پالایش متن
پالایش متن
خط ۱۳۴: خط ۱۳۴:
[[پرونده:Nowruz eve mazanderani.jpg|جایگزین=مردم مازندران|بندانگشتی|زنان و مردان مازندرانی با پوشاک مازندرانی هنگام نوروزخوانی در جشن نوروز]][[مازندران]] یا طبرستان که امروز در شمال ایران قرار دارد<ref>[https://vista.ir/article/258464 «موقعیت جغرافیایی مازندران»، وب‌سایت ویستا.]</ref> در گذشته تاریخی خود، با مردمان جنگ‌جویی شناخته می‌شد که در برابر امپراتوری‌های [[آشوریان]]، [[مادها]]، [[هخامنشیان]]، [[سلوکیان]] و [[ساسانیان]] ایستادگی کرده‌اند. با ورود [[اسلام]] به [[ایران]]، مازندران به‌دلیل جغرافیای کوهستانی و مسیر دشوار، دیرتر از سایر مناطق به اسلام گروید. با حکومت [[علویان طبرستان]]، [[مذهب شیعه]] به‌تدریج در مازندران ریشه دواند.<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1403/08/15/3193389/مازندران-سرزمین-افسانه-ای-شیعه-با-تاریخ-مقاومت «مازندران؛ سرزمین افسانه‌ای شیعه با تاریخ مقاومت»، خبرگزاری تسنیم.]</ref> [[زبان مازندرانی]] که با نام‌های مازنی، مازِرونی، تبری و گِلِکی شناخته می‌شود، دارای گویش‌های شهمیرزادی، گویش گرگانی‌کهن، گویش طبری استرآبادی، گویش کتولی، گویش طبری رویانی، گویش طبری کجوری، گویش طبری کلارستاقی و گویش قصرانی شمیرانی است.<ref>[https://www.hamshahrionline.ir/news/486220/آشنایی-با-گویش-های-مازندران «آشنایی با گویش‌های مازندران»، وب‌سایت همشهری‌آنلاین.]</ref>
[[پرونده:Nowruz eve mazanderani.jpg|جایگزین=مردم مازندران|بندانگشتی|زنان و مردان مازندرانی با پوشاک مازندرانی هنگام نوروزخوانی در جشن نوروز]][[مازندران]] یا طبرستان که امروز در شمال ایران قرار دارد<ref>[https://vista.ir/article/258464 «موقعیت جغرافیایی مازندران»، وب‌سایت ویستا.]</ref> در گذشته تاریخی خود، با مردمان جنگ‌جویی شناخته می‌شد که در برابر امپراتوری‌های [[آشوریان]]، [[مادها]]، [[هخامنشیان]]، [[سلوکیان]] و [[ساسانیان]] ایستادگی کرده‌اند. با ورود [[اسلام]] به [[ایران]]، مازندران به‌دلیل جغرافیای کوهستانی و مسیر دشوار، دیرتر از سایر مناطق به اسلام گروید. با حکومت [[علویان طبرستان]]، [[مذهب شیعه]] به‌تدریج در مازندران ریشه دواند.<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1403/08/15/3193389/مازندران-سرزمین-افسانه-ای-شیعه-با-تاریخ-مقاومت «مازندران؛ سرزمین افسانه‌ای شیعه با تاریخ مقاومت»، خبرگزاری تسنیم.]</ref> [[زبان مازندرانی]] که با نام‌های مازنی، مازِرونی، تبری و گِلِکی شناخته می‌شود، دارای گویش‌های شهمیرزادی، گویش گرگانی‌کهن، گویش طبری استرآبادی، گویش کتولی، گویش طبری رویانی، گویش طبری کجوری، گویش طبری کلارستاقی و گویش قصرانی شمیرانی است.<ref>[https://www.hamshahrionline.ir/news/486220/آشنایی-با-گویش-های-مازندران «آشنایی با گویش‌های مازندران»، وب‌سایت همشهری‌آنلاین.]</ref>


