علی شاهرودی (بحث | مشارکتها) |
برچسبها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه |
||
| خط ۱۴۴: | خط ۱۴۴: | ||
=== عرب === | === عرب === | ||
[[پرونده:Araby_karkhah.jpg|جایگزین=عرب خوزستان|بندانگشتی|از اهالی خوزستان، با لباس دشداشه، در حال مشاهده گاومیشها]] | [[پرونده:Araby_karkhah.jpg|جایگزین=عرب خوزستان|بندانگشتی|از اهالی خوزستان، با لباس دشداشه، در حال مشاهده گاومیشها]] | ||
عربزبانان ایران در جنوب و جنوب غربی [[ایران]]، بهویژه بخشهایی از استان [[خوزستان]]<ref>[https://bazdeh.org/اقوام-ایرانی-بزرگ-ترین-گروه-قومی-ایران/ جعفری، «اقوام ایرانی»، وبسایت بازده،]</ref> و بیشتر در شهرستانهای مرزی [[دشت آزادگان]]، [[خرمشهر]]، [[آبادان]]، [[شادگان]] و [[ماهشهر]] سکونت دارند.<ref>[https://rasekhoon.net/article/show/1056974 باقری چومکامی، «تاریخچه قوم عرب»، وبسایت راسخون.]</ref> تاریخ عربزبانان ایران با تاریخ خاندانهای حاکم بر ایران و حکومتهای اسلامی درهم آمیخته است و آنها همواره تعلق سرزمینی خود را نشان دادهاند.<ref>[https://rasekhoon.net/article/show/1056974 باقری چومکامی، «تاریخچه قوم عرب»، وبسایت راسخون.]</ref> عربهای ایران به [[زبان عربی]] و لهجه نزدیک به لهجهٔ عراقی سخن میگویند و البته بهدلیل آمیختگی با [[زبان فارسی]] در خوزستان، دچار تغییراتی شده است. گویش اعراب ساکن در مناطق شمالی خوزستان بهدلیل ارتباط با [[ایل بختیاری|بختیاریها]] دچار تغییرات بیشتری شده است.<ref>[https://www.tabiat.ir/page/9461/زبان-قوم-عرب «زبان قوم عرب در ایران»، وبسایت طبیعت.]</ref> عربهای خوزستان، عمدتاً [[شیعه]] دوازدهامامیاند.<ref>[https://bazdeh.org/اقوام-ایرانی-بزرگ-ترین-گروه-قومی-ایران/ جعفری، «اقوام ایرانی»، وبسایت بازده،]</ref> ساختار قوم عرب در خوزستان، بر اساس سلسلهمراتب ایلی شکل گرفته است. کوچکترین واحد اجتماعی، '''بیت''' است که چندین بیت با نیای مشترک، یک '''حموله''' را تشکیل میدهند. چند حموله در کنار هم '''عشیره''' را میسازند. از اتحاد چند عشیره، '''طایفه''' پدید میآید و چند طایفه، '''قبیله''' را تشکیل میدهند. یک قبیله لزوماً متشکل از افراد همتبار نیست و گاهی بر اساس اتحاد سیاسی-اجتماعی شکل میگیرد. قبایل عرب خوزستان عمدتاً در منطقهای میان [[اروندرود]] و [[خلیج فارس | عربزبانان ایران در جنوب و جنوب غربی [[ایران]]، بهویژه بخشهایی از استان [[خوزستان]]<ref>[https://bazdeh.org/اقوام-ایرانی-بزرگ-ترین-گروه-قومی-ایران/ جعفری، «اقوام ایرانی»، وبسایت بازده،]</ref> و بیشتر در شهرستانهای مرزی [[دشت آزادگان]]، [[خرمشهر]]، [[آبادان]]، [[شادگان]] و [[ماهشهر]] سکونت دارند.<ref>[https://rasekhoon.net/article/show/1056974 باقری چومکامی، «تاریخچه قوم عرب»، وبسایت راسخون.]</ref> تاریخ عربزبانان ایران با تاریخ خاندانهای حاکم بر ایران و حکومتهای اسلامی درهم آمیخته است و آنها همواره تعلق سرزمینی خود را نشان دادهاند.<ref>[https://rasekhoon.net/article/show/1056974 باقری چومکامی، «تاریخچه قوم عرب»، وبسایت راسخون.]</ref> عربهای ایران به [[زبان عربی]] و لهجه نزدیک به لهجهٔ عراقی سخن میگویند و البته بهدلیل آمیختگی با [[زبان فارسی]] در خوزستان، دچار تغییراتی شده است. گویش اعراب ساکن در مناطق شمالی خوزستان بهدلیل ارتباط با [[ایل بختیاری|بختیاریها]] دچار تغییرات بیشتری شده است.<ref>[https://www.tabiat.ir/page/9461/زبان-قوم-عرب «زبان قوم عرب در ایران»، وبسایت طبیعت.]</ref> عربهای خوزستان، عمدتاً [[شیعه]] دوازدهامامیاند.