref>
== پیمایش علمی درباره تجمعات شبانه ==
بر پایهٔ نتایج یک پیمایش ملی در ایران که با مشارکت ۴۳ هزار و ۳۹۱ نفر، در بازه زمانی ۷ تا ۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵ش انجام شد؛ تجمعات شبانه در ایران از نگاه شرکتکنندگان بیشتر دارای ویژگیهای مردمی، داوطلبانه و خودجوش بوده و نهادهای مردمی نقش اصلی در سازماندهی آنها داشتهاند. این اجتماعات به تقویت همدلی، نزدیکی قلبی میان مردم، انسجام اجتماعی و توجه به وحدت ملی انجامیده و از طرح مسائل اختلافبرانگیز پرهیز شده است. شرکتکنندگان انگیزهٔ خود را عمدتاً با گرایشهای ایدئولوژیک، مذهبی از جمله احساس وظیفه شرعی و کسب آرامش معنوی و نیز احساسات ملیگرایانه همچون دفاع از کشور و غرور ملی، تبیین کردهاند. افزون بر این، تجمعات، زمینهساز نقشآفرینی اجتماعی، رشد و بلوغ اجتماعی، مراعات حال یکدیگر و کاهش مزاحمتهای شهری ارزیابی شده و ترکیبی از شور و شعور مانند؛ دعا، تبیین مسائل روز و نکات قرآنی را به نمایش گذاشته است.<ref>[https://www.ghalamemandegar.ir/نتایج-پیمایش-ملی-از-نقش-تجمعات-شبانه-در/ «نتایج پیمایش ملی از نقش تجمعات شبانه در افزایش همبستگی اجتماعی»، پایگاه خبری قلم ماندگار.]</ref>
{| class="wikitable"
|+
!سنجهها
!درصد
|-
|مردمی بودن تجمعات: حضور داوطلبانه، محوریت نهادهای مردمی در برگزاری تجمعات، آزادی در بیان مطالبات و خلاقیتها
|۸۸.۱%
|-
|حفظ وحدت ملی و پرهیز از طرح مسائل اختلافبرانگیز
|۸۷.۵%
|-
|ایجاد همدلی و نزدیکی قلوب مردم
|۸۹.۹%
|-
|توأم بودن شور و شعور: با برگزاری دعا و استغاثه، تبیین مسائل و بیان نکات قرآنی
|۷۱.۸%
|-
|مراعات یکدیگر و کاهش آزردگی اجتماعی
|۸۴.۰%
|-
|ایجاد فرصتهای نقشآفرینی اجتماعی و گسترش شبکههای مشارکت اجتماعی
|۷۸.۵%
|-
|ایجاد فرصت رشد و بلوغ اجتماعی: تقویت هویت ملی، افزایش آگاهی اجتماعی و انتقال تجربههای جمعی به نسلهای جوان
|۸۴.۵%
|-
|انگیزههای ایدئولوژیک و مذهبی: حضور در تجمعات وظیفهای شرعی و اخلاقی، ایجاد آرامش معنوی
|۹۰.۹
|-
|انگیزههای ملیگرایانه: احساس دفاع از کشور، غرور ملی
|۹۵.۰%
|}
== آسیبها و راهکارها ==
== چالشها ==
تجمعات شبانه مردمی که با هدف همبستگی ملی و حمایت از دفاع کشور شکل گرفتهاند، در روند برگزاری با چالشهایی روبهرو شدهاند؛ ازجمله:
ایجاد توقعات غیرواقعی و اغراقآمیز از توانمندیهای نظامی و دوقطبیسازی داخلی و مصادره جناحی،<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2215569/این-دو-آفت-تجمعات-شبانه-خیابانی-را-تهدید-می-کند «این دو آفت، تجمعات شبانه خیابانی را تهدید میکند»، خبر آنلاین.]</ref> نداشتن محتوای متناسب با تغییر وضعیت از [[جنگ]] به آتشبس،<ref>[https://www.iscanews.ir/news/1304779/فرسایشی-شدن-تجمعات-شبانه-به-دلیل-کم-کاری-در-تبیین-و-تحلیل-محتواها رضایی، «ضرورت بازآفرینی مدل تجمعات مردمی/ محتوا و شعار خیابان باید مبتنی بر مسائل روز باشد»، باشگاه خبرنگاران دانشجویی ایران.]</ref> به همخوردن آرامش ساکنان، نظم ترافیکی و [[آلودگی صوتی]] بهعنوان چالشهای سیاسی، فرهنگی و [[حقوق شهروندی]] ذکر شده است.<ref>[https://www.pgnews.ir/توصیه-های-مهم-درباره-اجتماعات-شبانه/ «توصیههای مهم درباره اجتماعات شبانه مردمی»، وبسایت خلیج فارس.]</ref>
آسیبشناسی سیاسی: رسانهها و تحلیلگران سیاسی نسبت به دو آفت عمده در این تجمعات هشدار دادهاند: نخست، ایجاد توقعات غیرواقعی و اغراقآمیز از توانمندیهای نظامی که میتواند به دلسردی عمومی منجر شود؛ و دوم، مصادره جناحی تجمعات خودجوش مردمی که به دوقطبیسازی داخلی، ریزش مخاطب و دور شدن خیابان از هویت ملی و فراجناحی آن میانجامد.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2215569/%D8%A7%DB%8C%D9%86-%D8%AF%D9%88-%D8%A2%D9%81%D8%AA-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AE%DB%8C%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B1%D8%A7-%D8%AA%D9%87%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%85%DB%8C-%DA%A9%D9%86%D8%AF «این دو آفت، تجمعات شبانه خیابانی را تهدید می کند»، وبسایت خبر آنلاین.]</ref>
== نگارخانه ==
<gallery widths="250" heights="250">
چالشهای محتوایی و فرهنگی: با گذشت زمان و تغییر شرایط از وضعیت جنگی به آتشبس، این تجمعات به دلیل تکرار کلیشههای اولیه، شعارزدگی و عدم نوآوری در سخنرانیها و مداحیها دچار یکنواختی و ریزش مخاطب شدهاند. کارشناسان فرهنگی معتقدند برای جلوگیری از فرسایشی شدن این رویدادها، محتوای برنامهها باید از رویکرد صرفاً نظامی و هیجانی فاصله گرفته و به سمت تحلیل، تبیین شرایط جدید و استفاده از قالبهای هنری نوآورانه حرکت کند.<ref>[https://www.iscanews.ir/news/1304779/%D9%81%D8%B1%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%B4%DB%8C-%D8%B4%D8%AF%D9%86-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%A8%D9%87-%D8%AF%D9%84%DB%8C%D9%84-%DA%A9%D9%85-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%A8%DB%8C%DB%8C%D9%86-%D9%88-%D8%AA%D8%AD%D9%84%DB%8C%D9%84-%D9%85%D8%AD%D8%AA%D9%88%D8%A7%D9%87%D8%A7 رضایی، «ضرورت بازآفرینی مدل تجمعات مردمی/ محتوا و شعار خیابان باید مبتنی بر مسائل روز باشد»، باشگاه خبرنگاران دانشجویی ایران.]</ref>
پرونده:تجمعات شبانه۵.jpg|جایگزین=تجمع «دختران جانفدای ایران»|دختران ایرانی در تجمع «دختران جانفدای ایران» از میدان امام حسین تا میدان انقلاب تهران، ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ش
