پرش به محتوا

نبرد هرمز: تفاوت میان نسخه‌ها

از ایران پدیا
→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر
دیداریویکی‌متن
حبیب الله نجفی (بحث | مشارکت‌ها)
۲٬۷۲۱ ویرایش‌ها
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۴۷ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۵ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
<big>'''نبرد هرمز؛'''</big> جنگ ایران و آمریکا برای کنترل تنگه هرمز در ۱۴۰۴-۱۰۴۵ش.
{{درشت|'''نبرد هرمز؛'''}} جنگ ایران و آمریکا برای کنترل تنگه هرمز در سال ۱۴۰۵ش.


== معرفی ==
نبرد هرمز، درگیری نظامی میان [[ایران]] و [[ایالات متحده آمریکا|آمریکا]] بوده که بر سر کنترل [[تنگه هرمز]]، یکی از مهم‌ترین گذرگاه‌های انرژی جهان، رخ داده است. این درگیری که ریشه در تنش‌های طولانی دو کشور دارد، با حملات هوایی آمریکا در چهارشنبه [[۱۷ تیر]] ۱۴۰۵ش به سواحل جنوبی ایران و پاسخ موشکی و پهپادی ایران به پایگاه‌های آمریکا در منطقه آغاز شد. در جریان این نبرد، دو طرف خسارات قابل توجهی به زیرساخت‌های نظامی و غیرنظامی یکدیگر وارد کردند که شامل آسیب به پل‌ها، تأسیسات آب‌شیرین‌کن و خطوط ارتباطی در ایران و همچنین انهدام تأسیسات نظامی آمریکا در [[کویت]]، [[بحرین]]، [[اردن]] و [[عمان]] بود. پیامدهای اقتصادی این درگیری نیز با افزایش [[قیمت نفت]] و لغو مجوز فروش نفت ایران همراه شد.
نبرد هرمز به تقابلی راهبردی میان ایران و آمریکا بر سر کنترل مهم‌ترین آبراه انرژی جهان در جریان [[جنگ رمضان]] و بعد از آن تبدیل شده است. به‌گفتۀ تحلیلگران، آنچه این نبرد را از رویارویی‌های پیشین متمایز می‌کند، تغییر محسوس در ادبیات و اهداف اعلامی واشنگتن است؛ موضوعاتی چون برنامه هسته‌ای و توان موشکی ایران، جای خود را به محوریت تنگه هرمز داده‌اند. این درگیری که پس از ناکامی آمریکا در دستیابی به اهداف اولیه خود از طریق فشارهای سیاسی، اقتصادی و حملات نظامی ۴۰ روزه شکل گرفت، اکنون بر سر تعیین‌کنندۀ نهایی قواعد بازی در این آبراه متمرکز است. در این میدان، ایران با تأکید بر اعمال حق حاکمیت سرزمینی و مدیریت مسیرهای عبور و آمریکا با ادعای حفظ آزادی کشتیرانی، هر یک در تلاش برای تثبیت نظم امنیتی مورد نظر خود هستند. به نظر تحلیلگران، شکل‌گیری اجماع ملی در ایران پیرامون [[تنگه هرمز]] به‌عنوان نماد حاکمیت و تمامیت ارضی، ظرفیت تصمیم‌گیری راهبردی را با پشتوانۀ اجتماعی همراه ساخته و معادلات آیندۀ منطقه را تحت تأثیر قرار خواهد داد.<ref>{{پک/بن|ن۶|ک=وب‌سایت باشگاه خبرنگاران جوان|ف=هرمز میدان آخر جنگ میان ایران و آمریکا}}</ref>


== پیشینه ==
== آغاز نبرد ==
سابقۀ نبرد بر سر تنگه هرمز به قرن شانزدهم میلادی بازمی‌گردد؛ زمانی که پرتغالی‌ها با اشغال جزیره هرمز و ساخت قلعه‌ای مستحکم در ۱۵۰۷م، برای نخستین بار کنترل این آبراه را در دست گرفتند و با دریافت باج از کشتی‌های عبوری، سلطۀ خود را بر راه‌های دریایی اعمال کردند.<ref>{{پک/بن|ن۱|ک=همشهری آنلاین|ف=درباره تنگه هرمز}}</ref> پس از ۱۱۷ سال، شاه‌عباس صفوی در ۱۶۲۱م با همکاری امامقلی‌خان و اتحاد با انگلیسی‌ها، پرتغالی‌ها را از هرمز بیرون راند و حاکمیت ایران بر این آبراه را احیا کرد.<ref>{{پک/بن|ن۲|ک=خبرگزاری مهر|ف=تنگه هرمز، روایت هزاران سال ایستادگی در گلوگاه طلای سیاه}}</ref> با سقوط صفویه، انگلیس به بهانۀ سرکوب دزدی دریایی و مبارزه با تجارت برده، نزدیک به دو قرن بر خلیج فارس مسلط شد و با کشف نفت در ۱۹۰۸م، حضور خود را در منطقه تشدید کرد تا اینکه در ۱۹۷۱م با خروج از منطقه، آمریکا جایگزین آن گردید.<ref>{{پک|معصومی‌زاده|۱۳۸۵|ک=خلیج فارس|ف=تاریخچه سیاسی تنگه هرمز|ص=161-163}}</ref> پس از انقلاب اسلامی، ادارۀ تنگه هرمز بر اساس یک موافقتنامه بین‌المللی به‌طور مشترک به ایران و عمان سپرده شد.<ref>{{پک|معصومی‌زاده|۱۳۸۵|ک=خلیج فارس|ف=تاریخچه سیاسی تنگه هرمز|ص=۱۶۴}}</ref> در سال‌های ۱۴۰۴-۱۴۰۵ش، با حمله مشترک آمریکا و اسرائیل به ایران و بسته‌شدن تنگه توسط ایران، نبرد جدیدی شکل گرفت.<ref>{{پک/بن|ن۳|ک=همشهری آنلاین|ف=آشنایی با روزشمار بحران و مسدود شدن تنگه هرمز}}</ref>
بامداد چهارشنبه [[۱۷ تیر]] ۱۴۰۵ش، نیروهای آمریکایی با دستور مستقیم [[دونالد ترامپ]]، حملات گسترده‌ای را علیه اهداف نظامی در سواحل جنوبی ایران از جمله [[بندرعباس]]، [[سیریک]]، [[بوشهر]]، [[جزیره قشم|قشم]] و [[چابهار]] آغاز کردند. این حملات که [[سنتکام]] آن را تنبیهی و قدرتمندتر از حملات پیشین توصیف کرد، در واکنش به ادعای هدف‌قرارگرفتن سه کشتی تجاری در تنگه هرمز صورت گرفت، هرچند ایران با اشاره به تردد این شناورها از مسیرهای غیرهماهنگ شده و خاموش‌کردن سیستم‌های شناسایی، آن را اقدامی مخاطره‌آمیز و مغایر با مفاد [[تفاهم‌نامه اسلام‌آباد]] دانست که می‌توانست به بروز تصادم و اختلال در تلاش‌های [[تهران]] برای تسهیل تردد ایمن منجر شود.<ref>{{پک/بن|ن۸|ک=رویداد ۲۴|ف=نقشه مسیرهای ایران و عمان در تنگه هرمز}}</ref> در پی این حملات، [[ارتش جمهوری اسلامی ایران]] در چارچوب [[عملیات صاعقه]]<ref>{{پک/بن|ن۱۴|ک=وب‌سایت عصر ایران|ف=مرحله هفدهم عملیات صاعقه ارتش؛ ادامه حملات پهپادهای ارتش به پایگاه‌های آمریکا در کویت}}</ref> و [[سپاه پاسداران انقلاب اسلامی]] در قالب [[عملیات نصر ۲]]<ref>{{پک/بن|ن۱۵|ک=خبرگزاری تسنیم|ف=ببینید: تصاویر موج 17 تا 20 عملیات نصر2 منتشر شد}}</ref> با پاسخ موشکی و پهپادی، ۸۵ نقطه از تأسیسات نظامی آمریکا در پایگاه‌های بحرین و کویت را هدف قرار دادند.<ref>{{پک/بن|ن۸|ک=وب‌سایت آفتاب|ف=تفاهم ایران و آمریکا {{!}} ترامپ: آتش‌بس با ایران تمام شده است}}</ref>