<ref>[https://bazdeh.org/اقوام-ایرانی-بزرگ-ترین-گروه-قومی-ایران/ جعفری، «اقوام ایرانی»، وبسایت بازده،]</ref> ساختار قوم عرب در خوزستان، بر اساس سلسلهمراتب ایلی شکل گرفته است. کوچکترین واحد اجتماعی، '''بیت''' است که چندین بیت با نیای مشترک، یک '''حموله''' را تشکیل میدهند. چند حموله در کنار هم '''عشیره''' را میسازند. از اتحاد چند عشیره، '''طایفه''' پدید میآید و چند طایفه، '''قبیله''' را تشکیل میدهند. یک قبیله لزوماً متشکل از افراد همتبار نیست و گاهی بر اساس اتحاد سیاسی-اجتماعی شکل میگیرد. قبایل عرب خوزستان عمدتاً در منطقهای میان [[اروندرود]] و [[خلیج فارس]] تا [[شوش]] پراکندهاند و هویت قبیلهای خود را حفظ کردهاند. برخی از مهمترین این قبایل شامل '''بنیکعب''' (خرمشهر، شادگان، [[جزیره مینو]] و اطراف اهواز)، '''باوین''' (سماغیله تا اهواز، ویس و رزگان)، '''آلکثیر''' (شهرستان [[اهواز]])، '''بنیمالک''' (ساحل غربی [[کارون]])، '''بنیطرف''' (دشت آزادگان و حوالی هویزه)، '''بنیحروان''' (کنارههای [[کرخه]] و کارون)، '''الخمیس''' (راموز و شادگان)، '''بنیلام''' (امتداد رود کرخه)، '''بنیصالح''' (شمال شویب، با پیشه کشاورزی)، '''بنیتمیم''' (بین [[هویزه]] و اهواز) و '''سلامت''' (مرکز خوزستان، شرق [[رود گرگر]]) است.<ref>[https://rasekhoon.net/article/show/1056974 باقری چومکامی، «تاریخچه قوم عرب»، وبسایت راسخون.]</ref> | ||
* رسم سنتی [[یزله]] یا هوسه،<ref>[https://www.yjc.ir/fa/news/6751272/یزله-خوانی-چیست-فلسفه-رقص-شمشیر-و-قهوه-تلخ-فیلم ««یزلهخوانی چیست»؟/ فلسفه رقص شمشیر و قهوه تلخ+ فیلم»، وبسایت باشگاه خبرنگاران جوان.]</ref> رسم [[گرگیعان]] در شب میلاد [[امام حسن مجتبی]]،<ref>[https://www.magiran.com/article/3381425 سلیمان نوری، «گرگیعان جشن محلهگردی کودکان عرب زبان»، روزنامۀ ایران، 1395ش، ص24.]</ref> آیین '''فصل''' برای قطع چرخه انتقامگیری پس از قتل با تعیین [[فصیله]] بهعنوان خونبها، از سنتهای فرهنگی رایج در طوایف عرب خوزستان است.<ref>[https://www.tabiat.ir/page/9471/رسم-فصل «رسم فصل چیست؟»، وبسایت طبیعت.]</ref> | * رسم سنتی [[یزله]] یا هوسه،<ref>[https://www.yjc.ir/fa/news/6751272/یزله-خوانی-چیست-فلسفه-رقص-شمشیر-و-قهوه-تلخ-فیلم ««یزلهخوانی چیست»؟/ فلسفه رقص شمشیر و قهوه تلخ+ فیلم»، وبسایت باشگاه خبرنگاران جوان.]</ref> رسم [[گرگیعان]] در شب میلاد [[امام حسن مجتبی]]،<ref>[https://www.magiran.com/article/3381425 سلیمان نوری، «گرگیعان جشن محلهگردی کودکان عرب زبان»، روزنامۀ ایران، 1395ش، ص24.]</ref> آیین '''فصل''' برای قطع چرخه انتقامگیری پس از قتل با تعیین [[فصیله]] بهعنوان خونبها، از سنتهای فرهنگی رایج در طوایف عرب خوزستان است.<ref>[https://www.tabiat.ir/page/9471/رسم-فصل «رسم فصل چیست؟»، وبسایت طبیعت.]</ref> | ||
* [[لباس اعراب خوزستان]] شامل پوشش اصلی [[عبایه]] برای [[زنان]]<ref>[https://www.tabiat.ir/page/9464/پوشاک-اعراب-ایران «پوشاک قوم عرب در ایران»، وبسایت طبیعت.]</ref> و [[دشداشه]] یا ثوب برای مردان است. اعراب خوزستان برای محافظت از سر و صورت در برابر تابش آفتاب و گرد و خاک، از پارچهای به نام کوفیه یا [[چفیه]] استفاده میکنند که با حلقههای سیاه رنگی به نام [[عقال|عِقال]] بر روی سر محکم میشود.<ref>[https://www.tabiat.ir/page/9464/پوشاک-اعراب-ایران «پوشاک قوم عرب در ایران»، وبسایت طبیعت.]</ref> | * [[لباس اعراب خوزستان]] شامل پوشش اصلی [[عبایه]] برای [[زنان]]<ref>[https://www.tabiat.ir/page/9464/پوشاک-اعراب-ایران «پوشاک قوم عرب در ایران»، وبسایت طبیعت.]</ref> و [[دشداشه]] یا ثوب برای مردان است. اعراب خوزستان برای محافظت از سر و صورت در برابر تابش آفتاب و گرد و خاک، از پارچهای به نام کوفیه یا [[چفیه]] استفاده میکنند که با حلقههای سیاه رنگی به نام [[عقال|عِقال]] بر روی سر محکم میشود.<ref>[https://www.tabiat.ir/page/9464/پوشاک-اعراب-ایران «پوشاک قوم عرب در ایران»، وبسایت طبیعت.]</ref> | ||