پرونده:تجمعات شبانه۶.png|جایگزین= تجمع شبانه مردم تهران ۱۳ اردیبهشت|تصویری از تجمع شبانه مردم تهران ۱۳ اردیبهشت ۱۴۰۵ش
پیامدهای اجتماعی و شهری: برگزاری این رویدادها چالشهایی را در زمینه حقوق شهروندی، آرامش ساکنان و نظم ترافیکی به همراه داشته است. در بررسیهای آسیبشناسانه، مدیریت زمان برگزاری و کنترل عواملی مانند آلودگی صوتی و گرههای ترافیکی کاروانهای خودرویی، به عنوان مؤلفههای مؤثر در حفظ نظم عمومی و همزیستی شهری توصیف شدهاند.<ref>[https://www.pgnews.ir/%D8%AA%D9%88%D8%B5%DB%8C%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D9%87%D9%85-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87/ «توصیه های مهم درباره اجتماعات شبانه مردمی»، وبسایت خلیج فارس.]</ref>
پرونده:تجمعات شبانه۷.png|جایگزین=تجمع «دختران جانفدای ایران»|دختران ایرانی در تجمع «دختران جانفدای ایران» از میدان امام حسین تا میدان انقلاب تهران، ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ش
پرونده:تجمعات شبانه۸.jpg|جایگزین=دختران ایرانی-میدان امام حسین تا میدان انقلاب تهران|دختران ایرانی در تجمع «دختران جانفدای ایران» از میدان امام حسین تا میدان انقلاب تهران، ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ش
پرونده:تجمعات شبانه۹.jpg|جایگزین=تجمع دختران جانفدای ایران|دختران ایرانی در تجمع «دختران جانفدای ایران» از میدان امام حسین تا میدان انقلاب تهران، ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ش
پرونده:تجمعات شبانه۱۰.png|جایگزین=دختران جانفدای ایران|دختران ایرانی در تجمع «دختران جانفدای ایران» از میدان امام حسین تا میدان انقلاب تهران، ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ش
پرونده:تجمعات شبانه۱۱.jpg|جایگزین=موشک بالستیک در تجمع شبانه میدان انقلاب|موشک بالستیک در تجمع شبانه مردم در میدان انقلاب، ۱ اردیبهشت ۱۴۰۵ش
پرونده:تجمعات شبانه۱۲.jpg|جایگزین=کودک ایرانی با نقاشی پرچم ایران بر صورتش|کودک ایرانی با نقاشی پرچم ایران بر صورتش بههمراه مادرش در تجمع شبانه در میدان انقلاب ۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ش
پرونده:تجمعات شبانه۱۳.jpg|جایگزین=دختر ایرانی در حال احترام نظامی در تجمع شبانه|تصویری از یک دختر ایرانی در حال احترام نظامی در تجمع شبانه در میدان انقلاب ۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ش
پرونده:تجمعات شبانه۱۴.jpg|جایگزین=تجمع شبانه مردم رشت ۱۱ اسفند|تجمع شبانه مردم رشت ۱۱ اسفند ۱۴۰۴
پرونده:تجمعات شبانه۱۵.jpg|جایگزین=زن ایرانی در تجمع شبانه در میدان انقلاب|یک دختر ایرانی در تجمع شبانه در میدان انقلاب ۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ش
پرونده:تجمعات شبانه۱۶.jpg|جایگزین=کودکان ایرانی در تجمعات شبانه|تصویری از کودکان ایرانی در تجمع شبانه، شامگاه دوشنبه (۱۴ اردیبهشت ۱۴۰۵)
پرونده:تجمعات شبانه۱۷.jpg|جایگزین=پلاکارد اعتراض به گرانیها در تجمعات شبانه|پلاکاردهایی در اعتراض به گرانیها در تجمعات شبانه، ۱۸ اردیبهشت ۱۴۰۵ش
پرونده:تجمعات شبانه۱۸.jpg|تجمع شبانه مردم تهران در شب چهلوششم
پرونده:تجمعات شبانه۱۹.jpg|جایگزین=کاروان خودرویی مردم زاهدان|کاروان خودرویی مردم زاهدان، شامگاه یک شنبه ۶ اردیبهشت ۱۴۰۵
پرونده:تجمعات شبانه۲۰.jpg|جایگزین=تجمع شبانه مردم ارومیه|تجمع شبانه مردم ارومیه، ۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۵
پرونده:تجمعات شبانه۲۱.jpg|جایگزین=موکب افغانستانیهای مقیم قم - تجمعات شبانه|موکبهای غیر ایرانی در تجمعات شبانه قم، موکب افغانستانیهای مقیم استان قم
پرونده:تجمعات شبانه۲۲.jpg|جایگزین=موکب هندیهای مقیم قم- تجمعات شبانه|موکبهای غیر ایرانی در تجمعات شبانه قم، موکب هندیهای مقیم قم
پرونده:تجمعات شبانه۲۳.jpg|جایگزین=موکب رفع اشکالات درسی دانشآموزان در حاشیه تجمع شبانه|موکب رفع اشکالات درسی دانشآموزان در حاشیه تجمع شبانه در خیابان شهید صدوقی قم
پرونده:تجمعات شبانه۲۴.jpg|جایگزین=موکب پزشکی در شیراز|موکب پزشکی در در چهارراه هوابرد شیراز
پرونده:تجمعات شبانه۲۵.jpg|موکب جمعیت هلال احمر شهرستان باشت
پرونده:تجمعات شبانه۲۶.jpg|جایگزین= بازی نبرد تانکها در تجمعات شبانه|اجرای بازی نبرد تانکها ویژه کودکان در تجمعات شبانه
</gallery>
== پانویس ==
== پانویس ==
خط ۱۳۱:
خط ۱۸۶:
* «آیتالله مکارم شیرازی: فهمها از درک مقاومت مقدس مردم ناتوانند»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: ۱۸ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «آیتالله مکارم شیرازی: فهمها از درک مقاومت مقدس مردم ناتوانند»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: ۱۸ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «ابوالقاسم جراره: حضور مردم در میدان بزرگترین دلگرمی نیروهای مسلح است»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: ۳۰ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «ابوالقاسم جراره: حضور مردم در میدان بزرگترین دلگرمی نیروهای مسلح است»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: ۳۰ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «اولین پیام حضرت آیتالله سیدمجتبی حسینی خامنهای رهبر معظّم انقلاب»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴ش.