[[ورف چال|ورف‌چال]] در اواسط [[اردیبهشت]]، مراسم [[تیرماه سیزده شو|تِرما سِزدِ شو]] در اواسط [[آبان]]،<ref>[https://www.karnaval.ir/blog/iranian-customs-mores-mazandaran افشاری، «آداب و رسوم اقوام ایرانی | مازندران»، وب‌سایت کارناوال.]</ref> جشن مردگان
[[ورف چال|ورف‌چال]] در اواسط [[اردیبهشت]]، مراسم [[تیرماه سیزده شو|تِرما سِزدِ شو]] در اواسط [[آبان]]، جشن مردگان در ۲۸ [[تیر]]، مراسم [[شیلوون|شِیلوون]] که یک آیین باران‌خواهی است، مراسم آفتاب‌خواهی، مراسم گِوارِ دَبِستِنه ئی (گهواره بندی)


اهالی مازندران با [[ایمان]] بر این باورند که ۲۸ [[تیر|تیرماه]]، مصادف با ۲۶ عید ماه طبری، روزی است که فریدون پیشدادی ضحاک را در [[دماوند]] به بند کشید. به مناسبت این اتفاق مهم، مردم در شب [[جشن]]، آتش‌افروزی کرده و فردای آن روز به [[شادی]] و پایکوبی می‌پردازند. در روستای [[امام‌زاده|امامزاده]] حسن سوادکوه، این مراسم با شکوه ویژه‌ای برگزار می‌شود.<ref>[https://www.karnaval.ir/blog/iranian-customs-mores-mazandaran افشاری، «آداب و رسوم اقوام ایرانی | مازندران»، وب‌سایت کارناوال.]</ref>
=====مراسم شِیلوون (باران خواهی)=====
در مراسم شِیلوون که در مواقع خشکی برگزار می‌شود، اهالی یکجا گرد هم آمده و به‌وسیلهٔ زنان [[دعا]] می‌خوانند. در این مراسم، [[آش]] یا [[شیربرنج]] تهیه کرده و از خداوند طلب باران می‌کنند. همچنین ممکن است بر سر سیدی [[آب]] ریخته یا پایه‌های منبر را در آب فرو ببرند. پس از خوردن آش، مراسم به پایان می‌رسد.<ref>[https://www.karnaval.ir/blog/iranian-customs-mores-mazandaran افشاری، «آداب و رسوم اقوام ایرانی | مازندران»، وب‌سایت کارناوال.]</ref>
=====مراسم آفتاب‌خواهی=====
مراسم آفتاب‌خواهی در صورت بارندگی‌های شدید برگزار می‌شود. اهالی نام هفت‌کچل را بر کاغذ نوشته و آن را بر بندی آویزان می‌کنند. با وزیدن باد بر آن، از خداوند درخواست آفتاب می‌کنند.<ref>[https://www.karnaval.ir/blog/iranian-customs-mores-mazandaran افشاری، «آداب و رسوم اقوام ایرانی | مازندران»، وب‌سایت کارناوال.]</ref>
=====مراسم گِوارِ دَبِستِنه ئی (گهواره بندی)=====
در مراسم گهواره‌بندی در روز دهم تولد نوزاد، بستگان به منزل او می‌آیند و پس از صرف ناهار و شیرینی، پولی به‌عنوان [[چشم‌روشنی]] بر گهواره نوزاد می‌گذارند. همچنین در برخی روستاها بر سر نوزاد نبات شکسته می‌شود تا [[کودک]] با [[سرو]] صدا آشنا شود.<ref>[https://www.karnaval.ir/blog/iranian-customs-mores-mazandaran افشاری، «آداب و رسوم اقوام ایرانی | مازندران»، وب‌سایت کارناوال.]</ref>
در مراسم گهواره‌بندی در روز دهم تولد نوزاد، بستگان به منزل او می‌آیند و پس از صرف ناهار و شیرینی، پولی به‌عنوان [[چشم‌روشنی]] بر گهواره نوزاد می‌گذارند. همچنین در برخی روستاها بر سر نوزاد نبات شکسته می‌شود تا [[کودک]] با [[سرو]] صدا آشنا شود.<ref>[https://www.karnaval.ir/blog/iranian-customs-mores-mazandaran افشاری، «آداب و رسوم اقوام ایرانی | مازندران»، وب‌سایت کارناوال.]</ref>