== زمینه‌های اصلی ==
== زمینه‌ها ==
در صبح روز ۹ اسفند ۱۴۰۴ش، ایالات متحده و اسرائیل با عملیات مشترک، حملات هوایی گسترده‌ای را علیه ایران آغاز کردند که به ترور [[سید علی خامنه‌ای|سیدعلی خامنه‌ای]]، رهبر وقت جمهوری اسلامی و چندین مقام ارشد نظامی و امنیتی انجامید. این حملات که اهداف نظامی، هسته‌ای و زیرساختی را شامل می‌شد، در واکنش به ناکامی مذاکرات هسته‌ای صورت گرفت. در پی آن، ایران با شلیک موشک‌هایی به سوی اسرائیل و پایگاه‌های آمریکا در منطقه پاسخ داد و در ۱۳ اسفند، با صدور هشدارهای دریایی، در عمل تنگه هرمز را به روی کشتی‌های مرتبط با آمریکا و متحدانش بست و در طول [[جنگ رمضان]] ترافیک کشتیرانی در تنگه تا ۷۰ درصد کاهش یافت. آمریکا در واکنش، با اعزام ناوگان‌های نظامی و اعلام محاصرۀ دریایی ایران، تلاش کرد تا مسیر را برای کشتیرانی بین‌المللی بازگشایی کند، اما این اقدام با عدم استقبال متحدانش روبه‌رو شد و در عمل، «محاصره مضاعف» (محاصرۀ ایران توسط آمریکا و محاصرۀ خلیج فارس توسط ایران) شکل گرفت. پس از ۴۰ روز جنگ تمام‌عنان، در ۱۸ فروردین ۱۴۰۵ش، آتش‌بسی موقت بین ایران و آمریکا با میانجی‌گری پاکستان برقرار شد. [[تفاهم‌نامه اسلام‌آباد]] که شامل بازگشایی تدریجی تنگه هرمز و لغو موقت تحریم‌های نفتی ایران بود، با ابهاماتی درباره شیوۀ دقیق مدیریت آبراه همراه بود. بر اساس این تفاهم، کشتی‌های تجاری باید از مسیر تعیین‌شده توسط ایران عبور می‌کردند و تردد کشتی‌های نظامی و محموله‌های مرتبط با کشورهای متخاصم ممنوع اعلام شد. با این حال، اختلافات بر سر نقش نیروی دریایی آمریکا در منطقه و حق ایران برای دریافت عوارض، حل‌نشده باقی ماند و این ابهامات، آتش‌بس را شکننده ساخت.<ref>{{پک/بن|ن۳|ک=همشهری آنلاین|ف=آشنایی با روزشمار بحران و مسدود شدن تنگه هرمز}}</ref>
در صبح روز [[۹ اسفند]] ۱۴۰۴ش، [[ایالات متحده]] و [[اسرائیل]] با عملیات مشترک، حملات هوایی گسترده‌ای را علیه ایران آغاز کردند که به [[شهادت سید علی خامنه‌ای]] و چندین مقام ارشد انجامید. ایران در پاسخ، با شلیک موشک به اسرائیل و پایگاه‌های آمریکا در منطقه واکنش نشان داد و در [[۱۳ اسفند]] با بستن تنگه هرمز، ترافیک کشتیرانی را تا ۷۰ درصد کاهش داد. آمریکا با اعزام ناوگان و اعلام محاصره دریایی، تلاش کرد مسیر را بازگشایی کند، اما با استقبال متحدانش مواجه نشد و محاصره مضاعف (محاصرهٔ ایران توسط آمریکا و محاصرهٔ [[خلیج فارس]] توسط ایران) شکل گرفت. پس از ۴۰ روز جنگ، در [[۱۹ فروردین]] ۱۴۰۵ش آتش‌بسی موقت با میانجی‌گری [[پاکستان]] برقرار شد و [[تفاهم‌نامه اسلام‌آباد]] در [[۲۷ خرداد]] ۱۴۰۵ش به امضا رسید که شامل بازگشایی تدریجی [[تنگه هرمز]] و لغو موقت تحریم‌های نفتی بود، اما با ادعای جدید آمریکا بر سر مدیریت تنگه هرمز، اختلافات شدت یافت.<ref>{{پک/بن|ن۳|ک=همشهری آنلاین|ف=آشنایی با روزشمار بحران و مسدود شدن تنگه هرمز}}</ref> در [[۵ تیر|پنجم تیر]] ۱۴۰۵ش یک کشتی باری که خارج از مسیرهای اعلام‌شده توسط ایران تردد می‌کرد، هدف اقدام نظامی ایران قرار گرفت. تهران این اقدام را در چارچوب اعمال حاکمیت قانونی خود دانست، اما آمریکا آن را نقض آتش‌بس تلقی و در روزهای [[۵ تیر|۵]]،<ref>{{پک/بن|ن۱۰|ک=خبرگزاری ایرنا|ف=اعتراف آمریکا به نقض آتش‌بس؛ سنتکام حمله به ایران را تأیید کرد}}</ref> [[۶ تیر|۶]] و [[۷ تیر|۷]] تیر با حمله به تأسیسات نظامی ایران در سواحل جنوبی، تفاهم را نقض کرد. وزارت خارجه ایران نیز این حملات را محکوم و آن را نقض آشکار تفاهم اسلام‌آباد و [[منشور ملل متحد]] خواند و بر حق ذاتی ایران برای دفاع از حاکمیت و [[تمامیت ارضی]] خود تأکید کرد.<ref>{{پک/بن|ن۱۱|ک=اقتصاد آنلاین|ف=حمله آمریکا به ایران امروز ۶ تیر ۱۴۰۵ / آتش‌بس نقض شد}}</ref><ref>{{پک/بن|ن۱۲|ک=همشهری آنلاین|ف=حملات وحشیانه آمریکا در بامداد ۷تیر ۱۴۰۵؛ واکنش تند و هشدار آمیز ایران}}</ref>


== آغاز نبرد ==
== ماهیت نبرد هرمز ==
بامداد چهارشنبه ۱۷ تیر ۱۴۰۵ش، نیروهای آمریکایی با دستور مستقیم دونالد ترامپ، حملات گسترده‌ای را علیه اهداف نظامی در سواحل جنوبی ایران از جمله بندرعباس، سیریک، بوشهر، قشم و چابهار آغاز کردند. این حملات که سنتکام آن را تنبیهی و قدرتمندتر از حملات پیشین توصیف کرد، در واکنش به ادعای هدف‌قرارگرفتن سه کشتی تجاری در تنگه هرمز صورت گرفت، هرچند ایران با اشاره به تردد این شناورها از مسیرهای غیرهماهنگ شده و خاموش‌کردن سیستم‌های شناسایی، آن را اقدامی مخاطره‌آمیز و مغایر با مفاد یادداشت تفاهم دانست که می‌توانست به بروز تصادم و اختلال در تلاش‌های تهران برای تسهیل تردد ایمن منجر شود.<ref>{{پک/بن|ن۸|ک=رویداد ۲۴|ف=نقشه مسیرهای ایران و عمان در تنگه هرمز}}</ref> در پی این حملات، ارتش جمهوری اسلامی ایران و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در چارچوب [[عملیات نصر ۲]] با پاسخ تدافعی موشکی و پهپادی، ۸۵ نقطه از تأسیسات نظامی آمریکا در پایگاه‌های بحرین و کویت را هدف قرار دادند.<ref>{{پک/بن|ن۸|ک=وب‌سایت آقتاب|ف=تفاهم ایران و آمریکا {{!}} ترامپ: آتش بس با ایران تمام شده است {{!}} حمله ارتش و سپاه به کویت و بحرین {{!}} حملات آمریکا به جنوب ایران؛ انفجار در بندرعباس، ماهشهر، بوشهر، قشم و سیریک}}</ref>
به باور تحلیلگران، نبرد هرمز فراتر از یک درگیری نظامی بر سر کنترل یک آبراه، کارزاری برای تعیین مشروعیت دو نظم متضاد در نظام بین‌الملل است؛ تقابل میان نظم جهانی مبتنی بر قواعد غربی به رهبری ایالات متحده و نظم مستقل مورد نظر [[نظام جمهوری اسلامی ایران]] که بر پایهٔ حاکمیت ملی و بازتعریف هویت سیاسی، فرهنگی و دینی استوار است. این کشمکش که ریشه در [[انقلاب اسلامی ایران|انقلاب اسلامی]] و گسست ایران از نظام‌های دوقطبی و تک‌قطبی دارد، در تنگهٔ هرمز به نقطهٔ جوش تاریخی خود رسیده است. در حالی که کشورهای عربی منطقه همچنان درون هندسهٔ امنیتی آمریکا تعریف می‌شوند، ایران قواعد بازی را در این آبراه راهبردی به چالش کشیده است. به نظر تحلیلگران نتیجهٔ این تقابل نه تنها سرنوشت یک گذرگاه دریایی، بلکه آیندهٔ نظم امنیتی [[خلیج فارس]] و ساختار قدرت جهانی را تحت تأثیر قرار خواهد داد.<ref>{{پک/بن|ن۷|ک=خبرگزاری تسنیم|ف=نبرد تمدن‌ها در تنگه هرمز}}</ref>