* «اولین گزارش صداوسیما از سومین رهبر انقلاب»، وبسایت آپارات، تاریخ بازدید: ۳۱ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «اژهای: احسنت و مرحبا به این مردم بصیر که خیابان را رها نمیکنند»، وبسایت تحلیلی خبری عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴ش.
* «اژهای: احسنت و مرحبا به این مردم بصیر که خیابان را رها نمیکنند»، وبسایت تحلیلی خبری عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴ش.
* «اجتماع مردم عزادار و سوگوار رهبر شهید انقلاب/آخرین تحولات در کشور»، وبسایت تابناک، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴ش.
* «اجتماع مردم عزادار و سوگوار رهبر شهید انقلاب/آخرین تحولات در کشور»، وبسایت تابناک، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴ش.
خط ۱۴۱:
خط ۱۹۴:
* «اطلاعیه حضرت آیتالله جوادی آملی دربارهٔ شرکت اساتید و فضلا در پویش جان فدای ایران، درس استاد تا اطلاع ثانوی تعطیل است»، خبرگزاری شفقنا، تاریخ درج مطلب: ۱۴ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «اطلاعیه حضرت آیتالله جوادی آملی دربارهٔ شرکت اساتید و فضلا در پویش جان فدای ایران، درس استاد تا اطلاع ثانوی تعطیل است»، خبرگزاری شفقنا، تاریخ درج مطلب: ۱۴ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «اعلام برنامه بیستونهمین تجمع شبانه مردمی در میادین تهران»، وبسایت نورنیوز، تاریخ درج مطلب: ۹ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «اعلام برنامه بیستونهمین تجمع شبانه مردمی در میادین تهران»، وبسایت نورنیوز، تاریخ درج مطلب: ۹ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «اولین پیام حضرت آیتالله سیدمجتبی حسینی خامنهای رهبر معظّم انقلاب»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴ش.
* «اولین گزارش صداوسیما از سومین رهبر انقلاب»، وبسایت آپارات، تاریخ بازدید: ۳۱ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «اهتزاز پرچم حزبالله در سیونهمین اجتماع خونخواهی رهبر شهید انقلاب + فیلم»، وبسایت باشگاه خبرنگاران جوان، تاریخ درج مطلب: ۱۹ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «اهتزاز پرچم حزبالله در سیونهمین اجتماع خونخواهی رهبر شهید انقلاب + فیلم»، وبسایت باشگاه خبرنگاران جوان، تاریخ درج مطلب: ۱۹ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «چرا زنان در تجمعات شبانه جنگ رمضان پررنگتر دیده شدند؟»، خبرگزاری آنا، تاریخ درج مطلب: ۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
* «چرا زنان در تجمعات شبانه جنگ رمضان پررنگتر دیده شدند؟»، خبرگزاری آنا، تاریخ درج مطلب: ۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
* «حجاب متفاوت زنان در تجمعات شبانه + تصاویر»، خبرآنلاین، تاریخ درج مطلب: ۶ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
* «حجاب متفاوت زنان در تجمعات شبانه + تصاویر»، خبرآنلاین، تاریخ درج مطلب: ۶ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
* «حضور دکتر پزشکیان در خروش میلیونی ملت ایران در روز جهانی قدس»، پایگاه اطلاعرسانی ریاست جمهوری اسلامی ایران، تاریخ درج مطلب: ۲۲ اسفند ۱۴۰۴ش.
* «حضور زنان و دختران با اسلحههای مختلف جنگی در راهپیمایی دختران جانفدا»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «حضور زنان و دختران با اسلحههای مختلف جنگی در راهپیمایی دختران جانفدا»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «حضور شبانه مردم در میادین؛ روایت جنگ رمضان از عمق سرمایه اجتماعی ایران»، پایگاه خبری تحلیلی عصر دنا، تاریخ درج مطلب: ۶ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
* «حضور شبانه مردم در میادین؛ روایت جنگ رمضان از عمق سرمایه اجتماعی ایران»، پایگاه خبری تحلیلی عصر دنا، تاریخ درج مطلب: ۶ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
خط ۱۷۰:
خط ۲۲۷:
* «حملات واشینگتن و تلآویو باعث اتحاد مردم ایران شد»، خبرگزاری آنا، تاریخ درج مطلب: ۲۹ اسفند ۱۴۰۴ش.
* «حملات واشینگتن و تلآویو باعث اتحاد مردم ایران شد»، خبرگزاری آنا، تاریخ درج مطلب: ۲۹ اسفند ۱۴۰۴ش.
* «رزم پلاکاردی در اجتماعات شبانه زنجان»، پایگاه خبری تحلیلی موج رسا، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
* «رزم پلاکاردی در اجتماعات شبانه زنجان»، پایگاه خبری تحلیلی موج رسا، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
* رضایی، کیانوش، «ضرورت بازآفرینی مدل تجمعات مردمی/ محتوا و شعار خیابان باید مبتنی بر مسائل روز باشد»، باشگاه خبرنگاران دانشجویی ایران، تاریخ درج مطلب: ۱۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
* «رئیسجمهور پزشکیان: خیابانها پر از مردم است؛ اینها هوش مصنوعی نیستند، ملت ایراناند»، خبرگزاری پانا، تاریخ درج مطلب: ۱ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «رئیسجمهور پزشکیان: خیابانها پر از مردم است؛ اینها هوش مصنوعی نیستند، ملت ایراناند»، خبرگزاری پانا، تاریخ درج مطلب: ۱ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «رئیس فراکسیون زنان مجلس: زنان در جنگ رمضان نقش پیشران و هدایتکننده خود را ثابت کردند»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
* «رئیس فراکسیون زنان مجلس: زنان در جنگ رمضان نقش پیشران و هدایتکننده خود را ثابت کردند»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
* «روایت بانوان خارجی دربارهٔ رستاخیز زنان؛ جنگ رمضان تصویر زن ایرانی را در جهان تغییر داد»، وبسایت شهرآرا نیوز، تاریخ درج مطلب: ۸ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
* «روایت بانوان خارجی دربارهٔ رستاخیز زنان؛ جنگ رمضان تصویر زن ایرانی را در جهان تغییر داد»، وبسایت شهرآرا نیوز، تاریخ درج مطلب: ۸ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
* زاغیان، ایمان، «بررسی روانشناختی اثر تجمعات شبانه در ایام جنگ رمضان در افزایش تاب آوری اجتماعی»، وبسایت اندیشکده رهیافت، تاریخ بازدید: ۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
* «زنان عاشورایی ایران یک دم میدان را ترک نکردند»، جوانآنلاین، تاریخ درج مطلب: ۲۷ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «زنان عاشورایی ایران یک دم میدان را ترک نکردند»، جوانآنلاین، تاریخ درج مطلب: ۲۷ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «سفرههای افطاری مردم در خیابانهای تبریز/دشمن سوزی در چهارشنبه سوری»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۲۶ اسفند ۱۴۰۴ش.
* «سفرههای افطاری مردم در خیابانهای تبریز/دشمن سوزی در چهارشنبه سوری»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۲۶ اسفند ۱۴۰۴ش.
* «سواد خانواده | تأثیرات روانشناختی و خانوادگی شرکت در تجمعات انقلابی»، خبرگزاری رسمی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
* «شرکت در تجمعات شبانه، واجب عینی است نه کفایی!»، خبرگزاری رسمی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۷ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
* «شرکت در تجمعات شبانه، واجب عینی است نه کفایی!»، خبرگزاری رسمی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۷ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
* «شصت و دومین شب؛ سنگر خیابان در مشت ملت ایران»، خبرگزاری فارس، تاریخ بازدید: ۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
* «شصت و دومین شب؛ سنگر خیابان در مشت ملت ایران»، خبرگزاری فارس، تاریخ بازدید: ۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
خط ۱۸۷:
خط ۲۴۷:
* «مردم در صحنه، جزء فرشتگان زمیناند»، پایگاه اطلاعرسانی اسراء، تاریخ درج مطلب: ۱۱ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «مردم در صحنه، جزء فرشتگان زمیناند»، پایگاه اطلاعرسانی اسراء، تاریخ درج مطلب: ۱۱ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «موسیقیِ میدان؛ بازآفرینی حافظه جمعی در لحظه بحران»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: ۳۰ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «موسیقیِ میدان؛ بازآفرینی حافظه جمعی در لحظه بحران»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: ۳۰ فروردین ۱۴۰۵ش.
«نتایج پیمایش ملی از نقش تجمعات شبانه در افزایش همبستگی اجتماعی»، پایگاه خبری قلم ماندگار، تاریخ درج مطلب: ۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
تجمعات شبانه ایرانیان ۱۴۰۴–۱۴۰۵ش؛ تجمع و راهپیمایی شبانه مردم ایران در حمایت از نظام جمهوری اسلامی ایران در جنگ تحمیلی سوم.
تجمعات شبانه ایرانیان در جنگ تحمیلی سوم، مجموعهای از تجمعات خودجوش و مردمی در ایران است که از ۹ اسفند ۱۴۰۴ش، در واکنش به ترور سید علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی ایران و شهادت جمعی از فرماندهان نظامی در حمله آمریکا و اسرائیل به خاک جمهوری اسلامی ایران، آغاز شد. این تجمعات که بیش از دو ماه ادامه یافت، با رویکرد سوگواری ملی و نمایش قدرت ایرانیان و بیعت با رهبر سوم جمهوری اسلامی ایران برگزار شد. از ویژگیهای این تجمعات، حضور گستردهٔ زنان ایرانی از اقشار و سلایق مختلف بود که در کنار یکدیگر، همدلی خود را در دفاع از میهن به نمایش گذاشتند. تجمعات شبانه ایرانیان در جنگ رمضان، بازتابهای گستردهٔ بینالمللی داشت و یکی از پدیدههای مهم اجتماعیسیاسی در تاریخ معاصر ایران شناخته میشود.
شکلگیری تجمعات
آغاز جنگ رمضان، در ۹ اسفند ۱۴۰۴ش با شهادت سید علی خامنهای بههمراه تعدادی از اعضای خانواده و جمعی از اعضای شورای دفاع و حملات هوایی و موشکی گسترده، خاستگاه تجمعات خودجوش مردمی بود.[۱] نخستین دستههای خودجوش مردمی از مساجد و میدانهای اصلی، از همان شب اول و صبح روز دهم اسفند شکلگرفت که چند ویژگی داشت:[۲]
شوک و خشم ملی: ترور سید علی خامنهای بهعنوان اقدام خلاف انتظار[۳] باعث برانگیخته شدن خشم مردم ایران و مسلمانان در دیگر کشورها شد. پس از اعلام شهادت سیدعلی خامنهای به صورت رسمی مردم بهصورت خودجوش با طرح شعار خونخواهی رهبر شهید و شهدای دانشآموز مدرسهٔ شجره طیبه در میناب، به خیابان آمدند.[۴]
تهدید امنیتی داخلی: آمریکا و اسرائیل سعی داشتند با بهرهبرداری از خلأ قدرت پس از ترور سید علی خامنهای و جمعی از اعضای شورای دفاع، بستر فروپاشی و تجزیهٔ ایران را فراهم آورند.[۵]
فراخوان رهبر سوم جمهوری اسلامی ایران: سید مجتبی خامنهای، در اولین پیام خود در ۲۱ اسفند ۱۴۰۴ش از مردم خواست که به تجمعات شبانه ادامه دهند و میدان را برای دشمن خالی نگذارند.[۶]
مبعوث شدن مردم: برخی بر این باورند تجمعات شبانهٔ جنگ رمضان، مصداق عینی مبعوث شدن مردم و شکلگیری محور دوم دفاع ملی در کنار نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران است.[۷]
استمرار تجمعات شبانه
بهدلایلی تجمعات شبانه ایرانیان بدون وقفه در طول چهل روز جنگ و دورهٔ آتشبس[۸] استمرار یافت،[۹] ازجمله:
تبدیل تهدید به فرصت: جنگ رمضان، ایرانیها را ذیل هویت ملی و پرچم ایران متحد کرد.[۱۰] وحدت ملی و تابآوری ایرانی، تاکتیک اصلی دشمن مبنی بر استفاده از شکافهای اجتماعی ایران برای دستیابی بههدفشان را بیاثر کرد.[۱۱]
پاسخ عملی به تهدید نفوذ: تأمین امنیت محلهها و جلوگیری از بروز اغتشاشات داخلی.[۱۲]
پس از اعلام آتشبس دوهفتهای در ۱۹ فروردین ۱۴۰۵ش،[۱۳] مقامات عالیرتبهٔ جمهوری اسلامی، ازجمله رهبر،[۱۴] ستاد کل نیروهای مسلح[۱۵] و رؤسای قوای مقننه[۱۶] و قضائیه[۱۷] خواستار تداوم حضور خیابانی مردم شدند. این حضور، که وظیفهای شرعی و واجب خوانده میشد،[۱۸] بهعنوان یک اولویت مستمر حتی در زمان آتشبس نیز مورد تأکید قرار گرفت.[۱۹]
فضای حاکم بر تجمعات شبانه
حضور زنان ایرانی با پوشش متفاوت در تجمع شبانه میدان انقلاب، ۵ اردیبهشت ۱۴۰۵
میدانها و خیابانهای شهرهای ایران در شبهای جنگ رمضان با حضور مردم که همبستگی اجتماعی و تابآوری ایرانی را به نمایش گذاشتند، فضایی با ویژگیهای خاص را شکل داد، ازجمله:
خونخواهی و اعلام بیعت: تجمعات، ترکیبی از سوگواری و اعلام همبستگی ملی بود و شرکتکنندگان خواستار انتقام بودند. آنها همزمان با رهبر جدید جمهوری اسلامی ایران بیعت و اعلام میکردند که در برابر دشمنان خارجی تا آخر ایستادهاند.[۲۰]
پیوند میدان و خیابان: تأکید مقامات نظامی و سیاسی به حضور مداوم مردم برای تأمین امنیت داخلی و پشتوانهٔ مردمی جبههٔ جنگ،[۲۱] شعار خیابان با شما، میدان با ما از سید مجید موسوی[۲۲] و تأکید محمدباقر قالیباف بر اولویت خیابان،[۲۳] بازتابدهندهٔ این تقسیمکار بود.[۲۴]
تنوع شرکتکنندگان: طیفهای مختلف جامعه به شمول خانوادهها به همراه فرزندان، افراد مسن، گرایشهای سیاسی مختلف و همچنین زنانی با میزان متفاوت پوشش در تجمعات حضور داشتند.[۲۶]
حضور در هنگام تهدید: در چندین مورد، هنگام اصابت موشک یا بمب در نزدیکی محل تجمع، جمعیت پراکنده نشدند و به حضور خود ادامه دادند.[۲۷]
یک بانوی پزشک ایرانی با پلاکارد در تجمع شبانه میدان تجریش تهران ۲۶ فروردینپرچمها و شعارها: شرکتکنندگان با آتشزدن پرچمهای آمریکا و اسرائیل،[۲۸] حمل پرچمهای ایران و حزبالله[۲۹] و سردادن شعارهای[۳۰] چون اللهاکبر، «حیدر حیدر»، «هیهات من الذله»، «خیابان با مردم، میدان با نیروهای مسلح»، «مرگ بر آمریکا»، «مرگ بر اسرائیل»، «جنگ! جنگ! تا پیروزی»، «مذاکره نداریم؛ از آمریکا بیزاریم»، «مرگ بر سازشگر»، «مرگ بر منافق»،[۳۱] «مرگ بر وطنفروش خائن» و حمل دستنوشته و پلاکاردهای مختلف ابزار نظر میکردند.[۳۲]
فعالیتهای هنریرسانهای: در کنار تجمعات، نمایشهای خیابانی، مانند میناب مثل میهن در دزفول،[۳۳] ۱۶۸ نیمکت خالی، در ساوه[۳۴] و نمایش برای ایران در یزد، اجرا شد.[۳۵]
کاروانهای خودرویی: کاروانهای خودرویی در غروب و شبهای جنگ رمضان در شهرهای مختلف ایران، متشکل از خودروهای شخصی بودند که با پرچم ایران و عکس سید علی خامنهای و پلاکاردهای حاوی شعارهای حمایتی، حرکت میکردند.[۳۶]
گسترهٔ جغرافیایی
بر اساس گزارشهای رسانهای، تجمعات شبانه در جنگ رمضان گسترهای سراسری داشت و در حدود ۴۰۰ شهر در تمام استانهای کشور برگزار شده است.[۳۷] این گردهماییها شامل مشارکت جمعیتهای شهری، روستایی و عشایر است.[۳۸] تهران بهعنوان یکی از کانونهای اصلی، شاهد برگزاری مستمر تجمعات در بیش از ۱۳۰ نقطه بود.[۳۹] میدانهای انقلاب، ولیعصر و تجریش از جمله مهمترین این مکانها در پایتخت هستند.[۴۰]
واکنشها
دیدگاه برخی از مراجع تقلید در ایران و عراق در ارتباط با تجمعات شبانه به شکل زیر است:
عدالله جوادی آملی[۴۵] و جعفر سبحانی، بهدلیل حضور و شرکت گستردهٔ طلاب و روحانیان در تجمعات مردمی، جلسات درس خود را تعطیل کردند.[۴۶]
واکنش ترامپ
دونالد ترامپ، تجمعات ایرانیان را تولید هوش مصنوعی خواند[۴۷] که با واکنش یکپارچه، قاطع و اغلب با لحن تمسخرآمیز از سوی مقامات سیاسی، نظامی[۴۸] و مردم ایران در فضای مجازی و خیابان مواجه شد.[۴۹]
حضور گسترده، متنوع و پررنگ زنان که حتی از حضور مردان نیز فزونی دارد، در طیف وسیعی از ردههای سنی از دختران نوجوان تا زنان میانسال و سالخورده و حتی در مواردی زنان باردار، از جمله جلوههای همبستگی اجتماعی فراتر از تفاوتهای ظاهری و پوششی بهشمار میرود. این حضور، همچنین بیانگر حمایت از نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران بوده و بهعنوان عاملی در تقویت روحیه عمومی و بازتولید انسجام اجتماعی و ملی مورد اشاره قرار گرفته است.[۵۹]
پشتیبانی لجستیکی و اقدامات مردمی
از مشارکت زنان در فعالیتهای پشتیبانی و داوطلبانه مانند تهیه غذا، دوخت پرچم، سازماندهی موکبهای شبانه و همکاری در برنامههای مسجدی و فرهنگی نیز گزارش شده است.[۶۰] طبق برخی تحلیلها، نقش زنان در این تجمعات پیشران، هدایتکننده و مؤثر در خنثیسازی عملیات روانی[۶۱] و از اجرای طرح «زنان، پای کار ایران»، برای ثبت این فعالیتها گزارش شده است.[۶۲]
تجمع «دختران جانفدای ایران»
دختران ایرانی در تجمع «دختران جانفدای ایران» از میدان امام حسین تا میدان انقلاب تهران، ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ش
در ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ش، همزمان با روز دختر، تجمع دختران جانفدای ایران، در تهران برگزار شد که هزاران زن و دختر با سید مجتبی خامنهای، رهبر سوم جمهوری اسلامی ایران، بیعت کرده و حمایت خود را از نیروهای مسلح اعلام کردند.[۶۳]
نقشآفرینی در روشنگری
برخی تحلیلگران و فعالان حوزهٔ زنان، به نقش بانوان در بصیرتافزایی در تجمعات خیابانی و نیز روشنگری در بسترهای رسانهای، فضای مجازی و شبکههای اجتماعی اشاره کردهاند. در برخی برنامههای رسانه ملی، این نقش در چارچوب خانواده، فرهنگ و مشارکت اجتماعی بررسی شده است.[۶۴]
بازتاب بینالمللی
در سطح رسانهای بینالمللی، حضور زنان ایرانی بهعنوان نمادی از مشارکت اجتماعی و هویت جمعی مورد توجه قرار گرفت. این حضور از سوی فعالان زن کشورهای اسلامی، بهمنزلهٔ جلوهای از مقاومت فرهنگی و پاسخی به روایتهای رسانهای غربی توصیف شد.[۶۵]
نقش سرودهای حماسی
همخوانی سرود به لاله در خون خفته در تجمع شبانه مردم در میدان انقلاب تهران، ۱۰ اردیبهشت ۱۴۰۵