== ماهیت نبرد هرمز ==
== بازتاب‌های رسانه‌ای ==
به باور تحلیلگران، ماهیت نبرد هرمز فراتر از یک درگیری نظامی بر سر کنترل یک آبراه است و به کارزاری برای تعیین مشروعیت دو نظم متضاد در نظام بین‌الملل تبدیل شده است. از نگاه بسیاری از ناظران، این تقابل در واقع رویارویی میان نظم جهانی مبتنی بر قواعد غربی (با معماری و تضمین ایالات متحده) با نظم مستقل مورد نظر جمهوری اسلامی ایران است که بر پایۀ حق تعیین سرنوشت، حاکمیت ملی و بازتعریف هویت سیاسی-فرهنگی استوار شده است. به اعتقاد پژوهشگران، این کشمکش که ریشه در انقلاب اسلامی و گسست ایران از نظام دوقطبی و سپس تک‌قطبی دارد، در تنگه هرمز به نقطۀ جوش تاریخی خود رسیده و آن را به صحنه‌ای برای سنجش دو روایت از مشروعیت تبدیل کرده است. از دیدگاه مفسران، در حالی که کشورهای عربی منطقۀ همچنان درون نظم تحت رهبری آمریکا تعریف می‌شوند، ایران با تکیه بر الگوی استقلال‌خواهی، قواعد بازی را در مهم‌ترین آبراه انرژی جهان به چالش کشیده است. به نظر کارشناسان، نتیجۀ این نبرد نه تنها سرنوشت یک گذرگاه دریایی، بلکه آیندۀ نظم امنیتی در خلیج فارس و حتی مشروعیت ساختار قدرت جهانی را تحت تأثیر قرار خواهد داد.<ref>{{پک/بن|ن۷|ک=خبرگزاری تسنیم|ف=نبرد تمدن‌ها در تنگه هرمز}}</ref>
بازتاب نبرد هرمز در رسانه‌های جهان به‌طور عمده بر ابعاد ژئوپلیتیکی، اقتصادی و نظامی این درگیری متمرکز بوده است. رسانه‌های انگلیسی با پوشش حملات متقابل و تأکید بر اختلافات ایران و آمریکا دربارهٔ وضعیت تنگه، از بن‌بست راهبردی و شکست اهداف اعلامی آمریکا سخن گفته‌اند. رسانه‌های عربی نیز این بحران را فراتر از موضوع کشتیرانی دانسته و آن را به رقابت ژئوپلیتیکی آمریکا و [[چین]] و تلاش برای تضعیف جایگاه منطقه‌ای ایران مرتبط دانسته‌اند. رسانه‌های چین و [[روسیه]] نیز ضمن گزارش حملات متقابل، بر تشدید تنش‌ها با وجود تفاهم پیشین تأکید کرده و برخی تحلیلگران روس، این نبرد را نماد رویکرد مداخله‌گرایانه نخبگان سیاسی غرب ارزیابی کرده‌اند.<ref>{{پک/بن|ن۴|ک=خبرگزاری مهر|ف=بن‌بست تنگه هرمز عمیق‌تر شد/ بازتاب جنگ علیه ایران در رسانه‌های جهان}}</ref>
== بازتاب رسانه‌ای ==
بازتاب نبرد هرمز در رسانه‌های جهان به‌طور عمده بر ابعاد ژئوپلیتیکی، اقتصادی و نظامی این درگیری متمرکز بوده است. رسانه‌های انگلیسی با پوشش حملات متقابل و تأکید بر اختلافات ایران و آمریکا درباره وضعیت تنگه، از «بن‌بست راهبردی» و «شکست اهداف اعلامی» متجاوزان سخن گفته‌اند. شبکه‌های عربی نیز این بحران را فراتر از موضوع کشتیرانی دانسته و آن را به رقابت ژئوپلیتیکی آمریکا و چین و تلاش برای تضعیف جایگاه منطقه‌ای ایران مرتبط دانسته‌اند. رسانه‌های چین و روسیه نیز ضمن گزارش حملات متقابل، بر تشدید تنش‌ها با وجود تفاهم پیشین تأکید کرده و برخی تحلیلگران روس، سیاست جنگ‌افروزی آمریکا علیه ایران را نماد رویکرد مداخله‌گرایانه نخبگان سیاسی غرب ارزیابی کرده‌اند.<ref>{{پک/بن|ن۴|ک=خبرگزاری مهر|ف=بن‌بست تنگه هرمز عمیق‌تر شد/ بازتاب جنگ علیه ایران در رسانه‌های جهان}}</ref>


== پیامدها ==
== پیامدها ==
در پی آغز نبرد هرمز قیمت نفت برنت با افزایش بیش از ۵ درصدی از مرز ۷۸ دلار عبور کند. وزارت امور خارجه ایران در بیانیه‌ای، حملات آمریکا را نقض آشکار تفاهم اسلام‌آباد و منشور سازمان ملل دانست و اعلام کرد که تهران برای صیانت از منافع و امنیت ملی خود، هر اقدامی را که ضروری بداند، اتخاذ خواهد کرد. این حملات هم‌زمان با لغو مجوز فروش نفت ایران توسط وزارت خزانه‌داری آمریکا انجام شد.<ref>{{پک/بن|ن۵|ک=وب‌سایت انتخاب|ف=در روز نود و یکم آتش‌بس چه گذشت؟/ قیمت نفت صعود کرد و به ۷۶ دلار رسید/آمریکا تعلیق تحریم فروش نفت ایران را لغو کرد/قطر معاون سفیر ایران را احضار کرد؛ کشتی‌ای که در تنگه هرمز هدف حمله قرار گرفت، یک نفتکش قطری بوده/حمله عده‌ای قلیل و رادیکال به عراقچی در مراسم تشییع پیکر رهبر شهید با پرتاب سنگ/سازمان دریایی بریتانیا: سه نفتکش در تنگه هرمز طی ۲۴ ساعت مورد اصابت قرار گرفتند}}</ref> ایران نیز در ۲۲ تیر ۱۴۰۵ش تنگی هرمز را بست و [[دونالد ترامپ]] نیز با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی تروث‌سوشال، از بازگشت محاصره دریایی علیه ایران خبر داد.<ref>{{پک/بن|ن۳|ک=همشهری آنلاین|ف=آشنایی با روزشمار بحران و مسدود شدن تنگه هرمز}}</ref>
پس از آغاز نبرد هرمز و اعلام پایان تفاهم آتش‌بس توسط [[دونالد ترامپ]]، دولت آمریکا بازگشت محاصرهٔ دریایی علیه ایران را اعلام و تعرفه‌ای معادل بیست درصد از ارزش محموله‌های عبوری از تنگه هرمز را به‌عنوان هزینه خدمات دریایی اعلام کرد. جمهوری اسلامی ایران نیز در [[۲۲ تیر]] با بستن مجدد این آبراه، بر اعمال کنترل کامل بر آن تأکید کرد که موجب کاهش قابل توجه ترافیک کشتیرانی شد.<ref>{{پک/بن|ن۵|ک=وب‌سایت انتخاب|ف=در روز نود و یکم آتش‌بس چه گذشت؟}}</ref> وزارت خزانه‌داری ایالات متحده، مجوز فروش نفت ایران را لغو کرد، قیمت [[نفت برنت]] و قیمت بنزین در ایالات متحده روند افزایشی پیدا کرد.<ref>{{پک/بن|ن۵۰|ک=وب‌سایت روزنامهٔ دنیای اقتصاد|ف=واکنش فوری بازارهای جهانی به اظهارات ترامپ دربارهٔ ایران/ نفت۹ درصد جهش کرد/ بورس آمریکا ریخت}}</ref>


== خسارات و تلفات ==
== تلفات انسانی ==
به گزارش نیویورک تایمز، بر اثر حملات ایران به پایگاه‌های آمریکا در [[اردن]] ۲ نظامی آمریکایی کشته و یک نفر مفقود شدند.<ref>{{پک/بن|ن۵۳|ک=الجزیره|ف=ماذا نعرف عن حوادث القوات الأمریکیة فی الأردن؟|زبان=ar}}</ref><ref>{{پک/بن|ن۳۱|ک=New York Times|ف=Iran War Live Updates: U.S. and Iran Edge Closer to Wider War After U.S. Service Members Killed|زبان=en}}</ref><ref>{{پک/بن|ن۵۱|ک=وب‌سایت بی‌بی‌سی|ف=آنچه گذشت؛ کشته شدن دو نظامی آمریکایی در حمله ایران به اردن؛ هگست: عزم ما راسخ‌تر شده است}}</ref> سخنگوی وزارت بهداشت جمهوری اسلامی ایران اعلام کرد که در حملات هوایی [[۶ تیر|۶]] تا [[۲۷ تیر]] ۱۴۰۵ش، بیش از ۵۰۰ نفر مصدوم و ۵۰ نفر شهید شدند که میان شهدا ۵ زن و ۲ کودک و نوجوان زیر ۱۸ سال و میان مصدومان ۳۲ [[زن]] و ۱۸ [[کودک]] و [[نوجوان]] دیده می‌شوند.<ref>{{پک/بن|ن۱۳|ک=خبرگزاری فرارو|ف=آخرین آمار شهدا و مجروحان جنوب کشور در حملات اخیر}}</ref>


== خسارات مادی ==
{| class="wikitable"
|'''کشور / طرف درگیر'''
|'''موقعیت / پایگاه‌های هدف'''
|'''خلاصه خسارات وارده به زیرساخت‌ها و تجهیزات'''
|-
|'''جمهوری اسلامی ایران'''
|استان‌های [[هرمزگان]]، [[خوزستان]]، [[استان بوشهر|بوشهر]]، [[لرستان]]، [[سیستان و بلوچستان]]، [[استان گلستان|گلستان]] و [[استان یزد|یزد]]
|
* آسیب به زیرساخت‌های حمل‌ونقل و ارتباطی؛ پل ریلی آق‌تکه‌خان در شهرستان آق‌قلای استان گلستان<ref>{{پک/بن|ن۸۰|ک=خبرگزاری ایرنا|ف=هدف گرفتن کریدورهای اوراسیایی ایران؛ پیامدهای حمله به پل راهبردی آق‌تکه‌خان}}</ref> و چندین پل و تونل و ایستگاه راه‌آهن [[بندرعباس]]<ref>{{پک/بن|ن۱۸|ک=خبر آنلاین|ف=در حملات شب گذشته آمریکا به ایران کدام زیرساخت‌ها آسیب دید؟}}</ref>


== پانویس ==
* خسارت به خطوط انتقال برق، دکل‌های مخابراتی، تأسیسات آب‌شیرین‌کن و پمپ‌های آب ساحلی.<ref>{{پک/بن|ن۱۹|ک=وب‌سایت انتخاب|ف=صبحانه خبری، ۲۳ تیر ۱۴۰۵؛ از موج جدید حملات آمریکا علیه ایران برای سومین شب متوالی}}</ref>
{{پانویس}}
 
* آسیب به برج مراقبت دریایی چابهار، سایت در حال ساخت نیروگاه هسته‌ای دارخوین و یک مرکز درمانی در خوزستان.<ref>{{پک/بن|ن۲۵|ک=خبرگزاری تسنیم|ف=شبی که موشک‌های آمریکا به کودکان سرطانی رسید/انفجار در بیمارستان اهواز}}</ref>
|-
| rowspan="6" |'''ایالات متحده آمریکا و کشورهای میزبان'''
|'''کویت'''
 
پایگاه علی‌السالم، عریفجان و مینا عبدالله
|
* انهدام و آسیب به رادارهای اخطار اولیه و کنترل هوایی
 
* تخریب آشیانه‌ها، رمپ‌های استقرار و سوله‌های نگهداری قطعات پهپادهای MQ9 و تسلیحات تیپ ۱۴۲ توپخانه ارتش آمریکا.
* انهدام مرکز آماد و پشتیبانی ارتش آمریکا (شرکت KGL).<ref>{{پک/بن|ن۲۶|ک=خبرگزاری آوا|ف=ضربات سنگین سپاه به آمریکا در منطقه؛ از تنگه هرمز تا بحرین و اردن، عملیات «نصر۲» با قدرت ادامه دارد}}</ref>
* خسارت به زیرساخت‌های انتقال سامانه موشکی، تأسیسات نفتی، نیروگاه‌های برق و واحدهای آب‌شیرین‌کن [[کویت]].<ref>{{پک/بن|ن۲۳|ک=خبرگزاری فارس|ف=کویت مدعی حملات ایران به نیروگاه و تأسیسات آب شیرین‌کن شد}}</ref>
|-
|'''بحرین'''
 
پایگاه شیخ عیسی، جفیر و بندر سلمان
|
* تخریب مرکز مدیریت NSI، مرکز کنترل فرماندهی، انبارهای قطعات و مخازن سوخت ناوگان پنجم دریایی آمریکا.
 
* انهدام سامانه‌های راداری پاتریوت، رادار کشف و کنترل هوایی و سامانه پدافندی C-RAM.
* آسیب به آشیانه‌های هواپیمای جنگ الکترونیک P8، مراکز تعمیرات بالگرد و ساختمان استقرار نیروها.
* انهدام دپوی شناورهای بدون سرنشین (شمپاد) و تخریب مرکز هوش مصنوعی.<ref>{{پک/بن|ن۴۲|ک=خبرگزاری تسنیم|ف=انهدام بتلکو و مرکزهوش مصنوعی بحرین؛ سپاه چشم دیجیتال آمریکا را کور کرد}}</ref>
|-
|'''اردن'''
 
پایگاه‌های الازرق، موفق‌السلطی، پرنس حسن و فرودگاه عقبه
|
* تخریب مرکز فرماندهی و کنترل جدید آمریکا در غرب آسیا
 
* انهدام و آسیب به شیلترها و رمپ‌های نگهداری جنگنده‌های F-15، F-16 و F-35 و پهپادهای راهبردی MQ9.<ref>{{پک/بن|ن۴۰|ک=همشهری آنلاین|ف=حمله سپاه به آشیانه جنگنده‌های اف ۱۵، ۱۶ و ۳۵ {{!}} پهپادهای راهبردی MQ9 آمریکا منهدم شد}}</ref>
* آسیب سنگین به بالگردهای عملیاتی بلک‌هاوک، هواپیماهای ترابری C17 و هواگردهای فرماندهی P8<ref>{{پک/بن|ن۲۱|ک=خبرگزاری تسنیم|ف=حملات موشکی و پهپادی به بحرین، کویت، اردن و قطر}}</ref>
* آتش‌سوزی در مخازن سوخت و زاغه‌های موشکی و مهمات.<ref>{{پک/بن|ن۵۲|ک=الجزیره|ف=صواریخ إیران أربکت دفاعاتها.. واشنطن تعلن مقتل جندیین وفقدان آخر بالأردن|زبان=ar}}</ref><ref>{{پک/بن|ن۴۱|ک=خبرگزاری مهر|ف=قدردانی سپاه از اطلاعات مردم اردن}}</ref>
|-
|'''عمان'''


== منابع ==
بندر دقم، صخره‌های سلامه و منطقه غنم
{{یادکرد وب|عنوان=آشنایی با روزشمار بحران و مسدود شدن تنگه هرمز|نشانی=https://www.hamshahrionline.ir/news/1052057/%D8%A2%D8%B4%D9%86%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D8%AD%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D9%85%D8%B3%D8%AF%D9%88%D8%AF-%D8%B4%D8%AF%D9%86-%D8%AA%D9%86%DA%AF%D9%87-%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%B2|تاریخ=۲۲ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۴ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۳}}|وبگاه=همشهری آنلاین}}
|
* انهدام رادار دوربرد هوایی FPS و رادارهای کنترل دریایی و هوایی مستقر در سواحل.


{{یادکرد وب|عنوان=بن‌بست تنگه هرمز عمیق‌تر شد/ بازتاب جنگ علیه ایران در رسانه‌های جهان|نشانی=https://www.mehrnews.com/news/6887227/%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D9%BE%DB%8C%D8%A7%D9%85%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%D8%B9%D9%84%DB%8C%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%B1%D8%B3%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86|تاریخ=۲۳ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۴ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۴}}|وبگاه=خبرگزاری مهر}}
* تخریب مراکز پشتیبانی لجستیکی ناوها و سکوهای سوخت‌رسانی ناوهای هواپیمابر.'''<ref>{{پک/بن|ن۲۰|ک=خبرگزاری فارس|ف=پایگاه آمریکا و چند پل ارتباطی در بحرین، هدف حملات ارتش}}</ref><ref>{{پک/بن|ن۳۰|ک=خبرگزاری تابناک|ف=دور جدید حملات دشمن آمریکایی به پل‌ها و زیر ساخت‌های ایران/ بزرگ‌ترین حمله موشکی- پهپادی ایران به بحرین}}</ref>'''
|-
|'''قطر'''


{{یادکرد وب|عنوان=تفاهم ایران و آمریکا {{!}} ترامپ: آتش بس با ایران تمام شده است {{!}} حمله ارتش و سپاه به کویت و بحرین {{!}} حملات آمریکا به جنوب ایران؛ انفجار در بندرعباس، ماهشهر، بوشهر، قشم و سیریک|نشانی=https://aftabnews.ir/fa/news/1055189/%D8%AA%D9%81%D8%A7%D9%87%D9%85-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D8%A2%D9%85%D8%B1%DB%8C%DA%A9%D8%A7-%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%BE-%D8%A2%D8%AA%D8%B4-%D8%A8%D8%B3-%D8%A8%D8%A7-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%B4%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%AD%D9%85%D9%84%D9%87-%D8%A7%D8%B1%D8%AA%D8%B4-%D9%88-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87-%D8%A8%D9%87-%DA%A9%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D9%88-%D8%A8%D8%AD%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D8%AD%D9%85%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%A2%D9%85%D8%B1%DB%8C%DA%A9%D8%A7-%D8%A8%D9%87-%D8%AC%D9%86%D9%88%D8%A8-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%86%D9%81%D8%AC%D8%A7%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D9%86%D8%AF%D8%B1%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%85%D8%A7%D9%87%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D8%A8%D9%88%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D9%82%D8%B4%D9%85-%D9%88-%D8%B3%DB%8C%D8%B1%DB%8C%DA%A9|تاریخ=۱۷ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۱۶ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۸}}|وبگاه=وب‌سایت آفتاب}}
پایگاه هوایی العدید
|
* انهدام یک سامانه راداری برد بلند ارتش آمریکا.


{{یادکرد وب|عنوان=تنگه هرمز، روایت هزاران سال ایستادگی در گلوگاه طلای سیاه|نشانی=https://www.mehrnews.com/news/6783832/%D8%AA%D9%86%DA%AF%D9%87-%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%B2-%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%B2%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D8%A7%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%DA%AF%D9%84%D9%88%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B7%D9%84%D8%A7%DB%8C-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87|تاریخ=۷ فروردین ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۴ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۲}}|وبگاه=تنگه هرمز، روایت هزاران سال ایستادگی در گلوگاه طلای سیاه}}
* انهدام و آسیب جدی به چندین فروند هواپیمای راهبردی سوخت‌رسان آمریکایی.<ref>{{پک/بن|کد۵۵|ک=وب‌سایت روزنامهٔ دنیای اقتصاد|ف=سپاه: پایگاه العدید قطر و تجهیزات راهبردی آمریکا هدف قرار گرفت}}</ref>
|-
|'''سوریه'''


{{یادکرد وب|عنوان=درباره تنگه هرمز|نشانی=https://www.hamshahrionline.ir/news/61560/%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%AA%D9%86%DA%AF%D9%87-%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%B2|تاریخ=۶ شهریور ۱۳۸۷|تاریخ بازبینی=۲۴ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۱}}|وبگاه=همشهری آنلاین}}
منطقه التنف
|
* تخریب مرکز فرماندهی عملیات ویژه ارتش آمریکا.