نوحهها و سرودهای مذهبی و حماسی در جنگ رمضان، فراتر از ابزاری برای ابراز اندوه، به سلاحی روانی و رسانهای برای امیدآفرینی، اتحاد ملی، مطالبهگری، تبیین و نمایش قدرت در برابر دشمن تبدیل شدند و در تداوم تجمعات شبانه نقشی کلیدی پیدا کردند.[۶۶] مداحان با الگوگیری از تأکید رهبر دوم جمهوری اسلامی ایران بر جهاد تبیین، در جمعهای مختلف مردمی، اشعار و الحان تبیینی را اجرا کردند. این سرودها بهسرعت به رجزخوانیهای گروهی در تجمعات شبانهٔ مردم در خیابانها تبدیل شدند و روحیهای قدرتمند، حماسی و مقاومتطلبانه را تزریق کردند که محدود به جغرافیای خاصی نبود؛ از دورافتادهترین نقاط ایران تا تجمعات ایرانیان در اروپا و آمریکا.[۶۷]
برخی از معروفترین سرودهایی که پیوندی ناگسستنی میان حس میهنی و باورهای دینی برقرار کردند[۶۸] و در تجمعات شبانه همخوانی میشد، عبارتاند از:
بر پایهٔ نتایج یک پیمایش ملی در ایران که با مشارکت ۴۳ هزار و ۳۹۱ نفر، در بازه زمانی ۷ تا ۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵ش انجام شد؛ تجمعات شبانه در ایران از نگاه شرکتکنندگان بیشتر دارای ویژگیهای مردمی، داوطلبانه و خودجوش بوده و نهادهای مردمی نقش اصلی در سازماندهی آنها داشتهاند. این اجتماعات به تقویت همدلی، نزدیکی قلبی میان مردم، انسجام اجتماعی و توجه به وحدت ملی انجامیده و از طرح مسائل اختلافبرانگیز پرهیز شده است. شرکتکنندگان انگیزهٔ خود را عمدتاً با گرایشهای ایدئولوژیک، مذهبی از جمله احساس وظیفه شرعی و کسب آرامش معنوی و نیز احساسات ملیگرایانه همچون دفاع از کشور و غرور ملی، تبیین کردهاند. افزون بر این، تجمعات، زمینهساز نقشآفرینی اجتماعی، رشد و بلوغ اجتماعی، مراعات حال یکدیگر و کاهش مزاحمتهای شهری ارزیابی شده و ترکیبی از شور و شعور مانند؛ دعا، تبیین مسائل روز و نکات قرآنی را به نمایش گذاشته است.[۷۶]
سنجهها
درصد
مردمی بودن تجمعات: حضور داوطلبانه، محوریت نهادهای مردمی در برگزاری تجمعات، آزادی در بیان مطالبات و خلاقیتها
۸۸.۱%
حفظ وحدت ملی و پرهیز از طرح مسائل اختلافبرانگیز
۸۷.۵%
ایجاد همدلی و نزدیکی قلوب مردم
۸۹.۹%
توأم بودن شور و شعور: با برگزاری دعا و استغاثه، تبیین مسائل و بیان نکات قرآنی
۷۱.۸%
مراعات یکدیگر و کاهش آزردگی اجتماعی
۸۴.۰%
ایجاد فرصتهای نقشآفرینی اجتماعی و گسترش شبکههای مشارکت اجتماعی
۷۸.۵%
ایجاد فرصت رشد و بلوغ اجتماعی: تقویت هویت ملی، افزایش آگاهی اجتماعی و انتقال تجربههای جمعی به نسلهای جوان
۸۴.۵%
انگیزههای ایدئولوژیک و مذهبی: حضور در تجمعات وظیفهای شرعی و اخلاقی، ایجاد آرامش معنوی
۹۰.۹
انگیزههای ملیگرایانه: احساس دفاع از کشور، غرور ملی
۹۵.۰%
چالشها
ایجاد توقعات غیرواقعی و اغراقآمیز از توانمندیهای نظامی و دوقطبیسازی داخلی و مصادره جناحی،[۷۷] نداشتن محتوای متناسب با تغییر وضعیت از جنگ به آتشبس،[۷۸] به همخوردن آرامش ساکنان، نظم ترافیکی و آلودگی صوتی بهعنوان چالشهای سیاسی، فرهنگی و حقوق شهروندی ذکر شده است.[۷۹]
نگارخانه
دختران ایرانی در تجمع «دختران جانفدای ایران» از میدان امام حسین تا میدان انقلاب تهران، ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ش
تصویری از تجمع شبانه مردم تهران ۱۳ اردیبهشت ۱۴۰۵ش
دختران ایرانی در تجمع «دختران جانفدای ایران» از میدان امام حسین تا میدان انقلاب تهران، ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ش
دختران ایرانی در تجمع «دختران جانفدای ایران» از میدان امام حسین تا میدان انقلاب تهران، ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ش
دختران ایرانی در تجمع «دختران جانفدای ایران» از میدان امام حسین تا میدان انقلاب تهران، ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ش
دختران ایرانی در تجمع «دختران جانفدای ایران» از میدان امام حسین تا میدان انقلاب تهران، ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ش
موشک بالستیک در تجمع شبانه مردم در میدان انقلاب، ۱ اردیبهشت ۱۴۰۵ش
کودک ایرانی با نقاشی پرچم ایران بر صورتش بههمراه مادرش در تجمع شبانه در میدان انقلاب ۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ش
تصویری از یک دختر ایرانی در حال احترام نظامی در تجمع شبانه در میدان انقلاب ۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ش
تجمع شبانه مردم رشت ۱۱ اسفند ۱۴۰۴
یک دختر ایرانی در تجمع شبانه در میدان انقلاب ۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ش
تصویری از کودکان ایرانی در تجمع شبانه، شامگاه دوشنبه (۱۴ اردیبهشت ۱۴۰۵)
پلاکاردهایی در اعتراض به گرانیها در تجمعات شبانه، ۱۸ اردیبهشت ۱۴۰۵ش
تجمع شبانه مردم تهران در شب چهلوششم
کاروان خودرویی مردم زاهدان، شامگاه یک شنبه ۶ اردیبهشت ۱۴۰۵
تجمع شبانه مردم ارومیه، ۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۵
موکبهای غیر ایرانی در تجمعات شبانه قم، موکب افغانستانیهای مقیم استان قم
موکبهای غیر ایرانی در تجمعات شبانه قم، موکب هندیهای مقیم قم
موکب رفع اشکالات درسی دانشآموزان در حاشیه تجمع شبانه در خیابان شهید صدوقی قم
موکب پزشکی در در چهارراه هوابرد شیراز
موکب جمعیت هلال احمر شهرستان باشت
اجرای بازی نبرد تانکها ویژه کودکان در تجمعات شبانه
«آتشپارههای جنگ رمضان»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: ۲۷ اسفند ۱۴۰۴ش.
«آخرین اخبار جنگ ایران و آمریکا-اسرائیل امروز ۱۰ اسفند ۱۴۰۴، دشمن تا کنون به کدام شهرها حمله کرده است؟»، اقتصاد آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴ش.