{{یادکرد وب|عنوان=در روز نود و یکم آتش‌بس چه گذشت؟/ قیمت نفت صعود کرد و به ۷۶ دلار رسید/آمریکا تعلیق تحریم فروش نفت ایران را لغو کرد/قطر معاون سفیر ایران را احضار کرد؛ کشتی‌ای که در تنگه هرمز هدف حمله قرار گرفت، یک نفتکش قطری بوده/حمله عده‌ای قلیل و رادیکال به عراقچی در مراسم تشییع پیکر رهبر شهید با پرتاب سنگ/سازمان دریایی بریتانیا: سه نفتکش در تنگه هرمز طی ۲۴ ساعت مورد اصابت قرار گرفتند|نشانی=https://www.entekhab.ir/fa/news/929024/%D8%AF%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D9%86%D9%88%D8%AF-%D9%88-%DB%8C%DA%A9%D9%85-%D8%A2%D8%AA%D8%B4-%D8%A8%D8%B3-%DA%86%D9%87-%DA%AF%D8%B0%D8%B4%D8%AA-%D9%82%DB%8C%D9%85%D8%AA-%D9%86%D9%81%D8%AA-%D8%B5%D8%B9%D9%88%D8%AF-%DA%A9%D8%B1%D8%AF-%D9%88-%D8%A8%D9%87-76-%D8%AF%D9%84%D8%A7%D8%B1-%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%D8%A2%D9%85%D8%B1%DB%8C%DA%A9%D8%A7-%D8%AA%D8%B9%D9%84%DB%8C%D9%82-%D8%AA%D8%AD%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B4-%D9%86%D9%81%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%A7-%D9%84%D8%BA%D9%88-%DA%A9%D8%B1%D8%AF-%D9%82%D8%B7%D8%B1-%D9%85%D8%B9%D8%A7%D9%88%D9%86-%D8%B3%D9%81%DB%8C%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%A7-%D8%A7%D8%AD%D8%B6%D8%A7%D8%B1-%DA%A9%D8%B1%D8%AF-%DA%A9%D8%B4%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D9%86%DA%AF%D9%87-%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%B2-%D9%87%D8%AF%D9%81-%D8%AD%D9%85%D9%84%D9%87-%D9%82%D8%B1%D8%A7%D8%B1-%DA%AF%D8%B1%D9%81%D8%AA-%DB%8C%DA%A9-%D9%86%D9%81%D8%AA%DA%A9%D8%B4-%D9%82%D8%B7%D8%B1%DB%8C-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%AD%D9%85%D9%84%D9%87-%D8%B9%D8%AF%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D9%82%D9%84%DB%8C%D9%84-%D9%88-%D8%B1%D8%A7%D8%AF%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D9%87-%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82%DA%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%B3%D9%85-%D8%AA%D8%B4%DB%8C%DB%8C%D8%B9-%D9%BE%DB%8C%DA%A9%D8%B1-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1-%D8%B4%D9%87%DB%8C%D8%AF-%D8%A8%D8%A7-%D9%BE%D8%B1%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D8%B3%D9%86%DA%AF-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%DB%8C%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7-%D8%B3%D9%87-%D9%86%D9%81%D8%AA%DA%A9%D8%B4-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D9%86%DA%AF%D9%87-%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%B2-%D8%B7%DB%8C-24-%D8%B3%D8%A7%D8%B9%D8%AA-%D9%85%D9%88%D8%B1%D8%AF-%D8%A7%D8%B5%D8%A7%D8%A8%D8%AA-%D9%82%D8%B1%D8%A7%D8%B1-%DA%AF%D8%B1%D9%81%D8%AA%D9%86%D8%AF|تاریخ=۲۳ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۱۶ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۵}}|وبگاه=وب‌سایت انتخاب}}
* انهدام یک سامانه راداری و چند فروند بالگرد عملیات ویژه.<ref>{{پک/بن|ن۲۲|ک=خبرگزاری ایرنا|ف=حمله غافلگیرانه سپاه به مرکز فرماندهی عملیات ویژه دشمن در التنف سوریه}}</ref>
|}


{{یادکرد ژورنال|نام خانوادگی۱=معصومی‌زاده|نام۱=زینب السادات|تاریخ=۱۳۹۷|عنوان=تاریخچه سیاسی تنگه هرمز|پیوند=https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/349724/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DA%86%D9%87-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%AA%D9%86%DA%AF%D9%87-%DB%8C-%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%B2|ژورنال=خلیج فارس|دوره=۱۳۸۵|شماره=۸۰|صفحات=۱۴۵-۱۷۰}}
== پانویس ==
{{پانویس}}


{{یادکرد وب|عنوان=نبرد تمدن‌ها در تنگه هرمز|نشانی=https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1405/04/25/3648951/%D9%86%D8%A8%D8%B1%D8%AF-%D8%AA%D9%85%D8%AF%D9%86-%D9%87%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D9%86%DA%AF%D9%87-%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%B2|تاریخ=۲۵ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۱۶ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۷}}|وبگاه=خبرگزاری تسنیم}}
== منابع ==