«آهنگهایی که در جنگ رمضان برای اقتدار و سوگ «ایران» منتشر شدند»، وبسایت شهرآرا نیوز، تاریخ درج مطلب: ۲۸ اسفند ۱۴۰۴ش.
«آیتالله مکارم شیرازی: فهمها از درک مقاومت مقدس مردم ناتوانند»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: ۱۸ فروردین ۱۴۰۵ش.
«ابوالقاسم جراره: حضور مردم در میدان بزرگترین دلگرمی نیروهای مسلح است»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: ۳۰ فروردین ۱۴۰۵ش.
«اژهای: احسنت و مرحبا به این مردم بصیر که خیابان را رها نمیکنند»، وبسایت تحلیلی خبری عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴ش.
«اجتماع مردم عزادار و سوگوار رهبر شهید انقلاب/آخرین تحولات در کشور»، وبسایت تابناک، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴ش.
«اجرای نمایش خیابانی برای ایران در یزد»، خبرگزاری صداوسیما، تاریخ درج مطلب: ۷ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«اجرای نمایش خیابانی میناب مثل میهن در دزفول»، وبسایت میراث آریا، تاریخ درج مطلب: ۲۹ فروردین ۱۴۰۵ش.
«ادامه حضور هوشیارانه کشاورزان و روستائیان در میدان»، خبرگزاری صداوسیما، تاریخ درج مطلب: ۲۱ فروردین ۱۴۰۵ش.
«اشتباه محاسباتی آمریکا و اسرائیل در حمله به ایران، اتحاد مردم ایران نقشههای دشمن را برملا کرد»، وبسایت تقریب، تاریخ درج مطلب: ۱۵ فروردین ۱۴۰۵ش.
«اطلاعیه حضرت آیتالله جوادی آملی دربارهٔ شرکت اساتید و فضلا در پویش جان فدای ایران، درس استاد تا اطلاع ثانوی تعطیل است»، خبرگزاری شفقنا، تاریخ درج مطلب: ۱۴ فروردین ۱۴۰۵ش.
«اعلام برنامه بیستونهمین تجمع شبانه مردمی در میادین تهران»، وبسایت نورنیوز، تاریخ درج مطلب: ۹ فروردین ۱۴۰۵ش.
«اولین پیام حضرت آیتالله سیدمجتبی حسینی خامنهای رهبر معظّم انقلاب»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴ش.
«اولین گزارش صداوسیما از سومین رهبر انقلاب»، وبسایت آپارات، تاریخ بازدید: ۳۱ فروردین ۱۴۰۵ش.
«اهتزاز پرچم حزبالله در سیونهمین اجتماع خونخواهی رهبر شهید انقلاب + فیلم»، وبسایت باشگاه خبرنگاران جوان، تاریخ درج مطلب: ۱۹ فروردین ۱۴۰۵ش.
«این دو آفت، تجمعات شبانه خیابانی را تهدید میکند»، خبر آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«برگزاری بیش از ۱۹۰۰ تجمع و ۱۳۵۰ محفل قرآنی در جنگ رمضان»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۶ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
بنایی، علی، «دفاع ملی و بعثت مردم»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۱۰ فروردین ۱۴۰۵ش.
«بیانیه ستاد کل نیروهای مسلح و قرارگاه مرکزی حضرت خاتمالانبیا»، وبسایت مشرقنیوز، تاریخ درج مطلب: ۱۹ فروردین ۱۴۰۵ش.
«پرچم اسرائیل و آمریکا شبانه در تهران به آتش کشیده شد، تصاویر»، وبسایت تیتر برتر، تاریخ درج مطلب: ۱۵ فروردین ۱۴۰۵ش.
«پلاکاردهای خاص با نوشتههای خاص در تجمعات شبانه»، خبرآنلاین، تاریخ درج مطلب: ۳۰ فروردین ۱۴۰۵ش.
«پیام حضرت آیتالله سیدمجتبی حسینی خامنهای رهبر معظّم انقلاب اسلامی بهمناسبت چهلمین روز شهادت قائد عظیمالشأن انقلاب و مسائل مهم مربوط به جنگ تحمیلی سوم»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای، تاریخ درج مطلب: ۲۰ فروردین ۱۴۰۵ش.
«پیامی از سردارِ در میدان: خیابان با شما میدان با ما»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۱۶ اسفند ۱۴۰۴ش.
«تجمع»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ بازدید: ۳۱ فروردین ۱۴۰۵ش.
«تجمعات شبانه مردمی در تهران دربیش از ۱۳۰ نقطه برگزار میشود»، خبرگزاری صداوسیما، تاریخ درج مطلب: ۷ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«تجمعات مردمی جنگ ثبت میشود»، خبرگزاری ایلنا، تاریخ درج مطلب: ۸ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«تجمعهای شبانه به ۵۰ رسید، جمعیتی که هر روز بیشتر میشود»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۳۰ فروردین ۱۴۰۵ش.
«ترامپ تجمعات خیابانی این روزهای ایران را هوش مصنوعی معرفی کرد»، وبسایت فرارو، تاریخ درج مطلب: ۲۵ اسفند ۱۴۰۴ش.
«تصاویر متفاوتی از تجمع شب گذشته در میدان انقلاب، طعنه و کنایه به دیپلماسی ادامه دارد، اسپایدرمن با پرچم ایران»، خبرآنلاین، تاریخ درج مطلب: ۶ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«تعطیلی دروس حضرت آیت الله سبحانی تا اطلاع ثانوی»، خبرگزاری شفقنا، تاریخ درج مطلب: ۱۷ فروردین ۱۴۰۵ش.
«تقدیر آیتالله نوری همدانی از مردم و نیروهای مسلح»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۱۶ فروردین ۱۴۰۵ش.
«تمدید آتشبس بین آمریکا و ایران؟»، وبسایت ورزش۳، تاریخ درج مطلب: ۲۵ فروردین ۱۴۰۵ش.
«توصیههای مهم دربارهٔ اجتماعات شبانه مردمی»، وبسایت خلیج فارس، تاریخ درج مطلب: ۱۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«تو غلط میکنی»، وبسایت کاشوب، تاریخ بازدید: ۳۱ فروردین ۱۴۰۵ش.
«چرا زنان در تجمعات شبانه جنگ رمضان پررنگتر دیده شدند؟»، خبرگزاری آنا، تاریخ درج مطلب: ۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«حجاب متفاوت زنان در تجمعات شبانه + تصاویر»، خبرآنلاین، تاریخ درج مطلب: ۶ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«حضور زنان و دختران با اسلحههای مختلف جنگی در راهپیمایی دختران جانفدا»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ش.
«حضور شبانه مردم در میادین؛ روایت جنگ رمضان از عمق سرمایه اجتماعی ایران»، پایگاه خبری تحلیلی عصر دنا، تاریخ درج مطلب: ۶ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«حضور مردم در خیابان مصداق «جهاد» است، برائت از دشمنان بالاترین مرحله تقوا است»، خبرگزاری رسمی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۶ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«حکم مهم آیت الله سیستانی برای حضور میدانی مردم»، وبسایت تحلیلی خبری عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۱۷ اسفند ۱۴۰۴ش.