{{یادکرد وب|عنوان=هرمز میدان آخر جنگ میان ایران و آمریکا|نشانی=https://www.yjc.ir/fa/news/9108353/%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%B2-%D9%85%DB%8C%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D8%A2%D8%AE%D8%B1-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%D9%85%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D8%A2%D9%85%D8%B1%DB%8C%DA%A9%D8%A7|تاریخ=۲۴ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۱۶ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۶}}|وبگاه=وب‌سایت باشگاه خبرنگاران جوان}}
* {{یادکرد وب|عنوان=آخرین آمار شهدا و مجروحان جنوب کشور در حملات اخیر|نشانی=https://fararu.com/fa/news/987852/آخرین-آمار-شهدا-مجروحان-جنوب-کشور-در-حملات-اخیر|تاریخ=۲۷ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۸ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۱۳}}|وبگاه=خبرگزاری فرارو}}
* {{یادکرد وب|عنوان=آمریکا در هشتمین شب حملات به کدام زیرساخت‌های ایران حمله کرد؟|نشانی=https://donya-e-eqtesad.com/بخش-سایت-خوان-62/4283119-آمریکا-در-هشتمین-شب-حملات-به-کدام-زیرساخت-های-ایران-حمله-کرد|تاریخ=۲۸ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۸ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۱۵}}|وبگاه=وب‌سایت روزنامه دنیای اقتصاد}}
* {{یادکرد وب|عنوان=آشنایی با روزشمار بحران و مسدود شدن تنگه هرمز|نشانی=https://www.hamshahrionline.ir/news/1052057/آشنایی-با-روزشمار-بحران-و-مسدود-شدن-تنگه-هرمز|تاریخ=۲۲ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۴ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۳}}|وبگاه=همشهری آنلاین}}
* {{یادکرد وب|عنوان=اعتراف آمریکا به نقض آتش‌بس؛ سنتکام حمله به ایران را تأیید کرد|نشانی=https://www.irna.ir/news/86193445/اعتراف-آمریکا-به-نقض-آتش-بس-سنتکام-حمله-به-ایران-را-تائید-کرد|تاریخ=۶ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۸ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۱۰}}|وبگاه=خبرگزاری ایرنا}}
* {{یادکرد وب|عنوان=انهدام بتلکو و مرکزهوش مصنوعی بحرین؛ سپاه چشم دیجیتال آمریکا را کور کرد|نشانی=https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1405/04/28/3650874/انهدام-بتلکو-و-مرکزهوش-مصنوعی-بحرین-سپاه-چشم-دیجیتال-آمریکا-را-کور-کرد|تاریخ=۲۸ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۹ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|۴۲}}|وبگاه=خبرگزاری تسنیم}}
* {{یادکرد وب|عنوان=ببینید: تصاویر موج 17 تا 20 عملیات نصر2 منتشر شد|نشانی=https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1405/04/27/3650122/ببینید-تصاویر-موج-17-تا-20-عملیات-نصر2-منتشر-شد|تاریخ=۲۷ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۸ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۱۵}}|وبگاه=خبرگزاری تسنیم}}
* {{یادکرد وب|عنوان=بن‌بست تنگه هرمز عمیق‌تر شد/ بازتاب جنگ علیه ایران در رسانه‌های جهان|نشانی=https://www.mehrnews.com/news/6887227/بازتاب-پیامدهای-جنگ-علیه-ایران-در-رسانه-های-جهان|تاریخ=۲۳ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۴ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۴}}|وبگاه=خبرگزاری مهر}}
* {{یادکرد وب|عنوان=پایگاه آمریکا و چند پل ارتباطی در بحرین، هدف حملات ارتش|نشانی=https://farsnews.ir/TM_911/1784345381033908656/پایگاه-آمریکا-و-چند-پل-ارتباطی-در-بحرین-هدف-حملات-ارتش|تاریخ=۲۷ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۸ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۲۰}}|وبگاه=خبرگزاری فارس}}
* {{یادکرد وب|عنوان=تفاهم ایران و آمریکا {{!}} ترامپ: آتش‌بس با ایران تمام شده است|نشانی=https://aftabnews.ir/fa/news/1055189/تفاهم-ایران-و-آمریکا-ترامپ-آتش-بس-با-ایران-تمام-شده-است-حمله-ارتش-و-سپاه-به-کویت-و-بحرین-حملات-آمریکا-به-جنوب-ایران-انفجار-در-بندرعباس-ماهشهر-بوشهر-قشم-و-سیریک|تاریخ=۱۷ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۱۶ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۸}}|وبگاه=وب‌سایت آفتاب}}
* {{یادکرد وب|عنوان=تنگه هرمز، روایت هزاران سال ایستادگی در گلوگاه طلای سیاه|نشانی=https://www.mehrnews.com/news/6783832/تنگه-هرمز-روایت-هزاران-سال-ایستادگی-در-گلوگاه-طلای-سیاه|تاریخ=۷ فروردین ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۴ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۲}}|وبگاه=تنگه هرمز، روایت هزاران سال ایستادگی در گلوگاه طلای سیاه}}
* {{یادکرد وب|عنوان=حمله سپاه به آشیانه جنگنده‌های اف ۱۵، ۱۶ و ۳۵ {{!}} پهپادهای راهبردی MQ9 آمریکا منهدم شد|نشانی=https://www.hamshahrionline.ir/news/1052527/حمله-سپاه-به-آشیانه-جنگنده-های-اف-۱۵-۱۶-و-۳۵-پهپادهای-راهبردی|تاریخ=۲۴ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۹ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|۴۰}}|وبگاه=همشهری آنلاین}}
* {{یادکرد وب|عنوان=حملات وحشیانه آمریکا در بامداد ۷تیر ۱۴۰۵؛ واکنش تند و هشدار آمیز ایران|نشانی=https://www.hamshahrionline.ir/news/1047554/حملات-وحشیانه-آمریکا-در-بامداد-۷تیر-۱۴۰۵-واکنش-تند-و-هشدار-آمیز|تاریخ=۷ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۸ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۱۲}}|وبگاه=همشهری آنلاین}}
* {{یادکرد وب|عنوان=حمله آمریکا به ایران امروز ۶ تیر ۱۴۰۵ / آتش‌بس نقض شد|نشانی=https://www.eghtesadonline.com/fa/news/2146829/حمله-آمریکا-به-ایران-امروز-۶-تیر-۱۴۰۵-آتش-بس-نقض-شد|تاریخ=۶ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۸ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۱۱}}|وبگاه=اقتصاد آنلاین}}
* {{یادکرد وب|عنوان=حمله غافلگیرانه سپاه به مرکز فرماندهی عملیات ویژه دشمن در التنف سوریه|نشانی=https://www.irna.ir/news/86211268/حمله-غافلگیرانه-سپاه-به-مرکز-فرماندهی-عملیات-ویژه-دشمن-در-التنف|تاریخ=۲۶ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۸ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۲۲}}|وبگاه=خبرگزاری ایرنا}}
* {{یادکرد وب|عنوان=دربارهٔ تنگه هرمز|نشانی=https://www.hamshahrionline.ir/news/61560/درباره-تنگه-هرمز|تاریخ=۶ شهریور ۱۳۸۷|تاریخ بازبینی=۲۴ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۱}}|وبگاه=همشهری آنلاین}}
* {{یادکرد وب|عنوان=در حملات شب گذشته آمریکا به ایران کدام زیرساخت‌ها آسیب دید؟|نشانی=https://www.khabaronline.ir/news/2247473/در-حملات-شب-گذشته-آمریکا-به-ایران-کدام-زیرساخت-ها-آسیب-دید|تاریخ=۲۶ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۸ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۱۸}}|وبگاه=خبر آنلاین}}
* {{یادکرد وب|عنوان=در روز نود و یکم آتش‌بس چه گذشت؟|نشانی=https://www.entekhab.ir/fa/news/929024/در-روز-نود-و-یکم-آتش-بس-چه-گذشت-قیمت-نفت-صعود-کرد-و-به-76-دلار-رسید-آمریکا-تعلیق-تحریم-فروش-نفت-ایران-را-لغو-کرد-قطر-معاون-سفیر-ایران-را-احضار-کرد-کشتی-ای-که-در-تنگه-هرمز-هدف-حمله-قرار-گرفت-یک-نفتکش-قطری-بوده-حمله-عده-ای-قلیل-و-رادیکال-به-عراقچی-در-مراسم-تشییع-پیکر-رهبر-شهید-با-پرتاب-سنگ-سازمان-دریایی-بریتانیا-سه-نفتکش-در-تنگه-هرمز-طی-24-ساعت-مورد-اصابت-قرار-گرفتند|تاریخ=۲۳ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۱۶ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۵}}|وبگاه=وب‌سایت انتخاب}}
* {{یادکرد وب|عنوان=دور جدید حملات دشمن آمریکایی به پل‌ها و زیر ساخت‌های ایران/ بزرگ‌ترین حمله موشکی- پهپادی ایران به بحرین|نشانی=https://www.tabnak.ir/fa/news/1385044/دور-جدید-حملات-دشمن-آمریکایی-به-پل‌ها-و-زیر-ساخت‌های-ایران-بزرگ‌ترین-حمله-موشکی-پهپادی-ایران-به-بحرین|تاریخ=۲۵ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۸ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۳۰}}|وبگاه=خبرگزاری تابناک}}
* {{یادکرد وب|عنوان=سپاه: پایگاه العدید قطر و تجهیزات راهبردی آمریکا هدف قرار گرفت|نشانی=https://donya-e-eqtesad.com/بخش-سایت-خوان-62/4282716-سپاه-پایگاه-العدید-قطر-تجهیزات-راهبردی-آمریکا-هدف-قرار-گرفت-حمله-به-مردم-زیرساخت-های-غیرنظامی-تاوان-بیچاره-کننده-ای-خواهد-داشت-پاسخ-های-خردکننده-تری-در-راه-است|تاریخ=۲۴ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۹ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|کد۵۵}}|وبگاه=وب‌سایت روزنامه دنیای اقتصاد}}
* {{یادکرد وب|عنوان=شبی که موشک‌های آمریکا به کودکان سرطانی رسید/انفجار در بیمارستان اهواز|نشانی=https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1405/04/25/3648483/شبی-که-موشک-های-آمریکا-به-کودکان-سرطانی-رسید-انفجار-در-بیمارستان-اهواز|تاریخ=۲۵ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۸ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۲۵}}|وبگاه=خبرگزاری فارس}}
* {{یادکرد وب|عنوان=صبحانه خبری، ۲۳ تیر ۱۴۰۵؛ از موج جدید حملات آمریکا علیه ایران برای سومین شب متوالی|نشانی=https://www.entekhab.ir/fa/news/930182/صبحانه-خبری-23-تیر-1405-از-موج-جدید-حملات-آمریکا-علیه-ایران-برای-سومین-شب-متوالی-بازگشت-محاصره-دریایی-ایران-و-ادعای-ترامپ-درمورد-دریافت-عوارض-20-درصدی-از-کشتی-ها-در-تنگه-هرمز-تا-حمله-ایران-به-مواضع-آمریکا-در-عمان-آغاز-خاموشی-های-برنامه-ریزی-شده-در-کشور-و-همکاری-ایران-با-روسیه-برای-ساخت-نیروگاه-مشترک-در-سیریک|تاریخ=۲۳ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۸ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۱۹}}|وبگاه=وب‌سایت انتخاب}}
* {{یادکرد وب|عنوان=صواریخ إیران أربکت دفاعاتها.. واشنطن تعلن مقتل جندیین وفقدان آخر بالأردن|نشانی=https://www.aljazeera.net/news/2026/7/18/عاجل-القيادة-المركزية-الأمريكية-مقتل-2|تاریخ=۱۹ جولای ۲۰۲۶|تاریخ بازبینی=۲۹ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۵۲}}|کد زبان=ar|وبگاه=الجزیره نت}}
* {{یادکرد وب|عنوان=ضربات سنگین سپاه به آمریکا در منطقه؛ از تنگه هرمز تا بحرین و اردن، عملیات «نصر۲» با قدرت ادامه دارد|نشانی=https://www.avapress.com/fa/news/360546/ضربات-سنگین-سپاه-امریکا-منطقه-تنگه-هرمز-بحرین-اردن-عملیات-نصر۲-قدرت-ادامه|تاریخ=۲۳ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۸ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۲۶}}|وبگاه=خبرگزاری آوا}}
* {{یادکرد وب|عنوان=قدردانی سپاه از اطلاعات مردم اردن|نشانی=https://www.mehrnews.com/news/6893308/قدردانی-سپاه-از-اطلاعات-مردم-اردن|تاریخ=۲۹ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۹ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|۴۱}}|وبگاه=خبرگزاری مهر}}
* {{یادکرد وب|عنوان=کویت مدعی حملات ایران به نیروگاه و تأسیسات آب شیرین‌کن شد|نشانی=https://farsnews.ir/mohamadahmadi89/1784355565261363534/کویت-مدعی-حملات-ایران-به-نیروگاه-و-تأسیسات-آب-شیرین-کن-شد|تاریخ=۲۷ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۸ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۲۳}}|وبگاه=خبرگزاری فارس}}
* {{یادکرد وب|عنوان=ماذا نعرف عن حوادث القوات الأمریکیة فی الأردن؟|نشانی=https://www.aljazeera.net/politics/2026/7/19/ماذا-نعرف-عن-حوادث-القوات-الأمريكية-في|تاریخ=۱۹ جولای ۲۰۲۶|تاریخ بازبینی=۲۹ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۵۳}}|کد زبان=ar|وبگاه=الجزیره}}
* {{یادکرد وب|عنوان=مرحله هفدهم عملیات صاعقه ارتش؛ ادامه حملات پهپادهای ارتش به پایگاه‌های آمریکا در کویت|نشانی=https://www.asriran.com/fa/news/1178470/مرحله-هفدهم-عملیات-صاعقه-ارتش-ادامه-حملات-پهپاد-های-ارتش-به-پایگاه-های-آمریکا-در-کویت|تاریخ=۲۸ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۸ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۱۴}}|وبگاه=وب‌سایت عصر ایران}}
* {{یادکرد ژورنال|نام خانوادگی۱=معصومی‌زاده|نام۱=زینب السادات|تاریخ=۱۳۸۵|عنوان=تاریخچه سیاسی تنگه هرمز|پیوند=https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/349724/تاریخچه-سیاسی-تنگه-ی-هرمز|ژورنال=خلیج فارس|دوره=|شماره=۸۰|صفحات=۱۴۵–۱۷۰}}
* {{یادکرد وب|عنوان=نبرد تمدن‌ها در تنگه هرمز|نشانی=https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1405/04/25/3648951/نبرد-تمدن-ها-در-تنگه-هرمز|تاریخ=۲۵ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۱۶ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۷}}|وبگاه=خبرگزاری تسنیم}}
* {{یادکرد وب|عنوان=هدف گرفتن کریدورهای اوراسیایی ایران؛ پیامدهای حمله به پل راهبردی آق‌تکه‌خان|نشانی=https://www.irna.ir/news/86206145/هدف-گرفتن-کریدورهای-اوراسیایی-ایران-پیامدهای-حمله-به-پل-راهبردی|تاریخ=۲۰ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۹ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۸۰}}|وبگاه=خبرگزاری ایرنا}}
* {{یادکرد وب|عنوان=هرمز میدان آخر جنگ میان ایران و آمریکا|نشانی=https://www.yjc.ir/fa/news/9108353/هرمز-میدان-آخر-جنگ-میان-ایران-و-آمریکا|تاریخ=۲۴ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۱۶ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۶}}|وبگاه=وب‌سایت باشگاه خبرنگاران جوان}}
* {{یادکرد وب|عنوان=واکنش فوری بازارهای جهانی به اظهارات ترامپ دربارهٔ ایران/ نفت۹ درصد جهش کرد/ بورس آمریکا ریخت|نشانی=https://donya-e-eqtesad.com/بخش-سایت-خوان-62/4282044-واکنش-فوری-بازارهای-جهانی-به-اظهارات-ترامپ-درباره-ایران-نفت-درصد-جهش-کرد-بورس-آمریکا-ریخت|تاریخ=۲۳ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲۹ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|۵۰}}|وبگاه=وب‌سایت روزنامهٔ دنیای اقتصاد}}
* {{یادکرد وب|عنوان=Iran War Live Updates: U.S. and Iran Edge Closer to Wider War After U.S. Service Members Killed|نشانی=https://www.nytimes.com/live/2026/07/19/world/iran-war-strikes-trump-hormuz|تاریخ=۱۹ July ۲۰۲۶|تاریخ بازبینی=۱۹ July ۲۰۲۶|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۳۱}}|کد زبان=|وبگاه=New York Times}}
* {{یادکرد وب|عنوان=Survivors of Iranian attack that killed 6 U.S. troops say generals ignored warnings|نشانی=https://www.washingtonpost.com/national-security/2026/07/12/survivors-iranian-attack-that-killed-6-us-troops-say-generals-ignored-warnings/|تاریخ=۱۸ July ۲۰۲۶|تاریخ بازبینی=۱۲ July ۲۰۲۶|شناسه={{شناسه یادکرد|ن۹}}|کد زبان=|وبگاه=Washington Post}}
{{پایان منابع}}
[[رده:ویژه‌ها]]

نسخهٔ کنونی تا ۱ مرداد ۱۴۰۵، ساعت ۱۱:۳۲

نبرد هرمز؛ جنگ ایران و آمریکا برای کنترل تنگه هرمز در سال ۱۴۰۵ش.

نبرد هرمز، درگیری نظامی میان ایران و آمریکا بوده که بر سر کنترل تنگه هرمز، یکی از مهم‌ترین گذرگاه‌های انرژی جهان، رخ داده است. این درگیری که ریشه در تنش‌های طولانی دو کشور دارد، با حملات هوایی آمریکا در چهارشنبه ۱۷ تیر ۱۴۰۵ش به سواحل جنوبی ایران و پاسخ موشکی و پهپادی ایران به پایگاه‌های آمریکا در منطقه آغاز شد. در جریان این نبرد، دو طرف خسارات قابل توجهی به زیرساخت‌های نظامی و غیرنظامی یکدیگر وارد کردند که شامل آسیب به پل‌ها، تأسیسات آب‌شیرین‌کن و خطوط ارتباطی در ایران و همچنین انهدام تأسیسات نظامی آمریکا در کویت، بحرین، اردن و عمان بود. پیامدهای اقتصادی این درگیری نیز با افزایش قیمت نفت و لغو مجوز فروش نفت ایران همراه شد.

آغاز نبرد

بامداد چهارشنبه ۱۷ تیر ۱۴۰۵ش، نیروهای آمریکایی با دستور مستقیم دونالد ترامپ، حملات گسترده‌ای را علیه اهداف نظامی در سواحل جنوبی ایران از جمله بندرعباس، سیریک، بوشهر، قشم و چابهار آغاز کردند. این حملات که سنتکام آن را تنبیهی و قدرتمندتر از حملات پیشین توصیف کرد، در واکنش به ادعای هدف‌قرارگرفتن سه کشتی تجاری در تنگه هرمز صورت گرفت، هرچند ایران با اشاره به تردد این شناورها از مسیرهای غیرهماهنگ شده و خاموش‌کردن سیستم‌های شناسایی، آن را اقدامی مخاطره‌آمیز و مغایر با مفاد تفاهم‌نامه اسلام‌آباد دانست که می‌توانست به بروز تصادم و اختلال در تلاش‌های تهران برای تسهیل تردد ایمن منجر شود.[۱] در پی این حملات، ارتش جمهوری اسلامی ایران در چارچوب عملیات صاعقه[۲] و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در قالب عملیات نصر ۲[۳] با پاسخ موشکی و پهپادی، ۸۵ نقطه از تأسیسات نظامی آمریکا در پایگاه‌های بحرین و کویت را هدف قرار دادند.[۴]

زمینه‌ها

در صبح روز ۹ اسفند ۱۴۰۴ش، ایالات متحده و اسرائیل با عملیات مشترک، حملات هوایی گسترده‌ای را علیه ایران آغاز کردند که به شهادت سید علی خامنه‌ای و چندین مقام ارشد انجامید. ایران در پاسخ، با شلیک موشک به اسرائیل و پایگاه‌های آمریکا در منطقه واکنش نشان داد و در ۱۳ اسفند با بستن تنگه هرمز، ترافیک کشتیرانی را تا ۷۰ درصد کاهش داد. آمریکا با اعزام ناوگان و اعلام محاصره دریایی، تلاش کرد مسیر را بازگشایی کند، اما با استقبال متحدانش مواجه نشد و محاصره مضاعف (محاصرهٔ ایران توسط آمریکا و محاصرهٔ خلیج فارس توسط ایران) شکل گرفت. پس از ۴۰ روز جنگ، در ۱۹ فروردین ۱۴۰۵ش آتش‌بسی موقت با میانجی‌گری پاکستان برقرار شد و تفاهم‌نامه اسلام‌آباد در ۲۷ خرداد ۱۴۰۵ش به امضا رسید که شامل بازگشایی تدریجی تنگه هرمز و لغو موقت تحریم‌های نفتی بود، اما با ادعای جدید آمریکا بر سر مدیریت تنگه هرمز، اختلافات شدت یافت.[۵] در پنجم تیر ۱۴۰۵ش یک کشتی باری که خارج از مسیرهای اعلام‌شده توسط ایران تردد می‌کرد، هدف اقدام نظامی ایران قرار گرفت. تهران این اقدام را در چارچوب اعمال حاکمیت قانونی خود دانست، اما آمریکا آن را نقض آتش‌بس تلقی و در روزهای ۵،[۶] ۶ و ۷ تیر با حمله به تأسیسات نظامی ایران در سواحل جنوبی، تفاهم را نقض کرد. وزارت خارجه ایران نیز این حملات را محکوم و آن را نقض آشکار تفاهم اسلام‌آباد و منشور ملل متحد خواند و بر حق ذاتی ایران برای دفاع از حاکمیت و تمامیت ارضی خود تأکید کرد.[۷][۸]

ماهیت نبرد هرمز

به باور تحلیلگران، نبرد هرمز فراتر از یک درگیری نظامی بر سر کنترل یک آبراه، کارزاری برای تعیین مشروعیت دو نظم متضاد در نظام بین‌الملل است؛ تقابل میان نظم جهانی مبتنی بر قواعد غربی به رهبری ایالات متحده و نظم مستقل مورد نظر نظام جمهوری اسلامی ایران که بر پایهٔ حاکمیت ملی و بازتعریف هویت سیاسی، فرهنگی و دینی استوار است. این کشمکش که ریشه در انقلاب اسلامی و گسست ایران از نظام‌های دوقطبی و تک‌قطبی دارد، در تنگهٔ هرمز به نقطهٔ جوش تاریخی خود رسیده است. در حالی که کشورهای عربی منطقه همچنان درون هندسهٔ امنیتی آمریکا تعریف می‌شوند، ایران قواعد بازی را در این آبراه راهبردی به چالش کشیده است. به نظر تحلیلگران نتیجهٔ این تقابل نه تنها سرنوشت یک گذرگاه دریایی، بلکه آیندهٔ نظم امنیتی خلیج فارس و ساختار قدرت جهانی را تحت تأثیر قرار خواهد داد.[۹]

بازتاب‌های رسانه‌ای

بازتاب نبرد هرمز در رسانه‌های جهان به‌طور عمده بر ابعاد ژئوپلیتیکی، اقتصادی و نظامی این درگیری متمرکز بوده است. رسانه‌های انگلیسی با پوشش حملات متقابل و تأکید بر اختلافات ایران و آمریکا دربارهٔ وضعیت تنگه، از بن‌بست راهبردی و شکست اهداف اعلامی آمریکا سخن گفته‌اند. رسانه‌های عربی نیز این بحران را فراتر از موضوع کشتیرانی دانسته و آن را به رقابت ژئوپلیتیکی آمریکا و چین و تلاش برای تضعیف جایگاه منطقه‌ای ایران مرتبط دانسته‌اند. رسانه‌های چین و روسیه نیز ضمن گزارش حملات متقابل، بر تشدید تنش‌ها با وجود تفاهم پیشین تأکید کرده و برخی تحلیلگران روس، این نبرد را نماد رویکرد مداخله‌گرایانه نخبگان سیاسی غرب ارزیابی کرده‌اند.[۱۰]

پیامدها

پس از آغاز نبرد هرمز و اعلام پایان تفاهم آتش‌بس توسط دونالد ترامپ، دولت آمریکا بازگشت محاصرهٔ دریایی علیه ایران را اعلام و تعرفه‌ای معادل بیست درصد از ارزش محموله‌های عبوری از تنگه هرمز را به‌عنوان هزینه خدمات دریایی اعلام کرد. جمهوری اسلامی ایران نیز در ۲۲ تیر با بستن مجدد این آبراه، بر اعمال کنترل کامل بر آن تأکید کرد که موجب کاهش قابل توجه ترافیک کشتیرانی شد.[۱۱] وزارت خزانه‌داری ایالات متحده، مجوز فروش نفت ایران را لغو کرد، قیمت نفت برنت و قیمت بنزین در ایالات متحده روند افزایشی پیدا کرد.[۱۲]