«حماسهای از جنس مردم؛ تهران سوگوار رهبر انقلاب اسلامی+فیلم»، خبرگزاری آنا، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اسفند ۱۴۰۴ش.
«حماسه حضور ملت ایران در جنگ رمضان در قالب میراث زنده معاصر ثبت میشود»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۲۴ فروردین ۱۴۰۵ش.
«حملات واشینگتن و تلآویو باعث اتحاد مردم ایران شد»، خبرگزاری آنا، تاریخ درج مطلب: ۲۹ اسفند ۱۴۰۴ش.
«رزم پلاکاردی در اجتماعات شبانه زنجان»، پایگاه خبری تحلیلی موج رسا، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
رضایی، کیانوش، «ضرورت بازآفرینی مدل تجمعات مردمی/ محتوا و شعار خیابان باید مبتنی بر مسائل روز باشد»، باشگاه خبرنگاران دانشجویی ایران، تاریخ درج مطلب: ۱۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«رئیسجمهور پزشکیان: خیابانها پر از مردم است؛ اینها هوش مصنوعی نیستند، ملت ایراناند»، خبرگزاری پانا، تاریخ درج مطلب: ۱ فروردین ۱۴۰۵ش.
«رئیس فراکسیون زنان مجلس: زنان در جنگ رمضان نقش پیشران و هدایتکننده خود را ثابت کردند»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«روایت بانوان خارجی دربارهٔ رستاخیز زنان؛ جنگ رمضان تصویر زن ایرانی را در جهان تغییر داد»، وبسایت شهرآرا نیوز، تاریخ درج مطلب: ۸ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
زاغیان، ایمان، «بررسی روانشناختی اثر تجمعات شبانه در ایام جنگ رمضان در افزایش تاب آوری اجتماعی»، وبسایت اندیشکده رهیافت، تاریخ بازدید: ۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«زنان عاشورایی ایران یک دم میدان را ترک نکردند»، جوانآنلاین، تاریخ درج مطلب: ۲۷ فروردین ۱۴۰۵ش.
«سفرههای افطاری مردم در خیابانهای تبریز/دشمن سوزی در چهارشنبه سوری»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۲۶ اسفند ۱۴۰۴ش.
«سواد خانواده | تأثیرات روانشناختی و خانوادگی شرکت در تجمعات انقلابی»، خبرگزاری رسمی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۱۰ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«شرکت در تجمعات شبانه، واجب عینی است نه کفایی!»، خبرگزاری رسمی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۷ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«شصت و دومین شب؛ سنگر خیابان در مشت ملت ایران»، خبرگزاری فارس، تاریخ بازدید: ۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«شعار مرگ بر وطنفروش خائن، زیر بارش باران»، خبرگزاری صداوسیما، تاریخ درج مطلب: ۱۲ فروردین ۱۴۰۵ش.
«شیراز در قلب حمایت؛ راهپیمایی خودرویی گسترده در محکومیت توطئههای دشمن+ فیلم»، خبرگزاری دانشجو، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴ش.
«عطریانفر: بر خلاف تصورات آمریکا و اسرائیل، در بزنگاهها، اتحاد ایرانیان به اوج میرسد»، خبرگزاری شفقنا، تاریخ درج مطلب: ۱۴ اسفند ۱۴۰۴ش.
«فعالیتهای زنان در جنگ رمضان ثبت میشود»، وبسایت موجنیوز، تاریخ درج مطلب: ۲۳ فروردین ۱۴۰۵ش.
«فقط همین چند ثانیه را از شجاعت مردم تهران را ببینید»، خبرگزاری دانشجو، تاریخ درج مطلب: ۱۷ اسفند ۱۴۰۴ش.
«فیلم، آیا تجمعات هر شب مردم ایران با هوش مصنوعی ساخته میشود؟»، خبرگزاری رسمی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۲ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«فیلم/ واکنش مردم آمل به ادعای ترامپ دربارهٔ تجمعات مردمی و هوش مصنوعی»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: ۳ فروردین ۱۴۰۵ش.
«قالیباف: حضور مردم در خیابانها دشمن را گیج و عصبانی کرده است»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند ۱۴۰۴ش.
«مردم در صحنه، جزء فرشتگان زمیناند»، پایگاه اطلاعرسانی اسراء، تاریخ درج مطلب: ۱۱ فروردین ۱۴۰۵ش.
«موسیقیِ میدان؛ بازآفرینی حافظه جمعی در لحظه بحران»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: ۳۰ فروردین ۱۴۰۵ش.
«نتایج پیمایش ملی از نقش تجمعات شبانه در افزایش همبستگی اجتماعی»، پایگاه خبری قلم ماندگار، تاریخ درج مطلب: ۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«نماهنگ آی صهیون»، وبسایت کاشوب، تاریخ بازدید: ۳۱ فروردین ۱۴۰۵ش.
«نماهنگ بزن که خوب میزنی»، وبسایت کاشوب، تاریخ بازدید: ۳۱ فروردین ۱۴۰۵ش.
«نماهنگ ذوالفقار حضرت حیدر»، وبسایت کاشوب، تاریخ بازدید: ۳۱ فروردین ۱۴۰۵ش.
«نماهنگ میدان با تو خیابان با ما»، وبسایت کاشوب، تاریخ بازدید: ۳۱ فروردین ۱۴۰۵ش.
«نمایش ۱۶۸ نیمکت خالی در ساوه بروی صحنه رفت»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۷ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«نوحههایی که روحیه مقاومت را زنده نگه میدارند»، وبسایت شهرآرا نیوز، تاریخ درج مطلب: ۱۳ فروردین ۱۴۰۵ش.
«وزیر ارشاد: افزایش همدلی و ایثار اجتماعی در میان طبقات مختلف جامعه از دستاوردهای جنگ رمضان است»، خبرگزاری ایلنا، تاریخ درج مطلب: ۹ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«وقتی جنگ، فرصتی برای هنرپروری میشود»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: ۲۷ فروردین ۱۴۰۵ش.
«همبستگی ملی در تجمعات شبانه مردم ایران برای دفاع از کشور+ تصاویر»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: ۲۲ فروردین ۱۴۰۵ش.
«۶ اشتباه راهبردی آمریکا علیه ایران»، وبسایت نورنیوز، تاریخ درج مطلب: ۱۸ فروردین ۱۴۰۵ش.
«۵۱ شب پایداری و همدلی در دفاع از وطن+گزارش»، خبرگزاری صداوسیما، تاریخ درج مطلب: ۱ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
«۲۰ دستاورد جمهوری اسلامی ایران در جنگ رمضان»، خبرآنلاین، تاریخ درج مطلب: ۲۱ فروردین ۱۴۰۵ش.