تلفات انسانی

به گزارش نیویورک تایمز، بر اثر حملات ایران به پایگاه‌های آمریکا در اردن ۲ نظامی آمریکایی کشته و یک نفر مفقود شدند.[۱۳][۱۴][۱۵] سخنگوی وزارت بهداشت جمهوری اسلامی ایران اعلام کرد که در حملات هوایی ۶ تا ۲۷ تیر ۱۴۰۵ش، بیش از ۵۰۰ نفر مصدوم و ۵۰ نفر شهید شدند که میان شهدا ۵ زن و ۲ کودک و نوجوان زیر ۱۸ سال و میان مصدومان ۳۲ زن و ۱۸ کودک و نوجوان دیده می‌شوند.[۱۶]

خسارات مادی

کشور / طرف درگیر موقعیت / پایگاه‌های هدف خلاصه خسارات وارده به زیرساخت‌ها و تجهیزات
جمهوری اسلامی ایران استان‌های هرمزگان، خوزستان، بوشهر، لرستان، سیستان و بلوچستان، گلستان و یزد
  • آسیب به زیرساخت‌های حمل‌ونقل و ارتباطی؛ پل ریلی آق‌تکه‌خان در شهرستان آق‌قلای استان گلستان[۱۷] و چندین پل و تونل و ایستگاه راه‌آهن بندرعباس[۱۸]
  • خسارت به خطوط انتقال برق، دکل‌های مخابراتی، تأسیسات آب‌شیرین‌کن و پمپ‌های آب ساحلی.[۱۹]
  • آسیب به برج مراقبت دریایی چابهار، سایت در حال ساخت نیروگاه هسته‌ای دارخوین و یک مرکز درمانی در خوزستان.[۲۰]
ایالات متحده آمریکا و کشورهای میزبان کویت

پایگاه علی‌السالم، عریفجان و مینا عبدالله

  • انهدام و آسیب به رادارهای اخطار اولیه و کنترل هوایی
  • تخریب آشیانه‌ها، رمپ‌های استقرار و سوله‌های نگهداری قطعات پهپادهای MQ9 و تسلیحات تیپ ۱۴۲ توپخانه ارتش آمریکا.
  • انهدام مرکز آماد و پشتیبانی ارتش آمریکا (شرکت KGL).[۲۱]
  • خسارت به زیرساخت‌های انتقال سامانه موشکی، تأسیسات نفتی، نیروگاه‌های برق و واحدهای آب‌شیرین‌کن کویت.[۲۲]
بحرین

پایگاه شیخ عیسی، جفیر و بندر سلمان

  • تخریب مرکز مدیریت NSI، مرکز کنترل فرماندهی، انبارهای قطعات و مخازن سوخت ناوگان پنجم دریایی آمریکا.
  • انهدام سامانه‌های راداری پاتریوت، رادار کشف و کنترل هوایی و سامانه پدافندی C-RAM.
  • آسیب به آشیانه‌های هواپیمای جنگ الکترونیک P8، مراکز تعمیرات بالگرد و ساختمان استقرار نیروها.
  • انهدام دپوی شناورهای بدون سرنشین (شمپاد) و تخریب مرکز هوش مصنوعی.[۲۳]
اردن

پایگاه‌های الازرق، موفق‌السلطی، پرنس حسن و فرودگاه عقبه

  • تخریب مرکز فرماندهی و کنترل جدید آمریکا در غرب آسیا
  • انهدام و آسیب به شیلترها و رمپ‌های نگهداری جنگنده‌های F-15، F-16 و F-35 و پهپادهای راهبردی MQ9.[۲۴]
  • آسیب سنگین به بالگردهای عملیاتی بلک‌هاوک، هواپیماهای ترابری C17 و هواگردهای فرماندهی P8[۲۵]
  • آتش‌سوزی در مخازن سوخت و زاغه‌های موشکی و مهمات.[۲۶][۲۷]
عمان

بندر دقم، صخره‌های سلامه و منطقه غنم

  • انهدام رادار دوربرد هوایی FPS و رادارهای کنترل دریایی و هوایی مستقر در سواحل.
  • تخریب مراکز پشتیبانی لجستیکی ناوها و سکوهای سوخت‌رسانی ناوهای هواپیمابر.[۲۸][۲۹]
قطر

پایگاه هوایی العدید

  • انهدام یک سامانه راداری برد بلند ارتش آمریکا.
  • انهدام و آسیب جدی به چندین فروند هواپیمای راهبردی سوخت‌رسان آمریکایی.[۳۰]
سوریه

منطقه التنف

  • تخریب مرکز فرماندهی عملیات ویژه ارتش آمریکا.
  • انهدام یک سامانه راداری و چند فروند بالگرد عملیات ویژه.[۳۱]

پانویس

  1. ↑ «نقشه مسیرهای ایران و عمان در تنگه هرمز»، رویداد ۲۴.
  2. ↑ «مرحله هفدهم عملیات صاعقه ارتش؛ ادامه حملات پهپادهای ارتش به پایگاه‌های آمریکا در کویت»، وب‌سایت عصر ایران.
  3. ↑ «ببینید: تصاویر موج 17 تا 20 عملیات نصر2 منتشر شد»، خبرگزاری تسنیم.
  4. ↑ «تفاهم ایران و آمریکا | ترامپ: آتش‌بس با ایران تمام شده است»، وب‌سایت آفتاب.
  5. ↑ «آشنایی با روزشمار بحران و مسدود شدن تنگه هرمز»، همشهری آنلاین.
  6. ↑ «اعتراف آمریکا به نقض آتش‌بس؛ سنتکام حمله به ایران را تأیید کرد»، خبرگزاری ایرنا.
  7. ↑ «حمله آمریکا به ایران امروز ۶ تیر ۱۴۰۵ / آتش‌بس نقض شد»، اقتصاد آنلاین.
  8. ↑ «حملات وحشیانه آمریکا در بامداد ۷تیر ۱۴۰۵؛ واکنش تند و هشدار آمیز ایران»، همشهری آنلاین.
  9. ↑ «نبرد تمدن‌ها در تنگه هرمز»، خبرگزاری تسنیم.
  10. ↑ «بن‌بست تنگه هرمز عمیق‌تر شد/ بازتاب جنگ علیه ایران در رسانه‌های جهان»، خبرگزاری مهر.
  11. ↑ «در روز نود و یکم آتش‌بس چه گذشت؟»، وب‌سایت انتخاب.
  12. ↑ «واکنش فوری بازارهای جهانی به اظهارات ترامپ دربارهٔ ایران/ نفت۹ درصد جهش کرد/ بورس آمریکا ریخت»، وب‌سایت روزنامهٔ دنیای اقتصاد.
  13. ↑ "ماذا نعرف عن حوادث القوات الأمریکیة فی الأردن؟"، الجزیره.
  14. ↑ “Iran War Live Updates: U.S. and Iran Edge Closer to Wider War After U.S. Service Members Killed”, New York Times.
  15. ↑ «آنچه گذشت؛ کشته شدن دو نظامی آمریکایی در حمله ایران به اردن؛ هگست: عزم ما راسخ‌تر شده است»، وب‌سایت بی‌بی‌سی.
  16. ↑ «آخرین آمار شهدا و مجروحان جنوب کشور در حملات اخیر»، خبرگزاری فرارو.
  17. ↑ «هدف گرفتن کریدورهای اوراسیایی ایران؛ پیامدهای حمله به پل راهبردی آق‌تکه‌خان»، خبرگزاری ایرنا.
  18. ↑ «در حملات شب گذشته آمریکا به ایران کدام زیرساخت‌ها آسیب دید؟»، خبر آنلاین.
  19. ↑ «صبحانه خبری، ۲۳ تیر ۱۴۰۵؛ از موج جدید حملات آمریکا علیه ایران برای سومین شب متوالی»، وب‌سایت انتخاب.
  20. ↑ «شبی که موشک‌های آمریکا به کودکان سرطانی رسید/انفجار در بیمارستان اهواز»، خبرگزاری تسنیم.
  21. ↑ «ضربات سنگین سپاه به آمریکا در منطقه؛ از تنگه هرمز تا بحرین و اردن، عملیات «نصر۲» با قدرت ادامه دارد»، خبرگزاری آوا.
  22. ↑ «کویت مدعی حملات ایران به نیروگاه و تأسیسات آب شیرین‌کن شد»، خبرگزاری فارس.
  23. ↑ «انهدام بتلکو و مرکزهوش مصنوعی بحرین؛ سپاه چشم دیجیتال آمریکا را کور کرد»، خبرگزاری تسنیم.
  24. ↑ «حمله سپاه به آشیانه جنگنده‌های اف ۱۵، ۱۶ و ۳۵ | پهپادهای راهبردی MQ9 آمریکا منهدم شد»، همشهری آنلاین.
  25. ↑ «حملات موشکی و پهپادی به بحرین، کویت، اردن و قطر»، خبرگزاری تسنیم.
  26. ↑ "صواریخ إیران أربکت دفاعاتها.. واشنطن تعلن مقتل جندیین وفقدان آخر بالأردن"، الجزیره.
  27. ↑ «قدردانی سپاه از اطلاعات مردم اردن»، خبرگزاری مهر.
  28. ↑ «پایگاه آمریکا و چند پل ارتباطی در بحرین، هدف حملات ارتش»، خبرگزاری فارس.
  29. ↑ «دور جدید حملات دشمن آمریکایی به پل‌ها و زیر ساخت‌های ایران/ بزرگ‌ترین حمله موشکی- پهپادی ایران به بحرین»، خبرگزاری تابناک.
  30. ↑ «سپاه: پایگاه العدید قطر و تجهیزات راهبردی آمریکا هدف قرار گرفت»، وب‌سایت روزنامهٔ دنیای اقتصاد.
  31. ↑ «حمله غافلگیرانه سپاه به مرکز فرماندهی عملیات ویژه دشمن در التنف سوریه»، خبرگزاری ایرنا.

منابع

برگرفته از «https://iranpedia.net/w/index.php?title=نبرد_هرمز&oldid=67481»